Manali at 16:13, 5 November 2019

2019-11-05T16:13:29Z

Manali at 07:50, 14 September 2019

2019-09-14T07:50:24Z

Manali at 12:38, 12 September 2019

2019-09-12T12:38:21Z

Manali: First Upload

2019-09-10T13:28:59Z

First Upload

New page

{| border=1
|-
|| Time
|| Narration
|-
|| 00:01
|| नमस्कार. स्पोकन ट्युटोरियलच्या स्टेटस् ऑफ मॅटर सिम्युलेशन या पाठात आपले स्वागत.
|-
|| 00:06
|| या पाठात शिकणार आहोत: पदार्थांच्या अवस्था, इंटरऍक्टिव्ह PhET सिम्युलेशन.
|-
|| 00:13
|| हा पाठ समजण्यासाठी, माध्यमिक शाळेतील विज्ञान विषयाचे प्राथमिक ज्ञान असावे.
|-
|| 00:20
|| या पाठासाठी मी:

उबंटु लिनक्स ऑपरेटिंग सिस्टीम वर्जन 14.04

जावा वर्जन 1.7

फायरफॉक्स वेब ब्राउजर वर्जन 53.02.2 वापरत आहे.
|-
|| 00:37
|| हे सिम्युलेशन वापरून विद्यार्थी पुढील गोष्टी करू शकतील-

1. पदार्थाच्या अवस्थांच्या वैशिष्ट्यांचे वर्णन.

2. तापमान व दाब यांच्यातील बदलांमुळे कणांच्या हालचालीतील परिवर्तनाचे भाकीत.

3. विविध पदार्थांच्या विलय बिंदु, गोठणांक, उत्कलनांक यांचा अभ्यास.
|-
|| 00:58
|| 4. कणांच्या तीन वेगवेगळ्या फेजेसची तुलना.
|-
|| 01:02
|| 5. पदार्थाच्या स्थायू, द्रव आणि वायू अवस्थेतील कणांमधील आंतरक्रियेची तुलना.
|-
|| 01:09
|| 6. तापमान आणि रेणूंची गतिज उर्जा यांच्यातील संबंधांचा अभ्यास.
|-
|| 01:15
|| आपल्या आजूबाजूला असलेले पदार्थ स्थायू, द्रव, वायू या अवस्थांमधे असतात.
|-
|| 01:22
|| पदार्थाच्या या अवस्था कणांमधील इंटरमॉलिक्युलर फोर्सेसमुळे निर्माण होतात.

अवस्थांतर क्रिया पदार्थाला दिलेल्या उष्णता आणि दाबामुळे होते.
|-
|| 01:34
|| आता आपण सिम्युलेशन सुरू करू.
|-
|| 01:37
|| सिम्युलेशन डाउनलोड करण्यासाठी ही लिंक वापरा.

[http://phet.colorado.edu http://phet.colorado.edu]
|-
|| 01:42
|| मी डाउनलोड फोल्डरमधे आधीच स्टेटस् ऑफ मॅटर सिम्युलेशन डाउनलोड केले आहे.
|-
|| 01:49
|| सिम्युलेशन उघडण्यासाठी States-of-Matter html फाईलवर क्लिक करा.

फायरफॉक्स ब्राउजरमधील ओपन हा पर्याय निवडा.
|-
|| 02:00
|| फाईल ब्राउजरमधे उघडेल.
|-
|| 02:03
|| सिम्युलेशन 3 स्क्रीन्समधे उघडेल-

स्टेटस्, फेज चेंजेस आणि इंटरऍक्शन.
|-
|| 02:13
|| स्टेटस् स्क्रीनवर क्लिक करा.
|-
|| 02:16
|| डीफॉल्ट स्वरूपातील स्क्रीन निऑन अणूंनी भरलेला कंटेनर आहे.
|-
|| 02:22
|| कंटेनरला थर्मामीटर सुध्दा जोडलेला आहे.

हा केल्विन स्केलमधील तापमान दर्शवतो.

सेल्सियसमधे तापमान पाहण्यासाठी काळ्या बाणावर क्लिक करा.
|-
|| 02:36
|| कंटेनरच्या खाली, सिस्टीमला गरम किंवा थंड करण्यासाठी हीट रेग्युलेटर आहे.
|-
|| 02:43
|| कंटेनर गरम करण्यासाठी स्लाइडर वरच्या बाजूला ड्रॅग करून होल्ड करा.

कंटेनर थंड करण्यासाठी स्लाइडर खालच्या बाजूला ड्रॅग करून होल्ड करा.
|-
|| 02:53
|| स्क्रीनच्या उजव्या बाजूला अणू आणि रेणूंची यादी आहे.
|-
|| 02:59
|| या यादीच्या खाली सॉलिड, लिक्विड आणि गॅससाठी बटणे आहेत.
|-
|| 03:07
|| सिम्युलेशनच्या तळाशी-डाव्या कोपर्यात दोन बटणे आहेत.

सिम्युलेशन चालू आणि पॉज करण्यासाठी मोठे बटण आहे.
|-
|| 03:16
|| लहान बटण सिम्युलेशन पायरीपायरीने पुढे नेण्यासाठी आहे.

रिसेट बटण तळाशी-उजव्या कोपर्यात आहे.
|-
|| 03:25
|| येथे फेजमधील बदल पाहण्यासाठी आपण अणू किंवा रेणू गरम किंवा थंड करू शकतो.
|-
|| 03:32
|| कंटेनरमध्ये निऑन अणू आहेत. Solid बटणावर क्लिक करा.
|-
|| 03:38
|| स्क्रीनवर पहा. सॉलिडमध्ये, निऑन कण घट्ट बांधलेले आहेत.
|-
|| 03:43
|| अणूंची हालचाल मर्यादित आहे. कंपने किमान आहेत.
|-
|| 03:50
|| हीट रेग्युलेटरवरील स्लायडर वर नेऊन तापमान वाढवा.
|-
|| 03:56
|| तापमान 27 K पर्यंत वाढवा. आपण अणूंमध्ये होणारी हालचाल पाहू शकतो.
|-
|| 04:04
|| हे निऑन द्रव स्थितीत असल्याचे सूचित करते. तापमान आणखी वाढवा. अणू कंटेनरमध्ये मुक्तपणे फिरत आहेत.
|-
|| 04:15
|| निऑन गॅस फेजमधे आहे.
|-
|| 04:18
|| गॅस फेजमधे अणू उच्च वेगाने यादृच्छिकपणे(रँडमली) हालचाल करतात.
|-
|| 04:24
|| या यादृच्छिक गतीमुळे, अणू एकमेकांवर तसेच कंटेनरच्या भिंतींवर आदळतात.
|-
|| 04:30
|| रिसेट बटणावर क्लिक करून सिम्युलेशन रिसेट करा.
|-
|| 04:35
|| सूचीमधून पाण्याचे रेणू निवडा. सॉलिड बटणावर क्लिक करा.
|-
|| 04:41
|| कंटेनरमधील रेणूंचे तापमान आणि हालचाल पहा. पुन्हा लिक्विड बटणावर क्लिक करून कंटेनरमधील रेणूंचे निरीक्षण करा.
|-
|| 04:53
|| तसेच गॅस बटणावर क्लिक करा.

रिसेट बटणावर क्लिक करून सिम्युलेशन रिसेट करा.
|-
|| 05:01
|| आता इंटरफेसच्या तळाशी फेज चेंजेस स्क्रीनवर क्लिक करा.
|-
|| 05:08
|| सिस्टीम गरम वा थंड होताना, आकुंचित होताना किंवा त्यात अधिक अणू समाविष्ट होत असताना अणू किंवा रेणूंचे वर्तन, हा स्क्रीन वापरुन तपासता येईल.
|-
|| 05:20
|| या स्क्रीनमधील कंटेनरला प्रेशर गेज जोडलेला आहे.
|-
|| 05:25
|| गॅसचे अणू किंवा रेणू, आत ढकलण्यासाठी कंटेनरला पंप जोडलेला आहे.
|-
|| 05:32
|| स्क्रीनच्या उजव्या बाजूला आपण पाहू शकतो.

1.इंटरऍक्शन पोटेन्शियल कर्व्ह किंवा लेनार्ड जोन्स पोटेन्शियल कर्व्ह

2. फेज डायग्राम कर्व्ह.
|-
|| 05:44
|| प्रयोग सुरू करण्यापूर्वी, प्रेशर गेजवरील प्रारंभिक दाब पाहून घ्या.
|-
|| 05:51
|| थर्मामीटरवरील तापमान पहा. फेज डायग्रामवरील लाल ठिपका निऑन स्थायू अवस्थेत असल्याचे दाखवतो.
|-
|| 06:02
|| हळूहळू बोट खाली दाबून दाब वाढवा. फिंगरवर क्लिक करा. माउस सावकाश खाली ड्रॅग करा.
|-
|| 06:13
|| झाकणाचा रेणूंना स्पर्श होताच तापमान आणि दाबाचे निरीक्षण करा.
|-
|| 06:19
|| जसजसा दाब वाढतो, रेणूंची गतिज उर्जा वाढते. फेज डायग्रामवर लाल ठिपका पहा.
|-
|| 06:28
|| पंप दाबून कंटेनरमध्ये निऑन अणू वाढवा.
|-
|| 06:43
|| कणांमधील टकरा वाढत असताना तापमान आणि दाब वाढतो.फेज डायग्रामचे निरीक्षण करा, निऑन आता गॅस फेजमधे आहे.
|-
|| 06:55
|| या क्षणी, दाब वाढविल्यास झाकण उडते.यामुळे काही अणू कंटेनरमधून बाहेर पडू शकतात.
|-
|| 07:06
|| झाकण परत बसवण्यासाठी पिवळ्या रिटर्न लिड बटणावर क्लिक करा.
|-
|| 07:11
|| तापमानाचा रेग्युलेटर कुलिंग अवस्थेत आणण्यासाठी खाली ड्रॅग करा.
|-
|| 07:16
|| कंटेनरचे तापमान आता कमी होत आहे. निऑन आता द्रव स्थितीत आहे. प्रेशर गेजचे निरीक्षण करा, दाब देखील कमी होत आहे.
|-
|| 07:28
|| फेज स्थायूरूप होईपर्यंत कंटेनर थंड करा.

फेज डायग्रामवरील लाल बिंदुकडे लक्ष ठेवा.
|-
|| 07:39
|| त्याचप्रमाणे यादीतील इतर अणू आणि रेणूंसाठी फेजमधील बदल पहा.
|-
|| 07:49
|| इंटरफेसच्या तळाशी असलेल्या इंटरऍक्शन स्क्रीनवर क्लिक करा.
|-
|| 07:54
|| हा स्क्रीन स्थितिज उर्जा व अणूंमधील अंतर यांच्यांतील संबंधांचा आलेख दाखवतो.
|-
|| 08:01
|| या स्क्रीनचा वापर करून, बाँडिंग अंतर आणि स्थैर्य यांच्यातील संबंध आपण पाहू शकतो.
|-
|| 08:08
|| अणू वेगळे करण्यासाठी क्लिक करून ड्रॅग करा.

चलनक्षम अणूला पिन केलेल्या अणूपासून दूर ड्रॅग करा.
|-
|| 08:17
|| अणू जवळ येत असताना स्थितिज उर्जेचा आलेख पहा.

अणूंमधली आकर्षण आणि प्रतिकर्षण शक्ती बदलल्यास स्थितिज उर्जा बदलते.
|-
|| 08:29
|| असाईनमेंट म्हणून,
|-
|| 08:31
|| फेज चेंजेस स्क्रीनमधे अणू आणि रेणूंच्या यादीमधून Adjustable Attraction सिलेक्ट करा.
|-
|| 08:38
|| इंटरऍक्शन स्ट्रेंथ weak ते strong अशी बदलण्यासाठी स्लायडरचा उपयोग करा.

आणि तापमान व दाब यांचा या रेणूंवर काय परिणाम होतो त्याचा अभ्यास करा.
|-
|| 08:50
|| फेज चेंजेस स्क्रीन वापरून, कुठल्या पदार्थाच्या अणू वा रेणूंमधील बल सर्वाधिक आहे ते शोधा.
|-
|| 08:59
|| या पाठात स्टेट्स ऑफ मॅटर इंटरऍक्टिव्ह PhET सिम्युलेशन वापरायला शिकलो.
|-
|| 09:07
|| सिम्युलेशन वापरून आपण शिकलो,

1. पदार्थाच्या अवस्थांची वैशिष्ट्ये
|-
|| 09:14
|| 2. तापमान किंवा दाबातील बदलामुळे कणांच्या हालचालीतील होणारा फरक.
|-
|| 09:21
|| दिलेल्या लिंकवरील व्हिडिओमधे स्पोकन ट्युटोरियल प्रोजेक्टचा सारांश मिळेल. हा व्हिडिओ डाऊनलोड करूनही पाहू शकता.
|-
|| 09:30
|| स्पोकन ट्युटोरियल प्रोजेक्ट टीम, स्पोकन ट्युटोरियलच्या सहाय्याने कार्यशाळा चालवते. ऑनलाईन परीक्षा उतीर्ण होणा-या विद्यार्थ्यांना सर्टिफिकेटस देते.

अधिक माहितीसाठी कृपया येथे लिहा:
|-
|| 09:45
|| कृपया या फोरममध्ये आपल्या टाईम क्वेरीज पोस्ट करा.
|-
|| 09:51
|| या प्रकल्पाला पंडित मदन मोहन मालवीय नॅशनल मिशन ऑन टीचर्स अँड टिचिंग यांनी अंशतः अनुदान दिले आहे.
|-
|| 10:00
|| या प्रोजेक्टसाठी अर्थसहाय्य NMEICT, MHRD, Government of India यांच्याकडून मिळालेले आहे. अधिक माहिती या लिंकवर उपलब्ध आहे.
|-
|| 10:14
|| ह्या ट्युटोरियलचे भाषांतर मनाली रानडे यांनी केले असून आवाज --- यांचा आहे.

सहभागासाठी धन्यवाद.
|-
|}

@@ Line 63: / Line 63: @@
 || सिम्युलेशन उघडण्यासाठी States-of-Matter html फाईलवर राईट क्लिक करा.
-फायरफॉक्स ब्राउजरमधील ओपन हा पर्याय निवडा.
+Open With Firefox Web Browser हा पर्याय निवडा.
 |-
 || 02:00

@@ Line 18: / Line 18: @@
 उबंटु लिनक्स ऑपरेटिंग सिस्टीम वर्जन 14.04
-जावा वर्जन 1.7
+जावा वर्जन 1.7.0
 फायरफॉक्स वेब ब्राउजर वर्जन 53.02.2 वापरत आहे.
@@ Line 218: / Line 218: @@
 |-
 || 07:54
-|| हा स्क्रीन स्थितिज उर्जा व अणूंमधील अंतर यांच्यांतील संबंधांचा आलेख दाखवतो.
+|| हा स्क्रीन Potential energy व Distance Between Atoms यांच्यांतील संबंधांचा आलेख दाखवतो.
 |-
 || 08:01
@@ Line 229: / Line 229: @@
 |-
 || 08:17
-|| अणू जवळ येत असताना स्थितिज उर्जेचा आलेख पहा.
+|| अणू जवळ येत असताना Potential Energy चा आलेख पहा.
 अणूंमधली आकर्षण आणि प्रतिकर्षण शक्ती बदलल्यास स्थितिज उर्जा बदलते.

@@ Line 61: / Line 61: @@
 |-
 || 01:49
-|| सिम्युलेशन उघडण्यासाठी States-of-Matter html फाईलवर क्लिक करा.
+|| सिम्युलेशन उघडण्यासाठी States-of-Matter html फाईलवर राईट क्लिक करा.
 फायरफॉक्स ब्राउजरमधील ओपन हा पर्याय निवडा.

PhET/C2/States-of-Matter/Marathi - Revision history

Manali at 16:13, 5 November 2019

Manali at 07:50, 14 September 2019

Manali at 12:38, 12 September 2019

Manali: First Upload