Radhika at 10:26, 18 October 2019

2019-10-18T10:26:23Z

Radhika: Created page with "{| border=1 | Time | Marathi Narration |- | 0:01 | गर्भधारणापूर्व पोषण विषयी स्पोकन ट्यूटोरिय..."

2019-10-15T07:09:03Z

Created page with "{| border=1 | Time | Marathi Narration |- | 0:01 | गर्भधारणापूर्व पोषण विषयी स्पोकन ट्यूटोरिय..."

New page

{| border=1
| Time
| Marathi Narration

|-
| 0:01
| गर्भधारणापूर्व पोषण विषयी स्पोकन ट्यूटोरियल मध्ये आपले स्वागत आहे.

|-
| 0:05
| या ट्यूटोरियल मध्ये आपण प्रजनन वयाच्या दरम्यान आणि गर्भधारणेच्या पूर्व काळातील पौष्टिक आहाराच्या गरजांबद्दल शिकू.

|-
| 0:14
| प्रथम आपण प्रोटीनपासून सुरुवात करूया.

|-
| 0:17
| स्नायूंच्या ऊतींच्या वाढीसाठी आणि देखभाल करण्यासाठी Protein आवश्यक असते.

|-
| 0:22
| हे पेशींच्या दुरुस्ती आणि हाडांच्या विकासामध्ये तसेच सांध्यासाठी मदत करते.

|-
| 0:27
| हे रोग प्रतिकारशक्ती सुधारण्यात आणि निरोगी यकृत राखण्यास मदत करते आणि ऊर्जा देखील देते.

|-
| 0:34
| Protein अशी रसायने बनवतात जी पचनक्रिया, शरीरातील विषारी पदार्थांचे विभाजन करण्यास मदत करते

|-
| 0:41
| रक्तातील साखरेची देखभाल करणे आणि मेंदूकडे संदेश घेऊन जाणे आणि परत आणण्याचे काम करते

|-
| 0:47
| Protein च्या कमतरते मुळे - गर्भाची वाढ त्याच्या वयाच्या मानाने कमी होते ,

|-
| 0:52
| तसेच बाळामध्ये कमी उंची, स्मरणशक्ती आणि हालचाल कौशल्यांसह संक्रमणाचा उच्च धोका.उद्भवतो.

|-
| 1:00
| प्रौढांमधे, त्वचेवरील सुरकुत्या, केस गळणे,

|-
| 1:05
| थकवा आणि अशक्तपणा,

|-
| 1:08
| असे संक्रमण वारंवार होणे आणि स्नायू नष्ट होणे यास कारण ठरते.

|-
| 1:11
| केराटिन नावाची आणखी एक protein केस, नखे आणि त्वचेचा एक महत्त्वाचा भाग आहे.

|-
| 1:18
| विशेष म्हणजे,  protein अमीनो acids नावाच्या वेगवेगळ्या पदार्थांपासून बनलेले असतात.

|-
| 1:24
| एकूण 22 अमीनो acids आहेत त्यापैकी 9 अमीनो acids आहारातून घ्यावे लागतील.

|-
| 1:33
| आता आपण प्रोटीनचे दोन प्रकार पाहूया - संपूर्ण प्रोटीन आणि अपूर्ण प्रोटीन.

|-
| 1:41
| पूर्वी नमूद केलेले सर्व 9 अमीनो acids प्राण्यांच्या प्रोटीनमध्ये आहेत.

|-
| 1:46
| म्हणूनच प्राण्यांच्या प्रोटीनला संपूर्ण प्रोटीन म्हणतात.

|-
| 1:51
| दुसरीकडे, वनस्पती आधारित प्रोटीनांमध्ये यापैकी आवश्यक 9 अमीनो acids कमी प्रमाणात असतात

|-
| 2:00
| उदाहरणार्थ, तृणधान्यामध्ये लायझिन कमी असतात तर डाळींमध्ये मेथिनिन कमी असतात.
|

|-
| 2:07
| म्हणून वेगवेगळ्या वनस्पती प्रोटीन एकत्रितपणे खाणे महत्वाचे आहे.

|-
| 2:13
| उदाहरणार्थ, धान्य आणि डाळींचे मिश्रण एकत्र केले पाहिजे कारण ते दोन्ही आवश्यक प्रमाणात अमीनो acids प्रदान करतात.

|-
| 2:23
| आता आपण आणखी एक महत्त्वपूर्ण पोषक घटक म्हणजे Fat बद्दल शिकू.

|-
| 2:28
| चांगल्या आरोग्यासाठी खाद्यपदार्थांमधून चांगले fats घेणे आवश्यक आहे.

|-
| 2:32
| ओमेगा -3 फॅटी acid सारखे काही fats शरीराद्वारे तयार केले जाऊ शकत नाहीत. म्हणून ते आहारातून घेतले पाहिजे.

|-
| 2:40
| या fats मुळे हृदयाचे आरोग्य टिकते,

|-
| 2:42
| शरीरात दाह कमी करण्यात आणि गर्भवती होण्याची शक्यता सुधारण्यात मदत करू शकते.

|-
| 2:48
| तसेच ते बाळाच्या अकाली जन्म होण्याचा धोका देखील कमी करतात आणि बाळामध्ये बुद्धिमत्ता वाढवतात.

|-
| 2:56
| protein आणि fat बद्दल जाणून घेतल्यानंतर आपण आता व्हिटॅमिन-एबद्दल शिकू.

|-
| 3:01
| व्हिटॅमिन-ए निरोगी डोळे राखण्यास मदत करते. हे पेशींच्या वाढीवर नियंत्रण ठेवते,

|-
| 3:07
| गर्भधारणेची शक्यता वाढवते आणि गर्भधारणेपूर्वीच्या काळात रोग प्रतिकारशक्ती सुधारते.

|-
| 3:14
| व्हिटॅमिन ए प्रमाणेच संपूर्ण व्हिटॅमिन बी-कॉम्प्लेक्स आयुष्याच्या सर्व टप्प्यांमध्ये महिलांच्या सामर्थ्य आणि आरोग्यासाठी महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावते.

|-
| 3:24
| सर्व बी-व्हिटॅमिनपैकी आपण प्रथम व्हिटॅमिन बी -6 म्हणजे पायराइडॉक्साईन पाहू.

|-
| 3:31
| व्हिटॅमिन बी - पायरीडॉक्साइन मज्जासंस्थेच्या कामकाजासाठी आवश्यक आहे ज्यायोगे मेंदूचा विकास सुधारित होतो.

|-
| 3:39
| तसेच, यामुळे गरोदरपणाशी संबंधित मळमळ होण्यापासून आराम मिळतो.

|-
| 3:44
| अजून एक पौष्टिक घटक म्हणजे व्हिटॅमिन बी 12 जो फोलेट आणि कोलीनबरोबर Anemia आणि Neural tube defects टाळण्यास मदत करतो.

|-
| 3:54
| Neural tube defects हे जन्म दोष आहे जे बाळाच्या पाठीचा कणा आणि मध्यवर्ती मज्जासंस्थेवर परिणाम करतात जे गर्भधारणेच्या पहिल्या महिन्यात तयार होतात.

|-
| 4:04
| लक्षात घ्या की Neural tube गर्भाचा एक भाग आहे जो मेंदू आणि पाठीचा कणा यामध्ये विकसित होतो.

|-
| 4:11
| म्हणूनच, गर्भवती होण्यापूर्वी शरीरात पुरेसे फोलेट, व्हिटॅमिन-बी 12 आणि कोलीन असणे आवश्यक आहे.

|-
| 4:20
| व्हिटॅमिन बी -12 ची कमतरता देखील Anemia, वंध्यत्व आणि गर्भपात होण्यास कारण ठरते.

|-
| 4:27
| आता आपण फोलेट या दुसर्‍या महत्त्वपूर्ण पोषक घटका विषयी शिकू.

|-
| 4:31
| फोलेट हे व्हिटॅमिन-बी 9 म्हणून देखील ओळखले जाते, ते शरीराला नवीन निरोगी पेशी बनविण्यास मदत करते.

|-
| 4:38
| या पेशी फुफ्फुसातून शरीराच्या सर्व भागात ऑक्सिजन घेऊन जातात.

|-
| 4:43
| गर्भवती मातांमध्ये फोलेटच्या कमतरतेमुळे होणाऱ्या Anemia  आणि मेंदू आणि मणक्याच्या दोषांना Neural Tube Defects म्हणतात.

|-
| 4:52
| लक्षात घ्या की याच ट्युटोरियलमध्ये यापूर्वी Neural Tube Defects स्पष्ट केले आहे.

|-
| 4:58
| आपण आता Iron च्या कार्याविषयी शिकू. रक्तातील हिमोग्लोबिन तयार करण्यासाठी आणि गर्भाच्या वाढीसाठी Iron आवश्यक आहे.

|-
| 5:07
| गरोदरपणात कमी प्रमाणातील हिमोग्लोबिनमुळे गर्भधारणेदरम्यान उच्च रक्तदाब,

|-
| 5:13
| मुदतीच्या आधी प्रसूती होणे,

|-
| 5:15
| कमी वजनाचे बाळ जन्माला येणे आणि गर्भपात होण्यास कारण ठरते.

|-
| 5:18
| या व्यतिरिक्त, हीमोग्लोबिन इतर ऊती आणि पेशींमध्ये ऑक्सिजन पुरवण्यास मदत करते.

|-
| 5:25
| हिमोग्लोबिन किंवा ironच्या कमतरतेमुळे अशक्तपणा येतो.

|-
| 5:30
| शिवाय, मासिक पाळीमुळे, जंतांच्या प्रादुर्भावामुळे - स्त्रियांमध्ये Iron कमी असू शकते.

|-
| 5:36
| जंतांच्या प्रादुर्भावामुळे - स्त्रियांमध्ये Iron कमी असू शकते.

|-
| 5:38
| Iron आहारात कमी असणे आणि कमी शोषण हे आहारातील फायटिक acid आणि ऑक्सॅलेट्समुळे होते

|-
| 5:45
| फायटिक acid आणि ऑक्सॅलेट्स कमी करण्यासाठी आणि पोषक तत्वांचे शोषण वाढविण्यासाठी -

|-
| 5:52
| स्वयंपाक करण्यापूर्वीच्या पद्धती वापरा - जसे भिजवणे, मोड आणणे, भाजणे आणि आंबवणे.

|-
| 6:00
| Ironच्या कमतरतेमुळे येणाऱ्या Anemia ची पुढील लक्षणे आहेत - थकवा आणि ऊर्जेची कमतरता

|-
| 6:06
| दम लागणे, हृदयाची गती वाढणे

|-
| 6:10
| आणि त्वचा निसतेज होणे.

|-
| 6:11
| लक्षात ठेवा, Iron बरोबर नेहमी व्हिटॅमिन-सी समृध्द पदार्थांचे सेवन करतात जे लोह शोषणात मदत करते.

|-
| 6:19
| व्हिटॅमिन-सी रोग प्रतिकारशक्ती वाढवते आणि त्यामुळे संक्रमण कमी करते.

|-
| 6:25
| पुढे आपण कॅल्शियम आणि व्हिटॅमिन डीचे महत्त्व जाणून घेऊ.

|-
| 6:30
| हाडांच्या विकासास मदत होते म्हणून कॅल्शियमचे सेवन करण्यास सूचविले जाते.

|-
| 6:35
| हाडांच्या आणि दातांच्या विकासासाठी गर्भास कॅल्शियमची आवश्यकता असते.

|-
| 6:39
| कॅल्शियमच्या कमतरतेमुळे हाडे कमकुवत होऊ शकतात.

|-
| 6:43
| तथापि, हे लक्षात ठेवा- शरीरात कॅल्शियम शोषण्यासाठी व्हिटॅमिन-डी आवश्यक आहे.

|-
| 6:50
| सकाळी 11.00 ते दुपारी 3.00 दरम्यान 15 ते 20 मिनिटांकरिता सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात येणे हा व्हिटॅमिन-डी मिळण्याचा उत्तम मार्ग आहे.

|-
| 6:59
| पुढे आपण कोलीन बद्दल शिकू.

|-
| 7:02
| बाळाच्या मेंदूच्या विकासासाठी कोलीन महत्त्वपूर्ण आहे कारण यामुळे स्मरणशक्ती आणि लक्ष वाढवते.

|-
| 7:09
| कोलीनच्या कमतरतेमुळे प्रौढांमध्ये यकृतामध्ये अनावश्यक चरबी वाढू शकते ,
|

|-
| 7:13
| हे गर्भपात आणि गर्भातील Neural tube defects या ट्यूटोरियल मध्ये पूर्वी उल्लेखलेले आहे.

|-
| 7:20
| चला पुढे जाऊया आणि झिंकचे महत्त्व जाणून घेऊ.

|-
| 7:24
| झिंक हे रोग प्रतिकारशक्ती आणि पेशींच्या वाढीसाठी जास्त महत्वाचे आहे. हे शरीरात अनुवांशिकता आणि protein तयार करण्यास मदत करते.

|-
| 7:31
| हे जखमा बरे करण्यास मदत करते. तसेच हे स्त्रियांमध्ये ओव्हुलेशन आणि प्रजननक्षमतेमध्ये योगदान देते.

|-
| 7:37
| आणि गर्भाच्या वाढीसाठी हे महत्वाचे आहे.

|-
| 7:40
| लक्षात घ्या की आहारातील झिंकचा अभाव - चव आणि वासाच्या जाणीवेवर परिणाम करू शकतो,

|-
| 7:46
| तसेच नाळेच्या वाढीस उशीर करतो जे आईपासून गर्भापर्यंत पोषकद्रव्ये वाहून नेणारी दोरखंड आहे.

|-
| 7:53
| झिंकचा अभाव देखील गर्भाच्या वाढीवर परिणाम करते आणि परिणामी कमी वजनाचे बाळ होते.

|-
| 8:00
| आयोडीन हे आणखी एक महत्त्वपूर्ण पौष्टिक तत्व आपण पाहू.

|-
| 8:05
| थायरॉईड ग्रंथीद्वारे तयार होणार्‍या थायरॉईड संप्रेरकाची सामान्य पातळी राखण्यासाठी शरीरात आयोडीन आवश्यक असते.

|-
| 8:13
| मातांमध्ये आयोडीनच्या कमतरतेमुळे गर्भपात आणि मृत बाळाचा जन्म होण्याचा धोका वाढतो.

|-
| 8:21
| तसेच यामुळे जन्म-विकृती, बाळाचे वजन कमी होणे, वाढ खुंटणे आणि मानसिक दुर्बलता येणे देखील होऊ शकते .

|-
| 8:30
| मॅग्नेशियम हे आणखी एक पोषक घटक आहे जे मज्जासंस्था शांत करण्यास मदत करते.

|-
| 8:35
| हे मेंदूतील रक्तवाहिन्यांना आराम देऊन पेटके आणि तीव्र डोकेदुखीस प्रतिबंध करते.

|-
| 8:41
| हे निरोगी रक्तदाब आणि हृदयाची लय देखील राखते.

|-
| 8:45
| हे अनुवांशिकतेच्या निर्मितीस मदत करते आणि हाडांच्या विकासास वाढवते.

|-
| 8:51
| निरोगी गर्भधारणेसाठी निरोगी पोषण व्यतिरिक्त अल्कोहोल टाळणे देखील महत्वाचे आहे कारण यामुळे गर्भपात किंवा अशक्त भ्रुण होऊ शकते.

|-
| 9:00
| टाळण्यासारख्या इतर गोष्टी म्हणजे - तंबाखू,

|-
| 9:03
| सिगारेट, अंमली पदार्थ,

|-
| 9:06
| स्व-औषधोपचार, साखर, चहा आणि कॉफीचा जास्त वापर, जंक फूड आणि गोड पेये

|-
| 9:15
| कारण हे पदार्थ प्रजनन आरोग्यावर आणि गर्भधारणेवर प्रतिकूल परिणाम करतात.

|-
| 9:20
| लक्षात घ्या की गर्भवती होण्यापूर्वी वजन नियंत्रित करणे देखील आवश्यक आहे.

|-
| 9:25
| कमी वजनाच्या स्त्रिया लहान बाळांना किंवा प्रसूतीच्या मुदतीपूर्वी म्हणजेच गर्भावस्थेच्या 7 ते 8 महिन्यांच्या कालावधीत बाळांना जन्म देतात.

|-
| 9:34
| अशा बाळांना अकाली मृत्यूचा धोका जास्त असतो.

|-
| 9:38
| तथापि, दुसरीकडे, वजन वाढलेल्या महिलांमध्ये गर्भधारणेचा मधुमेह आणि रक्तदाब जास्त असतो.

|-
| 9:45
| तसेच, यामुळे नवजात शिशु गुंतागुंतीचे होऊ शकते.

|-
| 9:49
| म्हणूनच गर्भवती होण्यापूर्वी आरोग्यदायी तज्ञांचा सल्ला महिलांनी घ्यावा.

|-
| 9:55
| यासह, शाकाहारी आणि / किंवा मांसाहारयुक्त आरोग्यपूर्ण, संतुलित आहाराचे सेवन करणे खूप महत्वाचे आहे.

|-
| 10:05
| लक्षात ठेवा की सर्व नॉन-वेज पदार्थ - प्रोटीन, ओमेगा -3 फॅटी acid, व्हिटॅमिन बी -12, व्हिटॅमिन बी -9, zinc, iron, कॅल्शियम, कोलीन आणि व्हिटॅमिन-डी ने समृद्ध आहेत.

|-
| 10:18
| प्राण्यांपासून मिळालेल्या अन्नपदार्थाबरोबरच वनस्पती पासून मिळालेले अन्नपदार्थ, डाळी, बाजरी, तृणधान्ये, शेंगदाणे आणि बियाणे हे देखील

|-
| 10:30
| तसेच रोगप्रतिकारक शक्ती, स्नायू, हाडे,

|-
| 10:33
| यकृत, केस, त्वचा, डोळे आणि मेंदूची वाढ होण्यास मदत करतात.

|-
| 10:36
| याशिवाय, दुग्धजन्य पदार्थ देखील बाळाची हाडे आणि दात तयार करण्यास मदत करतात.

|-
| 10:43
| वैकल्पिकरित्या, पालेभाज्या आणि बियाणे देखील कॅल्शियमने समृद्ध असतात आणि बाळाची हाडे आणि दात तयार करण्यास मदत करतात.

|-
| 10:52
| पालेभाज्यांप्रमाणे फळांमध्येही व्हिटॅमिन-सी भरपूर प्रमाणात असते आणि ते - रोग प्रतिकारक शक्ती सुधारणे, लोह शोषणे आणि संक्रमण प्रतिबंधित करण्यास मदत करतात.

|-
| 11:04
| स्त्रीच्या प्रजननासाठी आणि बाळाच्या वाढीसाठी, सोयाबीन, शेंगदाणे आणि बियाणांचे इतर मांसाहारी आहाराबरोबर सेवन करावे.

|-
| 11:14
| मासे, अंडी आणि दुग्धजन्य पदार्थ सारख्या विविध मांसाहारी पदार्थांमुळे सामान्य थायरॉईड संप्रेरक राखण्यासाठी, वाढ सुधारण्यासाठी आणि शारीरिक दोष टाळण्यासाठी मदत होते.

|-
| 11:27
| शेंगदाणे आणि बियाणे मॅग्नेशियमने समृद्ध आहेत आणि मज्जासंस्थेचे कार्य करण्यासाठी आणि पायातील पेटके रोखण्यासाठी आवश्यक आहेत.

|-
| 11:35
| आता आपण गर्भधारणापूर्व पोषण विषयी tutorial च्या अंतिम टप्प्यात पोहचलो आहे. धन्यवाद.

|}

Health-and-Nutrition/C2/Pre-pregnancy-Nutrition/Marathi - Revision history

Radhika at 10:26, 18 October 2019

Radhika at 10:26, 18 October 2019

Radhika at 10:25, 18 October 2019

Radhika at 10:18, 18 October 2019

Radhika at 10:15, 18 October 2019

Radhika: Created page with "{| border=1 | Time | Marathi Narration |- | 0:01 | गर्भधारणापूर्व पोषण विषयी स्पोकन ट्यूटोरिय..."

@@ Line 322: / Line 322: @@
 |  8:00
 | आयोडीन हे आणखी एक महत्त्वपूर्ण पौष्टिक तत्व आपण पाहू.
 |-

@@ Line 1: / Line 1: @@
 {| border=1
 | Time
@@ Line 82: / Line 78: @@
 |  1:46
 | म्हणूनच प्राण्यांच्या प्रोटीनला संपूर्ण प्रोटीन म्हणतात.
 |-
@@ Line 327: / Line 322: @@
 |  8:00
 | आयोडीन हे आणखी एक महत्त्वपूर्ण पौष्टिक तत्व आपण पाहू.
-−
 |-