PoojaMoolya at 11:39, 28 February 2017

2017-02-28T11:39:22Z

Chandrika: Created page with '{| border=1 !Time !Narration |- |00:00 |લિનક્સ એન્વાર્નમેન્ટ અને તેના કુશળતાપૂર્વક ઉપયોગન…'

2012-11-29T11:56:56Z

Created page with '{| border=1 !Time !Narration |- |00:00 |લિનક્સ એન્વાર્નમેન્ટ અને તેના કુશળતાપૂર્વક ઉપયોગન…'

New page

{| border=1
!Time
!Narration
|-
|00:00
|લિનક્સ એન્વાર્નમેન્ટ અને તેના કુશળતાપૂર્વક ઉપયોગના માર્ગો દર્શાવતા આ મૌખિક ટ્યુ્ટોરીઅલમાં સ્વાગત છે.
|-
|00:07
|આ ટ્યુ્ટોરીઅલમાં રહેલ ઉદાહરણોને પ્રદર્શિત કરવા એક લિનક્સ સિસ્ટમ,જે અહીં ઉબુન્ટુ પસંદ કરેલ છે તેની જરૂર પડશે.
|-
|00:13
|અમે ધારીએ છીએ કે તમને લિનક્સ ઓપરેટીંગ સિસ્ટમ ઉપર કાર્ય કરવાનો અનુભવ હશે અને આદેશો,ફાઈલ સિસ્ટમ અને શેલ વિશે થોડું જ્ઞાન ધરાવતા હશો.
|-
|00:22
|જો તમને રસ હોય અથવા આ વિભાવનાઓને વધારે સમજવા માંગતા હોવ તો આ તમે અમારી વેબસાઈટ પરના અન્ય મૌખિક ટ્યુ્ટોરીઅલ ઉપરથી મેળવી શકો છો.
|-
|00:32
|નોંધ લો કે આ ટ્યુ્ટોરીઅલના ધ્વન્યાલેખન(રેકોર્ડીંગ) માટે ઉબુન્ટુ ૧૦.૧૦નો ઉપયોગ થયેલ છે.
|-
|00:36
|વળી લિનક્સ અક્ષર-પ્રકાર(સાદા કે કેપિટલ)ને સંવેદનશીલ છે.જ્યાં સુધી કઈ ઉલ્લેખેલ ન હોય ત્યાં સુધી બધા આદેશો સાદા અક્ષરમાં જ લેવાય છે .
|-
|00:46
|ઓપરેટીંગ સિસ્ટમનો તમારા સાથેનો વર્તાવ,તમારા આદેશોનો જવાબ,તમારી ક્રિયાઓનું અર્થ-ઘટન વગેરેનું નિરાકરણ લિનક્સ એન્વાર્નમેન્ટ લાવે છે.
|-
|00:55
|શેલની સેટિંગમાં પરિવર્તન કરી લિનક્સને હજી વધુ વૈવિધ્યપૂર્ણ બનાવી શકીએ.
|-
|00:58
|ચાલો આ બધું કેવી રીતે થાય છે તે સમજીએ.
|-
|00:59
|શેલની વર્તણુક શેલ વેરીએબલ દ્વારા મેળવી શકાય છે.
|-
|01:04
|શેલ વેરીએબલો મુખ્ય બે પ્રકારના છે:
અંદ એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ અને
લોકલ વેરીએબલ
|-
|01:12
|તેઓ ઉપયોગકર્તાના સંપૂર્ણ એન્વાર્નમેન્ટમાં ઉપલબ્ધ હોવાથી તેને એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ કહેવાય છે.
|-
|01:19
|તેઓ શેલ,દાખલા તરીકે શેલ સ્ક્રિપ્ટો પ્રદર્શિત કરનાર શેલ દ્વારા બનાવેલ નિમ્ન-શેલોમાં પણ ઉપલબ્ધ હોય છે.
|-
|01:24
|લોકલ વેરીએબલ,જેમ તેમનું નામ સૂચવે છે તેઓ
વધુ પ્રતિબંધિત અથવા મર્યાદિત ઉપલબ્ધતા ધરાવે છે
|-
|01:31
|તેઓ શેલ દ્વારા સર્જેલા નિમ્ન-શેલોમાં ઉપલબ્ધ નથી હોતા.
|-
|01:36
|આ ટ્યુ્ટોરીઅલમાં આપણે મુખ્ય રીતે એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલોની વાત કરીશું,તો ચાલો પહેલા જોઈએ કે આ શેલ વેરીએબલોની કિંમત કેવી રીતે જોઈ શકાય.
|-
|01:48
|વર્તમાન શેલમાં ઉપલબ્ધ બધા વેરીએબલો જોવા,આપણે આદેશ 'set' આપીશું.
|-
|01:53
|ટર્મિનલ ઉપર "set ખાલી જગ્યા 'ઉભી લીટી' more" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|02:00
|આપણે વર્તમાનના બધા શેલ વેરીએબલો જોઈ શકીએ છીએ.
|-
|02:04
|ઉદાહરણ તરીકે,હોમ એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ જુઓ અને તેને સોંપાયેલ કિંમત જુઓ.
|-
|02:15
|યાદીમાં જોવા એન્ટર દબાવીએ અને બહાર આવવા q દબાવીએ.
|-
|02:21
|વેરીએબલોની યાદીને વિવિધ પૃષ્ઠોમાં વ્યવસ્થિત રીતે પ્રદર્શિત કરવા અહીં સેટના આઉટપુટને ક્રમમાં લીધેલ છે.
|-
|02:38
|માત્ર એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલો જોવા આદેશ env આપીએ.
|-
|02:45
|ટર્મિનલ ઉપર "env ખાલી જગ્યા 'ઉભી લીટી' more" લખીએ અને એન્ટર દબાવીએ.
|-
|02:52
|ઉદાહરણ તરીકે,શેલ વેરીએબલને જુઓ જેની કિંમત /bin /bash છે.
|-
|03:00
|ફરી,યાદીમાંથી બહાર આવવા તમારે q દબાવવું પડશે.
|-
|03:07
|હવે ચાલો લિનક્સના થોડા મહત્વના એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ વિશે ચર્ચા કરીએ.
|-
|03:11
|આપણે આપણા બધા પ્રદર્શન માટે બેશ શેલનો ઉપયોગ કરીશું.
|-
|03:15
|વિવિધ શેલો સહેજ અલગ રીતે વૈવિધ્યપૂર્ણ છે.
|-
|03:19
|વેરીએબલ હકીકતમાં શેનો સંગ્રહ કરે છે તે જોવા આપણને તે વેરીએબલના નામની આગળ '$' ચિહ્ન રાખી તેની સાથે echo આદેશનો ઉપયોગ કરવો પડશે.
|-
|03:30
|પ્રથમ એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ આપણે જોઈશું તે શેલ વેરીએબલ છે.
|-
|03:35
|તે વર્તમાન શેલનું નામ સંગ્રહ કરે છે.
|-
|03:37
|શેલ વેરીએબલની કિંમત જાણવા,ટર્મિનલ ઉપર "echo ખાલી જગ્યા $(કેપિટલમાં)S-H-E-L-L" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|03:55
|અહીં /bin /bash શેલ છે જ્યાં આપણે હમણાં કાર્ય કરી રહ્યા છીએ.
|-
|04:02
|બીજો વેરીએબલ હવે હોમ છે.
|-
|04:05
|જયારે આપણે લિનક્સમાં લોગઇન થઈએ,ત્યારે તે આપણને સામાન્ય રીતે આપણા ઉપયોગકર્તા નામ પછી આવતી ડિરેક્ટરીમાં સ્થાપિત કરે છે.
|-
|04:11
|આ ડિરેક્ટરી હોમ ડિરેક્ટરી કહેવાય છે અને આ એ છે જે હોમ વેરીએબલમાં ઉપલબ્ધ છે.
|-
|04:17
|કિંમત જોવા,ટર્મિનલ ઉપર "echo ખાલી જગ્યા $કેપિટલ માં H-O-M-E" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|04:29
|બીજો એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ "પાથ" છે.
|-
|04:32
|પાથ વેરીએબલ ડિરેક્ટરીઓના એબ્સોલ્યુટ પાથ ધરાવે છે જેને શેલ પ્રદર્શિત થતા આદેશને સ્થાનીત કરવા શોધે છે.
|-
|04:40
|ચાલો પાથ વેરીએબલની કિંમત જોઈએ.
|-
|04:43
|ફરી ટર્મિનલ ઉપર "echo ખાલી જગ્યા $ P-A-T-H"(કેપિટલમાં) લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|04:51
|મારા કમ્પ્યુટર ઉપર તે ડિરેક્ટરીઓ /user /local /sbin /user /local /bin /user /sbin /user /bin વગેરે બતાવે છે.
|-
|05:04
|આ એક સિસ્ટમથી બીજામાં સહેજ બદલાય શકે છે.
|-
|05:07
|તે હકીકતમાં ડિરેક્ટરીઓની યાદી છે જે વિરામચિહ્ન(:) દ્વારા અલગ કરેલ છે,જેમાંથી શેલ આ ક્રમમાં પ્રદર્શિત થતા આદેશને શોધે છે.
|-
|05:18
|આપણે આપણી ડિરેક્ટરી પણ આ યાદીમાં ઉમેરી શકીએ જેથી આપણી ડિરેક્ટરી પણ શેલ દ્વારા શોધાય છે.
|-
|05:25
|આપણી પોતાની ડિરેક્ટરી ઉમેરવા ટર્મિનલ ઉપર લખો.
|-
|5:29
|'કેપિટલમાં'P-A-T-H '=' $'ફરી કેપિટલ માં'P-A-T-H : /home/મારા હોમ ડિરેક્ટરીનું નામ" એન્ટર દબાવીએ.
|-
|05:54
|હવે જો આપણે પાથની કિંમતને echo કરીએ તો
|-
|06:04
|આપણી ઉમેરેલી ડિરેક્ટરી પણ પાથ વેરીએબલનો એક ભાગ થઇ જશે.
|-
|06:10
|જુઓ હવે ડિરેક્ટરી અહીં હાજર છે.
|-
|06:16
|અન્ય રસપ્રદ વેરીએબલ લોગનેમ છે.
|-
|06:20
|તે હાલમાં સક્રિય રહેલા ઉપયોગકર્તાનું ઉપયોગકર્તા નામ સંગ્રહ કરે છે.
|-
|06:24
|આની કિંમત જાણવા "echo ખાલી જગ્યા $LOGNAME" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|06:35
|જયારે આપણે ટર્મિનલ ખોલીએ છીએ આપણે ડોલર ચિહ્ન જોઈએ છીએ,જે પ્રોમ્પ્ટ છે જ્યાં આપણે આપણા બધા આદેશો આપીશું.
|-
|06:42
|આ પ્રાથમિક પ્રોમ્પ્ટ શબ્દમાળા છે જે એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ PS1 દ્વારા રજુ થયેલ છે.
|-
|06:47
|વળી માધ્યમિક પ્રોમ્પ્ટ શબ્દમાળા પણ છે.
|-
|06:50
|જો આપણો આદેશ લાંબો છે અને તે એકથી વધુ લીટી લે છે તો બીજી લીટીથી આપણે ">" ચિહ્નને પ્રોમ્પ્ટ રૂપે જોઈશું.
|-
|07:00
|આ માધ્યમિક પ્રોમ્પ્ટ શબ્દમાળા છે જે એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ PS2 દ્વારા રજુ થયેલ છે.
|-
|07:05
|માધ્યમિક કમાંડ પ્રોમ્પ્ટની કિંમત જોવા ટર્મિનલ ઉપર "echo ખાલી જગ્યા $PS2" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|07:20
|આપણે આપણી પ્રાથમિક પ્રોમ્પ્ટ શબ્દમાળા બદલી શકીએ છીએ જેમકે "એટ ધી રેટ"<@> પ્રોમ્પ્ટ રીતે લઈએ.
|-
|07:28
|આ કરવા "PS1 '=' હવે અવતરણની અંદર જ 'at the rate'" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|07:41
|હવે ડોલર ચિહ્નની જગ્યાએ આપણે 'એટ ધી રેટ' ચિહ્ન પ્રોમ્પ્ટ સ્વરૂપે જોઈ શકીએ છીએ.
|-
|07:50
|આપણે કઈ રસપ્રદ કરી શકીએ.જેમકે આપણે આપણું ઉપયોગકર્તા નામ પ્રોમ્પ્ટ ઉપર પ્રદર્શિત કરી શકીએ.
|-
|07:56
|have "PS1 કેપિટલમાં '=' અવતરણની અંદર જ $LOGNAME " લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|08:12
|હવે મારુ ઉપયોગકર્તા નામ મારુ પ્રોમ્પ્ટ છે.
|-
|08:16
|"આગલી સ્થિતિમાં પાછા ફરવા "PS1 '=' અવતરણોમાં $" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|08:28
|આપણે ઘણા એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલોને કિંમતો સોપી.
|-
|08:32
|પણ યાદ રાખો કે આ ફેરફાર માત્ર વર્તમાન સત્ર માટે જ લાગુ પડે છે.
|-
|08:37
|જેમકે આપણે હમણાં જ આપણી ડિરેક્ટરીને પાથ વેરીએબલમાં ઉમેરી.
|-
|08:40
|જો આપણે ટર્મિનલ બંધ કરી અને તેને ફરી ખોલીએ અથવા તેની સાથે એક નવું ટર્મિનલ ખોલીએ અને echo દ્વારા પાથ વેરીએબલની કિંમત ચકાસીએ
|-
|09:00
|તો આપણે જોઈશું કે આપણે કરેલા ફેરફારો હવે અસ્તિત્વ ધરાવતા નથી.
|-
|09:05
|આપણા ફેરફારોને સ્થાયી રાખવાના તરીકાઓનો બીજા અદ્યતન ટ્યુટોરીયલમાં સમાવેશ થયેલ છે.
|-
|09:13
|ઘણીવાર આપણને,આપણે ભૂતકાળમાં અમલમાં મુકેલા આદેશોને ફરી અમલમાં મુકવાની જરૂર પડતી હોય છે.તો શું કરવું?શું આપણે આખો આદેશ ફરી લખીશું?
|-
|9:22
|ના,તેના માટે ઘણા ઉકેલો છે.
|-
|09:26
|પ્રથમ રીત,જો તમે કીબોર્ડની 'અપ કળ' દબાવો તો તમે ભૂતકાળમાં આપેલો છેલ્લો આદેશ જોઈ શકો છો.
|-
|09:33
|અપ કળ દબાવતા રહો તો તમને ભૂતકાળના આદેશો મળતા રહેશે.
|-
|09:37
|પાછા ફરવા 'ડાઉન કળ' દબાવીએ.
|-
|09:42
|પણ જયારે તમને ઘણા આદેશો મારફતે સ્ક્રોલ કરવું પડે તો આ ઘણું કંટાળા જનક અને જટિલ થઇ જતું હોય છે.આનાથી સારો વિકલ્પ છે હિસ્ટરી આદેશનો ઉપયોગ કરવો.
|-
|09:52
|પ્રોમ્પ્ટ ઉપર "history" લખો.
|-
|09:58
|અને એન્ટર દબાવીએ,જુઓ પહેલા અમલમાં મુકેલા આદેશોની યાદી પ્રદર્શિત થાય છે.
|-
|10:04
|જો વિશાળ યાદીને બદલે તમે છેલ્લા દસ આદેશો જોવા માંગતા હોવ તો
|-
|10:08
|"history ખાલી જગ્યા 10" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|10:20
|નોંધલો,આ યાદીમાં,ભૂતકાળમાં અમલમાં મુકાયેલ દરેક આદેશોને એક આંક સોંપાયેલ છે.
|-
|10:27
|કોઈ ચોક્કસ આદેશને ફરી અમલમાં મુકવા
|-
|10:32
|આશ્ચર્યચિહ્ન સાથે આદેશનો આંક લખો જેમકે હું 442 લઉં તો તે "echo ખાલી જગ્યા $path" આદેશ અમલમાં મુકે છે.
|-
|10:51
|જો તમારે છેલ્લો આદેશ અમલમાં મુકવો હોય તો માત્ર બે વાર આશ્ચર્યચિહ્ન લખી એન્ટર દબાવો.
|-
|11:03
|હવે આપણે જોઈશું તેને ટીલ્ડ સબસ્ટીટ્યુશન કહેવાય છે. ટીલ્ડ અક્ષર હોમ ડિરેક્ટરી માટે શોર્ટહેન્ડ છે.
|-
|11:12
|તો તમારી પાસે હોમ ડિરેક્ટરીમાં ટેસ્ટટ્રી નામની ડિરેક્ટરી છે.તે ઉપર પહોંચવા "cd ખાલી જગ્યા 'ટીલ્ડ' /testtree" લખીએ.
|-
|11:25
|વર્તમાનમાં વપરાય રહેલી ડિરેક્ટરી અને છેલ્લી વાપરેલી ડિરેક્ટરી વચ્ચે ટોગલ કરવા આદેશ "cd 'ટીલ્ડ' હાઈફન અથવા માત્ર cd હાઈફન"
|-
|11:35
|હવે આપણે ટેસ્ટટ્રી ડિરેક્ટરીમાં છીએ,છેલ્લી ડિરેક્ટરી જે આપણે જોઈ એ હોમ ડિરેક્ટરી હતી.
|-
|11:41
|જો આપણે "cd ખાલી જગ્યા બાદબાકીનું ચિહ્ન" આપીએ અને એન્ટર દબાવીએ તો તે હોમ ડિરેક્ટરીમાં જશે.
|-
|11:47
|ફરી તે આદેશ આપવાથી તે પાછું ટેસ્ટટ્રી ડિરેક્ટરી ઉપર લઇ જશે.
|-
|11:55
|છેલ્લો પણ ઘણો મહત્વનો આદેશ આપણે જોઈશું તે છે "એલીયાસ આદેશ".
|-
|11:59
|એવું થઇ શકે છે તમારી પાસે લાંબો આદેશ છે જેને વારંવાર ઉપયોગમાં લેવાય છે.
|-
|12:04
|આ સ્થિતિમાં આપણે તે આદેશને એક નાનું ઉપનામ એટલે કે એલીયાસ આપી શકીએ અને તેને અમલમાં મુકવા આ ઉપનામ નો ઉપયોગ કરી શકીએ.
|-
|12:11
|ધારોકે તમારી પાસે એક લાંબુ ડિરેક્ટરીઓનું સ્તરીકરણ છે જેનો તમે સંગીત માટે વારંવાર ઉપયોગ કરો છો,તો તેના માટે તમે આ પ્રમાણે ઉપનામ બનાવી શકો.
|-
|12:20
|"alias ખાલી જગ્યા cdMusic '=' બે અવતરણ ચિહ્નોમાં cd ખાલી જગ્યા સ્લેશ home સ્લેશ arc સ્લેશ files સ્લેશ entertainment સ્લેશ music" લખી અને એન્ટર દબાવીએ.
|-
|12:47
|હવે દર વખતે જયારે તમારે આ ડિરેક્ટરી ઉપર જવું હોય માત્ર cdMusic લખી એન્ટર દબાવવાનું રહેશે.
|-
|12:55
|જુઓ, હવે આપણે મ્યુઝીક ડિરેક્ટરીમાં છીએ.
|-
|12:58
|આગલી વપરાય રહેલી ડિરેક્ટરીમાં પાછા ફરવા પ્રોમ્પ્ટ ઉપર "cd ખાલી જગ્યા minus" લખીએ.
|-
|13:08
|આપેલા ઉપનામને રદ કરવા માત્ર "unalias ખાલી જગ્યા cdMusic" લખી એન્ટર દબાવીએ.
|-
|13:20
|હવે જો તમે ટર્મિનલ ઉપર cdMusic આપો તો તમને "આદેશ અસ્તિત્વમાં નથી" એવો એરર સંદેશ મળે છે.
|-
|13:30
|ધારોકે આપણી હમણાં વપરાતી ડિરેક્ટરીમાં બે ફાઈલો,test1 અને test2 છે.
|-
|13:38
|અને જો આપણે "rm test1" આપીએ તો test1 રદ થઇ જાય છે.
|-
|13:45
|આપણે જાણીએ છીએ કે rm આદેશનો "-i" વિકલ્પ રદ પ્રક્રિયાને ક્રિયાપ્રતિક્રિયા કરનાર બનાવે છે.
|-
|13:52
|તો આપણે આ રીતે ઉપનામ સેટ કરી શકીએ,"alias rm="rm ખાલી જગ્યા -i"
|-
|14:03
|હવે જયારે આપણે "rm" આપીશું,તે હકીકતમાં "rm -i" અમલમાં મુકશે.
|-
|14:13
|તો આપણે જોયું કે જયારે test1 રદ થાય છે,સિસ્ટમ test2 રદ કરતા પહેલા પૂછે છે.
|-
|14:20
|તો તમે આ ટ્યુ્ટોરીઅલમાં એન્વાર્નમેન્ટ વેરીએબલ,હિસ્ટરી અને એલીયાઝીંગ વિશે શીખ્યા.
|-
|14:25
|અહીં આ ટ્યુ્ટોરીઅલ સમાપ્ત થાય છે.
|-
|14:28
|મૌખિક ટ્યુ્ટોરીઅલ ટોક ટુ અ ટીચર યોજનાનો ભાગ છે.જેને રાષ્ટ્રીય સાક્ષરતા મિશને ICT ના માધ્યમથી સમર્થિત કરેલ છે.
|-
|14:36
|મિશન વિષે વધુ જાણકારી આ લિંક ઉપર ઉપલબ્ધ છે.
|-
|14:39
|આ ટ્યુ્ટોરીઅલની સ્ક્રીપ્ટ અનીરબન દ્વારા બનાવેલ છે.
|-
|14:42
|IIT Bombay તરફથી હું શિવાની ગડા વિદાય લઉં છું.ટ્યુ્ટોરીઅલમાં ભાગ લેવા આભાર.
|}

Linux/C2/The-Linux-Environment/Gujarati - Revision history

PoojaMoolya at 11:39, 28 February 2017

Pravin1389: moved Linux/C2/The-Linux-Environment /Gujarati to Linux/C2/The-Linux-Environment/Gujarati

Chandrika: Created page with '{| border=1 !Time !Narration |- |00:00 |લિનક્સ એન્વાર્નમેન્ટ અને તેના કુશળતાપૂર્વક ઉપયોગન…'

@@ Line 28: / Line 28: @@
 |-
 |00:58
-|ચાલો આ બધું કેવી રીતે થાય છે તે સમજીએ.
+|ચાલો આ બધું કેવી રીતે થાય છે તે સમજીએ.શેલની વર્તણુક શેલ વેરીએબલ દ્વારા મેળવી શકાય છે.
-|-
-|00:59
-|શેલની વર્તણુક શેલ વેરીએબલ દ્વારા મેળવી શકાય છે.
 |-
 |01:04

← Older revision	Revision as of 10:20, 2 December 2012
(No difference)