Jyotisolanki: Created page with "{|border=1 ||'''Time''' |'''Narration''' |- || 00:01 || '''Photoelectric Effect''', '''PhET simulation''' પરના આ ટ્યુટોરીયલમાં સ્વ..."

2019-01-24T11:41:43Z

Created page with "{|border=1 ||'''Time''' |'''Narration''' |- || 00:01 || '''Photoelectric Effect''', '''PhET simulation''' પરના આ ટ્યુટોરીયલમાં સ્વ..."

New page

{|border=1
||'''Time'''
|'''Narration'''

|-
|| 00:01
|| '''Photoelectric Effect''', '''PhET simulation''' પરના આ ટ્યુટોરીયલમાં સ્વાગત છે.

|-
|| 00:07
|| આ ટ્યુટોરીયલમાં, આપણે ઇન્ટરેક્ટિવ '''PhET simulation''', '''Photoelectric Effect''' કેવી રીતે વાપરવું તે શીખીશું.

|-
|| 00:15
|| આ ટ્યુટોરીયલના અનુસરણ માટે, શીખનારાઓ ઉચ્ચ શાળા વિજ્ઞાનમાંના વિષયોથી પરિચિત હોવા જોઈએ.

|-
|| 00:22
|| અહીં હું વાપરી રહ્યી છું-

'''Ubuntu Linux OS''' આવૃત્તિ 14.04,

|-
|| 00:28
|| '''Java''' આવૃત્તિ 1.7.0,

|-
|| 00:32
|| '''Firefox Web Browser''' આવૃત્તિ 53.02.2.

|-
|| 00:38
|| આ '''simulation''' નો ઉપયોગ કરીને, વિદ્યાર્થીઓ આપેલ કરવામાં સમર્થ થશે-
૧. ફોટોઇલેક્ટ્રિક પ્રભાવનો અભ્યાસ.

|-
|| 00:44
|| ૨. '''Threshold frequency''' નક્કી કરવી.

|-
|| 00:47
|| ૩. '''Stopping potential''' અને '''Work function''' શોધવું.

|-
|| 00:51
|| ૪. વિદ્યુતપ્રવાહ અને ઈલેક્ટ્રોનની ઊર્જાને અસર કરતા પરિબળોનો અભ્યાસ કરવો.

|-
|| 00:56
|| જ્યારે કોઈ ચોક્કસ ફ્રીક્વેંસી (આવર્તન) નો પ્રકાશ ધાતુની સપાટી પર અથડાય છે, ત્યારે ઇલેક્ટ્રોનનું ઉત્સર્જન થાય છે.

|-
|| 01:04
|| ઉત્સર્જિત ઇલેક્ટ્રોનોને ડિટેક્ટર (છુપેલી વસ્તુની જાણ આપનારું યંત્ર) દ્વારા ગણતરી કરવામાં આવે છે જે તેમની ગતિ ઊર્જાને માપે છે.

|-
|| 01:11
|| '''simulation''' ને ડાઉનલોડ કરવા માટે આપેલ '''link''' વાપરો.

|-
|| 01:15
|| મેં મારા '''Downloads''' ફોલ્ડરમાં પહેલાથી જ '''Photoelectric Effect''' સિમ્યુલેશન ડાઉનલોડ કર્યું છે.

|-
|| 01:22
|| '''terminal''' ખોલો.

|-
|| 01:24
|| પ્રોમ્પ્ટ પર, ટાઈપ કરો: '''cd Downloads''' અને '''Enter''' દબાવો.

|-
|| 01:29
|| ત્યારબાદ ટાઈપ કરો: '''java space hyphen jar space photoelectric_en.jar''' અને '''Enter''' દબાવો.

|-
|| 01:40
|| '''Photoelectric Effect''' સિમ્યુલેશન ખુલે છે.

|-
|| 01:44
|| ટર્મિનલને બંધ ન કરો, તેનાથી પ્રક્રિયા '''kill''' થશે.

|-
|| 01:49
|| ચાલુ રાખવા માટે '''Cancel''' ક્લીક કરો.

|-
|| 01:52
|| આ '''Photoelectric Effect''' સિમ્યુલેશનનું '''interface''' છે.

|-
|| 01:57
|| આ '''screen''' આપેલ મેનુ આઇટમો સાથે મેનુ બાર ધરાવે છે- '''File''', '''Options''' અને '''Help'''.

|-
|| 02:05
|| '''Options''' મેનુ બે વિકલ્પો ધરાવે છે, '''Show photons''' અને '''Control photon number instead of intensity'''.

|-
|| 02:14
|| ધાતુની સપાટી પર પ્રકાશ ચમકાવવા માટે સ્ક્રીન એક વિદ્યુત દીવો ધરાવે છે.

|-
|| 02:19
|| આપણે સંદર્ભિત '''slider'''s ને ડ્રેગ કરીને '''Intensity''' અને તરંગલંબાઈ બદલી શકીએ છીએ.

|-
|| 02:26
|| સાથે જ આપણે '''Intensity''' અને તરંગલંબાઈની વેલ્યુઓ તેમના સંદર્ભિત બોક્સોમાં ઇનપુટ (નાખવું) કરી શકીએ છીએ.

|-
|| 02:33
|| '''Photoelectric''' પ્રભાવ એક વેક્યુમ ચેમ્બર (શૂન્યાવકાશ ખંડ) માં કરવામાં આવે છે.

|-
|| 02:38
|| વેક્યુમ ચેમ્બરમાં એક ધાતુની સપાટી અને ઈલેક્ટ્રોનોની ગતિ ઉર્જાને માપવા માટે એક ડિટેક્ટર આવેલું છે.

|-
|| 02:48
|| બેટરી (વિદ્યુતકોષ) અને વિદ્યુતપ્રવાહ સૂચકયંત્રને સર્કિટ (પરિપથ) માં જોડાણ કરવામાં આવેલું છે.

|-
|| 02:53
|| બેટરી વોલ્ટેજ સ્લાઇડર સાથે આપવામાં આવી છે.

|-
|| 02:58
|| '''screen''' માં નીચેની બાજુએ '''Play/Pause''' અને '''Step''' બટનો આવેલા છે.

|-
|| 03:04
|| સ્ક્રીનની જમણી બાજુએ, ધાતુઓની પસંદગી કરવા માટે એક '''Target''' ડ્રોપ ડાઉન બોક્સ આપણે જોઈ શકીએ છીએ.

|-
|| 03:11
|| મૂળભૂત રીતે, '''Sodium''' એ '''Target''' ધાતુ તરીકે પસંદ થયેલ છે.

|-
|| 03:16
|| પરિણામોમાં ચોકસાઈ માટે, ચાલો '''Intensity''' સ્લાઇડર '''50%''' પર ખસેડીએ.

|-
|| 03:23
|| '''Options''' મેનુમાં, '''Show photons''' વિકલ્પ પર ક્લીક કરો.

|-
|| 03:28
|| અવલોકન કરો પ્રકાશ ફોટોનના રૂપમાં ચમકે છે.

|-
|| 03:34
|| '''Show photons''' વિકલ્પને અન-ચેક કરો.

|-
|| 03:36
|| મૂળભૂત રીતે, વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) સ્લાઇડર એ '''400 nano-meter''' પર આવેલું છે.

|-
|| 03:42
|| પ્રકાશ જેમ સોડિયમ ધાતુની સપાટી પર પડે છે તેમ ઇલેક્ટ્રોનો ઉત્સર્જિત થાય છે.

|-
|| 03:48
|| ઘટીત વિકિરણો અને ઇલેક્ટ્રોનોના ઉત્સર્જન વચ્ચે કોઈ પણ સમય અંતર નથી.

|-
|| 03:54
|| આ ઇલેક્ટ્રોનો ડિટેક્ટર તરફે પ્રવાહિત થાય છે.

|-
|| 03:58
|| '''0 V''' (શૂન્ય વોલ્ટેજ) માટે, વિદ્યુતપ્રવાહની વેલ્યુ દર્શાવવામાં આવી છે '''0.071'''.

|-
|| 04:05
|| '''Graphs''' અંતર્ગત, આપણી પાસે આપેલ ચેક બોક્સો છે -

|-
|| 04:09
|| '''Current Vs battery voltage''',

|-
|| 04:12
|| '''Current Vs light intensity''',

|-
|| 04:15
|| '''Electron energy Vs light frequency'''.

|-
|| 04:19
|| '''Current vs battery voltage''' ચેક બોક્સ પર ક્લીક કરો.

|-
|| 04:23
|| આપણે '''current vs battery voltage''' નો આલેખ જોઈએ છીએ.

|-
|| 04:29
|| આલેખ પર આવેલા લાલ બિંદુની નોંધ લો.

|-
|| 04:32
|| વોલ્ટેજ સ્લાઇડરને ધીરે ધીરે ડ્રેગ કરીને 0 થી 6.00 વોલ્ટ પર લઇ જાવ.

|-
|| 04:38
|| નોંધ લો આપણે જેમ વોલ્ટેજ વધારીએ છીએ તેમ વિદ્યુતપ્રવાહ અચલ (સ્થાયી) રહે છે.

|-
|| 04:44
|| આને લાલ લાઈન વડે સૂચવવામાં આવ્યું છે.

|-
|| 04:48
|| આપણે જેમ વોલ્ટેજ વધારીએ છીએ, તેમ ફોટોઈલેક્ટ્રોનોની ગતિ વધે છે.

|-
|| 04:53
|| ચાલો જોઈએ કે પ્રકાશની તીવ્રતા કેવી રીતે વિદ્યુતપ્રવાહ પર અસર કરે છે.

|-
|| 04:58
|| '''Current vs light intensity''' ચેક બોક્સ પર ક્લીક કરો.

|-
|| 05:03
|| '''Intensity''' સ્લાઇડરને ડ્રેગ કરીને 90% સુધી લઇ જાવ.

|-
|| 05:08
|| નોંધ લો '''intensity''' માં વધારો થતાની સાથે '''current''' રેખીય રીતે વધે છે.

|-
|| 05:14
|| આને લીલી લાઈન વડે સૂચવવામાં આવ્યું છે.

|-
|| 05:18
|| પ્રકાશની તીવ્રતામાં વધારો કરવાથી ફોટોઇલેક્ટ્રીક વિદ્યુતપ્રવાહનું માન (માત્રા) વધે છે.

|-
|| 05:24
|| હવે વિદ્યુતપ્રવાહની વેલ્યુ દર્શાવવામાં આવી છે 0.127.

|-
|| 05:30
|| '''Intensity''' સ્લાઇડરને ડ્રેગ કરીને પાછું 50% પર લાવો.

|-
|| 05:35
|| હવે, '''Electron energy Vs light Frequency''' આલેખ ચેક બોક્સ પર ક્લીક કરો.

|-
|| 05:42
|| વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) સ્લાઇડરને ડ્રેગ કરીને '''UV''' ક્ષેત્ર તરફે લઇ જાવ.

આલેખનું અવલોકન કરો.

|-
|| 05:49
|| નોંધ લો ફ્રીક્વેંસી (આવર્તન) વધતાની સાથે ઊર્જા રેખીય રીતે વધે છે.

|-
|| 05:55
|| આને ભૂરી લાઈન વડે સૂચવવામાં આવ્યું છે.

|-
|| 05:59
|| વિદ્યુતપ્રવાહમાં થયેલ ફેરફારનું અવલોકન કરો.

|-
|| 06:02
|| ફ્રીક્વેંસી (આવર્તન) માં વધારો, ફોટોઇલેક્ટ્રોનોની ઊર્જા વધારે છે.

|-
|| 06:08
|| જેમ ફ્રીક્વેંસી (આવર્તન) વધે છે, તેમ ફોટોનથી ઇલેક્ટ્રોનમાં સ્થાનાંતરીત થતી ઊર્જા વધે છે.

|-
|| 06:15
|| આના પરિણામસ્વરૂપે ઉત્સર્જિત થયેલા ઇલેક્ટ્રોનોની ગતિ ઊર્જા વધે છે.

|-
|| 06:21
|| હવે '''Camera''' આઇકોન પર ક્લીક કરો.

|-
|| 06:24
|| એક સ્નેપશોટ વિંડો ખુલે છે.

|-
|| 06:27
|| તે '''Graphs''' અને '''Experimental Parameters''' વિશે માહિતી આપે છે.

|-
|| 06:33
|| આ સ્નેપશોટ વાપરીને, આપણે આલેખોની વિભિન્ન સેટિંગ્સ (સુયોજનો) સાથે તુલના કરી શકીએ છીએ.

|-
|| 06:39
|| સ્નેપશોટ વિન્ડોને બંધ કરો.

|-
|| 06:42
|| હવે આપણે '''Threshold Frequency''' કેવી રીતે ગણતરી કરવી તે બદ્દલ ચર્ચા કરીશું.

|-
|| 06:48
|| ફોટોઈલેક્ટ્રિક ઉત્સર્જન કરાવવા માટે દરેક ધાતુ એક લાક્ષણિકતમ લઘુત્તમ ફ્રીક્વેંસી (આવર્તન) ધરાવે છે.

|-
|| 06:55
|| આ ફ્રીક્વેંસી છે, '''Threshold Frequency''', જેને '''ʋ0'''. દ્વારા સૂચિત કરાય છે.

|-
|| 07:01
|| '''Threshold Frequency''' ની નીચેની બાજુએ, ફોટોઇલેક્ટ્રિક પ્રભાવ દેખાતો નથી.

|-
|| 07:07
|| વેવલેન્થ (તરંગલંબાઇ) સ્લાઇડરને દૃશ્યમાન પ્રદેશ તરફે ડ્રેગ કરો.

|-
|| 07:12
|| ઇલેક્ટ્રોનનું ઉત્સર્જન જ્યાં રોકાય તે વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) નું અવલોકન કરો.

|-
|| 07:18
|| નોંધ લો '''540 nm''' પર '''Sodium''' માંથી કોઈપણ ઇલેક્ટ્રોનો ઉત્સર્જિત થતા નથી.

|-
|| 07:25
|| ચાલો વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) ટેક્સ્ટ બોક્સમાં ટાઈપ કરીએ '''539 nm''' અને અવલોકન કરીએ.

|-
|| 07:32
|| '''539 nm''' પર સોડિયમ ધાતુની સપાટી પરથી ઇલેક્ટ્રોનો ઉત્સર્જિત થવાનું ચાલુ થાય છે.

|-
|| 07:39
|| તેનો અર્થ એ થાય છે કે, '''539 nm''' એ '''Sodium''' માટે થ્રેશોલ્ડ (તળઘટની) તરંગલંબાઇ છે.

|-
|| 07:45
|| અહીં, વિદ્યુતપ્રવાહની વેલ્યુ છે 0.00.

|-
|| 07:49
|| હવે ચાલો '''threshold frequency''' વેલ્યુ ગણતરી કરીએ.

|-
|| 07:54
|| અહીં વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) '''nano metres(nm)''' માં દર્શાવવામાં આવી છે.

|-
|| 07:58
|| હું તેને મીટરમાં પરિવર્તિત કરીશ જે માટે તેનો ગુણાકાર ૧૦ ની -૯ ઘાત સાથે કરીશ.

|-
|| 08:05
|| '''Threshold frequency''' ને આપેલ ફોર્મ્યુલા (સૂત્ર) વાપરીને ગણતરી કરી શકાવાય છે.

|-
|| 08:10
|| '''sodium''' ની '''Threshold frequency''' છે '''0.56 x 10 to the power of 15 Hz''' hrts.

|-
|| 08:18
|| હવે ચાલો '''Target''' તરીકે પસંદ કરીએ '''Platinum'''.

|-
|| 08:22
|| ડ્રોપ ડાઉન એરો પર ક્લીક કરો અને પસંદ કરો '''Platinum'''.

|-
|| 08:26
|| આ વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) પર આપણને ફોટોઇલેક્ટ્રોનોનું ઉત્સર્જન દેખાતું નથી.

|-
|| 08:31
|| ઇલેક્ટ્રોનનું ઉત્સર્જન જ્યાંસુધી ચાલુ ન થાય ત્યાંસુધી સ્લાઇડરને '''UV''' ક્ષેત્રમાં ડ્રેગ કરો.

|-
|| 08:39
|| વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) સ્લાઇડરને નિમ્નતમ વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) ક્ષેત્ર પર ડ્રેગ કરો.

|-
|| 08:45
|| નોંધ લો વિભિન્ન ઊર્જા સાથે મોટી માત્રામાં ઇલેક્ટ્રોનો ઉત્સર્જિત થાય છે.

|-
|| 08:52
|| ઇલેક્ટ્રોનોને મહત્તમ ઊર્જા સાથે જોવા માટે, '''Show only highest energy electrons''' ચેક બોક્સ પર ક્લીક કરો.

|-
|| 09:00
|| વિભિન્ન ઊર્જા સાથે ઇલેક્ટ્રોનો દર્શાવવા માટે બોક્સને અનચેક કરો.

|-
|| 09:05
|| એસાઈનમેન્ટ તરીકે, '''Platinum''' ની '''Threshold Frequency''' ગણતરી કરો.

|-
|| 09:11
|| આપણે '''work function''' અને '''stopping voltage''' ના ગણતરી પર જઈશું.

|-
|| 09:17
|| '''Work function''' એ ફોટોઇલેક્ટ્રિક ઉત્સર્જનને શરુ કરવા માટે જોઈતી નિમ્નતમ ઊર્જા છે.

|-
|| 09:24
|| વિભિન્ન ધાતુઓ વર્ક ફંક્શનની વિભિન્ન વેલ્યુઓ ધરાવે છે.

|-
|| 09:29
|| તેને '''ϕ0''' દ્વારા સૂચવવામાં આવે છે.

|-
|| 09:32
|| વર્ક ફંક્શન '''ϕ0<nowiki>= hʋ</nowiki>0''' દ્વારા આપવામાં આવ્યું છે.

|-
|| 09:38
|| નીચી આયનાઇઝેશન એન્થાલ્પી વેલ્યુઓવાળા ઘટકો ઓછું વર્ક ફંક્શન ધરાવે છે.

ઉદાહરણ તરીકે: લિથિયમ, સોડિયમ, પોટેશિયમ, રુબિડીયમ, અને સીસિયમ.

|-
|| 09:51
|| ચાલો સોડિયમ માટે વર્ક ફંક્શન ગણતરી કરીએ.

|-
|| 09:55
|| વર્ક ફંક્શન આપેલ ફોર્મ્યુલા (સૂત્ર) વાપરીને ગણતરી કરાય છે.

'''w0 = hʋ0 '''

|-
|| 10:04
|| સોડિયમ માટે વર્ક ફંક્શન છે 2.31 eV.(electron volts)

|-
|| 10:10
|| એજપ્રમાણે કેલ્શિયમ માટે વર્ક ફંક્શન છે 2.9 eV (electron volts)

|-
|| 10:17
|| '''Stopping Potential'''- ઇલેક્ટ્રોનોને બીજી તરફે પહોંચતા અટકાવવા માટે જોઈતું તે એક નકારાત્મક વોલ્ટેજ (વીજદબાણ) છે.

|-
|| 10:26
|| સ્ટોપિંગ પોટેન્શિયલ (વીજદબાણ) પર, ફોટોઇલેક્ટ્રિક વિદ્યુતપ્રવાહ શૂન્ય બને છે.

|-
|| 10:31
|| ચાલો જોઈએ કે '''Sodium''' માટે સ્ટોપિંગ પોટેન્શિયલ (વીજદબાણ) કેવી રીતે નક્કી કરવું છે.

|-
|| 10:37
|| ટાર્ગેટ ધાતુ તરીકે '''Sodium''' ને બદલો.

|-
|| 10:41
|| વેવલેન્થ (તરંગલંબાઈ) સ્લાઇડરને ડ્રેગ કરીને સોડિયમની થ્રેશોલ્ડ તરંગલંબાઇ પર લાવો.
જે કે છે '''539 nano-meter'''.

|-
|| 10:51
|| વોલ્ટેજ (વીજદબાણ) સ્લાઇડરને ઋણ વોલ્ટેજ પર ડ્રેગ કરો.

|-
|| 10:56
|| કયા વોલ્ટેજ (વીજદબાણ) પર, ઇલેક્ટ્રોનો ડિટેક્ટર પાસેથી ઉછળશે?

|-
|| 11:01
|| '''-0.01 V'''(volts) પર, ઇલેક્ટ્રોનોનું ડિટેક્ટર પાસેથી ઉછળવાનું શરુ થશે.

|-
|| 11:08
|| અવલોકન કરો, '''-0.04 Volts''' પર, સોડિયમમાંથી કોઈપણ ઇલેક્ટ્રોનો ઉત્સર્જિત થતા નથી.

|-
|| 11:16
|| એસાઇનમેન્ટ તરીકે, ઝિંક (જસત), કોપર (તાંબું) અને કેલ્શિયમ માટે વર્ક ફંક્શનની ગણતરી કરો.

|-
|| 11:22
|| સમાન ધાતુઓ માટે સ્ટોપિંગ પોટેન્શિયલ નક્કી કરો.

|-
|| 11:27
|| ચાલો સારાંશ લઈએ. આ ટ્યુટોરીયલમાં આપણે આપેલ વિશે શીખ્યા,

'''Photoelectric Effect''', PhET સિમ્યુલેશન.

|-
|| 11:36
|| આ સિમ્યુલેશન વાપરીને, આપણે આપેલ વિશે શીખ્યા: ફોટોઇલેક્ટ્રિક પ્રભાવ,

|-
|| 11:41
|| '''Threshold Frequency''' નક્કી કરવી,

|-
|| 11:44
|| '''Stopping Potential''' અને '''Work Function''' શોધવું અને

|-
|| 11:48
|| વિદ્યુતપ્રવાહ અને ઈલેક્ટ્રોનની ઊર્જાને અસર કરતા પરિબળોનો અભ્યાસ કરવો.

|-
|| 11:54
|| આપેલ લીંક પર ઉપલબ્ધ વિડિઓ '''Spoken Tutorial''' પ્રોજેક્ટનો સારાંશ આપે છે.

કૃપા કરી તેને ડાઉનલોડ કરીને નિહાળો.

|-
|| 12:03
|| સ્પોકન ટ્યુટોરીયલ પ્રોજેક્ટ ટીમ સ્પોકન ટ્યુટોરીયલોનો ઉપયોગ કરીને વર્કશોપો આયોજિત કરે છે અને
ઓનલાઇન પરીક્ષા પાસ થવા પર પ્રમાણપત્રો આપે છે.

|-
|| 12:13
|| વધુ વિગતમાં જાણવા માટે, કૃપા કરીને અમને લખો.

|-
|| 12:17
|| કૃપા કરી તમારા પ્રશ્નો આ ફોરમમાં પોસ્ટ કરો.

|-
|| 12:22
|| આ પ્રોજેક્ટને આંશિક ફાળો શિક્ષકો અને શિક્ષા પર પંડિત મદન મોહન માલવિયા નેશનલ મિશન દ્વારા આપવામાં આવ્યો છે.

|-
|| 12:31
|| '''Spoken Tutorial''' પ્રોજેક્ટને ફાળો '''NMEICT, MHRD''', ભારત સરકાર દ્વારા આપવામાં આવ્યો છે.

આ મિશન પર વધુ માહિતી આ લીંક પર ઉપલબ્ધ છે.

|-
|| 12:43
|| '''IIT Bombay''' તરફથી ભાષાંતર કરનાર હું, જ્યોતિ સોલંકી વિદાય લઉં છું.

જોડવાબદ્દલ આભાર.
|-
|}

PhET/C3/Photoelectric-Effect/Gujarati - Revision history

Jyotisolanki: Created page with "{|border=1 ||'''Time''' |'''Narration''' |- || 00:01 || '''Photoelectric Effect''', '''PhET simulation''' પરના આ ટ્યુટોરીયલમાં સ્વ..."