<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://script.spoken-tutorial.org/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="en">
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Udayana</id>
		<title>Script | Spoken-Tutorial - User contributions [en]</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://script.spoken-tutorial.org/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Udayana"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Special:Contributions/Udayana"/>
		<updated>2026-04-10T06:15:01Z</updated>
		<subtitle>User contributions</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.23.17</generator>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Working-with-Objects/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Working-with-Objects/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Working-with-Objects/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-30T20:13:48Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration''' |-  || 00:01 ||'''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यस्मिन्, '''Working wit...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:01&lt;br /&gt;
||'''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यस्मिन्, '''Working with Objects''' इत्याख्ये ‘अनुशिक्षणे’ भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:06&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयम् :&lt;br /&gt;
|-   &lt;br /&gt;
|| 00:08&lt;br /&gt;
|| ‘ग्रिड्स्’ तथा ’गैड्-लैन्स्’ उपयुज्य, आब्जेक्ट्स् समीचीनतया स्थापयितुम्,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:12&lt;br /&gt;
|| ‘स्न्याप् फङ्क्शन्स्’ उपयोक्तुम्,&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
|| 00:14&lt;br /&gt;
||  ‘1लैन्स्’ तथा ‘आरोहेड्स्’ कस्टमैज् कर्तुम् पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
|| 00:18&lt;br /&gt;
||  भवन्तः आब्जेक्ट् कथम् प्रतिकृतिसम्पादनम्,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:21&lt;br /&gt;
||  समीचीनतया रीसैज्-करणम्,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:24&lt;br /&gt;
||  वितरणम्, एकत्रीकरणम्, एकीकरणम्, निष्कासनम् तथा छेदनम् इत्येतेषां विषये अपि पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:30&lt;br /&gt;
||  वयम् ‘उबण्टु लिनक्स्’ ‘१०.०४’ आवृत्तिः अस्माकम् आपरेटिङ्ग् सिस्टम् इति, तथा ‘लिब्रे आफीस् सूट्’ ‘३.३.४’ आवृत्तेः च उपयोगं कुर्वन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:40 &lt;br /&gt;
||  ‘ग्रिड्स्’ इत्युक्ते किम् ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:42&lt;br /&gt;
||  ‘ग्रिड्स्’ , '''Draw''' इति पुटे आब्जेक्ट् समीचीनतया स्थापयितुं साहाय्यम् आचरन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:48&lt;br /&gt;
||  ‘डेस्क्टाप्’ मध्ये सेव् कृतां '''RouteMap''' (रूट्-म्याप्) इति सञ्चिकां वयम् उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:53&lt;br /&gt;
||  पूर्वतनेषु अनुशिक्षणेषु, वयं ग्रिड्स् उपयोगं कृतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:57&lt;br /&gt;
|| अधुना, वयं ग्रिड्-विषये अधिकतया ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:01&lt;br /&gt;
||  मुख्यविकल्पसूचीतः '''View''' चित्वा तथा ‘ग्रिड्’ उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:05&lt;br /&gt;
||  अनन्तरम् '''Display Grid''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:08&lt;br /&gt;
||  '''Draw''' पुटं, बहुभिः तिर्यक् (horizontal) तथा दीर्घ (vertical) बिन्दुभिः सहित-रेखायुतं वर्तते । एतानि ग्रिड्-रूपेण निर्मान्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:17&lt;br /&gt;
||  एतानि ग्रिड्स् केवलं प्रदर्शनाय एव । तेषां मुद्रणं कर्तुं न शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:22&lt;br /&gt;
||  वयं ग्रिड्स् गात्रं कस्टमैज् , इत्युक्ते, तान् अस्माकं कृते यथा अपेक्षते तथा लघु अथवा बृहत् कर्तुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:30&lt;br /&gt;
||  मुख्यविकल्पसूचीतः, '''Tools''' चित्वा '''Options''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:35&lt;br /&gt;
||  भवन्तः '''Options''' इति डैलाग्-बाक्स् पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:38&lt;br /&gt;
||  '''LibreOffice Draw''' इत्येतत् क्लिक् कुर्वन्तु, '''Grid''' इत्येतत् चिन्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:42&lt;br /&gt;
|| '''Resolution''' इत्यस्य अधोभागे, अधः विद्यमानानि व्याल्यूस् लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:46&lt;br /&gt;
||  ''' Horizontal – 7 cm'''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:49&lt;br /&gt;
||  '''Vertical – 5 cm'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:53&lt;br /&gt;
||  '''Subdivision''', ग्रिड् इत्यत्र स्पेस् सङ्ख्यानां निर्णयं करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:57&lt;br /&gt;
||  वयं '''Subdivision''' मूल्यानि लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:00&lt;br /&gt;
||  '''Horizontal – 3'''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:02&lt;br /&gt;
||  '''Vertical – 4'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:05&lt;br /&gt;
||  '''Synchronize axes''' विकल्पं वयं चेक् अकृत्वा तथैव त्यजामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:09&lt;br /&gt;
||  '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:11&lt;br /&gt;
||  अधुना '''Draw''' पुटं पश्यन्तु । ‘ग्रिड्’ मध्ये प्रत्येकं बाक्स् गात्रं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:17&lt;br /&gt;
||  '''Subdivision''' मध्ये अस्माभिः सेट् कृतानि स्पेस् गणयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:22&lt;br /&gt;
||  तिर्यक् रूपेण अत्र १, २, ३, स्पेस् तथा लम्बरूपेन १, २, ३, ४ स्पेस् सन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:33&lt;br /&gt;
||  ‘गैड्स्’ विषये वयं पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:36&lt;br /&gt;
||  ‘गैड्स्’ इत्युक्ते किम् ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:38&lt;br /&gt;
|| ‘गैड्स्’ इत्येतानि, सहायकरेखाः अथवा आब्जेक्ट्स् इत्येतेषां सीमानां विस्तरणानि,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:43&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट्स् चनलात् परिदृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-   &lt;br /&gt;
|| 02:47&lt;br /&gt;
||  वयं गैड्-लैन्स् इत्येतानि सक्रियाणि कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:50&lt;br /&gt;
||  मुख्यविकल्पसूचीं प्रति गत्वा '''View''' चित्वा तथा '''Guides''' इति विकल्पस्य चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:55&lt;br /&gt;
||  अधुना, '''Display Guides''' इति विकल्पं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:59&lt;br /&gt;
||  मुख्यविकल्पसूचीतः, '''Tools''' तथा '''Options''' इत्येतानि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:03&lt;br /&gt;
|| '''Options''' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:06&lt;br /&gt;
||  वामभागस्य प्यानल् तः, '''LibreOffice Draw''' समीपे विद्यमानं लघु श्यामत्रिकोणं क्लिक् कुर्वन्तु । '''View''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:15&lt;br /&gt;
||  दक्षिणभागस्य प्यानेल् तः, '''Guides when moving''' चिन्वन्तु । एवम्, आब्जेक्ट्स् परिभ्रमणवेलायां भवन्तः ‘गैड्स्’ द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:23&lt;br /&gt;
||  '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:27&lt;br /&gt;
||  अधुना, वयं पार्क् किञ्चित् दक्षिणभागं प्रति चालयामः।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:29&lt;br /&gt;
|| उद्यानस्य चालनं यदा क्रियते, आब्जेक्ट्स् सीमानां एक्स्टेन्शन् (extension) रेखाः गोचरीभवन्ति । एतानि एव गैड्-लैन्स् सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-   &lt;br /&gt;
|| 03:39&lt;br /&gt;
||  ‘स्न्याप्-लैन्स्’ इत्युक्ते किम् ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:41&lt;br /&gt;
||  दत्तेषु स्थलेषु, द्वयम् अथवा इतोऽप्यधिकानि आब्जेक्ट्स् स्थापयितुम् , ‘स्न्याप् लैन्स्’ अस्माकं कृते साहाय्यम् आचरन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:48&lt;br /&gt;
||  ‘स्न्याप् लैन्स्’ तथा ‘स्न्याप् पायिण्ट्स्’ यूसर् द्वारा विरच्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:53&lt;br /&gt;
||  ‘स्न्याप् लैन्स्’, लम्बम् अथवा तिर्यक् भवन्ति तथा ड्याश्-लैन्-रूपेण दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:59&lt;br /&gt;
||  भवद्भिः स्न्याप्-लैन्स्-रचनात्पूर्वं, ''' Snap Lines''' इति विकल्पः सक्रियः कृतः स्यात् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:05&lt;br /&gt;
||  '''Draw''' पुटं प्रति गच्छन्तु । कान्टेक्स्ट्-मेनु-निमित्तं, रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा ''' Snap Lines''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:12&lt;br /&gt;
||  अधुना, त्रीन् विकल्पान् चेक् कुर्वन्तु :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:16&lt;br /&gt;
|| '''Snap Lines Visible''',&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:18&lt;br /&gt;
||  '''Snap to Snap Lines''',&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:20&lt;br /&gt;
||  '''Snap Lines to Front'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:22&lt;br /&gt;
||  अस्माभिः रच्यमानं स्न्याप् लैन्स्, अधुना दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:26&lt;br /&gt;
||  ‘स्न्याप् लैन्स्’ उपयुज्य, वयम् किञ्चन स्थलं सूचयामः । स्लैड् मध्ये प्रदर्शितम् इव, मानचित्रे विद्यमानं आब्जेक्ट् तस्मिन् एव भवेत् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:34&lt;br /&gt;
||  लम्ब-रूलर् उपरि, ‘मौस्’ कर्सर् चालयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:38&lt;br /&gt;
||  मौस् वामबटन् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:41&lt;br /&gt;
||  कर्सर्, अधुना पार्श्वद्बययुक्तः बाणः इव दृश्यते इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:46&lt;br /&gt;
||  ‘मूषकम्’ , ‘ड्रा’ पुटं प्रति कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:50&lt;br /&gt;
||  भवन्तः बिन्दूनाम् किञ्चन रेखां पश्यन्तः भवन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:53&lt;br /&gt;
||  मौस्-बटन् मा त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:55&lt;br /&gt;
||  मौस् वाम-बटन् गृहीत्वा, बिन्दूनं पङ्क्तिं पुटं प्रति कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:01&lt;br /&gt;
||  अधुना, मौस् बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:04&lt;br /&gt;
||  भवद्भ्यः रेखा दृश्यते वा ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:06&lt;br /&gt;
||  एतत् ‘स्न्याप् लैन्’ वर्तते। अधस्थनकोणस्य परिमितिं रचयितुं, रेखां तथैव पुटस्य अधस्थनकोणं प्रति कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:13&lt;br /&gt;
||  मानचित्रस्य आवृतं स्थलं सूचयितुम् , वयम् इतोऽपि त्रयं ‘स्न्याप् लैन्स्’ रचयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:24&lt;br /&gt;
||  वयं तिर्यक् तथा लम्बयुतानि ‘स्न्याप् लैन्स्’ रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:29&lt;br /&gt;
||  अधुना भवन्तः आब्जेक्ट्स् ‘स्न्याप् लैन्स्’ कृते संलग्नमिव स्थापयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:34&lt;br /&gt;
||  भवद्भ्यः यथेष्टं ‘स्न्याप् लैन्स्’ अवश्यं रचयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:40&lt;br /&gt;
||  तिर्यक् तथा लम्ब-‘स्न्याप् लैन्स्’ इत्येतौ, ग्राफ् मध्ये 'X' तथा 'Y' अक्षाणि इव कार्यं कुरुतः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:48&lt;br /&gt;
||  अनयोः अक्षाभ्याम् अन्तः, भवन्तः आब्जेक्ट्स् सम्यक् योजयितुं प्रभवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:54&lt;br /&gt;
||  भवन्तः आब्जेक्ट्स् सम्यक् स्थापयितुं, ‘स्न्याप् फङ्क्षन्’ साकं ‘ग्रिड् लैन्स्’ उपयोगं कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:59&lt;br /&gt;
||  भवन्तः एवमपि कर्तुं प्रभवन्ति । '''Snap to Grid''' - ‘ग्रिड् पायिण्ट्स्’ उपरि सम्यक् आब्जेक्ट् स्थापनम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:06&lt;br /&gt;
||  '''Snap to Snap lines''' - ‘स्न्याप् लैन्’ उपरि सम्यक् आब्जेक्ट् स्थापनम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:11&lt;br /&gt;
||  '''Snap to Page margin''' – पुटस्य कोणे सम्यक्-रूपेण आब्जेक्ट् स्थापनम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:18&lt;br /&gt;
||  एतत् अनुशिक्षणम् अत्र स्थगयित्वा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:21&lt;br /&gt;
||  सर्वाणि '''Grid options''' जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:24&lt;br /&gt;
||  भवन्तः '''snap to Grid, snap lines''' तथा '''page margins''' करणानन्तरम् आब्जेक्ट्स् कृते किं भवति इति परिशीलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:31&lt;br /&gt;
||  अधुना ‘स्कूल् क्याम्प्स्’ पार्श्वे, अस्य सरोवरस्य आकारः इव, अपरं सरोवरं वयं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:38&lt;br /&gt;
||  एवं कर्तुं, वयं '''Duplicate''' इत्येतस्य विकल्पस्य उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:43&lt;br /&gt;
||  '''Lake''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:45&lt;br /&gt;
||  ‘मेन् मेनु’ प्रति गच्छन्तु, '''Edit''' चिन्वन्तु तथा '''Duplicate''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:51&lt;br /&gt;
||  '''Duplicate''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:54&lt;br /&gt;
||  '''Number of copies''' मध्ये, व्याल्यू - १ इति लिखन्तु तथा '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:59&lt;br /&gt;
||  ‘लेक्’ इत्येतस्य प्रतिकृतिः कृता वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:03&lt;br /&gt;
||  वयं '''lake''' आकृष्य '''school''' समीपे तं स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:06&lt;br /&gt;
||  अपेक्षितस्य  कस्यचिदपि मापनस्य अनुसारम्, आब्जेक्ट्स् रि-सैज् कर्तुं शक्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:11&lt;br /&gt;
||  अस्मिन् स्लैड् मध्ये दर्शितरीत्या, वयं एतानि परिमाणानि उपयुज्य, '''House''' इत्यस्य आकारं परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:18&lt;br /&gt;
||  तदेव औन्नत्यं तथा विस्तारं दत्वा, तस्य कोणान् वक्रं कुर्मः तथा परिभ्रामयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:24&lt;br /&gt;
||  आदौ, '''Home''' चिन्वन्तु । काण्टेक्स्ट् विकल्पासूच्यै, रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Position and Size''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:31&lt;br /&gt;
||  '''Position and Size''' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:35&lt;br /&gt;
||  '''Position and Size''' इति ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:38&lt;br /&gt;
||  '''Size''' इत्यस्य अधः, '''Width''' तथा '''Height''' एतत् फील्ड्-द्वयेऽपि, व्याल्यू इत्यत्र '३’ इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:43&lt;br /&gt;
||  पश्चात् '''Rotation''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:46&lt;br /&gt;
||  '''Angle''' फील्ड् मध्ये, व्याल्यू '१०’ इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:50&lt;br /&gt;
||  अन्ते तावत् '''Slant and Corner Radius''' इति ट्याब् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:55&lt;br /&gt;
||  '''Slant Angle''' फील्ड् मध्ये, ' ५ degrees ' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:59&lt;br /&gt;
||  '''OK''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:01&lt;br /&gt;
||  वयं गृहस्य पुनर्विन्यासं कृतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:05&lt;br /&gt;
||  एतत् अनुशिक्षणं अत्र स्थागयन्तु तथा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:08&lt;br /&gt;
||  '''Drawing''' टूल्-बार् उपयुज्य विविधान् आकारान् रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:11&lt;br /&gt;
||  सर्वेभ्यः आकारेभ्यः भवद्भिः '''Corner radius''' अन्वेतुं शक्यते वा इति परिशीलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:16&lt;br /&gt;
||  अधुना, केषाञ्चन आज्बेट्स् इत्येतेषां  वामसीमाः समानतया स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:21&lt;br /&gt;
||  एतत् साधयितुं, वयं '''Distribution''' इति विकल्पस्य उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:26&lt;br /&gt;
||  '''Distribution''' विकल्पम् उपयोक्तुं, अस्माभिः न्यूनातिनूनं आज्बेट्-त्रयस्य चयनं कर्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:32&lt;br /&gt;
|| आदौ, ‘रेसिडेन्शियल् काम्प्लेक्स्’, ‘पार्किंग् लाट्’ तथा ‘कमर्षियल् काम्प्लेक्स्’ इत्येतानि चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:39&lt;br /&gt;
||  आब्जेक्ट् सर्वाणि योजयितुम्, ‘सेलेक्ट् आरो’ (Select arrow) कर्षणद्वारा तेषां समूहं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:45&lt;br /&gt;
||  अधुना, रैट्-क्लिक् कृत्वा ''Distribution''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:50&lt;br /&gt;
|| ''’Horizontal''' इत्यस्य अधः '''Right''' चिन्वन्तु । '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:56&lt;br /&gt;
||  आब्जेकट्स् दक्षिणसीमाः समानतया वितरिष्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:01&lt;br /&gt;
|| '''Distribution''' विकल्पः, आब्जेक्ट् इत्येतानि तिर्यक्रूपेण उत लम्बेरूपेण वा वितरणं न करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:07&lt;br /&gt;
|| '''Horizontal Distribution''' विकल्पः -&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:10&lt;br /&gt;
||दक्षिण-वामसीमाः,&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
|| 09:12&lt;br /&gt;
||  तिर्यक् (horizontal) केन्द्राणि तथा&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:14&lt;br /&gt;
||  आब्जेक्ट् इत्येतेषां मध्ये विद्यमानस्य अन्तरस्य वितरणं करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:17&lt;br /&gt;
|| '''Vertical''' विकल्पः -&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:21&lt;br /&gt;
||उपरितन-अधस्तन-सीमाः, लम्बकेन्द्राणि तथा आब्जेक्ट्स् इत्येतेषां मध्ये विद्यमानस्य अन्तरस्य वितरणं कुर्वन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:26&lt;br /&gt;
||  अधुना, वयं एतस्य मानचित्रस्य उपरि अस्माकमेव रेखायाः शैलीं (line style) रचयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:32&lt;br /&gt;
||  ‘मुख्यविकल्पसूची’तः, '''Format''' चिन्वन्तु तथा '''Line''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:35&lt;br /&gt;
|| '''Line''' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:38&lt;br /&gt;
|| '''Line Styles''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:41&lt;br /&gt;
|| '''Line Styles''' इत्यत्र, '''Three dashes and three dots''' इति विकल्पस्य चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:47&lt;br /&gt;
|| '''Type''' फील्ड् इत्येतत् यथावत् स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:50&lt;br /&gt;
|| '''Number''' इत्यत्र, ‘10’ तथा ‘5’, '''Length''' इत्येतं ‘8%’ इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:57&lt;br /&gt;
|| '''Add''' क्लिक् कुर्वन्तु । नाम &amp;quot;My Line Style&amp;quot; इति लिखन्तु । '''OK'''  क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:06&lt;br /&gt;
||  पुनः '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:08&lt;br /&gt;
||  वयम् आरो इति विकल्पस्य चयनं कुर्मः । रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Line''' इत्येतं चिन्वन्तु । '''Line''' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:13&lt;br /&gt;
|| '''Line''' ट्याब् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:16&lt;br /&gt;
|| '''Style''' इति ड्राप्-डौन् बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:19&lt;br /&gt;
||  एतत् अधुना रचितां नूतनां शैलीं दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:22&lt;br /&gt;
||  एतत् चिन्वन्तु तथा '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:26&lt;br /&gt;
||  वयं काञ्चित् नूतनां शैलीं रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:29&lt;br /&gt;
||  स्कूल् क्याम्पस् इत्यस्य वामपार्श्वे किञ्चन लघु क्रीडाङ्गणं वयं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:34&lt;br /&gt;
||  '''Drawing toolbar''' तः, ''' Basic Shapes''' क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Circle''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:40&lt;br /&gt;
||  एतत् ’ड्रा’ पत्रे लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:44&lt;br /&gt;
||  वृत्तस्य बाह्यरेखा, '''My Line Style''' शैली वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:49&lt;br /&gt;
||  एतस्य अन्तः, “Stadium” इति टङ्कयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:53&lt;br /&gt;
||  अधुना, वयम् आब्जेक्ट्स् एकीकर्तुम्, अन्तर्भावयितुम्, निष्कासयितुम् तथा छेत्तुं च पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:59&lt;br /&gt;
||  आब्जेक्ट् ग्रूपिङ्ग् तथा एकीकरणम् इत्येतयोः मध्ये कः व्यत्यासः ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:03&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट्स् ग्रूप् कृतानि चेत्, विविधानि आब्जेक्ट्स् एकत्र स्थाप्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:09&lt;br /&gt;
||  आब्जेक्ट्स् एकीकरणानन्तरं , नूतनम् आब्जेक्ट् विरच्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:13&lt;br /&gt;
||  एतान् विकल्पान् व्याख्यातुं वयं त्रीणि आब्जेक्ट्स् उपयोक्ष्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:18&lt;br /&gt;
||  आदौ, वयं ‘ड्रा’ सञ्चिकायां किञ्चन नूतनं पुटं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:23&lt;br /&gt;
|| '''Drawing toolbar''' तः, किञ्चन ‘सर्कल्’ रचयामः - '''Basic Shapes''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Circle''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:32&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' पुटे ‘मौस्’ इत्येतं चालयित्वा तम् अधः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:35&lt;br /&gt;
||  वयं द्वितीयम् आब्जेक्ट् ‘डैमण्ड्’ इत्येतत् रचयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:38&lt;br /&gt;
|| '''Drawing toolbar''' तः, '''Basic Shapes''' क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Diamond''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:43&lt;br /&gt;
||  कर्सर् ‘ड्रा’पुटं प्रति नीत्वा, तम् अधः कर्षन्तु । विकल्पसूचीतः, '''Area Style / Filling''' ड्राप्-डौन् बटन् चिन्वन्तु तथा '''Red 3''' इति वर्णं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:55&lt;br /&gt;
||  तृतीय-आब्जेक्ट्-रूपेण किञ्चन Rectangle रचयन्तु । तथा, एतस्य निमित्तं '''Green 6''' वर्णं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:02&lt;br /&gt;
||  '''Shift''' key विनुद्य गृहीत्वा, प्रत्येकम् आब्जेक्ट् उपरि क्लिक्-करणद्वारा, एतानि त्रीणि आब्जेक्ट्स् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:11&lt;br /&gt;
||  ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं, रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Combine''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:14&lt;br /&gt;
||  किञ्चन नूतनम् आब्जेक्ट् विरचितम् !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:18&lt;br /&gt;
||  नूतनम् आब्जेक्ट्, वस्तुनः अन्तिमं तथा पूर्वं विद्यमानं वर्णं प्राप्नोति इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:24&lt;br /&gt;
||  '''CTRL + Z''' key युगपदेव नोदनद्वारा, एतां क्रियां '''undo''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:29&lt;br /&gt;
||  एताः आकृतीः पुनरेकवारं चित्वा तथा ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यु’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:35&lt;br /&gt;
||  '''Shapes''' चित्वा तथा '''Merge''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:38&lt;br /&gt;
||  पुनः नूतनः आकारः विरचितः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:41&lt;br /&gt;
||  स्मरन्तु, एतानि फङ्क्षन्स् साकम् अधिकाधिकः प्रयोगः क्रियते चेत् भवन्तः अधिकं पठितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:48&lt;br /&gt;
||  अधुना, वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते आगतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:51&lt;br /&gt;
||  अस्मिन् अनुशिक्षणे, आब्जेक्ट्स् सम्यक् योजयितुं ‘ग्रिड् गैड्स् तथा स्न्याप् लैन्स्’ इत्येतेषाम् कथम् उपयोगः भवति इति भवन्तः पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:59&lt;br /&gt;
||  भवन्तः आब्जेक्ट्स् डुप्लिकेट्, रि-सैज् तथा विभाग(डिस्ट्र्युबूट्)करणम् अपि पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:06&lt;br /&gt;
||  वयं रेखाणां नूतनाः शैलीः अपि रचितवन्तः तथा ‘कम्बैन्, मर्ज्, सब्राक्ट्, इण्टेर्सेक्ट्’ इत्येतानि उपयुज्य,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:12&lt;br /&gt;
||  नूतनम् आब्जेक्ट् कथं रचनीयम् इति पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:17&lt;br /&gt;
||  अधः पर्चन्यां उपलभ्यमानं चलच्चित्रं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:20&lt;br /&gt;
||  एतत् स्फोकन्-ट्युटोरियल्-योजनायाः सारांशः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:23&lt;br /&gt;
||  भवतां सविधे उत्तमं ब्याण्ड्विड्त् न लभ्यते चेत्, भवन्तः तत् डौन्लोड् कृत्वा द्रष्टुमर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:28&lt;br /&gt;
||  स्फोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः स्फोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्याशालाः चालयन्ति । आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं प्रयच्छति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:37&lt;br /&gt;
||  अधिकविवरणार्थं, कृपया अधः विद्यमानां पर्चनीं प्रति लिखन्तु&lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:43&lt;br /&gt;
||  स्फोकन्-ट्युटोरियल्-योजना, ‘टाक् टु ए टीचर्’ इति प्रकल्पस्य कश्चन भागः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:48&lt;br /&gt;
||  एतेन NMEICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य अनुदानं प्राप्तं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:55&lt;br /&gt;
|| एतत् मिषन्-विषये अधिकं विवरणम्, अधः प्रदर्शितायां पर्चन्यां लभ्यते । '''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 14:06&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं, DesiCrew Solutions Pvt. Ltd. इत्येतेषां योगदानं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 14:10&lt;br /&gt;
|| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-30T09:10:59Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|| border=1&lt;br /&gt;
||'''Time'''&lt;br /&gt;
||'''Narration'''&lt;br /&gt;
|- '''Narration'''&lt;br /&gt;
||00:01&lt;br /&gt;
||लिब्रे आफीस् ड्रा इत्यत्र “creating curves and polygons’” (क्रियेटिङ्ग् कर्व्स् तथा पालिगन्स्) इत्याख्यम् अनुशिक्षणं प्रति स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:07&lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः ड्रा मध्ये पालिगान् तथा कर्व्स् इत्येतैः  सह कथं कार्यं कर्तव्यम् इति पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:14 &lt;br /&gt;
||एतत् अनुशिक्षणं द्रष्टुं भवद्भिः लिब्रे आफीस् इत्यस्य सामान्यज्ञानं  प्राप्तं भवेत् । नास्ति चेत् सम्बद्धस्य अनुशिक्षणस्य एतत् जालपुटं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:25&lt;br /&gt;
||अत्र वयं,&lt;br /&gt;
उबुण्टु लिनक्स् इत्यस्य '''3. 3. 4'''आवृत्तिः उपयुज्यते । लिब्रे आफीस् सूट् इत्यस्य '''3. 3. 4'''  आवृत्तिम् उपयुञ्ज्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:34&lt;br /&gt;
||पालिगन् नाम किम् ? '''poly'''इति पदस्य अर्थः विविधः इति  । विविधपार्श्वस्थान् आकृतीन् पालिगन् इति वदामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:43&lt;br /&gt;
||वयम् अस्मिन् स्लैड् मध्ये दर्शितमानचित्रस्य चित्रणविधानं पठिष्यामः । एतत् मानचित्रं गृहात् शालां प्रति विद्यमानं मार्गं दर्शयति ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:53&lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य समाप्तिसमये भवन्तः एतादृशरीत्या रेखाचित्रं चित्रयितुं शक्ताः भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:00&lt;br /&gt;
||अधुना वयं ड्रा कृते परिवर्तनं कुर्मः । अहम् एतस्याः सञ्चिकायाः कृते ''''RouteMap''''इति नाम दत्वा डेस्क्-टाप् मध्ये सेव् कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:09&lt;br /&gt;
||प्रथमतः, '''Grid view'''इत्येतत् सक्रियं कुर्मः । तथैव, '''View'''इत्येतत् नुत्त्वा, '''Grid''' चित्वा तथा च तस्मिन् '''Display Grid''' इत्येतत् चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:19&lt;br /&gt;
||वयं रेखाचित्रस्य आरम्भात् पूर्वं, '''Page margin'''तथा '''Page orientation''' सेट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:26&lt;br /&gt;
||कर्सर् '''Draw''' पुटस्य उपरि स्थापयन्तु । तथा '''Context menu''' इत्यस्य कृते रैट्-क्लिक् नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:33&lt;br /&gt;
||'''Page''' चित्वा '''Page Setup''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:36&lt;br /&gt;
||'''Page Setup''' डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:40&lt;br /&gt;
||'''Format''' इत्यस्य ड्राप्-डौन् नुत्त्वा तथा '''A4''' चित्वा तथा Orientation Portrait इति चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:49&lt;br /&gt;
||'''Left, Right, Top''' तथा '''Bottom''' मार्जिन् एकस्य कृते सेट् कुर्वन्तु । तथा '''OK ''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:57&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना डीफाल्ट् फाण्ट्-गात्रं २४ इति सेट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:02&lt;br /&gt;
||मुख्यविकल्पसूचीतः '''Format''' तथा '''Character ''' इत्येतयोः चयनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:06&lt;br /&gt;
||'''Character''' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:10&lt;br /&gt;
||'''Fonts'''टाब् नुत्त्वा तथा तत्रत्यं '''Size''' फील्ड् मध्ये स्क्रोल्-डौन्  कृत्वा २४ इति चयनं कुर्वन्तु तथा '''OK''' इति नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:18&lt;br /&gt;
||एतेन आकारस्य अन्तः लिखित-अक्षराणि स्पष्टरूपेण गोचराणि भवन्ति इति निश्चयः कर्तुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||02:24&lt;br /&gt;
||अधुना वयं गृहस्य चित्रलेखनेन आरभामहे । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:28&lt;br /&gt;
||गृहं दर्शयितुं समचतुरस्रं योजयामः तथा तस्मिन् '''&amp;quot;Home&amp;quot;'''इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:37&lt;br /&gt;
||अनन्तरं, गृहस्य दक्षिणभागे उद्यानं चित्रयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:42&lt;br /&gt;
||उद्यानं वक्राकारस्य आयतं वर्तते । तथा वामपार्श्वं दक्षिणपार्श्वस्य अपेक्षया विस्तृतं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:51&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना पालिगन्, तस्य प्रातिनिध्यं प्रदर्शयितुम् उपयुञ्ज्मः । पालिगन् चित्रयितुं, '''Drawing'''टूल्-बार् प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:58&lt;br /&gt;
||'''Curve''' उपरि नुत्त्वा तथा च ऐकान् पार्श्वे स्थितं लघुःश्यामवर्णस्य बाणस्य चिह्नं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:04&lt;br /&gt;
||अधुना,  '''Polygon filled''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:08&lt;br /&gt;
||कर्सर् '''Draw''' पुटस्य उपरि स्थापयन्तु । मौस् वामबटन् गृहीत्वा एव कर्सर् अधः कर्षन्तु । अनन्तरं मौस् बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||03:18&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना सरलरेखां चित्रितवन्तः । लम्बत्रिकोणाकारस्य आगमनपर्यन्तं मौस् दक्षिणभागे कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:26&lt;br /&gt;
||मौस् लेफ्ट् क्लिक् कृत्वा तथा मौस् ऊर्ध्वभागं प्रति कर्षन्तु । अधुना, मौस् वामबटन् वारद्वयं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:35&lt;br /&gt;
||भवन्तः पालिगन् इत्येतत् चित्रितवन्तः । अधुना तस्मिन् '''&amp;quot;Park&amp;quot;'''इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:41&lt;br /&gt;
||'''&amp;quot;Park&amp;quot;'''  इत्यस्य पार्श्वे किञ्चन '''Commercial Complex''' अस्ति । एतत् अपि वक्राकारस्य पालिगन् अस्ति । वयम् इदानीं तत् चित्रयामः !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:50&lt;br /&gt;
|| '''Drawing'''  टूल्-बार् प्रति गच्छन्तु । '''Curve''' ऐकान् इत्यस्य पार्श्वे विद्यमानं लघु श्यामवर्णस्य बाणस्य चिह्नं नुदन्तु तथा '''Polygon filled''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:00&lt;br /&gt;
||'''Draw''' पुटे कर्सर् स्थापयन्तु । वाममौस्-बटन् गृहीत्वा अधः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:07&lt;br /&gt;
||अधुना, मौस्-बटन् त्यजन्तु । भवन्तः सरलरेखां पश्यन्ति । त्रिकोणाकारस्य आगमनपर्यन्तं मौस् वामपार्श्वे नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:19&lt;br /&gt;
||वाम-मौस्-बटन् नुत्त्वा तथा मौस् ऊर्ध्वमुखं कर्षन्तु । अधुना '''Shift''' key गृहीत्वा कर्सर् अन्तर्मुखं कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||04:31&lt;br /&gt;
||वाम-मौस्-बटन् वारद्वयं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:35&lt;br /&gt;
||भवन्तः अधुना पालिगन् आकृष्टवन्तः । अधुना वयं तस्मिन् '''&amp;quot;Commercial Complex&amp;quot;''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:45&lt;br /&gt;
||स्थगनप्रदेशं '''Drawing'''टूल्-बार् तः चित्रयितुं पूर्वतनसोपानम् अनुसरामः । आदौ '''Polygon filled''' चिन्वन्तु । तदनन्तरं कर्सर् '''Draw'''  पुटस्य उपरि स्थापयन्तु । तथा पालिगन् चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:02&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं '''&amp;quot;Parking Lot&amp;quot;'''इति तस्य अन्तः लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:08&lt;br /&gt;
||स्मरन्तु भवन्तः इदानीं भवताम् अपेक्षानुसारं पार्श्वानां (कोणानां) पालिगन्  चित्रयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:14&lt;br /&gt;
||एतम् अनुशिक्षणं स्थगयन्तु तथा एतत् गृहकार्यं प्रयतन्ताम् । पञ्चानां पार्श्वाणां, षण्णां पार्श्वाणां तथा दशानां पार्श्वाणां पालिगन् चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:23&lt;br /&gt;
||गृहस्य दक्षिणपार्श्वे किञ्चन '''Rresidential Complex'''भूत्वा, तत् आयताकारे वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:30&lt;br /&gt;
||'''Drawing'''टूल्-बार् तः '''Rectangle''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:35&lt;br /&gt;
||तदनन्तरं मौस् '''Draw''' पुटस्य उपरि स्थापयन्तु तथा च तत् कर्षन्तः आयताकरं चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:41&lt;br /&gt;
||वयम् एतस्य '''&amp;quot;Residential Complex&amp;quot;'''  इति नाम दद्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:45&lt;br /&gt;
||अस्मिन् प्रदेशे किञ्चन '''Play Ground''' अपि अस्ति । अस्य आकारः दीर्घतमः आयताकारः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:53&lt;br /&gt;
||'''Drawing'''टूल्-बार् तः  '''Polygon 45 degree Filled''' चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:59&lt;br /&gt;
||कर्सर् '''Draw''' पुटस्य उपरि स्थापयन्तु । वाम- मौस्-बटन् नुदन्तु तथा अधः कर्षन्तु तथा च त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:07&lt;br /&gt;
||मौस् नुत्त्वा तथा दक्षिणभागे नीत्वा त्यजन्तु । अधुना मौस् नुत्त्वा ऊर्ध्वमुखेन कर्षन्तः आयतं परिपूर्णं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-     &lt;br /&gt;
||06:17&lt;br /&gt;
||दक्षिण-मौस्-बटन् वारद्वयं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:21&lt;br /&gt;
||भवन्तः अधुना पालिगन् चित्रितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना '''&amp;quot;Play Ground&amp;quot;''' इति तस्य अन्तः लिखामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:30&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं क्रीडाङ्गणस्य पार्श्वे '''Lake''' चित्रयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:35&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् तः '''Freeform Line filled''' चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:40&lt;br /&gt;
||'''Draw'''  पुटे, वाम-मौस्-बटन् नुदन्तु तथा मौस् अप्रदक्षिणतया भ्रामयन्तु । वाम-मौस्-बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:52&lt;br /&gt;
||वयं सरोवरं चित्रितवन्तः । अधुना तस्य अन्तः '''&amp;quot;Lake&amp;quot;''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:58&lt;br /&gt;
||अस्य प्रदेशस्य अन्तिमं भवनं  '''School'''। '''School campus''' अपि पालिगन् रूपमस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:07&lt;br /&gt;
||अधुना एतत् अस्माकं मानचित्रे चित्रयामः । पुनः '''Drawing'''टूल्-बार् तः '''Polygon 45 degree filled''' इत्येतस्य चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:17&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं, वयं कर्सर्  '''Draw''' पुटस्य उपरि स्थापयामः तथा पालिगन् चित्रयामः । अन्ते, पालिगन् पूर्णं कुर्वन्तः मौस् वारद्वयं क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:28&lt;br /&gt;
||अधुना तस्य अन्तः  '''&amp;quot;School Campus&amp;quot;'''इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:34&lt;br /&gt;
||अधुना वयं टेक्स्ट्-बाक्स्  योजयामः तथा तस्य अन्तः '''&amp;quot;School Main Gates&amp;quot;'''इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:44&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना टेक्स्ट्-बाक्स् परिभ्रामयामः तथा समीचीनस्थाने स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:48&lt;br /&gt;
||अधुना, मुख्यविकल्पसूचीतः '''Modify''' चयनं कुर्मः तथा '''Rotate''' क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:54&lt;br /&gt;
||'''handle''' वर्णः रक्तवर्णं प्रति परिवर्तितः इति अभिजानन्तु । एतत् वयं '''Rotate''' अवस्थायां स्मः इति सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:02&lt;br /&gt;
||भवन्तः पार्श्वद्वये अपि बाणस्य चिह्नं लघुवृत्तखण्डं दृष्टवन्तः वा ? वयं तत् बाक्स् परिभ्रामयितुम् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:09&lt;br /&gt;
||वयम् अधुना कर्सर् टेक्स्ट्-बाक्स् दक्षिणपार्श्वस्य उपरि विद्यमानम् अन्तिम'''handle''' उपरि स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:17&lt;br /&gt;
|| '''Rotation curve''' परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:21&lt;br /&gt;
||वाम-मौस्-बटन् नुदन्तु । कर्व्, सुष्ठुस्थाने स्थापनपर्यन्तं प्रदक्षिणाकारेण कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:30&lt;br /&gt;
||अधुना, ''''Rotate' mode''' तः बहिः आगन्तुं '''Draw''' पुटे कुत्रचित् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:36&lt;br /&gt;
|| अधुना वयं शालायाः तिर्यक्प्रवेशम् अपि प्रदर्शयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:41&lt;br /&gt;
|| पूर्वतनसोपानम् इव, टेक्स्ट् बाक्स् लिखामः तथा तस्य अन्तः '''&amp;quot;School Side Entrance&amp;quot;''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:50 &lt;br /&gt;
|| अधुना, बाणस्य चिह्नम् उपयुज्य दिशः लिखामः । गृहात् वयं दक्षिणपार्श्वं प्रति परिभ्रमेम ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:57&lt;br /&gt;
||'''Drawing'''टूल्-बार् तः '''Line Ends with Arrow ''' चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:02&lt;br /&gt;
||अधुना वयं '''Draw''' पुटं प्रति गच्छामः तथा रेखां कर्षामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:08&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं रेसिडेन्शियल् काम्प्लेक्स्  समीपे चलामः । वामपार्श्वं प्रति परिभ्रमणं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:14&lt;br /&gt;
||अधुना वयं मार्गं प्रदर्शयितुम् अपरां रेखां कर्षामः ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||09:19&lt;br /&gt;
||तदनन्तरं, क्रीडाङ्गणस्य अन्ते दक्षिणतः भ्रमणं कृत्वा अधः गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:25&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं शालायाः मुख्यद्वारं प्राप्तुं पुनः दक्षिणपार्श्वं प्रति परिभ्रमन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:32&lt;br /&gt;
||वयम् अस्माकं प्रथमं मार्गं चित्रितवन्तः । द्विविधं कर्व्स् तथा पालिगन्स् चित्रयितुं शक्यते इति भवन्तः अवलोकयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:41&lt;br /&gt;
||प्रथमः  '''Filled''' इति विकल्पम् उपयुज्य तथा, '''fill''' विकल्पं विहाय । यदा भवन्तः  '''Filled''' विकल्पस्य उपयोगं कुर्वन्ति तदा कर्व् वर्णेन पूरितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:52&lt;br /&gt;
|| कर्व् चित्रयितुं, '''Curve'''टूल्-बार् इति अन्यः विकल्पः अपि विभिन्नप्रकारेण मौस् कार्याचरणस्य स्वरूपयुक्तं वर्तते इति भवद्भि अवगतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:02&lt;br /&gt;
||अत्र भवद्भः किञ्चन गृहकार्यं वर्तते । '''Curve'''टूल्-बार् इत्यस्य सर्वान् विकल्पान् उपयुज्य कर्व्स् तथा पालिगन् चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:10&lt;br /&gt;
||कथं कर्सर् आकारः तथा मूषकस्य कार्याचरणं, कर्व् तथा पालिगन् इत्येतयोः प्रत्येकं विकल्पेन सह परिवर्त्यते इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:20&lt;br /&gt;
|| '''Filled''' इत्यनेन विकल्पेन भवन्तः वर्णं परिवर्तयितुं शक्नुवन्ति इति परिशीलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:25&lt;br /&gt;
||अधस्थन-पर्चन्यां विद्यमानं दृश्यचित्रं पश्यन्तु । एतत् ‘’स्पोकन् ट्युटोरियल्’’ योजनायाः सारांशः वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:31&lt;br /&gt;
||भवतां सुष्ठु ’ब्याण्ड-विड्त्’ न लभ्यते चेत्, भवन्तः एतत् डौन्लोड् कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति । ‘’स्पोकन्  ट्युटोरियल्’’ योजना-समूहः: स्फोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्याशालाः चालयति । आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णतां प्राप्तवद्भ्यः प्रमाणपत्रं प्रयच्छति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:45&lt;br /&gt;
||अधिकविवरणास्थं, कृपया अस्यां पर्चन्यां लिखन्तु  '''contact@spoken-tutorial.org&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:51&lt;br /&gt;
|| ‘स्फोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्’, ‘टाक् टु अ टीचर् प्राजेक्ट्’ इत्यस्य कश्चन भागः वर्तते ।  एतत् भारतसर्वकारस्य MHRD इत्यस्य ICT माध्यमद्वारा राष्ट्रियसाक्षरतामिशन्-पक्षतः समर्थितं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:04&lt;br /&gt;
|| अस्याः संस्थायाः विषये अधिकविचाराः अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते -  http://spoken-tutorial.org/.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:14&lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T16:52:50Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Blanked the page&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Flow-Charts-Connectors-Glue-Points/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Flow-Charts-Connectors-Glue-Points/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Flow-Charts-Connectors-Glue-Points/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T16:43:16Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration''' |- |00:01 || '''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यत्र '''Flowcharts, Glue Points...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यत्र '''Flowcharts, Glue Points''' and '''Beizer curves''' (फ्लोचार्ट्, ग्लू पायिण्ट्स् अण्ड् बेझियर्स् कर्व्स्) इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:08&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः, 'बेझियर्स् कर्व्स्' तथा 'फ्लो-चार्ट्' चित्रयितुं पठन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:14&lt;br /&gt;
||तथा च  'कनेक्टर्' (Connectors) तथा ’ग्लू पायिण्ट्स्' (Glue points) उपयुज्य, 'फ्लो-चार्ट्’ योजयितुं पठन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:20&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं : '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः '''10.04''' तथा'''LibreOffice Suite''' आवृत्तिः '''3.3.4''' एते उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:29&lt;br /&gt;
||वयं 'बेझियर् कर्व्स्’ अधिकृत्य जानीमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:33&lt;br /&gt;
|| 'बेझियर्स् कर्व्स्' प्रधानतया कम्पूटर् ग्राफिक्स् मध्ये वक्ररेखायाः श्लक्ष्णतां कर्तुम् उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:40&lt;br /&gt;
|| वक्राकृतीनां आकारेण तथा गात्रेण सह प्रयोक्तुं भवन्तः एतेषां वक्राकृतीनाम् उपयोगं कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:45&lt;br /&gt;
|| सर्वाः आकृतयः प्रारम्भस्य अन्त्यस्य च बिन्दुं प्राप्तवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:50&lt;br /&gt;
|| वक्ररेखायाः उपरितनबिन्दवः 'नोड्' इति उच्यन्ते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:54&lt;br /&gt;
|| अस्माकं 'Routemap'  इति सञ्चिकां प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:58&lt;br /&gt;
|| वयं '''Home''' तः , '''Commercial Complex''' प्रति गच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:03&lt;br /&gt;
||तदर्थं अस्माभिः  '''Parking Lot''' तः दक्षिणपार्श्वे गन्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:08&lt;br /&gt;
|| स्मर्यताम्, इतः पूर्वं वयं चित्रणं समूहीकृतवन्तः । तदर्थं वयं तं '''ungroup''' (अन्-ग्रुप्) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:14&lt;br /&gt;
||इदानीं  '''Drawing''' टूल्-बार् तः , '''Curve''' क्लिक् कृत्वा '''Curve''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:20&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' पृष्ठस्य उपरि, मार्गस्य आरम्भे क्लिक् कुर्वन्तु । एतत्  '''Home''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:27&lt;br /&gt;
|| वाम-मौस्-बटन् नोदयित्वा '''Play Ground''' पर्यन्तं कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:32&lt;br /&gt;
||भवन्तः काञ्चित् रेखां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:36&lt;br /&gt;
|| मौस्-बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:39&lt;br /&gt;
||इदानीं पायिण्टर् '''Commercial Complex''' प्रति नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:43&lt;br /&gt;
|| मौस्-सरणकाले रेखा वक्रा भविष्यति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:47&lt;br /&gt;
||अन्ते, 'कमर्षियल् काम्प्लेक्स्' उपरि द्विवारं क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:52&lt;br /&gt;
|| वयं काञ्चित् वक्ररेखां रचितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:55&lt;br /&gt;
|| कर्व् परिवर्तनं सुखेन अभवत् इति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:59&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयुज्य , अस्याः रेखायाः उपरि वर्तमानं पायिण्ट् एडिट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:05&lt;br /&gt;
|| कर्व् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:07&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् सक्रियं कर्तुं, कर्व् उपरि रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Edit Points''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:14&lt;br /&gt;
|| वक्ररेखायाः अन्तिमबिन्दौ नीलवर्णस्य बाक्स् दृश्यन्ते चेत् वयं वक्ररेखां एडिट् कर्तुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:21&lt;br /&gt;
||कर्व् प्रारम्भस्य बिन्दोः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:24&lt;br /&gt;
|| भवन्तः किञ्चन कण्ट्रोल्-पायिण्ट् सह, बिन्दूनां काञ्चित् रेखां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:29&lt;br /&gt;
|| अवश्यकतानुसारं वक्ररेखां लघ्वीकर्तुम् अथवा विस्तारयितुं भवन्तः इदानीं बिन्दुरेखां लेखितुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:35&lt;br /&gt;
|| भवन्तः परिवर्तनं कृत्वा , 'ड्रा' पृष्ठे कुत्रापि द्विवारं क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:41&lt;br /&gt;
|| सुचारु कर्व् प्राप्तुं, वक्ररेखायाः उपरि बिन्दून् योजयितुं अथवा अपसारयितुम्, अपनेतुं भवन्तः  '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयोगं कर्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:50&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन लघु गृहकार्यं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:54&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयुज्य, सर्वाणि आप्षन्स् उपयुज्यताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:59&lt;br /&gt;
|| किञ्चन 'बेझियर्स् कर्व्स्' निर्मीयताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:02&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं 'फ्लो-चार्ट्’ रचयितुं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:05&lt;br /&gt;
|| वयं '''RouteMap''' फैल् निमित्तं  2 नूतनं पृष्ठं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:10&lt;br /&gt;
||'''Draw''', 'फ्लो-चार्ट्' निमित्तं , '''Drawing''' टूल्-बार् मध्ये किञ्चन प्रत्येकम् आप्षन् लभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:17&lt;br /&gt;
|| एतत् 'फ्लोचार्ट्'  'स्पोकन् ट्युटोरियल्' प्रक्रियायां विद्यमानानि सर्वाणि सोपानानि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:22&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् 'फ्लो-चार्ट्' रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:26&lt;br /&gt;
|| '''Drawing''' तूल्-बार् तः , '''Flowcharts''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:30&lt;br /&gt;
||लघु नीलत्रिकोणस्य उपरि क्लिक् कृत्वा '''Flowchart: Process''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:37&lt;br /&gt;
|| कर्सर् '''Draw''' पृष्टे निधाय वाम-मौस्-बटन् नोदयित्वा तं अधः कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:44&lt;br /&gt;
|| भवन्तः किञ्चन ’प्रोसेस्' (Process) बाक्स् रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:47&lt;br /&gt;
|| 'प्रोसेस्' बाक्स्, समग्रप्रक्रियायां किञ्चन सोपानं क्रियां  वा प्रतिनिधत्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:54&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट्' आब्जेक्ट् मध्ये वयं वर्णान् (text)अपि योजयामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:59&lt;br /&gt;
|| वयं  '''Process''' बाक्स् उपरि द्विवारं क्लिक् कृत्वा तस्य अन्तः एवं टङ्कनं कुर्मः : &amp;quot;Create the Tutorial Outline to chunk content into 10-minute scripts&amp;quot;.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:13&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट्' निमित्तं  फर्म्याटिङ्ग् आप्षन्स् तदितर-आब्जेक्ट्स् कृते यथा भवन्ति तद्वत् भवन्त्येव । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:20&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  'प्रोसेस्' बाक्स् अन्तः, वर्णान् अलैन् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:24&lt;br /&gt;
|| वयं वर्णान् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:27&lt;br /&gt;
|| 'काण्टेक्स्ट् मेनु’  (Context menu) द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कृत्वा  '''Text''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:32&lt;br /&gt;
|| '''Text''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:35&lt;br /&gt;
|| '''Text''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये  '&amp;quot;Resize shape to fit text width&amp;quot;' इति बाक्स् चेक् कुर्वन्तु । '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:43&lt;br /&gt;
|| वर्णानुसारं, '''Process''' बाक्स् इत्यस्य आकारः स्वयं परिवर्तितः इति द्रष्टुमर्हन्ति भवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:49&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  '''Ctrl + Z''' की युगपत् नोदनेन  एनां क्रियां '''undo''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:55&lt;br /&gt;
|| पुनः वयं वर्णं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:59&lt;br /&gt;
|| मैन्-मेनु गत्वा  '''Format''' चित्वा  '''Text'''  उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:05&lt;br /&gt;
|| ''' Text''' इत्यत्र डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:08&lt;br /&gt;
||वयं '''Word wrap text in shape''' इति आप्षन् चिह्नीकुर्मः ।  '''OK''' उपरि क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:15&lt;br /&gt;
|| '''Process''' बाक्स् आकारानुगुणं वर्णः स्वयं योजितः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:21&lt;br /&gt;
|| तद्वत् वयम् इदानीं प्रथम '''Process''' बाक्स् अधः इतोऽप्येकं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:28&lt;br /&gt;
|| तदन्तः वयं  &amp;quot;Create Scripts&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:33&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं किञ्चन '''Decision''' बाक्स् रचयामः तथा तन्मध्ये &amp;quot;Review Okay?&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:42&lt;br /&gt;
|| '''Decision''' बाक्स्, किं करणीयमिति निर्णयं द्योतयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:46&lt;br /&gt;
|| निर्णयस्य फलितांशम् आधारीकृत्य एतत् अस्मान् अग्रिमप्रक्रियां निर्दिशति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:52&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं '''Decision''' बाक्स् अधः अन्यत्  '''Process''' बाक्स् रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:58&lt;br /&gt;
|| अस्य अन्तः वयं &amp;quot;Record Video&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:04&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं , &amp;quot;Review Okay?&amp;quot; इति वाक्येन सह अन्यत् '''Decision''' बाक्स् अत्र आवश्यकम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:12&lt;br /&gt;
|| अस्माभिः पूर्वं रचितं '''Decision''' बाक्स् copy कृत्वा अत्र स्थापयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:18&lt;br /&gt;
|| तदर्थं , '''Decision''' बाक्स् चिन्वन्तु तथा  '''Ctrl + C''' की युगपत् नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
|| इदानीं , '''Ctrl + V''' key युगपत् नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:29&lt;br /&gt;
|| वयं एतत् बाक्स् पूर्वतन  '''Process''' बाक्स् अधः चालयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:35&lt;br /&gt;
|| इदानीं तस्यान्तः  &amp;quot;Review Okay&amp;quot; इति टेक्स्ट् लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:40&lt;br /&gt;
|| अन्ते वयमेकं 'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' रचयामः । तस्य अन्तः ’A' इति टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:48&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' फ्लो-चार्ट् भागद्वयं योजयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:53&lt;br /&gt;
||'फ्लो-चार्ट्’ प्रथमभागः अस्मिन् पृष्ठे अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:58&lt;br /&gt;
|| द्वितीयः भागः अन्यस्मिन् पृष्ठे वर्तते इति चिन्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:02&lt;br /&gt;
|| वयं प्रथमपृष्ठस्य 'फ्लो-चार्ट्’ अन्ते  'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:08&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं द्वितीयपृष्ठस्य आरम्भे वयं तदेव कनेक्टर् रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:13&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् आब्जेक्ट् योजनात् पूर्वं  '''Draw''' मध्ये कनेक्टर्, लैन् तथा ग्लू-पायिण्ट् एतान् पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:21&lt;br /&gt;
||'कनेक्टर्स्' रेखा अथवा बाणवत् भवन्ति, एतेषाम् अग्रभागम् आब्जेक्ट् कृते योजितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:28&lt;br /&gt;
|| 'ग्लू-पायिण्ट्स्'  - यथा नाम्ना सूचितं तद्वत् एते कनेक्टर्स् आब्जेक्ट् संयोजकाः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:35&lt;br /&gt;
|| सर्वे आब्जेक्ट्स् 'ग्लू पायिण्ट्’ युक्ताः  । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:39&lt;br /&gt;
|| एते अदृश्याः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:41&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् तः किञ्चन कनेक्टर् चिनुमः चेत् अथवा 'मौस् -पायिण्टर्' किञ्चन आब्जेक्ट् उपरि चालयामः चेत् एते दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:51&lt;br /&gt;
|| 'ग्लू पायिन्ट्स्' ह्याण्डल्स् न । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:54&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् रि-सैज् कर्तुं वयं ह्याण्डल् उपयोगं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:58&lt;br /&gt;
||'कनेक्टर्'  आब्जेक्ट् कृते योजयितुं  'ग्लू पायिण्ट्’ उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:02&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं 'कनेक्टर्' उपयुज्य, फ्लो-चार्ट् मध्ये आब्जेक्ट् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:07&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् गत्वा '''Connector''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:12&lt;br /&gt;
|| विविधानि 'कनेक्टर्'  द्रष्टुं लघु नीलत्रिकोणस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:18&lt;br /&gt;
|| वयं '''Straight Connector ends with Arrow''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:23&lt;br /&gt;
|| '''Connector''' चितं चेत्, 'ड्रा'पृष्ठस्य सर्वेषाम् आब्जेक्ट् उपरि क्रास्-चिह्नं पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:31&lt;br /&gt;
|| एतानि 'ग्लू पायिण्ट्स्’ सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:34&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं, प्रथम-प्रोसेस् बाक्स् इत्यस्य ग्लू-पायिण्ट्-तः तस्य प्रोसेस् बाक्स् ग्लू-पायिण्ट्-पर्यन्तं रेखां लिखामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:44&lt;br /&gt;
||वयं  'कनेक्टर्'  उपयुज्य सर्वाणि फ्लोचार्ट् आब्जेक्ट्  उपरिष्टात् अधः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:52&lt;br /&gt;
||भवन्तः कर्सर् यत्रकुत्रापि स्थापयन्ति चेदपि प्रत्येकं रेखा, स्व-समीपस्थं  'ग्लू पायिण्ट्' योजयतीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:03&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं '''Process''' तथा '''Decision''' बाक्स् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:08&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् तः , '''Connector Ends with Arrow''' इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:14&lt;br /&gt;
||'''Process''' बाक्स् तः वयं  '''Decision''' बाक्स् गच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:19&lt;br /&gt;
||एवमेव वयं '''Decision''' बाक्स् अग्रिम '''Process''' बाक्स् कृते योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:25&lt;br /&gt;
||भवन्तः 'कनेक्टर्' कृते वाक्यमपि योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:29&lt;br /&gt;
||'''Decision''' बाक्स् तः  '''Process''' बाक्स् निमित्तं विद्यामान-'कनेक्टर्' उपरि वयं &amp;quot;No&amp;quot; इति टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:35&lt;br /&gt;
|| '''connector''' चेतुं वयं तस्य उपरि द्विवारं क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:39&lt;br /&gt;
|| अन्ते कण्ट्रोल्-पायिण्ट् सक्रियानि भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:43&lt;br /&gt;
|| तथा टेक्स्ट् कर्सर् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:46&lt;br /&gt;
|| वयं &amp;quot;No&amp;quot; इति टेक्स्ट् टैप् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:49&lt;br /&gt;
|| अन्यत् 'कनेक्टर्'  निमित्तं वयं पुनः एवं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:54&lt;br /&gt;
|| वयमपि किञ्चन फ्लोचार्ट् रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:57&lt;br /&gt;
|| वयं '''Ctrl + S''' की नोदनद्वारा अस्माकं फ्लोचार्ट् रक्षामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:03&lt;br /&gt;
|| भवन्तः रेखां तथा बाणम् उपयुज्य आब्जेक्ट्स् योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:08&lt;br /&gt;
|| परन्तु तत्सन्दर्भे भवतां द्वारा आब्जेक्ट् समूहीकरणम् आवश्यकम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:11&lt;br /&gt;
|| किमर्थम् इति चेत् बाणाः आब्जेक्ट्स् सह युक्ताः न भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:16&lt;br /&gt;
|| 'कनेक्टर्'  कथं रेखातः बाणाच्च भिन्नम् ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:21&lt;br /&gt;
|| 'कनेक्टर्' रेखा अथवा बाणाः सन्ति चेत् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:24&lt;br /&gt;
|| एतेषां अग्रभागाः आब्जेक्ट् 'ग्लू पायिन्ट्” कृते स्वयं योजयन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:31&lt;br /&gt;
|| परन्तु रेखा तथा बाणः स्वयं न योज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:36&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं अत्रैव स्थगयन्तु तथा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:40&lt;br /&gt;
|| 'स्पोकन् ट्युटोरियल् ' फ्लोचार्ट् द्वितीयं भागं रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:45&lt;br /&gt;
|| प्रोसेस् बाक्स् कृते वर्णं पूरयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:48&lt;br /&gt;
|| 'A' अक्षरेण सह किञ्चन कनेक्टर् रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:51&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् फ्लोचार्ट् मध्ये एतत् प्रथम-आब्जेक्ट् भवितव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:55&lt;br /&gt;
|| तत्तु एवं दृश्येत ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:59&lt;br /&gt;
|| एतावता वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:02&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः  'फ्लोचार्ट्', 'कनेक्टर्' तथा 'ग्लू पायिण्ट्' एतदधिकृत्य पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:09&lt;br /&gt;
|| अत्र पर्चन्याम् उपलब्धं चलच्चित्रं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:13&lt;br /&gt;
|| एतत् 'स्पोकन् ट्युटोरियल्' योजनायाः सारांशः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:17&lt;br /&gt;
|| भवतां ब्यान्ड् विड्त् सम्यक् नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुमर्हन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:22&lt;br /&gt;
|| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-प्राजेक्ट्-गणः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:24&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः चालयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:28&lt;br /&gt;
|| तथा आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:32&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरणार्थं, कृपया अधोनिर्दिष्टां पर्चनीम् उद्दिश्य लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:40&lt;br /&gt;
||'''Spoken Tutorial''' प्रकल्पः  '''Talk to a Teacher''' इति प्रकल्पस्य किञ्चन अङ्गम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:45&lt;br /&gt;
|| अनेन NMEICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:53&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनाः विषये अधिकविवरणं अधोनिर्दिष्टपर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:05&lt;br /&gt;
|| एतदनुशिक्षणं  '''DesiCrew Solutions Pvt. Ltd''' एतेषां योगदानम् । अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
||}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T15:10:22Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यत्र '''Flowcharts, Glue Points''' and '''Beizer curves''' (फ्लोचार्ट्, ग्लू पायिण्ट्स् अण्ड् बेझियर्स् कर्व्स्) इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:08&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः, 'बेझियर्स् कर्व्स्' तथा 'फ्लो-चार्ट्' चित्रयितुं पठन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:14&lt;br /&gt;
||तथा च  'कनेक्टर्' (Connectors) तथा ’ग्लू पायिण्ट्स्' (Glue points) उपयुज्य, 'फ्लो-चार्ट्’ योजयितुं पठन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:20&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं : '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः '''10.04''' तथा'''LibreOffice Suite''' आवृत्तिः '''3.3.4''' एते उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:29&lt;br /&gt;
||वयं 'बेझियर् कर्व्स्’ अधिकृत्य जानीमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:33&lt;br /&gt;
|| 'बेझियर्स् कर्व्स्' प्रधानतया कम्पूटर् ग्राफिक्स् मध्ये वक्ररेखायाः श्लक्ष्णतां कर्तुम् उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:40&lt;br /&gt;
|| वक्राकृतीनां आकारेण तथा गात्रेण सह प्रयोक्तुं भवन्तः एतेषां वक्राकृतीनाम् उपयोगं कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:45&lt;br /&gt;
|| सर्वाः आकृतयः प्रारम्भस्य अन्त्यस्य च बिन्दुं प्राप्तवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:50&lt;br /&gt;
|| वक्ररेखायाः उपरितनबिन्दवः 'नोड्' इति उच्यन्ते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:54&lt;br /&gt;
|| अस्माकं 'Routemap'  इति सञ्चिकां प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:58&lt;br /&gt;
|| वयं '''Home''' तः , '''Commercial Complex''' प्रति गच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:03&lt;br /&gt;
||तदर्थं अस्माभिः  '''Parking Lot''' तः दक्षिणपार्श्वे गन्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:08&lt;br /&gt;
|| स्मर्यताम्, इतः पूर्वं वयं चित्रणं समूहीकृतवन्तः । तदर्थं वयं तं '''ungroup''' (अन्-ग्रुप्) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:14&lt;br /&gt;
||इदानीं  '''Drawing''' टूल्-बार् तः , '''Curve''' क्लिक् कृत्वा '''Curve''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:20&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' पृष्ठस्य उपरि, मार्गस्य आरम्भे क्लिक् कुर्वन्तु । एतत्  '''Home''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:27&lt;br /&gt;
|| वाम-मौस्-बटन् नोदयित्वा '''Play Ground''' पर्यन्तं कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:32&lt;br /&gt;
||भवन्तः काञ्चित् रेखां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:36&lt;br /&gt;
|| मौस्-बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:39&lt;br /&gt;
||इदानीं पायिण्टर् '''Commercial Complex''' प्रति नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:43&lt;br /&gt;
|| मौस्-सरणकाले रेखा वक्रा भविष्यति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:47&lt;br /&gt;
||अन्ते, 'कमर्षियल् काम्प्लेक्स्' उपरि द्विवारं क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:52&lt;br /&gt;
|| वयं काञ्चित् वक्ररेखां रचितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:55&lt;br /&gt;
|| कर्व् परिवर्तनं सुखेन अभवत् इति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:59&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयुज्य , अस्याः रेखायाः उपरि वर्तमानं पायिण्ट् एडिट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:05&lt;br /&gt;
|| कर्व् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:07&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् सक्रियं कर्तुं, कर्व् उपरि रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Edit Points''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:14&lt;br /&gt;
|| वक्ररेखायाः अन्तिमबिन्दौ नीलवर्णस्य बाक्स् दृश्यन्ते चेत् वयं वक्ररेखां एडिट् कर्तुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:21&lt;br /&gt;
||कर्व् प्रारम्भस्य बिन्दोः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:24&lt;br /&gt;
|| भवन्तः किञ्चन कण्ट्रोल्-पायिण्ट् सह, बिन्दूनां काञ्चित् रेखां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:29&lt;br /&gt;
|| अवश्यकतानुसारं वक्ररेखां लघ्वीकर्तुम् अथवा विस्तारयितुं भवन्तः इदानीं बिन्दुरेखां लेखितुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:35&lt;br /&gt;
|| भवन्तः परिवर्तनं कृत्वा , 'ड्रा' पृष्ठे कुत्रापि द्विवारं क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:41&lt;br /&gt;
|| सुचारु कर्व् प्राप्तुं, वक्ररेखायाः उपरि बिन्दून् योजयितुं अथवा अपसारयितुम्, अपनेतुं भवन्तः  '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयोगं कर्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:50&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन लघु गृहकार्यं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:54&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् उपयुज्य, सर्वाणि आप्षन्स् उपयुज्यताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:59&lt;br /&gt;
|| किञ्चन 'बेझियर्स् कर्व्स्' निर्मीयताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:02&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं 'फ्लो-चार्ट्’ रचयितुं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:05&lt;br /&gt;
|| वयं '''RouteMap''' फैल् निमित्तं  2 नूतनं पृष्ठं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:10&lt;br /&gt;
||'''Draw''', 'फ्लो-चार्ट्' निमित्तं , '''Drawing''' टूल्-बार् मध्ये किञ्चन प्रत्येकम् आप्षन् लभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:17&lt;br /&gt;
|| एतत् 'फ्लोचार्ट्'  'स्पोकन् ट्युटोरियल्' प्रक्रियायां विद्यमानानि सर्वाणि सोपानानि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:22&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् 'फ्लो-चार्ट्' रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:26&lt;br /&gt;
|| '''Drawing''' तूल्-बार् तः , '''Flowcharts''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:30&lt;br /&gt;
||लघु नीलत्रिकोणस्य उपरि क्लिक् कृत्वा '''Flowchart: Process''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:37&lt;br /&gt;
|| कर्सर् '''Draw''' पृष्टे निधाय वाम-मौस्-बटन् नोदयित्वा तं अधः कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:44&lt;br /&gt;
|| भवन्तः किञ्चन ’प्रोसेस्' (Process) बाक्स् रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:47&lt;br /&gt;
|| 'प्रोसेस्' बाक्स्, समग्रप्रक्रियायां किञ्चन सोपानं क्रियां  वा प्रतिनिधत्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:54&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट्' आब्जेक्ट् मध्ये वयं वर्णान् (text)अपि योजयामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:59&lt;br /&gt;
|| वयं  '''Process''' बाक्स् उपरि द्विवारं क्लिक् कृत्वा तस्य अन्तः एवं टङ्कनं कुर्मः : &amp;quot;Create the Tutorial Outline to chunk content into 10-minute scripts&amp;quot;.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:13&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट्' निमित्तं  फर्म्याटिङ्ग् आप्षन्स् तदितर-आब्जेक्ट्स् कृते यथा भवन्ति तद्वत् भवन्त्येव । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:20&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  'प्रोसेस्' बाक्स् अन्तः, वर्णान् अलैन् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:24&lt;br /&gt;
|| वयं वर्णान् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:27&lt;br /&gt;
|| 'काण्टेक्स्ट् मेनु’  (Context menu) द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कृत्वा  '''Text''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:32&lt;br /&gt;
|| '''Text''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:35&lt;br /&gt;
|| '''Text''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये  '&amp;quot;Resize shape to fit text width&amp;quot;' इति बाक्स् चेक् कुर्वन्तु । '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:43&lt;br /&gt;
|| वर्णानुसारं, '''Process''' बाक्स् इत्यस्य आकारः स्वयं परिवर्तितः इति द्रष्टुमर्हन्ति भवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:49&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  '''Ctrl + Z''' की युगपत् नोदनेन  एनां क्रियां '''undo''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:55&lt;br /&gt;
|| पुनः वयं वर्णं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:59&lt;br /&gt;
|| मैन्-मेनु गत्वा  '''Format''' चित्वा  '''Text'''  उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:05&lt;br /&gt;
|| ''' Text''' इत्यत्र डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:08&lt;br /&gt;
||वयं '''Word wrap text in shape''' इति आप्षन् चिह्नीकुर्मः ।  '''OK''' उपरि क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:15&lt;br /&gt;
|| '''Process''' बाक्स् आकारानुगुणं वर्णः स्वयं योजितः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:21&lt;br /&gt;
|| तद्वत् वयम् इदानीं प्रथम '''Process''' बाक्स् अधः इतोऽप्येकं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:28&lt;br /&gt;
|| तदन्तः वयं  &amp;quot;Create Scripts&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:33&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं किञ्चन '''Decision''' बाक्स् रचयामः तथा तन्मध्ये &amp;quot;Review Okay?&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:42&lt;br /&gt;
|| '''Decision''' बाक्स्, किं करणीयमिति निर्णयं द्योतयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:46&lt;br /&gt;
|| निर्णयस्य फलितांशम् आधारीकृत्य एतत् अस्मान् अग्रिमप्रक्रियां निर्दिशति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:52&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं '''Decision''' बाक्स् अधः अन्यत्  '''Process''' बाक्स् रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:58&lt;br /&gt;
|| अस्य अन्तः वयं &amp;quot;Record Video&amp;quot; इति वाक्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:04&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं , &amp;quot;Review Okay?&amp;quot; इति वाक्येन सह अन्यत् '''Decision''' बाक्स् अत्र आवश्यकम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:12&lt;br /&gt;
|| अस्माभिः पूर्वं रचितं '''Decision''' बाक्स् copy कृत्वा अत्र स्थापयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:18&lt;br /&gt;
|| तदर्थं , '''Decision''' बाक्स् चिन्वन्तु तथा  '''Ctrl + C''' की युगपत् नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
|| इदानीं , '''Ctrl + V''' key युगपत् नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:29&lt;br /&gt;
|| वयं एतत् बाक्स् पूर्वतन  '''Process''' बाक्स् अधः चालयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:35&lt;br /&gt;
|| इदानीं तस्यान्तः  &amp;quot;Review Okay&amp;quot; इति टेक्स्ट् लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:40&lt;br /&gt;
|| अन्ते वयमेकं 'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' रचयामः । तस्य अन्तः ’A' इति टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:48&lt;br /&gt;
|| 'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' फ्लो-चार्ट् भागद्वयं योजयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:53&lt;br /&gt;
||'फ्लो-चार्ट्’ प्रथमभागः अस्मिन् पृष्ठे अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:58&lt;br /&gt;
|| द्वितीयः भागः अन्यस्मिन् पृष्ठे वर्तते इति चिन्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:02&lt;br /&gt;
|| वयं प्रथमपृष्ठस्य 'फ्लो-चार्ट्’ अन्ते  'फ्लो-चार्ट् कनेक्टर्' रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:08&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं द्वितीयपृष्ठस्य आरम्भे वयं तदेव कनेक्टर् रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:13&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् आब्जेक्ट् योजनात् पूर्वं  '''Draw''' मध्ये कनेक्टर्, लैन् तथा ग्लू-पायिण्ट् एतान् पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:21&lt;br /&gt;
||'कनेक्टर्स्' रेखा अथवा बाणवत् भवन्ति, एतेषाम् अग्रभागम् आब्जेक्ट् कृते योजितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:28&lt;br /&gt;
|| 'ग्लू-पायिण्ट्स्'  - यथा नाम्ना सूचितं तद्वत् एते कनेक्टर्स् आब्जेक्ट् संयोजकाः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:35&lt;br /&gt;
|| सर्वे आब्जेक्ट्स् 'ग्लू पायिण्ट्’ युक्ताः  । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:39&lt;br /&gt;
|| एते अदृश्याः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:41&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् तः किञ्चन कनेक्टर् चिनुमः चेत् अथवा 'मौस् -पायिण्टर्' किञ्चन आब्जेक्ट् उपरि चालयामः चेत् एते दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:51&lt;br /&gt;
|| 'ग्लू पायिन्ट्स्' ह्याण्डल्स् न । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:54&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् रि-सैज् कर्तुं वयं ह्याण्डल् उपयोगं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:58&lt;br /&gt;
||'कनेक्टर्'  आब्जेक्ट् कृते योजयितुं  'ग्लू पायिण्ट्’ उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:02&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं 'कनेक्टर्' उपयुज्य, फ्लो-चार्ट् मध्ये आब्जेक्ट् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:07&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् गत्वा '''Connector''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:12&lt;br /&gt;
|| विविधानि 'कनेक्टर्'  द्रष्टुं लघु नीलत्रिकोणस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:18&lt;br /&gt;
|| वयं '''Straight Connector ends with Arrow''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:23&lt;br /&gt;
|| '''Connector''' चितं चेत्, 'ड्रा'पृष्ठस्य सर्वेषाम् आब्जेक्ट् उपरि क्रास्-चिह्नं पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:31&lt;br /&gt;
|| एतानि 'ग्लू पायिण्ट्स्’ सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:34&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं, प्रथम-प्रोसेस् बाक्स् इत्यस्य ग्लू-पायिण्ट्-तः तस्य प्रोसेस् बाक्स् ग्लू-पायिण्ट्-पर्यन्तं रेखां लिखामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:44&lt;br /&gt;
||वयं  'कनेक्टर्'  उपयुज्य सर्वाणि फ्लोचार्ट् आब्जेक्ट्  उपरिष्टात् अधः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:52&lt;br /&gt;
||भवन्तः कर्सर् यत्रकुत्रापि स्थापयन्ति चेदपि प्रत्येकं रेखा, स्व-समीपस्थं  'ग्लू पायिण्ट्' योजयतीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:03&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं '''Process''' तथा '''Decision''' बाक्स् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:08&lt;br /&gt;
||'''Drawing''' टूल्-बार् तः , '''Connector Ends with Arrow''' इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:14&lt;br /&gt;
||'''Process''' बाक्स् तः वयं  '''Decision''' बाक्स् गच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:19&lt;br /&gt;
||एवमेव वयं '''Decision''' बाक्स् अग्रिम '''Process''' बाक्स् कृते योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:25&lt;br /&gt;
||भवन्तः 'कनेक्टर्' कृते वाक्यमपि योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:29&lt;br /&gt;
||'''Decision''' बाक्स् तः  '''Process''' बाक्स् निमित्तं विद्यामान-'कनेक्टर्' उपरि वयं &amp;quot;No&amp;quot; इति टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:35&lt;br /&gt;
|| '''connector''' चेतुं वयं तस्य उपरि द्विवारं क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:39&lt;br /&gt;
|| अन्ते कण्ट्रोल्-पायिण्ट् सक्रियानि भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:43&lt;br /&gt;
|| तथा टेक्स्ट् कर्सर् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:46&lt;br /&gt;
|| वयं &amp;quot;No&amp;quot; इति टेक्स्ट् टैप् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:49&lt;br /&gt;
|| अन्यत् 'कनेक्टर्'  निमित्तं वयं पुनः एवं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:54&lt;br /&gt;
|| वयमपि किञ्चन फ्लोचार्ट् रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:57&lt;br /&gt;
|| वयं '''Ctrl + S''' की नोदनद्वारा अस्माकं फ्लोचार्ट् रक्षामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:03&lt;br /&gt;
|| भवन्तः रेखां तथा बाणम् उपयुज्य आब्जेक्ट्स् योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:08&lt;br /&gt;
|| परन्तु तत्सन्दर्भे भवतां द्वारा आब्जेक्ट् समूहीकरणम् आवश्यकम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:11&lt;br /&gt;
|| किमर्थम् इति चेत् बाणाः आब्जेक्ट्स् सह युक्ताः न भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:16&lt;br /&gt;
|| 'कनेक्टर्'  कथं रेखातः बाणाच्च भिन्नम् ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:21&lt;br /&gt;
|| 'कनेक्टर्' रेखा अथवा बाणाः सन्ति चेत् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:24&lt;br /&gt;
|| एतेषां अग्रभागाः आब्जेक्ट् 'ग्लू पायिन्ट्” कृते स्वयं योजयन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:31&lt;br /&gt;
|| परन्तु रेखा तथा बाणः स्वयं न योज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:36&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं अत्रैव स्थगयन्तु तथा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:40&lt;br /&gt;
|| 'स्पोकन् ट्युटोरियल् ' फ्लोचार्ट् द्वितीयं भागं रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:45&lt;br /&gt;
|| प्रोसेस् बाक्स् कृते वर्णं पूरयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:48&lt;br /&gt;
|| 'A' अक्षरेण सह किञ्चन कनेक्टर् रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:51&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् फ्लोचार्ट् मध्ये एतत् प्रथम-आब्जेक्ट् भवितव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:55&lt;br /&gt;
|| तत्तु एवं दृश्येत ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:59&lt;br /&gt;
|| एतावता वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:02&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः  'फ्लोचार्ट्', 'कनेक्टर्' तथा 'ग्लू पायिण्ट्' एतदधिकृत्य पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:09&lt;br /&gt;
|| अत्र पर्चन्याम् उपलब्धं चलच्चित्रं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:13&lt;br /&gt;
|| एतत् 'स्पोकन् ट्युटोरियल्' योजनायाः सारांशः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:17&lt;br /&gt;
|| भवतां ब्यान्ड् विड्त् सम्यक् नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुमर्हन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:22&lt;br /&gt;
|| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-प्राजेक्ट्-गणः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:24&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः चालयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:28&lt;br /&gt;
|| तथा आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:32&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरणार्थं, कृपया अधोनिर्दिष्टां पर्चनीम् उद्दिश्य लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:40&lt;br /&gt;
||'''Spoken Tutorial''' प्रकल्पः  '''Talk to a Teacher''' इति प्रकल्पस्य किञ्चन अङ्गम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:45&lt;br /&gt;
|| अनेन NMEICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:53&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनाः विषये अधिकविवरणं अधोनिर्दिष्टपर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:05&lt;br /&gt;
|| एतदनुशिक्षणं  '''DesiCrew Solutions Pvt. Ltd''' एतेषां योगदानम् । अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
||}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Edit-Curves-and-Polygons/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Edit-Curves-and-Polygons/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Edit-Curves-and-Polygons/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T12:38:05Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- |00:01 |'''LibreOffice Draw''' इत्याख्ये '''Editing Curves and Polygons''' इति अनुशिक्षण...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
|'''LibreOffice Draw''' इत्याख्ये '''Editing Curves and Polygons''' इति अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:07&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः, '''Draw''' इत्यत्र 'कर्व्' तथा 'पालिगन्' (Polygon) कथं संयोजनीयमिति पठन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:13&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं पठितुं भवद्भिः  '''LibreOffice Draw''' अधिकृत्य किञ्चित् ज्ञानं प्राप्तं स्यात् । अथवा तत्सम्बद्ध-अनुशिक्षणार्थं कृपया एतत् जालपुटं (वेब्सैट्) पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:23&lt;br /&gt;
||अत्र वयं '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः '''10.04''' तथा '''LibreOffice Suite''' आवृत्तिं '''3.3.4''' उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:32&lt;br /&gt;
|| वयं पुनः अस्माकं  '''Routemap''' (रूट्-म्याप्) चित्रं पश्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:37&lt;br /&gt;
|| पूर्वं वयं कर्व् (वक्राकृतीन्) तथा पालिगान् (बहुभुजाकृतीन्) चित्रयितुं पठितवन्तः । इदानीं तेषां संयोजनं कथमिति पश्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:42&lt;br /&gt;
|| वयं '''School Campus''' आकारं परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:48&lt;br /&gt;
|| एतत् कर्तुं वयं  '''Edit Points''' इति टूल् बार् उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:52&lt;br /&gt;
||मुख्य मेनु-तः  '''View''' क्लिक् कृत्वा  '''Toolbars''' चित्वा '''Edit Points''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:00&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' तूल्-बार् इदानीं प्रदर्शितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:04&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीं  '''School Campus''' इति बहुभुजं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:09&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये वर्तमानं  '''Points''' ऐकान् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:12&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् मध्ये हरितवर्णस्य  'सेलेक्षन् ह्याण्डल्स्' , नीलवर्णस्य एडिट् पायिण्ट्स्-रूपेण परिवर्तन्ते । एतत् भवन्तः  '''Edit point''' मोड् मध्ये सन्तीति सूचयन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:23&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये, '''Insert points''' इति ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:29&lt;br /&gt;
|| '''ड्रा''' इति पृष्ठं प्रति गच्छन्तु । कर्सर् इदानीं किञ्चन अधिकचिह्नरूपेण (+)परिवर्तितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:35&lt;br /&gt;
|| एतत् चिह्नं  '''School Campus''' इति बहुभुजस्य वामपार्श्वस्थस्य औट्-लैन् उपरि स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:41&lt;br /&gt;
|| वामपार्श्वस्थं मौस्-बटन् नुदन्तु तथा तं दक्षिणतः कर्षन्तु । बटन् तथैव त्यजन्तु । भवन्तः इदानीं किञ्चन पायिण्ट् योजितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:51&lt;br /&gt;
|| इदानीं योजित-पायिण्ट् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये विद्यमानानि आप्षन्स् सक्रियीकृतानि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:00&lt;br /&gt;
|| '''Symmetric Transition''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:03&lt;br /&gt;
|| पायिण्ट्स् पार्श्वे बिन्दुभिः निर्मितं किञ्चन कन्ट्रोल्-लैन् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:07&lt;br /&gt;
||क्याम्पस् आकारं परिवर्तयितुं , कण्ट्रोल्-लैन् बहिः कर्षामः । अस्य आकारः परिवर्तितः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:16&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् तः बहिः आगन्तुं  '''Points''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:21&lt;br /&gt;
|| इदानीं क्याम्पस् दक्षिणपार्श्वे विस्तारयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:26&lt;br /&gt;
|| विशेषतः वयं दक्षिणपार्श्वस्थं अन्तिमबिन्दुं कञ्चन सारयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:30&lt;br /&gt;
|| '''School Campus''' इति बहुभुजं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:34&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् वयं सक्रियं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:38&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् मध्ये नीलवर्णस्य एडिट् पायिण्ट् दृश्यन्ते । वयं एतत् पायिण्ट् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:45&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये  '''Move points''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:50&lt;br /&gt;
|| इदानीं चितं पायिण्ट् अधिकनीलवर्णयुक्तमिति द्रष्टुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:54&lt;br /&gt;
|| इदानीं एतत् पायिण्ट् दक्षिणपार्श्वं आकर्षामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:58&lt;br /&gt;
|| वयम् आब्जेक्ट् अस्माकं अवश्यकतानुसारं स्थापयितुं  'ग्रिड्'  उपयोगं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:03&lt;br /&gt;
|| वयं  '''School Campus''' आकारं पुनः परिवर्तितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:09&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं अत्रैव स्थगयित्वा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:12&lt;br /&gt;
|| एकं कर्व् रचयन्तु । तथा  '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये वर्तमानं सर्वम् आप्षन्स्  तत्र अन्वितं कुर्वन्तु । स्मर्यताम्,  '''Edit Points''' टूल्-बार् हस्तगतं कर्तुं बहुकालस्य अभ्यासः अपेक्षितः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:25&lt;br /&gt;
|| अन्ते, चित्रे वर्तमानानि सर्वाणि आब्जेक्ट्स् वयं एकत्र योजयामः ।  कीबोर्ड् उपरि  '''Ctrl + A''' की नुदन्तु ।  'कान्टेक्ट्स् मेनु’  निमित्तं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:35&lt;br /&gt;
|| इदानीं '''Group''' चिन्वन्तु । इदानीं सर्वम् आब्जेक्ट् समूहरूपेण कृतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:43&lt;br /&gt;
|| एतत् चित्रं पूर्णं जातम् । भवन्तः भवनेभ्यः वर्णमपि पूरयितुमर्हन्ति । रेखाम् उपयुज्य मार्गं योजयितुं शक्यते, ट्राफिक् सिग्नल् तथा भवताम् इच्छानुसारं यत्किमपि विवरणं योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:56&lt;br /&gt;
|| एतदस्माकं वर्णयुक्तं 'routemap' वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:00&lt;br /&gt;
|| एतावता, वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमस्तरे स्मः । अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं 'कर्व्' तथा 'पालिगन्' कथं एडिट् करणीयमिति पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:10&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भ्यः इतोऽपि किञ्चन गृहकार्यं वर्तते । अस्मिन् स्लैड् मध्ये दर्शितं चित्रं रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:16&lt;br /&gt;
|| अत्र पर्चन्यां उपलब्धं चलच्चित्रं पश्यन्तु । एतत् 'स्पोकन् ट्युटोरियल्' योजनायाः सारांशः । भवतां ब्याण्ड्-विड्त् सम्यक् नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा दृष्टुमर्हन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:27&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् गणः : स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः चालयन्ति । तथा आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:37&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरणार्थं, कृपया अधोनिर्दिष्टं पर्चनीं प्रति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:45&lt;br /&gt;
|| '''Spoken Tutorial''' प्रकल्पः  '''Talk to a Teacher''' इति प्रकल्पस्य किञ्चन अङ्गम् । अनेन NMEICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:00&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनाः विषये अधिकविवरणं अधोनिर्दिष्टपर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:11&lt;br /&gt;
|| एतदनुशिक्षणं  '''DesiCrew Solutions Pvt. Ltd''' एतेषां योगदानम् ।&lt;br /&gt;
अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् &lt;br /&gt;
धन्यवादाः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T12:37:07Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Blanked the page&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Polygons-and-Curves/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T10:39:46Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- |00:01 |'''LibreOffice Draw''' इत्याख्ये '''Editing Curves and Polygons''' इति अनुशिक्षण...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
|'''LibreOffice Draw''' इत्याख्ये '''Editing Curves and Polygons''' इति अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:07&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः, '''Draw''' इत्यत्र 'कर्व्' तथा 'पालिगन्' (Polygon) कथं संयोजनीयमिति पठन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:13&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं पठितुं भवद्भिः  '''LibreOffice Draw''' अधिकृत्य किञ्चित् ज्ञानं प्राप्तं स्यात् । अथवा तत्सम्बद्ध-अनुशिक्षणार्थं कृपया एतत् जालपुटं (वेब्सैट्) पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:23&lt;br /&gt;
||अत्र वयं '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः '''10.04''' तथा '''LibreOffice Suite''' आवृत्तिं '''3.3.4''' उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:32&lt;br /&gt;
|| वयं पुनः अस्माकं  '''Routemap''' (रूट्-म्याप्) चित्रं पश्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:37&lt;br /&gt;
|| पूर्वं वयं कर्व् (वक्राकृतीन्) तथा पालिगान् (बहुभुजाकृतीन्) चित्रयितुं पठितवन्तः । इदानीं तेषां संयोजनं कथमिति पश्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:42&lt;br /&gt;
|| वयं '''School Campus''' आकारं परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:48&lt;br /&gt;
|| एतत् कर्तुं वयं  '''Edit Points''' इति टूल् बार् उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:52&lt;br /&gt;
||मुख्य मेनु-तः  '''View''' क्लिक् कृत्वा  '''Toolbars''' चित्वा '''Edit Points''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:00&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' तूल्-बार् इदानीं प्रदर्शितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:04&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीं  '''School Campus''' इति बहुभुजं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:09&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये वर्तमानं  '''Points''' ऐकान् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:12&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् मध्ये हरितवर्णस्य  'सेलेक्षन् ह्याण्डल्स्' , नीलवर्णस्य एडिट् पायिण्ट्स्-रूपेण परिवर्तन्ते । एतत् भवन्तः  '''Edit point''' मोड् मध्ये सन्तीति सूचयन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:23&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये, '''Insert points''' इति ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:29&lt;br /&gt;
|| '''ड्रा''' इति पृष्ठं प्रति गच्छन्तु । कर्सर् इदानीं किञ्चन अधिकचिह्नरूपेण (+)परिवर्तितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:35&lt;br /&gt;
|| एतत् चिह्नं  '''School Campus''' इति बहुभुजस्य वामपार्श्वस्थस्य औट्-लैन् उपरि स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:41&lt;br /&gt;
|| वामपार्श्वस्थं मौस्-बटन् नुदन्तु तथा तं दक्षिणतः कर्षन्तु । बटन् तथैव त्यजन्तु । भवन्तः इदानीं किञ्चन पायिण्ट् योजितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:51&lt;br /&gt;
|| इदानीं योजित-पायिण्ट् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये विद्यमानानि आप्षन्स् सक्रियीकृतानि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:00&lt;br /&gt;
|| '''Symmetric Transition''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:03&lt;br /&gt;
|| पायिण्ट्स् पार्श्वे बिन्दुभिः निर्मितं किञ्चन कन्ट्रोल्-लैन् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:07&lt;br /&gt;
||क्याम्पस् आकारं परिवर्तयितुं , कण्ट्रोल्-लैन् बहिः कर्षामः । अस्य आकारः परिवर्तितः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:16&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् तः बहिः आगन्तुं  '''Points''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:21&lt;br /&gt;
|| इदानीं क्याम्पस् दक्षिणपार्श्वे विस्तारयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:26&lt;br /&gt;
|| विशेषतः वयं दक्षिणपार्श्वस्थं अन्तिमबिन्दुं कञ्चन सारयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:30&lt;br /&gt;
|| '''School Campus''' इति बहुभुजं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:34&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् वयं सक्रियं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:38&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट् मध्ये नीलवर्णस्य एडिट् पायिण्ट् दृश्यन्ते । वयं एतत् पायिण्ट् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:45&lt;br /&gt;
|| '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये  '''Move points''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:50&lt;br /&gt;
|| इदानीं चितं पायिण्ट् अधिकनीलवर्णयुक्तमिति द्रष्टुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:54&lt;br /&gt;
|| इदानीं एतत् पायिण्ट् दक्षिणपार्श्वं आकर्षामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:58&lt;br /&gt;
|| वयम् आब्जेक्ट् अस्माकं अवश्यकतानुसारं स्थापयितुं  'ग्रिड्'  उपयोगं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:03&lt;br /&gt;
|| वयं  '''School Campus''' आकारं पुनः परिवर्तितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:09&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं अत्रैव स्थगयित्वा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:12&lt;br /&gt;
|| एकं कर्व् रचयन्तु । तथा  '''Edit Points''' टूल्-बार् मध्ये वर्तमानं सर्वम् आप्षन्स्  तत्र अन्वितं कुर्वन्तु । स्मर्यताम्,  '''Edit Points''' टूल्-बार् हस्तगतं कर्तुं बहुकालस्य अभ्यासः अपेक्षितः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:25&lt;br /&gt;
|| अन्ते, चित्रे वर्तमानानि सर्वाणि आब्जेक्ट्स् वयं एकत्र योजयामः ।  कीबोर्ड् उपरि  '''Ctrl + A''' की नुदन्तु ।  'कान्टेक्ट्स् मेनु’  निमित्तं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:35&lt;br /&gt;
|| इदानीं '''Group''' चिन्वन्तु । इदानीं सर्वम् आब्जेक्ट् समूहरूपेण कृतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:43&lt;br /&gt;
|| एतत् चित्रं पूर्णं जातम् । भवन्तः भवनेभ्यः वर्णमपि पूरयितुमर्हन्ति । रेखाम् उपयुज्य मार्गं योजयितुं शक्यते, ट्राफिक् सिग्नल् तथा भवताम् इच्छानुसारं यत्किमपि विवरणं योजयितुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:56&lt;br /&gt;
|| एतदस्माकं वर्णयुक्तं 'routemap' वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:00&lt;br /&gt;
|| एतावता, वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमस्तरे स्मः । अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं 'कर्व्' तथा 'पालिगन्' कथं एडिट् करणीयमिति पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:10&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भ्यः इतोऽपि किञ्चन गृहकार्यं वर्तते । अस्मिन् स्लैड् मध्ये दर्शितं चित्रं रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:16&lt;br /&gt;
|| अत्र पर्चन्यां उपलब्धं चलच्चित्रं पश्यन्तु । एतत् 'स्पोकन् ट्युटोरियल्' योजनायाः सारांशः । भवतां ब्याण्ड्-विड्त् सम्यक् नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा दृष्टुमर्हन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:27&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् गणः : स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः चालयन्ति । तथा आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:37&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरणार्थं, कृपया अधोनिर्दिष्टं पर्चनीं प्रति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:45&lt;br /&gt;
|| '''Spoken Tutorial''' प्रकल्पः  '''Talk to a Teacher''' इति प्रकल्पस्य किञ्चन अङ्गम् । अनेन NMEICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:00&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनाः विषये अधिकविवरणं अधोनिर्दिष्टपर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:11&lt;br /&gt;
|| एतदनुशिक्षणं  '''DesiCrew Solutions Pvt. Ltd''' एतेषां योगदानम् ।&lt;br /&gt;
अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् &lt;br /&gt;
धन्यवादाः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Import-and-Export-Images/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Import-and-Export-Images/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Import-and-Export-Images/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T09:49:16Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 | '''Time''' |'''Narration'''  |- || 00:01 || '''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यत्र '''Import and Export I...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
| '''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:01&lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw''' (लिब्रे आफीस् ड्रा) इत्यत्र '''Import and Export Images''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:06&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः 'ड्रा पेज्' मध्ये चित्राणि इम्पोर्ट् कर्तुं तथा '''Draw''' फैल् विविध-फैल् फार्म्याट्स् मध्ये रक्षणं कर्तुं च पठन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:16&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' मध्ये वयं वेक्टर्-द्वयं तथा बिट्म्याप् अथवा रास्टर् चित्रं इम्पोर्ट् एक्स्पोर्ट् च कर्तुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:23&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं, '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः '''10.04''' तथा '''LibreOffice Suite''' आवृत्तिः'''3.3.4.''' एतान् उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:32&lt;br /&gt;
|| वयं 'RouteMap' (रूट् म्याप्) इति सञ्चिकाम् उद्घाटयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:35&lt;br /&gt;
|| अस्य अनुशिक्षणस्य निमित्तं  'वाटर्-सैकल्' रेखाचित्रस्य काञ्चन  'JPEG' सञ्चिकां सज्जीकृत्य, तस्याः 'डेस्क्-टाप्' मध्ये रक्षणं कृतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:46&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् चित्रम् अस्माकं '''Draw''' सञ्चिकायाम् इम्पोर्ट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:49&lt;br /&gt;
|| वयम् एतत् चित्रं पिदधामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:52&lt;br /&gt;
|| आदौ भवन्तः चित्रम् इम्पोर्ट् कर्तुम् अपेक्षितं किञ्चन पृष्ठं चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:57&lt;br /&gt;
|| वयम् किञ्चन नूतनं पृष्ठं योजयित्वा तं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:01&lt;br /&gt;
|| 'वेक्टर्' अथवा 'बिट्म्याप्' चित्रम् इम्पोर्ट् कर्तुं  '''Insert''' ट्याब् उपरि क्लिक् कृत्वा '''Picture''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:08&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं '''From File''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:10&lt;br /&gt;
|| '''Insert picture''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:14&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीं 'Water Cycle.jpeg.' इति चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:17&lt;br /&gt;
|| वयं '''Open''' उपरि क्लिक् कुर्मः चेत्, चित्रम् अस्माकं 'ड्रा' फैल् मध्ये एम्बेड् क्रियते (योज्यते) ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:24&lt;br /&gt;
|| वयम् अत्र '''Link''' बाक्स् अभिजानीमः चेत्, तदा चित्रं '''path''' तः पर्चनीभवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:29&lt;br /&gt;
|| '''Open''' उपरि वयं क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:32&lt;br /&gt;
|| चित्रं, काचित् 'पर्चनी' इव स्टोर् भविष्यति इति सन्देशः दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:37&lt;br /&gt;
|| ''' Keep Link''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:40&lt;br /&gt;
|| चित्रं  'ड्रा' सञ्चिकायां  'लिङ्क्' इति योज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:44&lt;br /&gt;
|| पर्चनीं सरलतया अपमार्जयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:48&lt;br /&gt;
|| मुख्य-मेनु गत्वा, '''Edit''' चिन्वन्तु । तदनन्तरं  '''Link''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:53&lt;br /&gt;
|| '''Edit Links''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:57&lt;br /&gt;
|| एतत् डैलाग्-बाक्स् सर्वाः पर्चनीः 'ड्रा' सञ्चिकायां पट्टीकरोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:02&lt;br /&gt;
|| 'WaterCycle' (जलचित्रं) चित्रार्थं पर्चन्याः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:06&lt;br /&gt;
|| '''Break Link''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:09&lt;br /&gt;
|| '''Yes''' क्लिक् कुर्वन्तु   '''Draw''' किञ्चन दृढीकरणसन्देशं प्रदर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:14&lt;br /&gt;
|| पर्चनी अपमार्जिता । इदानीं  '''Close''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:20&lt;br /&gt;
|| परन्तु एतत् चित्रं सञ्चिकायां वर्तते इति पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:25&lt;br /&gt;
|| भवन्तः एकां पर्चनीं ब्रेक् कुर्वन्ति चेत् तत् चित्रं स्वयं 'ड्रा' सञ्चिकायाम् एम्बेड् क्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:31&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं चित्रम् अपमार्जयामः । चित्रं चित्वा '''Delete''' बटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:39&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भः एकं असैन्मेन्ट् वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:42&lt;br /&gt;
|| 'ड्रा फैल्'द्वयं रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:44&lt;br /&gt;
|| कस्याञ्चन सञ्चिकायां किञ्चन चित्रं योजयित्वा तत् रक्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:48&lt;br /&gt;
|| अन्यस्यां सञ्चिकायां किञ्चन चित्रं एम्बेड् कृत्वा तत् रक्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:52&lt;br /&gt;
|| उभयं सञ्चिका-गात्रं तोलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:55&lt;br /&gt;
|| भवतां सञ्चिकायां यत्र चित्रं पर्चनीकृतं, तत्र चित्रस्य गात्रं परिवर्तयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:00&lt;br /&gt;
|| मूलसञ्चिकायाम् एतत् परिवर्तनं दृश्यते वा इति परिशीलयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:05&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं वयं  'WaterCycle'  डैग्रां किञ्चन  '''Draw''' चित्रमिव साक्षात् अस्यां सञ्चिकायाम् इम्पोर्ट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:13&lt;br /&gt;
|| मुख्य-मेनु-तः '''Insert''' क्लिक् कृत्वा '''File''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:18&lt;br /&gt;
|| '''Insert File''' इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:21&lt;br /&gt;
|| पट्टिकायां, &amp;quot;WaterCycle.odg&amp;quot; इति 'ड्रा' सञ्चिकां चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:28&lt;br /&gt;
|| '''Open''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:30&lt;br /&gt;
|| '''Insert slides/objects''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:34&lt;br /&gt;
|| '''path''' इति सञ्चिकायाः पार्श्वस्थस्य + चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:38&lt;br /&gt;
|| 'स्लैड्' पट्टिकां भवन्तः पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:41&lt;br /&gt;
|| 'WaterCycle' डैग्राम्-युतं स्लैड् १ चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:46&lt;br /&gt;
|| भवन्तः पृष्ठम् अथवा 'आब्जेक्ट्' पर्चनीमिव योजयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:51&lt;br /&gt;
|| एवं कर्तुं  '''Link''' इति चेक्-बाक्स् क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:55&lt;br /&gt;
|| '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:57&lt;br /&gt;
|| 'आब्जेक्ट्' नूतन-फार्म्याट्-कृते सम्यक् करणीयं किम् इति पृच्छत् किञ्चन डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:05&lt;br /&gt;
|| '''Yes''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:07&lt;br /&gt;
|| स्लैड्-सञ्चिकायां किञ्चन नूतनपृष्ठे योजितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:12&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं वयं '''Draw''' तः चित्रं  एक्स्पोर्ट् कर्तुं पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:17&lt;br /&gt;
|| 'ड्रा' मध्ये सञ्चिकायाः एक्स्पोर्ट् करणमित्युक्ते – &lt;br /&gt;
' ड्रा ' सञ्चिका अथवा ड्रा-सञ्चिकायाः पृष्ठम् अथवा तस्य किञ्चन 'आब्जेक्ट्' अन्यत् फैल् फार्म्याट् कृते परिवर्तनमित्यर्थः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:29&lt;br /&gt;
|| उदाहरणार्थं 'ड्रा' सञ्चिका 'PDF', 'HTML', 'JPEG'   अथवा 'बिट्म्याप्' सञ्चिका इति परिवर्तयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:39&lt;br /&gt;
|| '''PDF, Flash''' तथा '''HTML''' एतत् फैल्-फार्म्याट् सर्वदा सर्वं  'Draw' फैल् एक्स्पोर्ट् कुर्वन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:47&lt;br /&gt;
|| वयं 'RouteMap' फैल् लघ्वीकुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:51&lt;br /&gt;
|| 'Draw' 'WaterCycle' चित्रं , 'JPEG' (जेपिइजि) फार्म्याट् कृते वयं कथं परिवर्तितवन्तः इति आश्चर्यं भवति वा ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:58&lt;br /&gt;
|| तत् कथम् अस्माभिः कृतमिति अहं विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:01&lt;br /&gt;
|| 'WaterCycle' फैल् उद्घाटयन्तु &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:05&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं, '''Pages''' इति प्यानेल्-तः , 'WaterCycle' डैग्राम् यत्र वर्तते तत् पृष्ठं चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:11&lt;br /&gt;
|| मुख्य-मेनुतः, '''File''' क्लिक् कृत्वा '''Export''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:16&lt;br /&gt;
|| ''' Export''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:18&lt;br /&gt;
|| '''Filename''' स्थाने, वयं नाम &amp;quot;WaterCycleDiagram&amp;quot; इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:24&lt;br /&gt;
|| '''Places''' प्यानेल् मध्ये ब्रौस् कृत्वा '''Desktop''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:29&lt;br /&gt;
|| '''File type''' स्थाने वयं '''JPEG''' इति चिनुमः । परन्तु भवन्तः 'Draw' फैल् भवतामावश्यकतानुसारं यत्किमपि फार्म्याट्-मध्ये रक्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:38&lt;br /&gt;
|| '''Selection''' चेक्-बाक्स् चेक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:42&lt;br /&gt;
|| '''Save''' क्लिक् कुर्वन्तु । '''JPEG Options''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:47&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् डैलाग्-बाक्स् मध्ये चितानि डीफाल्ट् आप्षन् वयं तथैव रक्षामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:53&lt;br /&gt;
|| '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:55&lt;br /&gt;
|| 'WaterCycle' चित्रेण सह '''Draw'''  पृष्ठं  'डेस्क्-टाप्' मध्ये 'JPEG' इति रक्षितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:02&lt;br /&gt;
|| अत्र, 'ड्रा' सञ्चिकातः किञ्चन पृष्ठं  'JPEG' सञ्चिका-रूपेण परिवर्तितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:08&lt;br /&gt;
|| भवन्तः  '''PDF, Flash''' अथवा '''HTML''' फार्म्याट् इव रक्षन्ति चेत्, तदा 'ड्रा' सञ्चिकायां सर्वाणि पृष्ठानि एक्स्पोर्ट् क्रियन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:18&lt;br /&gt;
|| 'Draw' मध्ते वयं 'रास्टर् चित्रम्’ अपि एडिट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:22&lt;br /&gt;
|| '''Format''' मेनु उपयुज्य रास्टर् चित्रं फार्माट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:26&lt;br /&gt;
|| एतानि चित्राणि एडिट् कर्तुं भवन्तः '''Picture''' टूल्-बार् उपयोक्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:31&lt;br /&gt;
|| अधुना, वयम् अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:37&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः चित्रम् इम्पोर्ट्, एक्स्पोर्ट् कर्तुं तथा  ' Draw आब्जेक्ट् विविध-फैल् फार्म्याट् मध्ये रक्षितुं पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:47&lt;br /&gt;
|| भवद्भ्यः किञ्चन गृहकार्यं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:50&lt;br /&gt;
|| प्रत्येकम् आब्जेक्ट् अथवा चितः आब्जेक्ट्-समूहः अपि एक्स्पोर्ट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:56&lt;br /&gt;
|| 'WaterCycle' Draw सञ्चिका-तः मेघान् पर्वतान् एव ' JPEG ' फार्म्याट् इव परिवर्तयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:05&lt;br /&gt;
|| अस्यां पर्चन्यां उपलब्धं चलच्चित्रं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:09&lt;br /&gt;
|| एतत् स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशं बोधयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:12&lt;br /&gt;
|| कदाचित् भवतां ब्याण्ड्-विड्त् अधिकं नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:17&lt;br /&gt;
|| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-प्राजेक्ट्-गणः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:20&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य  कार्यशालाः सञ्चालयति&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:23&lt;br /&gt;
|| आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:28&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरार्थं '''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''प्रति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:35&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु अ टीचर् योजनायाः भागः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:40&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् निमित्तं '''ICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:48&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।:&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:01&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं , DesiCrew Solutions Pvt. Ltd. योगदानम् । अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Basics-of-Layers-Password-Encryption-PDF/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C3/Basics-of-Layers-Password-Encryption-PDF/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C3/Basics-of-Layers-Password-Encryption-PDF/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-29T06:19:32Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- || 00:01 || '''LibreOffice Draw - Basics of Layers and Password Encryption PDF''' इत्याख्यं '''Spoken Tutorial''...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:01&lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw - Basics of Layers and Password Encryption PDF''' इत्याख्यं '''Spoken Tutorial''' प्रति भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:09&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः  '''layers''' प्राथमिकांशान् पठन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:12&lt;br /&gt;
|| भवद्भिः काचित्  '''Draw''' सञ्चिका '''password encryption''' (पास्-वर्ड् एन्क्रिप्षन्) उपयुज्य कथं रक्षणीया तथा      &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:18&lt;br /&gt;
|| तां '''PDF''' इव कथम् एक्स्पोर्ट् करणीयम् इत्यपि पठन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:21&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं : '''Ubuntu Linux''' आवृत्तिः, '''10.04''' आपरेटिङ्ग् सिस्टं तथा '''LibreOffice Suite''' आवृत्तिः,  '''3.3.4''' एतान् उपयुञ्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:30&lt;br /&gt;
|| वयं 'Route Map' इति सञ्चिकाम् उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:33&lt;br /&gt;
|| '''Layers''' (लेयर्स्) नाम किं? लेयर्स् पारदर्शकच्छदः, एते एकस्य उपरि अन्ये स्थापिताः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:42&lt;br /&gt;
|| प्रत्येकं  '''Draw''' सञ्चिकायां त्रीणि लेयर्स् भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:44&lt;br /&gt;
|| अनिवार्यरूपेण, Layout (लेऔट्) इति लेयर् प्रदर्श्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:48&lt;br /&gt;
||  अस्माकं अधिक-ग्राफिक्स् अस्माभिः अत्रैव क्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:51&lt;br /&gt;
|| बटन् तथा फार्म् इव नियन्त्रणांशान् सङ्गृहीतुं  &amp;quot;Controls&amp;quot; (कण्ट्रोल्स्) लेयर्  उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:57&lt;br /&gt;
|| संकीर्णरेखाचित्रेभ्यः, आयाम(डैमेन्शन्) रेखाः अथवा मापकरेखाः निरूपयितुं &amp;quot;Dimension&amp;quot; (डैमेन्शन्) लेयर् उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:06&lt;br /&gt;
|| उदाहरणार्थं कस्यचन गृहस्य रेखाचित्रं निर्दिष्टभित्तीनां मापकैः, विद्युत्-तन्तुजालस्य स्थानैश्च युक्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:19&lt;br /&gt;
|| गृहात् (हौस्) शालां (स्कूल्) प्रति मार्गदर्शकस्य नक्षात्रयस्य वयं मुद्रणं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:26&lt;br /&gt;
|| एतान् '''Map 1, Map 2''' तथा '''Map 3''' इति  मन्यामहे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:31&lt;br /&gt;
|| '''Map 1''', अस्मिन् प्रदेशे विद्यमानानि सर्वाणि मार्गसूचकानि प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:35&lt;br /&gt;
|| '''Map 2''' मध्ये सरोवरद्वयं (लेक्स्), सभाङ्गणम् ('स्टेडियम्') तथा आपणसमूहः 'कमर्षियल् काम्प्लेक्स्' विहाय वयं सर्वाणि आब्जेक्ट् दर्शयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:43&lt;br /&gt;
|| '''Map 3''' मध्ये 'उद्यानवनं' विहाय सर्वाणि आब्जेक्ट् दर्शयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:48&lt;br /&gt;
|| एतान् प्रदर्शयितुं अस्माभिः प्रत्येकं मानचित्रं रचनीयम् वा? &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:51&lt;br /&gt;
|| न '''Draw''',लेयर्स् साहाय्येन अस्य परिहारः कर्तुं शक्यः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:58&lt;br /&gt;
|| एवम् अनेकविषययुक्तं लेयर्-युक्तं केवलं किञ्चन म्याप्-फैल् स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:03&lt;br /&gt;
|| अस्माभिः किञ्चन '''Draw''' पृष्ठम् उपयुज्य, लेयर् संयोजयितुं मुद्रयितुम् अथवा द्रष्टुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:10&lt;br /&gt;
|| वयं '''RouteMap''' कृते कांश्चन लेयर्स् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:13&lt;br /&gt;
|| '''Layout''' लेयर् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:15&lt;br /&gt;
|| रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Insert Layer''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:18&lt;br /&gt;
||'''Insert layer''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:22&lt;br /&gt;
|| '''Name''' क्षेत्रे  '''Layer four''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:24&lt;br /&gt;
|| भवतां रेखाचित्रसम्बद्धं यत्किमपि शीर्षकं विवरणं वा योजयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:30&lt;br /&gt;
|| '''“Visible”''' तथा '''“Printable”''' बाक्स् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:34&lt;br /&gt;
|| डैलाग्-बाक्स् तः बहिः आगन्तुं  '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:37&lt;br /&gt;
|| पुनः &amp;quot;Layout&amp;quot; लेयर् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:40&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' पृष्ठस्य उपरि म्याप् चित्वा तत् अन्-ग्रुप् (ungroup) कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|| 02:44&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं '''Lakes''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:46&lt;br /&gt;
|| '''Shift''' की क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Stadium''' एवं '''Commercial complex''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:52&lt;br /&gt;
|| अनन्तरं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Cut''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:55&lt;br /&gt;
|| अनन्तरं '''“Layer four”''' इति लेयर् उपरि क्लिक् कृत्वा तान् पेस्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:59&lt;br /&gt;
|| '''Layout''' लेयर् मध्ये यथा अस्ति तथा तस्मिन्नेव स्थाने पेस्ट् कृतं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:04&lt;br /&gt;
|| पुनः  '''Layer Four''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:07&lt;br /&gt;
|| '''context menu''' द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु । '''Modify Layer''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:12&lt;br /&gt;
|| '''Modify Layer''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:15&lt;br /&gt;
||'''Visible''' इति बाक्स् अन्-चेक् कुर्वन्तु । '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:18&lt;br /&gt;
|| '''Layer Four''' मध्ये वस्तूनि इतः परं न दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:21&lt;br /&gt;
|| आब्जेक्ट्स् अत्र भवन्ति परन्तु न दृश्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:26&lt;br /&gt;
|| '''Layout''' लेयर् क्लिक् कुर्वन्तु । कदाचित् ट्याब् न दृश्यते चेत् '''Layout''' लेयर् यावत्पर्यन्तं दृश्यते  तावत् पर्यन्तं वाम-आरो बटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:35&lt;br /&gt;
|| अस्माकं '''Map 2''' इदानीं पूर्णम् !  एवमेव वयं '''Map 3''' रचयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:42&lt;br /&gt;
|| एतदनुशिक्षणं अत्रैव त्यक्त्वा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:45&lt;br /&gt;
|| '''Home''' तः '''School Campus''' पर्यन्तं मार्गद्वयं रच्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:49&lt;br /&gt;
|| '''RouteMap''' चित्रे प्रत्येकं मार्गं प्रत्येकं लेयर् मध्ये रचयन्तु । तदर्थम् एतत्-द्वयं भिन्न-मानचित्रम्  इव मुद्रणं कर्तुं शक्यते । परन्तु प्रत्येकं मार्गः प्रदर्शयते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:01&lt;br /&gt;
|| वयं इदानीं काचित् सञ्चिका  '''PDF''' इव कथं एक्स्पोर्ट् करणीया, तथा अस्माकं  '''Draw''' सञ्चिका कथं 'पास्-वर्ड् प्रोटेक्ट्' करणीया इति पठामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:10&lt;br /&gt;
|| आदौ '''“RouteMap”''' इति '''Draw''' सञ्चिकां  'PDF' इति रक्षामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:14&lt;br /&gt;
|| मुख्य-मेनुतः  '''File''' चित्वा '''“Export as PDF”''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:19&lt;br /&gt;
|| '''PDF'''  डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:21&lt;br /&gt;
|| आदौ वयं  '''“General”'''इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:24&lt;br /&gt;
|| '''“General”'''इति ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:26&lt;br /&gt;
|| वयं  '''Draw''' सञ्चिकायाः सर्वाणि पृष्ठानि 'पिडिएफ्'रूपेण परिवर्तयामः । तदर्थं '''Range'''  अधः '''All''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:34&lt;br /&gt;
|| '''Images''' अधः वयं '''“JPEG compression”''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:38&lt;br /&gt;
|| एतत् कम्प्रेशन्-निमित्तं उपयुज्यमानं सामान्य-फार्म्याट् वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:42&lt;br /&gt;
|| इदानीं, '''Initial View''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:45&lt;br /&gt;
|| वयं डैलाग्-बाक्स् मध्ये दृश्यमानं अनिवार्यमौल्यं स्थापयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:49&lt;br /&gt;
|| इदानीं '''Links''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:52&lt;br /&gt;
|| वयं '''Draw''' सञ्चिकायां पर्चनीं योजयामः। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:55&lt;br /&gt;
|| पुनः  '''Links''' कृते निर्दिष्टं अनिवार्यमौल्यं स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:59&lt;br /&gt;
|| इदानीं 'पि.डि.एफ्' डाक्युमेण्ट् रक्षितुं किञ्चन पास्-वर्ड् दद्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:03&lt;br /&gt;
|| तदर्थं, '''“Security”''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:07&lt;br /&gt;
|| '''Set open password''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:10&lt;br /&gt;
|| '''Set Open Password''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:14&lt;br /&gt;
|| '''“Password”''' क्षेत्रे भवतां सञ्चिकां रक्षितुं भवदिष्टं यत्किमपि पास्-वर्ड् टैप् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:20&lt;br /&gt;
|| अहं मम पास्-वर्ड् &amp;quot;Protect101&amp;quot; इति सेट् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:24&lt;br /&gt;
|| '''Confirm''' क्षेत्रे अहं मम पास्-वर्ड् - “Protect101” इति पुनः टङ्कनं करोमि । '''OK''' इति क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:31&lt;br /&gt;
|| तदनन्तरं डाक्युमेण्ट् प्रिन्ट् कर्तुं अथवा परिवर्तयितुं पर्मिशन् पास्-वर्ड् वयं सेट् कुर्मः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:37&lt;br /&gt;
|| '''Set permission password''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:41&lt;br /&gt;
|| '''Password''' स्थाने भवदिष्टं पास्-वर्ड् टङ्कयन्तु  । अहं  '''ProtectAgain0'''  इति टङ्कयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:49&lt;br /&gt;
|| '''Confirm''' स्थाने, अहं पास्-वर्ड् '''ProtectAgain0''' इति पुनः टङ्कनं करोमि तथा '''OK''' क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:57&lt;br /&gt;
|| इदानीं '''Printing''' तथा '''Changes''' निमित्तं पर्मिषन् सक्रियमस्तीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:03&lt;br /&gt;
|| संख्याविशेषयुक्तस्य अक्षरयुक्तस्य न्यूनातिन्यूनं षडक्षरयुक्तस्य पास्-वर्ड् चयनं वरम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:14&lt;br /&gt;
||'''Printing''' अधः '''Not Permitted''' इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:18&lt;br /&gt;
|| सम्यक् पास्-वर्ड् दीयते चेदेव पिडिएफ् मुद्रणं कर्तुं शक्यते, अन्यथा मुद्रणं कर्तुं न शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:25&lt;br /&gt;
|| '''Changes''' अधः '''Not Permitted''' इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:29&lt;br /&gt;
|| सम्यक् पास्-वर्ड् दीयते चेदेव पास्-वर्ड् एडिट् कर्तुं शक्यते, अन्यथा परिवर्तयितुं न शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:36&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयम् अधः वर्तमानं '''Export''' बटन् क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:41&lt;br /&gt;
|| '''Export''' डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:43&lt;br /&gt;
|| वामपार्श्वस्थ-प्यानेल् तः , '''Places''' अधः भवतां फैल् रक्षणीयस्थानं क्लिक् कुर्वन्तु ।  अहं  '''Desktop''' इति चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:53&lt;br /&gt;
|| '''File type''' अधः  '''PDF - Portable Document Format''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:57&lt;br /&gt;
|| तथा '''Save''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:01&lt;br /&gt;
|| '''Draw''' सञ्चिका इदानीं  '''PDF'''  सञ्चिकारूपेण परिवर्तितम् । तं डेस्क्-ताप् उपरि रक्षितम् च । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:07&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं डेस्क्-टाप् कृते परिवर्तयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:09&lt;br /&gt;
|| डेस्क्-टाप् मध्ये '''RouteMap PDF''' सञ्चिकां द्विवारं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:14&lt;br /&gt;
|| '''Enter password''' इति डैलाग् बाक्स् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:17&lt;br /&gt;
|| &amp;quot;Password&amp;quot; क्षेत्रे वयं '''Protect111''' इति दुष्टं पास्-वर्ड् टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:23&lt;br /&gt;
|| '''Unlock Document'''  बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:26&lt;br /&gt;
|| '''password''' क्षेत्रं रिक्तमस्तीति भवन्तः पश्यन्ति । पुनः पास्-वर्ड् स्थापयितुं तत्तु सूचयति ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:35&lt;br /&gt;
|| '''Password''' स्थाने वयं सम्यक् पास्-वर्ड् &amp;quot;Protect101&amp;quot; टङ्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:40&lt;br /&gt;
|| '''Unlock Document''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  '''PDF''' सञ्चिका उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:46&lt;br /&gt;
|| भवतां '''Draw''' सञ्चिका अस्माभिः '''PDF''' रूपेण परिवर्तिता, तथा एषा अस्माभिः यशसा '''password-protected''' कृता । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:53&lt;br /&gt;
|| अनेन वयम् अस्य अनिशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:57&lt;br /&gt;
|| वयम् अत्र लेयर्स् अधिकृत्य ,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:00&lt;br /&gt;
|| काञ्चन  '''Draw''' सञ्चिकां  '''PDF''' रूपेण परिवर्तयितुं तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:03&lt;br /&gt;
|| एतत् 'पास्-वर्ड् एन्क्रिप्षन्' (password encryption)  उपयुज्य कथं रक्षणीयम् इति पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:08&lt;br /&gt;
|| भवद्भ्यः किञ्चन गृहकार्यं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:11&lt;br /&gt;
|| “RouteMap” सञ्चिकायाः अन्यत् किञ्चन '''PDF''' निर्मीयताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:14&lt;br /&gt;
||'''PDF''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये  '''“Initial View”''' आप्षन्स् परिवर्तयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:17&lt;br /&gt;
|| किं भवतीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:20&lt;br /&gt;
|'''“User Interface”''' निमित्तं वर्तमानानि सर्वाणि आप्षन्स् चेक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:23&lt;br /&gt;
|| '''permission passwords''' सेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:25&lt;br /&gt;
||एतत् '''PDF''' मुद्रणं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:28&lt;br /&gt;
|| अस्यां पर्चन्यां लभ्यं चलच्चित्रं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:31&lt;br /&gt;
|| एतत् स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:34&lt;br /&gt;
|| कदाचित् भवतः ब्यान्ड्-विड्त् अधिकं नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:40&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनागणः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:42&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः सञ्चालयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:45&lt;br /&gt;
|| आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:50&lt;br /&gt;
|| अधिकविवरणार्थं कृपया :&lt;br /&gt;
'''contact at spoken hyphen tutorial dot org'''. पर्चनीं प्रति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:58&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु अ टीचर् योजनायाः भागः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:03&lt;br /&gt;
|| अनया राष्ट्रिय-साक्षरता-मिषन्, ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तमस्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:11&lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।:&lt;br /&gt;
'''spoken hyphen tutorial dot org slash NMEICT hyphen Intro'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:23&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं , DesiCrew Solutions Pvt. Ltd. योगदानम् । अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Common-editing-and-print-functions/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Common-editing-and-print-functions/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Common-editing-and-print-functions/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-28T15:30:36Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 ||'''Time''' ||'''Narration''' |- ||00:01 ||'''LibreOffice Draw''' इत्यत्र '''Common Editing and Printing Functions''' इत्याख्ये...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
||'''Time'''&lt;br /&gt;
||'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:01&lt;br /&gt;
||'''LibreOffice Draw''' इत्यत्र '''Common Editing and Printing Functions''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:08 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे, भवन्तः : &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:10 &lt;br /&gt;
||* 'Draw' पत्रे मार्जिन सेट् करणम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:13 &lt;br /&gt;
||* पत्रसङ्ख्या, दिनाङ्कः तथा समयान् योजयितुम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:16 &lt;br /&gt;
||* कार्याणां 'Undo' तथा 'Redo' करणम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:18 &lt;br /&gt;
||* 'page' (पुटस्य) rename-करणं तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:20 &lt;br /&gt;
||* पत्रस्य मुद्रणं पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:22&lt;br /&gt;
||अत्र वयम् : उबण्टु लिनक्स्  OS इत्यस्य 10.04 तमाम् आवृत्तिं तथा '''LibreOffice Suite''' इत्येतस्य 3.3.4 तमाम् आवृत्तिम् उपयुञ्ज्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:33 &lt;br /&gt;
|| '''WaterCycle''' सञ्चिकाम् उद्घाटयामः तथा '''WaterCycle''' रेखाचित्रान्तर्गतस्य पत्रस्य चयनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:40 &lt;br /&gt;
||एतस्य चित्रस्य वयं  '''Page Margins''' सेट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:44&lt;br /&gt;
||'''Page Margins''' इत्येते किमर्थम् आवश्यकाः भवति?&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||00:46 &lt;br /&gt;
||'''Page Margins''' इत्येते पत्रे आब्जेक्ट्स्स्थापयितुम् अपेक्षितस्थलस्य निश्चयं कुर्वन्ति ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||00:53 &lt;br /&gt;
|| उदाहरणार्थम्, अस्माभिः चित्रस्य मुद्रणं कृत्वा सञ्चिका कर्तव्या स्यात् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:57 &lt;br /&gt;
||पत्रस्य पार्श्वेषु पर्याप्तरूपेण स्थलं वर्तते इति मार्जिन् निर्णयं करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:01 &lt;br /&gt;
||एतेन वयं एतस्य मुद्रणं यदा कुर्मः तदा, चित्रस्य एकस्य भागस्य छेदनं वा अदृष्टत्वं वा न भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:07 &lt;br /&gt;
||वयं '''Page Margins'''  सेट् कुर्मः तथा अनन्तरं '''WaterCycle''' चित्रस्य मुद्रणं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:11 &lt;br /&gt;
||एतत् चित्रं मुद्रयितुं अस्माभिः उपयुज्यमानस्य कागदस्य गात्रं स्ट्याण्डर्ड् गात्रं नास्ति इति भावयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:18 &lt;br /&gt;
|| एतत्  20 cms विस्तृतं तथा  20 cms दैर्घ्येण युक्तं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:23 &lt;br /&gt;
||एतस्य कृते 1.5 cms 'Bottom' मार्जिन् इत्यस्य आवश्यकता अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:29 &lt;br /&gt;
||एतानि परिमाणानि सेट् कर्तुम् , '''Main''' विकल्पसूचीतः,  '''Format''' चित्वा तथा '''Page''' इत्येतं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:35 &lt;br /&gt;
||'''Page Setup''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:38&lt;br /&gt;
||'''Page''' इति ट्याब् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:41 &lt;br /&gt;
||'''Width''' फील्ड् मध्ये मूल्यं “20” तथा '''Height''' फील्ड् मध्ये “20” इति प्रयच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:47 &lt;br /&gt;
|| '''Margins''' इत्यस्य अधः,  '''Bottom''' इति फील्ड् मध्ये '''1.5''' इति निवेशयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:54 &lt;br /&gt;
||दक्षिणभागे, भवन्तः '''Draw page''' इत्यस्य '''preview''' पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:58 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् प्रीव्यू ‘ड्रा पेज्’ मध्ये कृतपरिवर्तनानि दर्शयन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:02 &lt;br /&gt;
||'''OK'''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02;04 &lt;br /&gt;
||चित्रं कथं दृश्यते ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:06 &lt;br /&gt;
||एतत् पत्रात् बहिः प्रसरितम् वा !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:08 &lt;br /&gt;
||एतस्य अर्थः कः इत्युक्ते मुद्रणानन्तरं चित्रस्य कश्चन भागः अदृश्यः भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:14&lt;br /&gt;
||भवन्तः एतान् अधः स्थितान् दृढं कर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:15 &lt;br /&gt;
||* चित्राणि सर्वदा मार्जिन् अन्तः भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:18 &lt;br /&gt;
||* भवन्तः चित्रस्य रचनात्परं, चित्रस्य कश्चिदपि भागः मार्जिन्-तः बहिः न गच्छति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:23 &lt;br /&gt;
||अतः, भवन्तः चित्रस्य रचनात्पूर्वं पत्रस्य मार्जिन् - इत्येतेषां सेट् करणम् उत्तमः अभ्यासः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:29&lt;br /&gt;
|| '''Main''' विकल्पसूचीतः पुनः '''Format''' इत्याख्यस्य चयनं कृत्वा तथा '''Page''' इत्येतत् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:35 &lt;br /&gt;
||'Page Setup' डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:38 &lt;br /&gt;
||'Page' ट्याब् उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:40&lt;br /&gt;
||'Format' ड्राप्-डौन् पट्टिकां क्लिक् कृत्वा तथा 'A4' इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:45 &lt;br /&gt;
||एतत् अस्माभिः सेट्-कृतं मूल-मार्जिन् वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:48 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||02:52 &lt;br /&gt;
||चित्रम् अधुना मार्जिन् अन्तः स्थापितं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:55 &lt;br /&gt;
||'Page setup' इति डैलाग्-बाक्स् 'Draw page' तः भवन्तः अपि प्रवेष्टुं शक्नुवन्ति।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:00 &lt;br /&gt;
||तत्, पत्रस्य उपरि रैट्-क्लिक् नुत्त्वा ‘कान्टेक्स्ट् मेनु’ इत्येतस्य उपयोगेन साध्यं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
 ||03:05&lt;br /&gt;
||'Cancel' इत्येतत् नुदामः तथा डैलाग्-बाक्स् तः बहिः आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||03:09 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं पत्रसङ्ख्या दिनाङ्कः, समयः तथा लेखकस्य नामानि योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:15 &lt;br /&gt;
||'WaterCycle' रेखाचित्रान्तर्गतं पत्रं चिनुमः तथा पत्रसङ्ख्यां योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:21 &lt;br /&gt;
||'Main' मेनु प्रति तथा 'Insert' इत्येतं चित्वा, 'Fields' इत्याख्यं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||03:27 &lt;br /&gt;
||फील्ड् पट्टिका (list) उद्घाटिता भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:31 &lt;br /&gt;
||'Draw' तः स्वयम् उत्पन्नानि मूल्यानि (values) अस्मिन् फील्ड् मध्ये भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:35 &lt;br /&gt;
||अस्माभिः केवलम् किञ्चन फील्ड् तथा 'Draw' तः उत्पादितं मूल्यं योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:41&lt;br /&gt;
||'Page number' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:43&lt;br /&gt;
||'Draw page' इत्यस्य उपरि, सङ्ख्या '1' इत्यन्तर्गतं किञ्चन टेक्स्ट्-बाक्स् योजितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:48 &lt;br /&gt;
|| वयम् एतस्य टेक्स्ट्-बाक्स् गात्रं सम्यक् कुर्मः तथा एतं किञ्चित् लघु कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:55&lt;br /&gt;
||अधुना, बाक्स् कर्षामः तथा एतत् पत्रस्य अधस्थनदक्षिणकोणे स्थापयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:01&lt;br /&gt;
||नम्बर् बाक्स् सरलरूपेण अपसारयितुं, नम्बर् बाक्स् चित्वा 'Shift' key नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:07 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयम् एतम् इतोऽपि अधः चालयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:11&lt;br /&gt;
||एतत् 'Draw' सञ्चिकायाः द्वितीयपृष्ठे, अग्रिमा सङ्ख्या योजिता वा इति परिशीलयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:17&lt;br /&gt;
||अत्र पृष्ठसङ्ख्या नास्ति !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:20&lt;br /&gt;
||अस्माभिः फील्ड् यत्र योजितं तस्मिन् पृष्ठे एव पृष्ठसङ्ख्या योजिता वर्तते !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:26 &lt;br /&gt;
||अधुना वयं पृष्ठसङ्ख्यायाः फारम्याट् कथं परिवर्तनीयम् इति पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:30 &lt;br /&gt;
|| 'Main' विकल्पसूचिका तः , 'Format' नुदन्तु तथा 'Page' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:36 &lt;br /&gt;
||'Page Setup' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:39 &lt;br /&gt;
||'Page' इति ट्याब् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:41 &lt;br /&gt;
||'Layout settings' अधः , 'Format' इत्यस्य चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:45 &lt;br /&gt;
||ड्राप्-डोन् पट्टिकातः, 'a, b, c' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:49 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:52 &lt;br /&gt;
||पृष्ठसङ्ख्या 1, 2, 3 तः a, b, c इति परिवर्तिता ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:58&lt;br /&gt;
||एवमेव, भवन्तः एतत् किञ्चन अपि फार्म्याट् प्रति परिवर्तयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:01 &lt;br /&gt;
||अधुना वयं 'Date' तथा 'Time' फील्ड्स् योजयितुं पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:05 &lt;br /&gt;
||भवतां 'Draw' पृष्ठस्य उपरि 'Date' तथा 'Time' स्टाम्प् इत्येते अपि योजयितुं शक्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:10 &lt;br /&gt;
||एतं भवन्तः 'Insert ' तथा 'Fields' उपरि नोदनद्वारा साधयितुम् अर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:14&lt;br /&gt;
||प्रथमं तावत् , 'Date(fixed)' तथा 'Time(fixed)'&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:18&lt;br /&gt;
||अपरश्च, 'Date(variable)' तथा 'Time(variable)'&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:23&lt;br /&gt;
||'Date(fixed)' तथा 'Time(fixed)' विकल्पाः इदानीन्तनं दिनाङ्कं तथा समयं योजयन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:29 &lt;br /&gt;
||एतस्य दिनाङ्कस्य तथा समयस्य मौल्यानाम् अप्-डेट् न भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:33 &lt;br /&gt;
||अन्यस्मिन् स्थले 'Date (variable)' तथा 'Time (variable)' विकल्पाः &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:37 &lt;br /&gt;
||भवद्भिः सञ्चिका यदा उद्घाट्यते तदा स्वयम् अप्-डेट् भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:42&lt;br /&gt;
||वयम् अत्र 'Time (variable)' योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:46 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं बाक्स् आकृष्य अधः दक्षिणे कोणे पृष्ठसङ्ख्यायाः उपरि स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:56 &lt;br /&gt;
||प्रतिवारं भवतां 'Draw' पत्रस्य उद्घाटनात्परं , योजनस्य समयः, तत्कालीनसमयः भूत्वा अप्-डेट् भविष्यति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:03 &lt;br /&gt;
||अधुना वयम् एतस्यां सञ्चिकायां लेखकस्य नाम उल्लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:08 &lt;br /&gt;
||अत्र, वयं प्रथमे पत्रे लेखकस्य नाम “Teacher. A. B.” इति सेट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:17&lt;br /&gt;
||अतः, वयं 'Page one' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:19&lt;br /&gt;
||'Main' विकल्पसूचिकां गत्वा, 'Tools' चित्वा 'Options' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:24 &lt;br /&gt;
||'Options' इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:27 &lt;br /&gt;
||'Options' डैलाग्-बाक्स् मध्ये, 'LibreOffice' इत्यस्य उपरि क्लिक् कृत्वा 'User Data' इत्यस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:34&lt;br /&gt;
||डैलाग्-बाक्स् दक्षिणपार्श्वे, भवन्तः यूसर् दत्तांशस्य सूच्यांशं लेखितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:40&lt;br /&gt;
||अत्र वयं भवताम् आवश्यकतानुसारं विवरणानि लेखितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-	&lt;br /&gt;
||06:44 &lt;br /&gt;
||&amp;quot;First/Last Name/Initials&amp;quot; इत्यत्र, अनुक्रमेण &amp;quot;Teacher&amp;quot;, 'A', तथा 'B' इति पठ्यम् एण्टर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:53 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:55 &lt;br /&gt;
||अधुना, 'Main' विकल्पसूच्याम्, 'Insert' नुदन्तु । 'Fields' चयनं कुर्वन्तु तथा 'Author' इत्येतत् क्लिक् कुर्वन्तु।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:02 &lt;br /&gt;
||'Teacher A B ' इति किञ्चन नाम टेक्स्ट्-बाक्स् मध्ये अन्तर्भूतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:07&lt;br /&gt;
||वयम् एतत् बाक्स् आकृष्य 'Draw' पत्रस्य अधः दक्षिणकोणे, 'Time' फील्ड् इत्यस्य किञ्चित् उपरि स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:15 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं  'Draw' पत्रे योजितानि फील्ड्स् निष्कासयितुम् इच्छामः चेत्, &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:21 &lt;br /&gt;
||केवलं टेक्स्ट्-बाक्स् चित्वा तथा 'Delete' key क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:25 &lt;br /&gt;
||'Author Name' फील्ड् वयं निष्कासयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:28 &lt;br /&gt;
||तथा एतस्य कार्यस्य 'undo' करणम् कथम् ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:31&lt;br /&gt;
||एतत् सरलम् !.. भवन्तः 'Ctrl' तथा 'Z' keys युगपत् एव नुत्त्वा, किमपि कार्यं 'undo' कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:38&lt;br /&gt;
|| अन्तिमवारं कृतं कार्यं नाम, 'Author' फील्ड् इत्येतत् यत् डिलिट् कृतम् तत् 'undo' जातम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:45 &lt;br /&gt;
||फील्ड् पुनः परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:48&lt;br /&gt;
||वयं 'Main' विकल्पसूचीतः अपि 'undo' अथवा 'redo' कर्तुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:53 &lt;br /&gt;
|| 'Main' विकल्पसूचीतः, 'Edit' चित्वा तथा 'Redo' इत्येतत् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:57&lt;br /&gt;
||लेखकानां नाम अधुना न दृश्यते !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:00 &lt;br /&gt;
||'Ctrl+Z' कीलानि नुत्त्वा, अस्माभिः कृतं सर्वेषां फील्ड्स् अन्तर्भावम् अपि 'undo' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:06&lt;br /&gt;
||'undo' तथा 'redo' निर्देशानां कृते भवन्तः कीबोर्ड्-तः शार्ट्-कट् keys अपि उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:13 &lt;br /&gt;
||किमपि कार्यं 'undo' कर्तुम् , 'Ctrl' तथा 'Z' keys युगपत् एव नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:18&lt;br /&gt;
||किमपि कार्यं 'redo' कर्तुम्   'Ctrl' तथा 'Y ' keys युगपत् एव नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:23&lt;br /&gt;
||एतत् अनुशिक्षणम् एकवारं स्थगयित्वा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:26 &lt;br /&gt;
||लेखकानां नाम परिवर्त्य तद् save कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:29 &lt;br /&gt;
||अधुना, 'page' कृते इतोऽपि ‘आरो’द्वयं योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:33 &lt;br /&gt;
||द्वितीयपत्रे पत्रसङ्ख्यां दिनाङ्कं च योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:38 &lt;br /&gt;
||अधुना, अन्तिमानि पञ्च कार्याणि 'undo' तथा 'redo' कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:42 &lt;br /&gt;
||'undo' तथा 'redo' विकल्पाः सर्वाणि कार्याणि 'undo' कर्तुं शक्नुवन्ति अथवा कानिचन कार्याणि 'undo' कर्तुं शक्नुवन्ति वा इति परिशीलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:51 &lt;br /&gt;
||एतत् पुटं “WaterCycleSlide” इति नामकरणं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:54 &lt;br /&gt;
||'Pages' पेन् अन्तर्गतं स्लैड् चित्वा, रैट्-क्लिक् कृत्वा 'Rename Page' इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:00&lt;br /&gt;
||'Rename Page'  डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:03&lt;br /&gt;
||'Name' फील्ड् मध्ये, वयं &amp;quot;WaterCycleSlide&amp;quot; इति नाम एण्टर् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:08 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:10&lt;br /&gt;
||अधुना, वयम् अस्य पुटस्य उपरि कर्सर् स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:14 &lt;br /&gt;
|| “WaterCycleSlide” इति नाम अत्र प्रदर्शिम् इति भवन्तः द्रष्टं शक्नुवन्ति वा ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:18 &lt;br /&gt;
||पुटस्य कृते अनुरूपस्य नाम्नः दानं समीचीनः अभ्यासः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:23&lt;br /&gt;
||'WaterCycle' रेखाचित्रस्य कृते अधुना वयं प्रिण्टिङ्ग् विकल्पान् सेट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:28&lt;br /&gt;
||'Main ' विकल्पसूच्यां,  'File ' क्लिक् कृत्वा पश्चात् 'Print' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:33 &lt;br /&gt;
||'Print' इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||09:36&lt;br /&gt;
||'General' तथा 'Options'  ट्याब् मध्यस्थानि सेट्टिङ्ग्स् (संयोजनानि) अवगन्तुं, &lt;br /&gt;
 |-  &lt;br /&gt;
||09:41 &lt;br /&gt;
||'''LibreOffice Writer''' सरणेः '''Viewing and printing Documents''' इति अनुशिक्षणं कृपया पश्यन्तु।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:48&lt;br /&gt;
||वामभागे, भवन्तः ‘पेज् प्रीव्यू’ एरिया पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:53 &lt;br /&gt;
||'Print' इति डैलाग्-बाक्स् दक्षिणभागः एतत् चत्वारि ट्याब्स्-युक्तमस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:58 &lt;br /&gt;
||'General, LibreOffice Draw, Page Layout, Options'.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:04 &lt;br /&gt;
||वयं 'LibreOffice Draw' कृते निर्दिष्टान् विकल्पान् पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:09 &lt;br /&gt;
||'LibreOffice Draw' ट्याब् उपरि नुदन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:13&lt;br /&gt;
||वयं 'Page name' तथा 'Date and Time' बाक्स् ‘चेक्’ कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:17 &lt;br /&gt;
||एतत्, चित्रस्य साकं पत्रस्य नाम, दिनाङ्कं तथा समयं च मुद्रयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:23&lt;br /&gt;
||वयं चित्रं मुद्रयितुम्,  'Original colors' तथा 'Fit to printable page' इत्येतानि चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:29 &lt;br /&gt;
||भवतां गणकयन्त्रे 'WaterCycle' चित्रं मुद्रयितुम्, 'Print' इत्यस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:34 &lt;br /&gt;
|| भवन्तः भवतां मुद्रणयन्त्रं समीचीनरूपेण कान्फिगर् कृतं चेत्, भवतां चित्रस्य मुद्रणं तावतैव प्रारभ्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:40&lt;br /&gt;
||एवं रीत्या, वयं  LibreOffice Draw विषयकस्य एतस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमसोपानं प्रति आगतवन्तः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:45 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे, भवन्तः :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:48 &lt;br /&gt;
||* 'Draw' पत्रस्य कृते मार्जिन्स् सेट्-करणं &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:50&lt;br /&gt;
||* तथा पत्रसङ्ख्या, दिनाङ्कः तथा समयः इत्येते कथं योजनीयाः इति &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:54&lt;br /&gt;
||* कार्याणां 'Undo' तथा 'Redo' करणम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:57 &lt;br /&gt;
||* पत्रस्य नाम परिवर्तयितुं तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:58 &lt;br /&gt;
||* किञ्चन 'page' मुद्रयितुं  च पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:01&lt;br /&gt;
||अत्र भवद्भ्यः किञ्चन गृहकार्यं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:03 &lt;br /&gt;
||इतोऽपि पत्रद्वयं योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:06 &lt;br /&gt;
||पूर्वतने अनुशिक्षणे भवद्भिः रचितं लेबल् तथा आमन्त्रणस्य प्रत्येकं पुटस्य कृते पृथक् पृथक् मार्जिन्स् - मुद्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:14 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् प्रत्येकं पुटे 'Page count' इति फील्ड् संयुज्य तथा किं भवति इति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:21 &lt;br /&gt;
||अस्यां पर्चन्यां प्राप्यमाणं चलच्चित्रं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:24 &lt;br /&gt;
||एतत् ‘स्पोकन् ट्युटोरियल्’ परियोजनायाः सारांशं बोधयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:28 &lt;br /&gt;
||यदि भवतां सविधे सुष्ठु ब्याण्ड्-विड्त् नास्ति चेत्, भवन्तः डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:32&lt;br /&gt;
||स्पोकन्-ट्युटोरियल्-परियोजना-गणः  :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:34&lt;br /&gt;
||* स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः आयोजयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:37 &lt;br /&gt;
||* आन्-लैन् परीक्षायां ये उत्तीर्णाः भवन्ति तेभ्यः प्रमाणपत्रं प्रयच्छति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:41 &lt;br /&gt;
||अधिकविवरणार्थम्,  contact@spoken-tutorial.org कृते लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:47 &lt;br /&gt;
|| ‘स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्’, ‘टाक् टु अ टीचर्’ इति परियोजनायाः कश्चन भागः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:52 &lt;br /&gt;
||एतत् भारतसर्वकारस्य MHRD इत्यस्य  ICT माध्यमद्वारा राष्ट्रिय-साक्षरता-मिषन्-पक्षतः समर्थितं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:59&lt;br /&gt;
||अस्याः संस्थायाः विषये अधिकविवरणम् अस्यां पर्चन्याम् उप लभ्यते : http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:10&lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Fill-objects-with-color/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Fill-objects-with-color/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Fill-objects-with-color/Sanskrit"/>
				<updated>2020-05-20T10:18:47Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 || '''Time''' || '''Narration''' |- ||00:00  || '''LibreOffice Draw'''मध्ये '''Fill Objects with Color'''इत्याख्ये अनुशिक...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
|| '''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:00 &lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw'''मध्ये '''Fill Objects with Color'''इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:06&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:09 &lt;br /&gt;
|| object कृते वर्ण-ग्रेडियण्ट्-ह्याचिङ्ग्-बिट्-माप्-पूरणं&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:15 &lt;br /&gt;
|| पत्रस्य पृष्ठभूमीनां (ब्याग्रौड्) सेट्-कर्तुं तथा&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:17 &lt;br /&gt;
|| नूतनवर्णानां निर्माणं पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:20 &lt;br /&gt;
|| वयं 'WaterCycle' इत्याख्यसञ्चिकायाः उद्घाटनद्वारा प्रारभामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:24 &lt;br /&gt;
|| भवन्तः objects इत्येतानि :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:25&lt;br /&gt;
|| वर्णैः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:26&lt;br /&gt;
|| ग्रेडियण्ट्स् इत्येतैः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:29&lt;br /&gt;
||लैन् प्याटर्न्स् अथवा अथवा ह्याचिङ्ग् इत्येतैः तथा&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:32&lt;br /&gt;
|| चित्रैः पूरयितुं शक्नुवन्ति  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:33&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं : उबुण्टु लिनेक्स् इत्यस्य OS 10.04 आवृत्तेः तथा&lt;br /&gt;
'''LibreOffice Suite''' इत्यस्य '''3.3.4'''आवृत्तेः उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:42&lt;br /&gt;
|| वयं  '''WaterCycle''' चित्रे वर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:46&lt;br /&gt;
||सूर्यं परितः विद्यमानस्य  मेघद्वयस्य वर्णपूरणद्वारा वयं प्रारभामः । तेषु वयं श्वेतवर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:54&lt;br /&gt;
||सूर्यस्य पार्श्वस्थस्य मेघस्य चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 00:56&lt;br /&gt;
||काण्टेक्स्ट् मेनु द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कृत्वा तथा ‘एरिया’ नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:01&lt;br /&gt;
|| “Area” इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:05&lt;br /&gt;
||'Area'ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Fill''' इति विकल्पस्य अधः '''Color'''  चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:13 &lt;br /&gt;
||स्क्रोल्-डौन् कृत्वा '''White''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:16&lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:19 &lt;br /&gt;
||एवं रीत्या, वयम् अन्यस्य मेघस्य कृतेऽपि वर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:24&lt;br /&gt;
||'''Area''' इत्यस्य अधोभागे, '''Color''' तथा '''White''' उपरि रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:30&lt;br /&gt;
||प्रत्येकं मेघस्य कृते वर्णं पूरयितुं बहु समयः अपेक्षते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:33 &lt;br /&gt;
||एतं कर्तुं सरला रीतिरित्युक्ते, तेषां ग्रूप्-करणम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:38 &lt;br /&gt;
||इतोऽपि द्वयोः मेघयोः कृते वयं धूम्रवर्णस्य पूरणं कुर्मः, किमर्थम् इति चेत् ते वृष्टिकारकाः मेघाः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:46 &lt;br /&gt;
||प्रथमतः तेषामेकं समूहं (ग्रूप्) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:48 &lt;br /&gt;
||'Shift' कीलकं नोदयित्वा तथा प्रथमं विद्यमानस्य मेघस्योपरि क्लिक्-कृत्वा, तदनन्तरं द्वितीयस्य मेघस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:54&lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Group''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:58 &lt;br /&gt;
||मेघाः समूहे संयोजिताः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:00 &lt;br /&gt;
||पुनः ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा ‘एरिया’ उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:07&lt;br /&gt;
|| “Area” इति डैलाग्-बाक्स् मध्ये,  'Area' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु । '''Fill''' इत्यस्य विकल्पस्य अधः, '''Color''' चित्वा, अनन्तरं स्क्रोल्-डौन् कृत्वा तथा “Gray 70%” इति वर्णस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:23 &lt;br /&gt;
||'OK' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:25&lt;br /&gt;
||एवमेव वयं त्रिभुजं “brown 3” वर्णेन पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:37 &lt;br /&gt;
||इदानीम्, एवमेव वयं पुनः आयतं “brown 4” इत्येतेन पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:48 &lt;br /&gt;
||एवं रीत्या, सूर्याय हरितवर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 02:58&lt;br /&gt;
||अग्रे, वयम् अपरस्य त्रिभुजस्य कृते तथा जलस्य प्रतिनिधिभूतायाः वक्राकृतेः “turquoise 1” इति वर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:05&lt;br /&gt;
||तेषां कृते समानरीत्या प्रारूपणस्य (formatting) आवश्यकता अस्ति इत्यतः, यदि ते  समूहे न सन्ति चेत् तेषां समूहमेकं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:12&lt;br /&gt;
||तेषां कृते वर्णं पूरयितुं पूर्वतनक्रमान् एव अनुसरामः - रैट् - क्लिक्, 'Area -&amp;gt; Area ट्याब् -&amp;gt; Fill -&amp;gt; color -&amp;gt; turquoise 1'&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:27&lt;br /&gt;
|| “water” इति आब्जेक्ट्-मध्ये त्रिभुजस्य तथा वक्राकृतेः बाह्यरेखाः दृश्यमानाः सन्ति इति अवलोकयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:35 &lt;br /&gt;
||वयं एताः बाह्यरेखान् अगोचरान् कुर्मः । एतेन चित्रम् इतोऽपि सुष्ठु दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:41 &lt;br /&gt;
||आब्जेक्ट् चयनं कृत्वा, ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ द्रष्टुं क्लिक् कृत्वा तथा 'Line' उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:48&lt;br /&gt;
||'Line' इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 03:52&lt;br /&gt;
||'Line' ट्याब् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:55 &lt;br /&gt;
||'Line properties' मध्ये, '''Style'''ड्राप्-डौन् बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Invisible''' इति चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:03&lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:05 &lt;br /&gt;
||'water' आब्जेक्ट् बाह्यरेखा निवृत्ता भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:09&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं वृक्षेभ्यः वर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:14&lt;br /&gt;
||वामभागस्य अन्तिमं वृक्षं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:16 &lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Enter Group''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:23 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं वृक्षम् एडिट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:26 &lt;br /&gt;
||वामभागे विद्यमानानि पर्णानि चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:30 &lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा तथा 'Area' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:36 &lt;br /&gt;
||'''Area'''इति डैलाग्-बाक्स् मध्ये,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:38 &lt;br /&gt;
||'''Area'''ट्याब् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:40&lt;br /&gt;
||'Fill' अधः, 'Color' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:44 &lt;br /&gt;
||स्क्रोल्-डौवन् कृत्वा “Green 5” उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:47&lt;br /&gt;
||'''OK'''नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:49&lt;br /&gt;
||दक्षिणभागे विद्यमानानां पर्णानानां कृतेऽपि एवं रीत्या कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:57 &lt;br /&gt;
||अनन्तरं, वृक्षस्य काण्डाय वर्णं पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:05&lt;br /&gt;
||Y-आकृतेः arrow चित्वा, ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ कृते रैट्-क्लिक् कृत्वा 'Area' उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:08&lt;br /&gt;
||'Area'डैलाग्-बाक्स् मध्ये पूर्वं कृतं सर्वं चयनं तथैव वर्तते इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:15 &lt;br /&gt;
||अतः, वयं '''Color''' चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:18 &lt;br /&gt;
||स्क्रोल्-डौन् कृत्वा “Brown 1” उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:21 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:23 &lt;br /&gt;
||वयं वृक्षे वर्णं पूरितवन्तः !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:26 &lt;br /&gt;
||समूहात् बहिरागन्तुं, रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Exit Group''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:31 &lt;br /&gt;
||अन्येभ्यः वृक्षेभ्यः वयम् एवमेव वर्णं पूरयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:36 &lt;br /&gt;
||वयं एवमपि कर्तुं प्रभवाम : अन्यान् वृक्षान् डिलिट् कृत्वा, वर्णपूरितं वृक्षं ‘कापि-पेस्ट्’ कृत्वा तथा तम् अपेक्षितस्थलं प्रति नेतुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:44 &lt;br /&gt;
||एषा इतोऽपि सरला रीतिः खलु ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:49 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं सूर्यस्य पार्श्वे विद्यमानाय मेघाय छायां योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 05:55&lt;br /&gt;
||तेषां चयनं कर्तुं, '''Drawing'''टूल्-बार् तः '''Select''' क्लिक् कुर्वन्तु तथा तेषां समूहं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:03 &lt;br /&gt;
||श्वेतवर्णीयमेघस्य समूहं चित्वा, तथा ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा 'Area' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:10 &lt;br /&gt;
|| “Area” डैलाग् बाक्स् मध्ये, '''Shadow''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:15&lt;br /&gt;
||'''Properties''' मध्ये '''Use Shadow''' बाक्स् चेक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:20 &lt;br /&gt;
||अन्यानि ‘फील्ड्स्’ अधुना क्रियाशीलानि भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:24&lt;br /&gt;
||'''Position'''मध्ये '''bottom-right corner''' विकल्पस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:29 &lt;br /&gt;
||'''Position''' इत्येतत् छाया कुत्र प्रदर्शनीया इति सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:33&lt;br /&gt;
||'''Color''' फील्ड् मध्ये '''Gray''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:36 &lt;br /&gt;
||'OK' इत्यस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:39 &lt;br /&gt;
||प्रत्येकं मेघस्य पृष्ठभागे एकैका छाया दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:44&lt;br /&gt;
|| अधुना, वयम् एतान् मेघान् इतोऽपि वास्तविकानिव कुर्मः ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||06:48&lt;br /&gt;
||धूम्रवर्णयुक्तानां मेघानां समूहं चित्वा तथा काण्टेक्स्ट् मेनु द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Area''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 06:55&lt;br /&gt;
|| “Area” इति डैलाग्-बाक्स् मध्ये, “Area” ट्याब् इति चिन्वन्तु । '''Fill''' मध्ये, '''Gradient''' उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:02 &lt;br /&gt;
||अधुना '''Gradient1''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:04 &lt;br /&gt;
||'''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:06 &lt;br /&gt;
|| अधुना मेघाय इतोऽपि वास्तविकः धूम्रवर्णः आगतः ! &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:11 &lt;br /&gt;
||आकारस्यैकस्य चयनं कुर्वन्तु - उदा : मेघस्य एकः समूहः । ‘कान्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा  'Area' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:19 &lt;br /&gt;
||'''Area''' ट्याब् विकल्पाः दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:23&lt;br /&gt;
||'''Fill''' इत्येतस्य अन्तः, भवन्तः चतुरः विकल्पान् पश्यन्ति -    &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:27 &lt;br /&gt;
||'''Colors, Gradient, Hatching''' तथा '''Bitmap''' ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:32&lt;br /&gt;
|| एतेभ्यः प्रत्येकं विकल्पेभ्यः सम्बद्धं ट्याब्, डैलाग् - बाक्स् मध्ये अस्ति इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:39&lt;br /&gt;
|| एतानि ट्याब्स् अस्मभ्यं नूतनशैलीनां रचनार्थं तथा रक्षणार्थं अनुमितिं यच्छन्ति ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||07:43&lt;br /&gt;
||'''Colors''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:46&lt;br /&gt;
||'''Properties''' मध्ये, वयं '''Color''' ड्राप्-डौन्-तः '''Red 3''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 07:53&lt;br /&gt;
||तदनन्तरम्, '''RGB''' चित्वा प्रदर्शितरीत्या 'R', 'G' तथा 'B' 'इत्येतेषां कृते व्याल्यू यच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:01&lt;br /&gt;
||'R', 'G'तथा 'B' इत्येतानि - कस्मिंश्चित् वर्णे विद्यमानः रक्तवर्णः, हरितवर्णः, नीलवर्णः - इत्येतेषाम् अनुपातान् सूचयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:08 &lt;br /&gt;
||वयं 'R' कृते 200, 'G' कृते 100 तथा 'B' कृते 50 इति उल्लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:16 &lt;br /&gt;
||अत्र वयं धूम्रवर्णं परिवर्तयितुं रक्तः, हरितः तथा नीलः इत्येषाम् अनुपातं परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:22 &lt;br /&gt;
||'''RGB''' फील्ड् उपरि '''preview''' बाक्स् पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:28&lt;br /&gt;
||प्रथमम् प्रिव्यू बाक्स्, मूलं वर्णं प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 08:31&lt;br /&gt;
||'''Color''' फील्ड् अनन्तरं विद्यमानं द्वितीयं प्रिव्यू-बाक्स् , अस्माभिः कृतानि परिवर्तनानि प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:37 &lt;br /&gt;
||'''Name''' फील्ड् मध्ये, वयं एतस्य किञ्चन नाम टङ्कयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:41 &lt;br /&gt;
|| “New red” इति नाम लिखामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:44 &lt;br /&gt;
||'''Add''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:46 &lt;br /&gt;
||नूतनः वर्णः पट्टिकायां संयोजितः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:49 &lt;br /&gt;
||'''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:51 &lt;br /&gt;
||इदानीं वयं नूतनं वर्णं सज्जीकृतवन्तः !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:54 &lt;br /&gt;
||'''Ctrl''' तथा '''Z''' इत्येतौ नुदित्वा, एतत् कार्यम् '''undo''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:59 &lt;br /&gt;
||मेघस्य वर्णः पुनः श्वेतवर्णं प्रत्यागच्छति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:03 &lt;br /&gt;
||'''Area''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये स्थितानि ट्याब्स् उपयुज्य, भवन्तः भवतां स्वकीयानि ग्रेडियण्ट्स् तथा ह्याचिंग्स् अपि सज्जीकर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:10&lt;br /&gt;
||'''Gradient''' इत्येताः एकस्य वर्णस्य कृते अपरस्य वर्णस्य मिश्रणेन जाताः छायाः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:14&lt;br /&gt;
||उदाहरणार्थम्, नीलवर्णेन हरितवर्णं प्रति परिवर्तनस्य वर्णस्य छाया (कलर् शेड्)।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:18 &lt;br /&gt;
||'''Hatching''' इत्येतत्, काञ्चन सूक्ष्म-समानन्तररेखाः उपयुज्य चित्रे रचितः विन्यासः अथवा छाया ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:24&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं  '''Draw''' मध्ये '''bitmap''' इत्येतत् कथं ‘इम्पोर्ट्’ करणीयम् इतीदं पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:28 &lt;br /&gt;
||Main मेनु-तः, '''Format''' चित्वा '''Area''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
|| 09:33&lt;br /&gt;
||पूर्वं दृष्टरीत्या,  '''Area''' डैलाग्-बाक्स् उद्घाट्यते,  '''Bitmaps''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:39 &lt;br /&gt;
||'''Import''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:42 &lt;br /&gt;
||'''Import''' डैलाग्-बाक्स्  गोचरीभवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:45 &lt;br /&gt;
||ब्रौस् कृत्वा (संशोध्य), किञ्चन बिट्-म्याप् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:48 &lt;br /&gt;
||'''Open''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:50 &lt;br /&gt;
||'''Draw''', भवद्भ्यः '''Bitmap''' कृते किञ्चन नाम एण्टर् कर्तुं सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:55&lt;br /&gt;
||वयं  “NewBitmap” इति नाम दद्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:58 &lt;br /&gt;
|| '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||10:00 &lt;br /&gt;
||अधुना '''Bitmap''', ड्राप्-डौन् पट्टिकायां परिदृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:04 &lt;br /&gt;
||बहिः आगन्तुं '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:07 &lt;br /&gt;
||मेघान् अधुना लक्षयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:10&lt;br /&gt;
||'''Ctrl''' , '''Z''' इत्येतौ नोदयित्वा एतत् '''undo''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||10:14 &lt;br /&gt;
|| “water” आब्जेक्ट् पूरयितुं, वयं '''bitmap''' उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:19&lt;br /&gt;
|| अधुना वयं, जलम् इतोऽपि वास्तवं यथा दृश्येत् तथा कुर्मः ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||10:22 &lt;br /&gt;
||एतत् कर्तुं, समूहभूतं त्रिभुजं वक्राकृतिं च चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:26&lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेनु’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा '''Area''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:31 &lt;br /&gt;
||'''Area''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये, '''Bitmaps''' ट्याब् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:36&lt;br /&gt;
||बिट्-म्याप् पट्टिकां स्क्रोल्-डौन् कृत्वा '''Water''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
||10:41 &lt;br /&gt;
||'''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:43 &lt;br /&gt;
||जलम् इदानीम् इतोऽपि वास्तविकम् इव दृश्यते !&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:46 &lt;br /&gt;
||एतत्  अनुशिक्षणम् अत्रैव स्थगयित्वा तथा एतत् गृहकार्यं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 10:50 &lt;br /&gt;
||वस्तूनि रचयन्तु तथा तान् वर्णः, ग्रेडियण्ट्स्, ह्याचिंग्स् तथा बिट्-म्याप्स्  इत्येतैः पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:57 &lt;br /&gt;
||'''Transparency'''ट्याब् उपयुज्य वस्तूनाम् उपरि एतस्य परिणामान् पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:02&lt;br /&gt;
||अधुना मेघस्य वर्णं पूरयामः । एतत् सरलं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:06 &lt;br /&gt;
||वयं सम्पूर्णस्य पुटस्य कृते केवलं पृष्ठभूमिं (ब्याक्ग्रौड्) स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:10 &lt;br /&gt;
||किमपि आब्जेक्ट् न चितं इति द्रढयितुं कर्सर् पुटस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:15 &lt;br /&gt;
|| ‘कान्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तं रैट्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:21 &lt;br /&gt;
||'''Page setup''' डैलाग्-बाक्स् गोचरं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:25 &lt;br /&gt;
||'''Background''' ट्याब् क्लिक् कृत्वा '''Fill''' इत्यस्य अधः, '''Color''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:30 &lt;br /&gt;
||वयं स्क्रोल्-डौन् कुर्मः तथा “Blue 8” वर्णं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:34 &lt;br /&gt;
||'''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:36&lt;br /&gt;
||एतां पृष्ठभूमिं(background) सेट्टिङ्ग्  सर्वेषु पुटेषु अपि अन्वितं भवेत् किम् ? इति '''Draw''' भवतां सविधे पृच्छति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:41 &lt;br /&gt;
||'''NO''' इत्येतत् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:44 &lt;br /&gt;
||अधुना केवलं चितस्य पुटस्य पृष्ठभूमौ वर्णः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:48 &lt;br /&gt;
||भवद्भिः आब्जेक्ट्स् कृते वर्णाः अपूरिताः चेदपि चयनं कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:52 &lt;br /&gt;
||वयं पर्वतं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:55 &lt;br /&gt;
|| ‘कान्टेक्स्ट् मेन्यू’ निमित्तम् रैट्-क्लिक् कृत्वा'''Area'''  चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:59&lt;br /&gt;
||'''Area''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये , '''Area''' ट्याब् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:04 &lt;br /&gt;
||'''Fill''' इत्यस्य अधः, '''None''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:06 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:08&lt;br /&gt;
||आब्जेक्ट् कृते कश्चिदपि वर्णः न पूरितः तथा च पृष्ठभूमौ उपरि केवला बाह्यरेखा दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:15 &lt;br /&gt;
||एतत् कार्यं '''undo'' कर्तुम्, '''Ctrl+Z''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:20&lt;br /&gt;
||एतान् सर्वान् विकल्पान् भवन्तः '''Format''' मेनु-तः अपि स्वीकर्तुं शक्नुवन्ति  । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:25 &lt;br /&gt;
||प्रतिवारं भवन्तः परिवर्तनं कुर्वन्ति चेदपि '''Ctrl+S''' युगपत् एव नोदयित्वा भवताम् सञ्चिका सेव् करणीया इति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 12:34&lt;br /&gt;
||पर्यायरूपेण, '''Automatic Save''' विकल्पः सेट् कर्तुं शक्यते । एतेन परिवर्तनानि सहजरूपेण सेव् भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:41&lt;br /&gt;
||अत्र भवद्भ्यः अपरं गृहकार्यं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:43 &lt;br /&gt;
||भवन्तः रचितस्य चित्रस्य कृते वर्णं पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:45 &lt;br /&gt;
||पुटस्य कृते पृष्ठभूमिवर्णं योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:47 &lt;br /&gt;
||केषाञ्चन नूतनवर्णानां निर्माणं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:50 &lt;br /&gt;
||एवंरीत्या, वयं  LibreOffice Draw विषयकस्य  अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमसोपानं प्रति आगतवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:54 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे, वयं * आबेक्ट्स् वर्णाः, ग्रेडियण्ट्स्, ह्याचिंग् तथा च बीट्-म्याप्स् इत्येतैः कथं पूरणीयम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:03&lt;br /&gt;
||* पृष्ठभूमेः (background) सज्जीकरणं तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 13:05&lt;br /&gt;
||* नूतनानि स्टैल् रचनाः कथं उपयोक्तव्याः इत्यादीनि पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:07&lt;br /&gt;
||अस्यां पर्चन्यां प्राप्यमाणं चलच्चित्रं पश्यन्तु । http://spoken-tutorial.org/&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||13:10 &lt;br /&gt;
||एतत् ‘स्पोकन् ट्युटोरियल्’ परियोजनायाः सारांशं बोधयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:13 &lt;br /&gt;
||अकस्मात् भवताम् समीपे समीचीनं ब्याण्ड्-विड्त् नास्ति चेत् , भवन्तः डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:18&lt;br /&gt;
||स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्-गणः :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:20&lt;br /&gt;
||स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यागारान् चालयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:23&lt;br /&gt;
||आन्-लैन् परीक्षां ये उत्तीर्णाः भवन्ति तेभ्यः प्रमाणपत्रं ददाति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:27&lt;br /&gt;
||अधिकविवरणार्थं, contact@spoken-tutorial.org प्रति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:33&lt;br /&gt;
||’स्पोकन् ट्युटोरियल्’ परियोजना, ‘टाक् टु ए टीचर्’ परियोजनायाः कश्चन भागः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:38&lt;br /&gt;
||एतत् भारतसर्वकारस्य  MHRD विभागस्य ICT माध्यमद्वारा राष्ट्रियसाक्षरतामिशन्-पक्षतः समर्थितं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:45&lt;br /&gt;
||अस्याः संस्थायाः विषये अधिकाः विचाराः अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते - http://spoken-tutorial.org/. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||13:56 &lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Insert-text-in-drawings/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Insert-text-in-drawings/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Insert-text-in-drawings/Sanskrit"/>
				<updated>2020-04-02T19:10:45Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 || '''Time''' || '''Narration''' |- ||00:01  ||'''LibreOffice Draw''' मध्ये '''Inserting Text in Drawings''' इत्याख्ये अनुशि...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
|| '''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:01 &lt;br /&gt;
||'''LibreOffice Draw''' मध्ये '''Inserting Text in Drawings''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:07 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे, वयम् :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:10 &lt;br /&gt;
||* चित्रे पाठ्यस्य साकं कार्यनिर्वहणम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:12 &lt;br /&gt;
||* चित्रे पाठ्यस्य फार्म्याट्-करणम् तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:15 &lt;br /&gt;
||* टेक्स्ट्-बाक्स्  साकं कार्यनिर्वहणं कथं कर्तव्यम् इति पठिष्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:17 &lt;br /&gt;
||वयम्, &lt;br /&gt;
‘इण्डेन्ट्स्’ , ‘स्पेस्’ तथा ‘अलैन् टेक्स्ट्’ इत्येतेषां सेट्-करणम्&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:22 &lt;br /&gt;
||* ‘लैन् तथा ‘आरो (Arrow)' कृते पाठ्ययोजनम् तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:26 &lt;br /&gt;
||* ‘काल् औट् मध्ये पाठ्यस्थापनम् इत्यादीनि पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:29 &lt;br /&gt;
||पाठ्यम् उभयरीत्या योजयितुं शक्यते :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:31 &lt;br /&gt;
||* चित्रित-आब्जेक्ट् मध्ये,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:35 &lt;br /&gt;
||रेखाः तथा आरो (Arrow) इत्येतयोः उपरि अपि एतत् साक्षात् योजयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:37 &lt;br /&gt;
||* एकं स्वतन्त्रं  'Draw' आब्जेक्ट् टेक्स्ट्बाक्स् मध्ये अपि योजयितुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:42 &lt;br /&gt;
||अत्र वयम् :&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:44 &lt;br /&gt;
||* उबंटु लिनक्स्  OS इत्यस्य 10.04 तमाम् आवृत्तिं तथा  'LibreOffice Suite' इत्याख्यस्य 3.3.4 तमाम् आवृत्तिम् उपयुञ्जानां स्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:52 &lt;br /&gt;
||वयं “Water Cycle” इति 'Draw' सञ्चिकाम् उद्घाटयामः तथा च एतस्याः कृते किञ्चन पाठ्यानि योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:57 &lt;br /&gt;
||सूर्यस्य पार्श्वे स्थितस्य श्वेतमेघद्वयस्य कृते वयं  “Cloud Formation” इति पाठ्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:04 &lt;br /&gt;
||श्वेतवर्णस्य समूहं चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:06 &lt;br /&gt;
||समूहस्य अन्तः गन्तुं तस्य उपरि वारद्वयं क्लिक् (Double-click) कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:10&lt;br /&gt;
||वयं उपरितनस्य मेघस्य चयनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:13 &lt;br /&gt;
||अधुना, 'Drawing' इति टूल्-बार् तः 'Text' इति टूल चयनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:17 &lt;br /&gt;
||कर्सर्, एकं लघुः, दीर्घतमा,  स्फुरिता रेखाम् इव परिवर्तिता इति भवन्तः पश्यन्ति वा ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:23 &lt;br /&gt;
||एतत् ‘टेक्स्ट् कर्सर्’ वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:25 &lt;br /&gt;
|| “Cloud Formation” इति पाठ्यस्य टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:29&lt;br /&gt;
||अधुना, पत्रस्य उपरि कुत्रचित् वा क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:33 &lt;br /&gt;
||वयम् अपरं श्वेतमेघं प्रति अपि एतदेव पाठ्यं लिखामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:37 &lt;br /&gt;
||ग्रूप्-तः बहिः आगन्तुं पत्रस्य उपरि कुत्रचित् वा डबल्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:42 &lt;br /&gt;
||अधुना वयं सूर्यम् एतादृशरीत्या एव नामाङ्कनं  कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:45 &lt;br /&gt;
||आब्जेक्ट् मध्ये पाठ्यस्य लेखनम् एतदपेक्षया सुलभं न स्यात् ! &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:50&lt;br /&gt;
||तदनन्तरं, वयं धूम्रवर्णस्य मेघस्य समूहं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 01:53&lt;br /&gt;
||आदाविव, ग्रूप् अन्तः प्रवेष्टुं तस्य उपरि डबल्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:57 &lt;br /&gt;
|| “Rain Cloud” इति प्रत्येकं मेघे अपि टैप् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||02:02 &lt;br /&gt;
||धूम्रवर्णस्य मेघेषु पाठ्यं श्यामवर्णे अस्ति इत्यतः एतत् न दृश्यते ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:07 &lt;br /&gt;
||अतः, वयं पाठ्यस्य वर्णं श्वेतवर्णेन परिवर्तयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:11&lt;br /&gt;
||पाठ्यं चित्वा तथा ‘काण्टेक्स्ट् मेनु’ कृते रैट्-क्लिक् तथा “Character” इत्येतत् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:17 &lt;br /&gt;
|| “Character” इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:20 &lt;br /&gt;
|| “Font Effects” इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:23 &lt;br /&gt;
||'Font color' फील्ड् मध्ये, स्क्रोल्-डौन् कृत्वा तथा “White” इत्येतत् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:28 &lt;br /&gt;
||'OK' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:30 &lt;br /&gt;
||फाण्ट् कलर् श्वेतवर्णेरूपेण परिवर्त्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:33 &lt;br /&gt;
||एवं रीत्या, वयं द्वितीये मेघे स्थितस्य पाठ्यस्य वर्णम् अपि परिवर्तयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:38 &lt;br /&gt;
||पाठ्यं चित्वा रैट्-क्लिक् कृत्वा, तदनन्तरं 'Character' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:43 &lt;br /&gt;
||'Font color' मध्ये, “White” चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:46&lt;br /&gt;
||समूहात् बहिः आगन्तुं पत्रे कुत्रचित् डबल्-क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:50 &lt;br /&gt;
||एवं, पर्वतस्य प्रतिनिधिभूते त्रिभुजे  “Mountain” इति पदं टङ्कयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:58&lt;br /&gt;
||भवन्तः पाठ्यस्य 'Character' इत्येतत् फार्म्याट् कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:59 &lt;br /&gt;
||अर्थात्, फाण्ट्-स्टैल् इत्येतत् परिवर्तनम् तथा फाण्ट् कृते विशेषशैल्यः दातव्याः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:05 &lt;br /&gt;
||भवन्तः 'Paragraph' मध्ये अपि पाठ्यं फार्म्याट् कर्तुं शक्नुवन्ति, अर्थात् अलैन्-करणम्, ‘इण्डेण्ट्स्’ तथा ‘स्पेसिङ्ग्’ सेट् करणम्, तथा ट्याब्-स्थानानां सेट् करणम् इत्यादि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:13 &lt;br /&gt;
||भवन्तः एतानि डैलाग्-बाक्स्,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:16 &lt;br /&gt;
||’काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ तः अथवा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:18 &lt;br /&gt;
||'Main मेन्यू' तः स्वीकर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:21 &lt;br /&gt;
||'Main मेन्यू' तः 'Character' इति डैलाग्-बाक्स् प्रवेष्टुम्, 'Format' इति विकल्पं चित्वा तथा 'Character' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:28 &lt;br /&gt;
||'Main मेन्यू’ तः  'Paragraph' इति डैलाग्-बाक्स् प्रवेष्टुम्, 'Format' तथा 'Paragraph' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:36&lt;br /&gt;
||आयताकृतौ, अन्तर्जलस्य कुत्र पूरणं भवति इति दर्शयितुं, वयं स्थूलतमां कृष्णरेखां कर्षामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:43 &lt;br /&gt;
||'Drawing' टूल्-बार् तः, 'Line' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:46 &lt;br /&gt;
||कर्सर् 'page' प्रति स्थलान्तरं कृत्वा, दक्षिणभागस्य मौस्-बटन् नोदयित्वा तथा वामतः दक्षिणं प्रति कर्षन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:54 &lt;br /&gt;
||आयताकृतिः समभागद्वयेन विभक्तं यथा भवेत् तथा एकां तिर्याक् रेखां कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:01 &lt;br /&gt;
||क्षितिः भागद्वयेन विभज्यते! &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 04:04&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं रेखायाः इतोऽपि विस्तारं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:07 &lt;br /&gt;
||रेखां चित्वा तथा च काण्टेक्स्ट्-मेनु कृते रैट्-क्लिक् कु्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:11 &lt;br /&gt;
||'Line' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । 'Line' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:16 &lt;br /&gt;
||'Style' फील्ड् मध्ये, ड्राप्-डौन् बाक्स् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:20 &lt;br /&gt;
||'Ultrafine 2 dots 3 dashes' चयनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:24 &lt;br /&gt;
|| 'Width ' फील्ड् मध्ये, व्याल्यू पायिण्ट् इत्येतत् '.70' इति सेट् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:29 &lt;br /&gt;
|| 'OK' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:31 &lt;br /&gt;
||वयं रेखां विस्तारितवन्तः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:34 &lt;br /&gt;
||आयतस्य अन्तः “Ground water table” इति पाठ्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:39 &lt;br /&gt;
||आदौ,  'Text' इति टूल् चयनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:42 &lt;br /&gt;
||एतेन 'Drawing' टूल् बार् इत्याख्यस्य उपरितनं बृहदक्षरं “T” इति चितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:46 &lt;br /&gt;
||'Draw' पत्रं प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:49 &lt;br /&gt;
||अधुना, कर्सर् एकं सङ्कलनचिह्नेन परिवर्तितम् । एतस्य अधः एकस्मिन् बृहदक्षरे 'I' अस्ति ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:55 &lt;br /&gt;
||आयतस्य अन्तः क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:57 &lt;br /&gt;
||टेक्स्ट्-बाक्स् परिदृश्यते इति लक्षयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:01 &lt;br /&gt;
||अत्र, वयं “Ground water table” इति टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:05 &lt;br /&gt;
||पाठ्यं टेक्स्ट्-बाक्स् मध्ये अलैन् कर्तुम्, कर्सर् टेक्स्ट्-बाक्स् अन्तः स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:12 &lt;br /&gt;
|| उपरितनं स्ट्याण्डर्ड् टूल्-बार् मध्यस्थस्य 'Centered' इति ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:19 &lt;br /&gt;
||एवं रीत्या, वयं त्रिभुजे &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:22 &lt;br /&gt;
|| “Rain water flows from land into rivers and sea” इति पाठ्यं योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:30&lt;br /&gt;
|| गृहकार्यस्य निमित्तम् अनुशिक्षणस्य कृते विरामं (pause) प्रयच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:33 &lt;br /&gt;
||एकं समचतुरस्रं चित्रयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:35 &lt;br /&gt;
||एतस्मिन् पाठ्यं योजयतु : “This is a square &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:38 &lt;br /&gt;
||A square has four equal sides and four equal angles. Each angle in a square is ninety degrees.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:46 &lt;br /&gt;
||The square is a quadrilateral&amp;quot; (क्वाड्रिल्याटरल्)&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:50 &lt;br /&gt;
||'Text' इति डैलाग्-बाकस् मध्ये विकल्पान् उपयुज्य अस्य पाठ्यस्य फार्म्याट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:54 &lt;br /&gt;
|| 'font, size, style' तथा  'alignment' इत्येतान् विकल्पान् पाठ्यस्य कृते अन्वयं करोतु (अप्लै कुर्वन्तु)&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:00 &lt;br /&gt;
|| अधुना, वयं चित्रे स्थितान्  बाणान् (‘आरो’) क्रमेण योजयामः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:03 &lt;br /&gt;
||एतत् ‘आरो’ भूमिः, सस्यानि तथा जलमूलेषु स्थितं जलं बाष्पीभूत्वा  मेघः कथं भवति इति प्रदर्शयति  । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:12 &lt;br /&gt;
||वामभागस्य अन्तिमं ‘आरो’ चिनुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:14 &lt;br /&gt;
||अधुना, क्लिक् कृत्वा पर्वतस्य प्रति आकर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:18 &lt;br /&gt;
||वयं मध्ये स्थितं ‘आरो’ चिनुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:21 &lt;br /&gt;
||अधुना, क्लिक् कृत्वा वृक्षान् प्रति आकर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
||तृतीयम् ‘आरो’, जलात् मेघानां प्रति जलस्य बाष्पीकरणं प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:31&lt;br /&gt;
||पर्वतात् जलस्य अधः प्रवाहं प्रदर्शयतः काञ्चित् रेखां चित्रयितुम्, वयं 'Curve ' इति विकल्पस्य उपयोगं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:37&lt;br /&gt;
||'Drawing' टूल्-बार् तः, 'Curve' इत्यस्य उपरि क्लिक् कृत्वा तथा 'Freeform Line' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:43&lt;br /&gt;
||'draw' इति पत्रस्य उपरि, पर्वतस्य पार्श्वे, कर्सर् स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:47 &lt;br /&gt;
||वामभागस्य मौस्-बटन् नोदयित्वा तथा अधः आकर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:51 &lt;br /&gt;
||भवन्तः एकां वक्ररेखां चित्रितवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:53 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयम् प्रत्येकं ‘आरो’ कृते अपि विवरणं लिखामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:58&lt;br /&gt;
||दक्षिणभागे विद्यमानं प्रथमं ‘आरो’ चित्वा तथा एवं टङ्कनं कृत्वा : “Evaporation (इव्यापोरेषन्) from rivers and seas”.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:06 &lt;br /&gt;
||पत्रे कुत्रचित् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:08 &lt;br /&gt;
||रेखायाः उपरि पाठ्यं परिदृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:12&lt;br /&gt;
||पाठ्यं समीचीनतया रेखायाः उपरि एव विद्यते इत्यतः तत् स्पष्टं नास्ति इति लक्षयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:18 &lt;br /&gt;
||पाठ्यं रेखायाः उपरिभागं प्रति नेतुं, रेखायाः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:22 &lt;br /&gt;
||पाठ्यं  तिर्यक् स्थापितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:25 &lt;br /&gt;
||कर्सर् पाठ्यस्य अन्ते संस्थाप्य तथा 'Enter' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:30 &lt;br /&gt;
|| 'page' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:32 &lt;br /&gt;
||पाठ्यम् अलैन् अभवत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:35 &lt;br /&gt;
|| रेखायाः तथा आरो उपरि टङ्कनं कृतं पाठ्यं ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ मध्यस्थस्य विकल्पान् उपयुज्य अपि फार्म्याट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:41 &lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’  उपयुज्य फाण्ट्-सैज् फार्म्याट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:45&lt;br /&gt;
||एतस्य पाठ्यस्य उपरि क्लिक् कर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:47 &lt;br /&gt;
||“Evaporation from rivers and seas”.&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:50 &lt;br /&gt;
||पाठ्यम् इदानीं समतलम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:53 &lt;br /&gt;
||वयं पाठ्यस्य चयनं कुर्मः तथा ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ द्रष्टुं रैट्-क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:58 &lt;br /&gt;
||'Size' चयनं कृत्वा तथा २२ क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:02 &lt;br /&gt;
||फाण्ट् सैज् परिवर्तितम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:05 &lt;br /&gt;
||अधुना, वयं अधस्तनं पाठ्यम् अवशिष्ट-सर्व ‘आरो’ कृते टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:09 &lt;br /&gt;
|| &amp;quot;Evaporation from soil&amp;quot; । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:12 &lt;br /&gt;
||&amp;quot;Evaporation from vegetation&amp;quot; । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:17 &lt;br /&gt;
||&amp;quot;Run off water from the mountains&amp;quot; । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:22 &lt;br /&gt;
||वयं धूम्रवर्णस्य मेघेभ्यः वर्षधारां प्रदर्शयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:26 &lt;br /&gt;
||वर्षां प्रदर्शयितुम्, मेघात् अधोमुखं कृतं  dotted arrow चित्रयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:32 &lt;br /&gt;
|| 'Drawing' टूल्-बार् तः, 'Line Ends with Arrow' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:37 &lt;br /&gt;
||तदनन्तरम्, वामभागे स्थितस्य आदिम-कृष्णमेघस्य उपरि कर्सर् स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:42 &lt;br /&gt;
||वामभागस्य मौस्-बटन् नोदयित्वा एतत् अधः कर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:46&lt;br /&gt;
|| ‘काण्टेक्स्ट् मेन्यू’ कृते रैट्-क्लिक् कृत्वा  'Line' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:50 &lt;br /&gt;
||'Line' इति डैलाग्-बाक्स् परिदृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:53&lt;br /&gt;
|| “Style” ड्राप्-डौन् लिस्ट् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:56 &lt;br /&gt;
||'2 dots 1 dash'  चयनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:58 &lt;br /&gt;
||'OK'  क्लिक् कु्र्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:00 &lt;br /&gt;
||वयं एकं  dotted arrow रचितवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:02 &lt;br /&gt;
||वयं मेघस्य कृते इतोऽपि द्वयं ‘आरो’ copy तथा paste कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:06&lt;br /&gt;
||अधुना वयं अपरस्य मेघस्य कृते ‘आरो’ copy तथा paste कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:12&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं “Rain” इति पाठ्यं ‘डाटेड् आरो’ (dotted arrow) इत्येतेषां कृते योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:21 &lt;br /&gt;
||वयं “Evaporation to form the clouds” इति पाठ्यं एकं टेक्स्ट्-बाक्स् मध्ये 'Water' आब्जेक्ट्  उपरि टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 09:28&lt;br /&gt;
|| 'Drawing ' टूल्-बार् तः, 'Text' टूल् चित्वा तथा पूर्वं प्रदर्शितरीत्या टेक्स्ट्-बाक्स् चित्रयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:35 &lt;br /&gt;
||एतस्मिन्, “Evaporation to form the clouds” इति टङ्कनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:41 &lt;br /&gt;
||'Drawing' टूल्-बार् तः 'Text Tool' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:44 &lt;br /&gt;
||तथा च कृष्णमेघानां पार्श्वे एकं टेक्स्ट्-बाक्स् रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:48 &lt;br /&gt;
||एतस्मिन् “Condensation to form rain” इति टङ्कनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:53&lt;br /&gt;
||आदौ टेक्स्ट्-बाक्स् कोणस्य उपरि क्लिक् कृत्वा तस्य स्थानान्तरणं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:57 &lt;br /&gt;
||अधुना एतम् अपेक्षितस्थाने ‘ड्र्याग् तथा ड्राप्’ कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:02&lt;br /&gt;
||पूर्वतनानि सोपानानि अनुसृत्य, किञ्चन टेक्स्ट्-बाक्स् उपयुज्य, वयं “WaterCycle Diagram” इति शीर्षकं यच्छामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:07&lt;br /&gt;
||तथा च पाठ्यं 'Bold' इति फार्म्याट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:16 &lt;br /&gt;
||'Water Cycle' रेखाचित्रस्य रचनां वयं समापितवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:20&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं 'Callouts' (काल्-औट्स्) इत्येतानि पठामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:22 &lt;br /&gt;
||'Callouts' नाम किम्?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:24 &lt;br /&gt;
||तानि विशिष्टानि टेक्स्ट्-बाक्स् सन्ति । तानि 'Draw' पत्रस्य &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:29 &lt;br /&gt;
||किञ्चन आब्जेक्ट् अथवा किञ्चन स्थानं प्रति भवताम् अवधानम् आकर्षति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:33 &lt;br /&gt;
||उदाहरणार्थम् - अधिकेषु कामिक्-पुस्तकेषु &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:36 &lt;br /&gt;
||पाठ्यं 'Callouts' इत्यस्मिन् स्थापितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:39 &lt;br /&gt;
||'Draw' सञ्चिकायाः कृते नूतनं 'page' योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:42 &lt;br /&gt;
||'Main' मेनुतः, 'Insert ' चित्वा तथा 'Slide' उपरि नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:47 &lt;br /&gt;
||नूतनमेकं 'page' योजितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:50 &lt;br /&gt;
||'Callout' रचयितुम्, 'Drawing' टूल्-बार् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:54&lt;br /&gt;
||'Callout' ऐकान् पार्श्वे स्थितस्य लघुकृष्णवर्णस्य त्रिभुजस्य उपरि नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:59 &lt;br /&gt;
||केचित् 'Callouts' परिदृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:01&lt;br /&gt;
||'Rectangular Callout' उपरि नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:04 &lt;br /&gt;
||'page' प्रति कर्सर् नुदित्वा, दक्षिण-मौस्-बटन् कर्षयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:10 &lt;br /&gt;
||भवन्तः किञ्चन 'Callout' चित्रितवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:12 &lt;br /&gt;
||भवन्तः अन्येभ्यः वस्तुभ्यः कृतमिव 'Callout' अन्तः पाठ्यं लेखितुं प्रभवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:18 &lt;br /&gt;
||द्विर्नुदन्तु तथा Callout' अन्तः “This is an example” इति पाठ्यं टङ्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:25&lt;br /&gt;
||एवं, वयं LibreOffice Draw इत्याख्यस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमं सोपानं प्रति आगतवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:30&lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे, भवन्तः &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:33&lt;br /&gt;
||*चित्रेषु पाठ्येभ्यः कार्यं कथं करणीयम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:35 &lt;br /&gt;
||*चित्रेषु पाठ्यस्य फार्म्याट्-करणम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:38 &lt;br /&gt;
||*टेक्स्ट्-बाक्स् इत्यस्मात् कार्यनिर्वहणम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|| 11:40&lt;br /&gt;
||*‘इण्डेण्ट्’, ‘स्पेसिङ्ग् तथा टेक्स्ट्-योजनं’ &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:44 &lt;br /&gt;
||* लैन् तथा Arrow इत्येभ्यः पाठ्यं योजयितुं &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:46&lt;br /&gt;
||तथा ‘काल् औट्’ इत्यस्मिन् पाठ्यस्य स्थापनम् इत्येतानि पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:50&lt;br /&gt;
||एतत् गृहकार्यं भवन्तः स्वयं प्रयतन्ताम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||11:53 &lt;br /&gt;
||एकं नोट्बुक् शीर्षकं तथा एकाम् आह्वानपत्रिकाम् अस्मिन् स्लैड् मध्ये प्रदर्शितरीत्या रचयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:00 &lt;br /&gt;
||एतस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यमानानि चलच्चित्राणि पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
http://spoken-tutorial.org/&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:03 &lt;br /&gt;
||एषा ‘स्फोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्’ सारांशं बोधयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:06 &lt;br /&gt;
||भवतां सविधे उत्तमरीत्या ब्याण्ड्-विड्त् नास्ति चेत्, भवन्तः डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:11 &lt;br /&gt;
||स्फोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:13 &lt;br /&gt;
||* अनुशिक्षणाानि उपयुज्य कार्याशालाः चालयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:17 &lt;br /&gt;
||* आन्-लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णतां प्राप्तवद्भ्यः प्रमाणपत्रं प्रयच्छति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:20 &lt;br /&gt;
|- अधिकविवरणास्थं '''contact@spoken-tutorial.org&lt;br /&gt;
||12:27 &lt;br /&gt;
|| ‘स्फोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्’, ‘टाक् टु अ टीचर् प्राजेक्ट्’ इत्येतस्य एकः भागः वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:31 &lt;br /&gt;
||एतत् भारतसर्वकारस्य  MHRD इत्यस्य ICT माध्यमद्वारा राष्ट्रियसाक्षरतामिशन् तः समर्थितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:39 &lt;br /&gt;
||अस्याः संस्थायाः विषये अधिकविचाराः अस्यां पर्चन्यां लभ्यन्ते -  http://spoken-tutorial.org/&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||12:50&lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Basics-of-working-with-objects/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Basics-of-working-with-objects/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Basics-of-working-with-objects/Sanskrit"/>
				<updated>2020-03-27T12:51:18Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 || '''Time''' || '''Narration'''  |- ||00:02 ||Libre Office Draw मध्ये विद्यमानस्य  Basics of working with objects विषयक...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
|| '''Narration''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:02&lt;br /&gt;
||Libre Office Draw मध्ये विद्यमानस्य  Basics of working with objects विषयके अस्मिन् ‘अनुशिक्षणे’ भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:08 &lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:11&lt;br /&gt;
||Object इत्यस्य Cut, Copy, Paste करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:14&lt;br /&gt;
||Handles इत्येतेषाम् उपयोगं कृत्वा Object इत्यस्य रिसैज्-करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:17 &lt;br /&gt;
||Object इत्येतेषां व्यवस्थितरूपेण योजनम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:19&lt;br /&gt;
||Object इत्यस्य Group Ungroup करणं च,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:21&lt;br /&gt;
||Group मध्ये विद्यमानस्य प्रत्येकस्यापि Object इत्यस्य edit करणम्, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:24&lt;br /&gt;
||Group मध्ये विद्यमानानां Object इत्येतेषां move करणं इत्यादीन् पठिष्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:28 &lt;br /&gt;
||अत्र वयं उबुंटू लिनक्स् १०.०४, लिब्रे आफिस् स्यूट् ३.३.४ इत्येतयोः उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:37 &lt;br /&gt;
||इदानीं पूर्वमस्माभिः Desktop  मध्ये save कृतां  “WaterCycle” इत्याख्यां सञ्चिकाम् उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:42&lt;br /&gt;
||अस्मिन् चित्रे इतोपि त्रीन् मेघान् copy कृत्वा paste कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:47&lt;br /&gt;
||प्रथमं मेघं चित्वा, अनन्तरं context menu निमित्तं right click कृत्वा तत्र copy इति क्लिक्&lt;br /&gt;
कुर्वन्तु,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:54&lt;br /&gt;
||अनन्तरं च कर्सर् पेज् उपरि संस्थाप्य context menu निमित्तं right click कृत्वा paste इत्यस्योपरि&lt;br /&gt;
क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:02&lt;br /&gt;
||अत्र वयम् एकमेव मेघं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:05&lt;br /&gt;
||तर्हि अस्माभिः copy कृत्वा paste कृतः मेघः कुत्र अस्ति?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:08&lt;br /&gt;
||copy कृत्वा paste कृतः मेघः प्रथमतः विद्यमानस्य मेघस्य उपरि एव paste सञ्जातः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:13&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं मेघं चित्वा move कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:17&lt;br /&gt;
||इदानीं तादृशमेव अन्यमेकं मेघं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:21&lt;br /&gt;
||मेघं चित्वा काण्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं right click कृत्वा तदनन्तरं “copy” इत्यस्योपरि  क्लिक् कुर्वन्तु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:26&lt;br /&gt;
||पुनः कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट् क्लिक् कृत्वा “Paste” नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:30&lt;br /&gt;
||इदानीं Copy कृतं मेघं चित्वा वामपार्श्वे move कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:37&lt;br /&gt;
||एतत् कार्यं कर्तुं वयं शार्ट्-कट् key अपि उपयोक्तुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:41&lt;br /&gt;
||Copy निमित्तं CTRL+C&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:44&lt;br /&gt;
||Paste निमित्तं CTRL+V&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:47&lt;br /&gt;
||Cut करणार्थं CTRL+X&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:50&lt;br /&gt;
||प्रथमं मेघं चित्वा तदनु CTRL अपि च C इति की द्वयमपि एककाले एव नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:55&lt;br /&gt;
||इदानीं मेघः Copy सञ्जातः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:57&lt;br /&gt;
||पेस्ट् कर्तुं CTRL अपि च V की द्वयमपि एककाले एव नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:02&lt;br /&gt;
||मेघं सेलेक्ट् कृत्वा अपेक्षितं स्थानं प्रति नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:08&lt;br /&gt;
||अनुशिक्षणमिदं किञ्चित् कालं स्थगयित्वा अधः प्रदत्तं गृहकार्यं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:11&lt;br /&gt;
||पुटद्वयं भवतां draw file मध्ये योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:14&lt;br /&gt;
||प्रथमपुटे आब्जेक्ट्-द्वयं चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:16&lt;br /&gt;
||तत् चित्रं प्रथमपुटात् द्वितीयपुटं प्रति Copy कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:22&lt;br /&gt;
||Copy कृतं चित्रं कुत्र अस्तीति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:25&lt;br /&gt;
||चित्रं कट् पेस्ट् च कुर्वन्तु । एतन्निमित्तं भवन्तः शार्ट्-कट् key उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:31&lt;br /&gt;
||copy कृतं चित्रं cut करणादेव सञ्जातं वा इति परीक्षन्ताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:36&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं मेघस्य गात्रं किञ्चित् न्यूनीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:38&lt;br /&gt;
||प्रथमं चिन्वन्तु &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:40&lt;br /&gt;
||इदानीं हैण्डल्स् दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:43&lt;br /&gt;
||तदनु दृश्यमानस्य कस्यचन हैन्डल् उपरि यावत् बाणस्य अग्रभागः दृश्यते तावत् कर्सर् स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:50&lt;br /&gt;
||इदानीं मेघस्य गात्रं न्यूनीकर्तुं मौस् वाम-बटन् उपयुज्य बाणस्य चिह्नं अन्तः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:57&lt;br /&gt;
||गात्रं वर्धयितुं बाणचिह्नं बहिः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:00&lt;br /&gt;
||बाणचिह्नस्य गात्रं वर्धयितुं प्रथमं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:04&lt;br /&gt;
||इदानीं कस्यचन हैण्डल् उपरि कर्सर् नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:07&lt;br /&gt;
||इदानीमेकं पारदर्शकं बाणचिह्नं वर्गेण साकं कर्सर् अधः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:14&lt;br /&gt;
||इदानीं कीबोर्ड् मध्ये विद्यमानं शिफ्ट् key नुदन्तु । मौस् वाम-बट्न् गृहीत्वा बाणचिह्नस्य हैण्डल्&lt;br /&gt;
उपयोगं कुर्वन्तः अधः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:25&lt;br /&gt;
||shift की उपयुज्यते चेत् रीसैज् करणस्य प्रक्रिया सरलतया भवति खलु ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:32&lt;br /&gt;
||हैण्डल्स् उपयुज्य आब्जेक्ट्स् रीसैज् करणप्रक्रियायाः “डैनमिक् रीसैज्” इति नाम ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:38&lt;br /&gt;
||अर्थात् वयमत्र यं कमपि निर्दिष्टं मापनं न उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:42&lt;br /&gt;
||आगामिषु अनुशिक्षणेषु निश्चयेन रीसैज्-करणप्रक्रियां वयं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:47&lt;br /&gt;
||एवं प्रकारेणैव आयतस्य वैशाल्यं वर्धयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:52&lt;br /&gt;
||आयतं चित्वा, शिफ्ट् key नुदित्वा उपरि कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:59&lt;br /&gt;
||ड्रा विण्डो अधः विद्यमानं स्टेटस् बार् पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:03&lt;br /&gt;
||रीसैज् करणानन्तरम् आयतस्य विस्तारः परिवर्तितं वा इति ध्यानेन पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:09&lt;br /&gt;
||परिवर्तितं स्थानम् आकारं च स्टेटस् बार् मध्ये द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:16&lt;br /&gt;
||इदानीम् अत्र यथा दृश्यते तथा मेघान् सूर्यं च योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:20&lt;br /&gt;
||मेघान् स्मर्तुं वामतः १, २, ३, ४ इति सङ्ख्याः दद्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:29&lt;br /&gt;
||सङ्ख्याः योजयितुं, मेघं चित्वा डबल् क्लिक् कृत्वा १ इति च टङ्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:36&lt;br /&gt;
||अवशिष्टेभ्यः मेघेभ्यः अपि सङ्ख्याः यच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:44&lt;br /&gt;
||इदानीं ४ मेघं सेलेक्ट् कृत्वा तं सूर्यस्योपरि स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:49&lt;br /&gt;
||अमुं मेघं सूर्यस्य पृष्ठभागे स्थापयितुं, कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:55&lt;br /&gt;
|| “Arrange” इति क्लिक् कृत्वा “Send Backward” च चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:58&lt;br /&gt;
||इदानीं चतुर्थः मेघः सूर्यस्य पृष्ठभागे विद्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:02&lt;br /&gt;
|| “Send Backward की दृश्यमानं आब्जेक्ट् एकं स्टेप् पृष्ठभागं प्रति प्रेषयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:07&lt;br /&gt;
||इदानीं तृतीयं मेघं सेलेक्ट् कृत्वा सूर्यस्य उपरि स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:12&lt;br /&gt;
||कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा “Arrange” इति क्लिक् कृत्वा “Send to back” इति च&lt;br /&gt;
चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:18&lt;br /&gt;
||इदानीं तृतीयः मेघः सूर्यस्य तथा चतुर्थस्य मेघस्य पृष्ठभागे द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:23&lt;br /&gt;
|| “Send to back” की आब्जेक्ट् इत्यमुं सर्वापेक्षया पृष्ठभागं प्रति प्रेषयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05: 28&lt;br /&gt;
||स्लैड् मध्ये दर्शितरीत्या मेघानां योजनमिदानीं बहुसरलमभवत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:32&lt;br /&gt;
||चतुर्थं मेघं चित्वा, कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट् क्लिक् च कृत्वा, “Arrange” इति क्लिक् कुर्वन्तु&lt;br /&gt;
“Bring to front” सेलेक्ट् कुर्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:40&lt;br /&gt;
|| “Bring to front” की आब्जेक्ट् सर्वापेक्षया अग्रे आनयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:44&lt;br /&gt;
||पुनः तृतीयं मेघं चित्वा, कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा  च “Arrange” key क्लिक्&lt;br /&gt;
कृत्वा  “Bring forward”  इति च चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:52&lt;br /&gt;
|| “Bring forward”  की आब्जेक्ट् इत्यमुम् एकं स्टेप् अग्रे आनयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:57&lt;br /&gt;
||इदानीं द्वितीयं मेघं सेलेक्ट् कृत्वा प्रथमस्य मेघस्योपरि स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:01&lt;br /&gt;
||इदानीं स्लैड् मध्ये दर्शितरीत्या मेघानां योजनं कृतमस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:07&lt;br /&gt;
||तदनु मेघानां सङ्ख्याः डिलीट् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:10&lt;br /&gt;
||तथा कर्तुं मेघं चित्वा डबल् क्लिक् ्कुर्वन्तु । अनन्तरं च स्ङ्ख्यां चित्वा कीबोर्ड् मध्ये&lt;br /&gt;
विद्यमानं डिलीट् key नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:23&lt;br /&gt;
||गृहकार्यार्थम् अमुमनुशिक्षणं किञ्चित् कालपर्यन्तं स्थगयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:26&lt;br /&gt;
||एकं गोलं, वर्गं, नक्षत्रं च चित्रयित्वा अधः दर्शितरीत्या योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:32&lt;br /&gt;
||प्रत्येकं चित्रस्य कृते Arrange  मेनु मध्ये विद्यमानानां सर्वेषामपि विकल्पानां प्रयोगं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:38&lt;br /&gt;
||प्रत्येकस्यापि आप्शन् कृते चित्रस्य स्थानं कथं परिवर्तितं भवतीति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:44&lt;br /&gt;
||इदानीं स्लैड् मध्ये दर्शितरीत्या चित्राणि संयोज्य पृष्ठतः पुरतश्च कर्तुं “टु फ्रन्ट्” “टु ब्याक्” उपयोगं&lt;br /&gt;
कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:53&lt;br /&gt;
||तदनु स्लैड् मध्ये दर्शितरीत्या वाटर् सर्कल् रेखाचित्रस्य कृते वृक्षान् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:59&lt;br /&gt;
||वयं वृक्षस्य चित्रं Block Arrow Explosion च उपयुज्य चित्रयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:05&lt;br /&gt;
||Insert इति क्लिक् कृत्वा तदनु Slide क्लिक्-करणात् अस्य कृते नूतनमेकं ड्रा पेज् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:11&lt;br /&gt;
||एतत् अस्माकं सञ्चिकायाः कृते नूतनमेकं पुटं योजयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:15&lt;br /&gt;
||वृक्षस्य मूलं चित्रयितुं, ड्रायिंग् टूल्-बार् मध्ये विद्यमानं “Block Arrows” चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:21&lt;br /&gt;
||उपलभ्यमानान् आकारान् द्रष्टुं कृष्णवर्णे विद्यमानस्य लघु त्रिकोणस्योपरि क्लिक् कृत्वा “Split Arrow”&lt;br /&gt;
चिन्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:28&lt;br /&gt;
||कर्सर् पुटस्य उपरि संस्थाप्य, मौस् वाम-बटन् नुदित्वा अधोमुखं बहिर्मुखं च कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:35&lt;br /&gt;
||भवन्तः इदानीं द्विशाखिणः वृक्षस्य मूलभागं चित्रितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:39&lt;br /&gt;
||इदानीं शाखाः प्रति पर्णानि योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:42&lt;br /&gt;
||ड्रायिंग् टूल्-बार् मध्ये विद्यमानानि नक्षत्राणि चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:45&lt;br /&gt;
||तदनु कृष्णवर्णे विद्यमानस्य लघु त्रिकोणस्योपरि क्लिक् कृत्वा “Explosion” चिन्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:51&lt;br /&gt;
||इदानीं ड्रा पेज् प्रति आगत्य, वामशाखायाः उपरि कर्सर् संस्थाप्य, आकारं प्रदातुं मौस् वामबट्न् गृहीत्वा &lt;br /&gt;
वामपार्श्वे कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:01&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वृक्षस्य कृते पर्णानि योजितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:04&lt;br /&gt;
||अस्माभिरिदानीं रचिता आकृतिः वृक्षस्य दक्षिणशाखायाः कृतेऽपि करणीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:09&lt;br /&gt;
||आकृतिं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:11&lt;br /&gt;
||copy कर्तुं कीबोर्ड् मध्ये CTRL+C नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:15&lt;br /&gt;
||तदनु पेस्ट् कर्तुं CTRL+V नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:19&lt;br /&gt;
||इदानीम् आकृतिं दक्षिणशाखायाः उपरि नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:22&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वृक्षं चित्रितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:25&lt;br /&gt;
||वृक्षं चित्वा अधोभागं प्रति नयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:28&lt;br /&gt;
||केवलं वृक्षस्य मूलभागः एव गच्छन् वर्तते, न तु पर्णाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:32&lt;br /&gt;
||अत्र वृक्षस्य मूलभागः पर्णाश्च विभिन्नेषु आकारेषु वर्तन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:38&lt;br /&gt;
||वृक्षस्य मूलभागं पूर्वस्थानं प्रति नयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:41&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वृक्षस्य मूलं पर्णानामेकैकं घटकं च एकस्मिन् समूहे योजनं पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:47&lt;br /&gt;
||समूहे कृतः व्यत्ययः तस्मिन् समूहे विद्यमानेषु सर्वेषु वस्तुषु व्यत्ययम् आनयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:53&lt;br /&gt;
||प्रथमं पुटस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु, इदानीम् एकस्यापि वस्तुनः चयनं न जातं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:58&lt;br /&gt;
||अनन्तरं ड्रायिङ्ग् टूल्-बार् तः “Select” इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:02&lt;br /&gt;
||कर्सर् पुटस्य उपरि नीत्वा नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:05&lt;br /&gt;
||इदानीं मौस् वाम-बट्न् नुदित्वा चित्रे विद्यमानानां सर्वेषामपि वस्तूनां चयनार्थं कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:11&lt;br /&gt;
||बिन्दुभिः युक्तम् आयताकारं भवन्तः द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:14&lt;br /&gt;
||आयताकारे विद्यमानानां सर्वेषामपि वृक्षाणाम् अवयवाः चिताः वा इति परीक्षन्ताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:20&lt;br /&gt;
||भवन्तः शिफ्ट् की उपयुज्य क्लिक्-करणात् द्व्यधिकानि वस्तूनि चेतुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:28&lt;br /&gt;
||कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट्-क्लिक् कृत्वा “Group” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:32&lt;br /&gt;
||इदानीं वृक्षस्य यस्य कस्यापि अवयवस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:36&lt;br /&gt;
||ते सर्वे एकस्मिन् समूहे वर्तन्ते इत्यतः हैण्ड                                                                                                   ल्स् दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:40&lt;br /&gt;
||एते सर्वेपि वस्तुनः इदानीम् एकघटकीभूताः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:45&lt;br /&gt;
||तान् पृथक् कर्तुं, वृक्षं चित्वा, रैट् क्लिक् कृत्वा, “अन्-ग्रूप्” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:52&lt;br /&gt;
||इदानीं चित्राणि अन्ग्रूप् सञ्जातानि प्रत्येकघटकरूपेण परिवर्तितानि च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:56&lt;br /&gt;
||इदानीं पुनः तान् ग्रूप् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:58&lt;br /&gt;
||शिफ्ट् की नुदित्वा एकैकं चित्रं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:03&lt;br /&gt;
||रैट् क्लिक् कृत्वा “Group” चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:06&lt;br /&gt;
||इदानीम् अस्माकं मुख्यं ड्रायिंग् पुटं यत् अस्ति प्रथमं पुटं तत्र वृक्षं copy कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:10&lt;br /&gt;
||copyकर्तुं CTRL+C नुदन्तु, तथा च प्रथमपृष्ठस्य उपरि क्लिक् कृत्वा, पेस्ट् कर्तुं CTRL+V उपयोगं&lt;br /&gt;
कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:17&lt;br /&gt;
||इदानीं ग्रूप् मध्ये विद्यमानं प्रत्येकं चित्रं एडिट् करणीयमिति चिन्तयन्तु, तदा किं करणीयम् ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:23&lt;br /&gt;
||चित्राणि अन्ग्रूप् रीग्रूप् च अकृत्वा एडिट् करणस्य सरलां प्रक्रियां भवतां कृते दर्शयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:30&lt;br /&gt;
||ग्रूप् चित्वा कान्टेक्स्ट् मेनु निमित्तं रैट् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:33 &lt;br /&gt;
|| “Enter Group” इति सेलेक्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:35&lt;br /&gt;
||ध्यानेन पश्यन्तु, अस्माभिः चितं चित्रं विहाय अन्यानि सर्वाण्यपि चित्राणि निष्क्रियाणि सञ्जातानि&lt;br /&gt;
सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:39&lt;br /&gt;
||इदानीं ग्रूप् मध्ये विद्यमानं प्रत्येकमपि चित्रं एडिट् कर्तुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:43&lt;br /&gt;
||उदाहरणार्थं वृक्षस्य दक्षिणभागे विद्यमानान् पर्णान् चित्वा तेषां गात्रं न्यूनीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:51&lt;br /&gt;
||आगामि-प्रक्रियायाः निमित्तं CTRL+Z नुदामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:56&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वाटर्-सैकल् चित्रस्य कृते योजयितुम् अपेक्षितरीत्या वृक्षस्य आकारं न्यूनीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:02&lt;br /&gt;
||अस्माभिः इदानीं ग्रूप् इत्यस्य “एडिट्” मोड् तः बहिरागन्तव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:05&lt;br /&gt;
||ग्रूप् तः बहिरागन्तुं, कर्सर् पेज् उपरि संस्थाप्य रैट्-क्लिक् कृत्वा “एक्सिट् ग्रूप्” इति च चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:13&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं ग्रूप् “एडिट्” मोड् तः बहिरागतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:16&lt;br /&gt;
||वृक्षं चित्वा कर्सर् अधोभागे विद्यमानस्य हैण्डल् पर्यन्तं नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:21&lt;br /&gt;
||कर्सर्, री सैज् आरो-रूपेण परिवर्त्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:24&lt;br /&gt;
||आरो अन्तः कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:26&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वृक्षस्य आकारं न्यूनं कृतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:29&lt;br /&gt;
||अस्य चित्रस्य कृते इतोपि चित्रत्रयं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:32&lt;br /&gt;
||वृक्षं चित्वा, copy कर्तुं CTRL+C नुदन्तु, पेस्ट् कर्तुं CTRL+C इति त्रिवारं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:39&lt;br /&gt;
||अनेन वृक्षस्य तिस्रः प्रतिकृतयः प्राप्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:41&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं तान् अपेक्षितं स्थानं प्रति नयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:45&lt;br /&gt;
||कार्यमिदं वृक्षाणां कृतेऽपि अनुवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:51&lt;br /&gt;
||एतत् स्मरन्तु यत् प्रत्येकम् अपि वृक्षः पृथक् चित्ररूपेण सञ्जातः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:55&lt;br /&gt;
||प्रत्येकं वृक्षः एकैकः समूहः सञ्जातः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:58&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं चित्रैः युक्तान् समूहान् रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:01&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं चित्रे जलं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:04&lt;br /&gt;
||जलस्य प्रभावं दातुं, चित्रे विद्यमानस्य आयतस्य कृते त्रिकोणमेकं तथा च तत् कृते एकं कर्व्&lt;br /&gt;
योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:12&lt;br /&gt;
||त्रिकोणं रचयितुं “Drawing” टूल् बार् तः “Basic Shapes” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:18&lt;br /&gt;
||कृष्णवर्णे विद्यमानस्य लघु त्रिकोणस्य उपरि क्लिक् कृत्वा “Right Triangle” च चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:24&lt;br /&gt;
||तत् चित्रयित्वा आयतस्य पार्श्वे योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:28&lt;br /&gt;
||जलस्य गतिविधिं चित्रयितुं वर्णैः युक्तमेकं वक्रं रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:34&lt;br /&gt;
|| “Drawing” टूल् बार्” तः “Curve” चित्वा, इदानीं “Freeform Line, Filled” क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:42&lt;br /&gt;
||तदनु आयतस्य उपरि कर्सर् संस्थाप्य मौस् वामबटन् नुदित्वा अधोमुखं कर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:49&lt;br /&gt;
||जलं प्रवहति इति दर्शयितुं तत् कृते एकं कर्व् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||12:56&lt;br /&gt;
||त्रिकोणः कर्व् इत्यनयोः कारणात् जलस्य चित्रणम् आगतं वर्तते, इदानीं सर्वं मेलयित्वा एकमेव समूहं&lt;br /&gt;
कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:03&lt;br /&gt;
||Drawing टूल्-बार् मध्ये Select इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:07&lt;br /&gt;
||इदानीं कर्सर् पुटस्य उपरि संस्थाप्य मौस् वामबट्न् नुदित्वा त्रिकोणं कर्व् च एकत्र योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:16&lt;br /&gt;
||रैट्-क्लिक् कृत्वा Group चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:18&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं वाटर्-सैकल् इत्यस्य मूलभूतां रूपरेखां रचितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:23&lt;br /&gt;
||भवतां कृते अत्र अभ्यासः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:26&lt;br /&gt;
||चित्रमिदं भवन्त एव स्वयं रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:30&lt;br /&gt;
||इदानीं चित्ररचनात्मकम् इदमनुशिक्षणं समाप्तम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:33&lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशिक्षणे भवन्तः चित्ररचनायाः मूलभूतान् अंशान् पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:39&lt;br /&gt;
||भवन्तः चित्राणां cut-copy-paste करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:42&lt;br /&gt;
||हैण्डल्स् उपयुज्य चित्राणां रीसैज्-करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:46&lt;br /&gt;
||चित्राणां योजनम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:48&lt;br /&gt;
||चित्राणां ग्रूप्, अन्ग्रूप्-करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:50&lt;br /&gt;
||समूहे विद्यमानस्य प्रत्येकं चित्रस्य एडिट् करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:53&lt;br /&gt;
||समूहे विद्यमानस्य आब्जेक्ट् इत्यस्य नयनम् इत्यादीन् पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:57&lt;br /&gt;
||अधः पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:01&lt;br /&gt;
||एतत् स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् साराशं सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:04&lt;br /&gt;
||भवतां समीपे उत्तमं ब्यान्ड्-विड्त् नास्ति चेत् प्रथमं डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:08&lt;br /&gt;
||स्पोकन् ट्युटोरियल् गणः अमुं पाठमाधारीकृत्य कार्यशालाः चालयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:14&lt;br /&gt;
||ये आन्लैन् परीक्षायामुत्तीर्णाः भवन्ति तेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:18&lt;br /&gt;
||विषयेऽस्मिन् अधिकज्ञानाय Contact at spoken hyphen tutorial dot org कृते इ मेल् द्वारा सम्पर्कं&lt;br /&gt;
कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:24&lt;br /&gt;
||अयं पाठः टाक् टु अ टीचर् इति परियोजनायाः भागः अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:28&lt;br /&gt;
||राष्ट्रीय-सारक्षता-मिषन् ICT, MHRD भारतसर्वकारः इति संस्था द्वारा अस्य प्रकल्पस्य कृते सहयोगः&lt;br /&gt;
प्राप्तः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:36&lt;br /&gt;
||अस्य विषये अधिकज्ञानाय अधः दत्तां पर्चनीम् अवलोकयन्तु spoken hyphen tutorial dot org slash&lt;br /&gt;
NMEICT hyphen Intro&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:47&lt;br /&gt;
||अस्य पाठस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकः च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । सहयोगार्थं&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Create-simple-drawings/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Create-simple-drawings/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Create-simple-drawings/Sanskrit"/>
				<updated>2020-03-21T08:10:12Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| Border=1 || '''Time''' ||'''Narration''' |- ||00:02  ||लिबेर्-आफिस्-ड्रा मध्ये  Create Simple Drawings इत्याख्ये...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| Border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
||'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:02 &lt;br /&gt;
||लिबेर्-आफिस्-ड्रा मध्ये  Create Simple Drawings इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:08&lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशि़क्षणे भवन्तः रेखा, बाणः तथा आयतवत्  मूलाः आकाराः ; ज्यामितीयाः आकाराः, चिह्नानि, नक्षत्राणि, ब्यानर्स् इत्येतानि उपयुज्य सरलचित्राणां लेखनं पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:22&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
||भवन्तः वस्तूनां चयनं, स्थलपरिवर्तनं, निष्कासनं, ‘रूलर्’ उपयुज्य सीमायाः ज्ञानं  तथा ‘’अलैन्&amp;quot;टूल्-बार् उपयुज्य वस्तूनां स्थानपरिवर्तनम् इत्यादीनि पठिष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:33&lt;br /&gt;
|| वयम् उबुण्टु लिनक्स् १०.०४ अपि लिबर्-आफीस् ३.३.४ अपि उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:42&lt;br /&gt;
|| ‘आब्जेक्ट्’ अथवा वस्तुनः विवरणं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:44&lt;br /&gt;
|| ‘ड्रा’ मध्ये रेखाः चतुरस्राणि, बाणाः, गति-मानचित्रम् इत्याद्याकाराः अथवा आकाराणां समूहः ‘आब्जेक्ट्’ इति कथ्यते।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:55&lt;br /&gt;
||अस्मिन् स्लैड् मध्ये प्रदर्शिताः सर्वेऽपि आकाराः ‘आब्जेक्ट्’ सन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||00:59&lt;br /&gt;
||Desktop उपरि विद्यमानं ”WaterCycle” इति सञ्चिकाम् उद्घाटयामः।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
||01:04&lt;br /&gt;
||आब्जेक्ट् कथं चयनं करणीयम् इति पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:08&lt;br /&gt;
||मेघस्य चयनं कर्तव्यम् चेत् तस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:13&lt;br /&gt;
||क्लिक्-करणानन्तरम् अष्ट ‘ह्याण्डल्स्’ दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:16&lt;br /&gt;
||चितवस्तुनः अथवा आब्जेक्ट् पार्श्वे स्थितानां लघु नील-हरितवर्णयुक्तं चतुरस्रं ह्याण्डल् इति कथ्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:22&lt;br /&gt;
||ह्याण्डल्स् तथा तेषाम् उपयोगस्य विषये अधिकां सूचनां अग्रिमेषु अनुशिक्षणेषु पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:27&lt;br /&gt;
||अस्माकं चित्रे इतोऽपि वस्तूनि योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:30&lt;br /&gt;
|| भूमेः प्रतिनिधित्वेन आयतमेकम् योजयामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:34&lt;br /&gt;
|| ‘ड्रायिङ्ग् टूल्-बार्’ मध्ये ‘basic shapes’ उपरि क्लिक् कृत्वा, तदनन्तरं ‘rectangle’ उपरि क्लिक् कुर्वन्तु।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:39&lt;br /&gt;
||अधुना कर्सर् “page” उपरि नयन्तु । भवन्तः सङ्कलनस्य चिह्नम् किञ्चन बृहत् ‘I’ अक्षरेण सह द्रक्ष्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:45&lt;br /&gt;
||मौस्  वामबटन् नोदयित्वा आयताकारस्य आगमनार्थम् आकर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:50&lt;br /&gt;
||अधुना मौस् बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||01:52&lt;br /&gt;
||इतः परं वयं भूमेः मेघं प्रति जलस्य बाष्पीभवनक्रियां सूचयितुं केषाञ्चन बाणानां चित्रणं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:00&lt;br /&gt;
||रेखाम् आक्रष्टुं “drawing toolbar” मध्ये “line” इति नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:04&lt;br /&gt;
||कर्सर् “page” उपरि नयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:06&lt;br /&gt;
||भवन्तः सङ्कलनचिह्नेन साकम् काञ्चित् वक्रां संयोजकरेखां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:10&lt;br /&gt;
||मौस् वामबटन् नोदयित्वा उपरिष्टात् अधःपर्यन्तम् आकर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:15&lt;br /&gt;
||भवन्तः काञ्चित् समरेखाम् आकर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:17&lt;br /&gt;
||एका रेखा ह्याण्डल्-द्वययुक्ता भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:20&lt;br /&gt;
||अधुना वयं बाणस्य अग्रं रेखया सह योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:23&lt;br /&gt;
||रेखायाः चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:25&lt;br /&gt;
||मौस् बटन् नोदयित्वा काण्टेक्स्ट् मेनु प्रति गत्वा “line” नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:30&lt;br /&gt;
|| “line” इत्याख्यं डयलाग् बाक्स् भवन्तः पश्यन्ति । अधुना “arrow styles” इति विकल्पस्य उपरि क्लिक् कृत्वा “Arrow Style” इत्यस्य ड्राप्-डौन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:39&lt;br /&gt;
||एतत् लभ्यमानं “Arrow Styles” अथवा बाणानां शैलीं  प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:43&lt;br /&gt;
||”Arrow” इति नामङ्कितस्य प्रथमविकल्पस्य चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:46&lt;br /&gt;
||”OK” उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:48&lt;br /&gt;
|| चितस्य एतस्य बाणस्य अग्रं रेखायाः उभयपार्श्वे योजनं करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:52&lt;br /&gt;
||किन्तु अस्मभ्यं रेखायाः एकस्मिन् भागे एव बाणस्य शिरः आवश्यकं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||02:57&lt;br /&gt;
||अतः वयम् आदौ  Ctrl तथा Z इत्येतौ युगपत् नोदयित्वा कृतं कार्यं निवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:02 &lt;br /&gt;
||काण्टेक्स्ट् मेन्यु - इत्येतत् द्रष्टुं दक्षिणबटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:05&lt;br /&gt;
||इदानीं “Line” इति विकल्पस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:09&lt;br /&gt;
||”Arrow styles” इति विकल्पस्य अधः “Style” इति विकल्पः दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:14&lt;br /&gt;
||भवन्तः रेखायाः उभयाग्रेषु ड्राप् डौन् बाक्स् पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:19&lt;br /&gt;
||वामपार्श्वस्य ड्राप् डौन् बाक्स् मध्ये “Arrow” इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:23&lt;br /&gt;
||दक्षिणपार्श्वस्य ड्राप् डौन् बाक्स् मध्ये “none” इति विकल्पं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:26&lt;br /&gt;
||”OK” उपरि क्लिक् कु्र्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:28&lt;br /&gt;
||बाणस्य शिरः रेखायाः एकस्मिन् अग्रे योजितम् इति अवधारयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:33&lt;br /&gt;
||वयं बाणं “Lines And Arrows” इति विकल्पात् अपि चित्रयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:38&lt;br /&gt;
||इदानीम् अस्य बाणस्य पार्श्वे बाणद्वयं चित्रयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:42&lt;br /&gt;
||ड्रायिंग् टूल्-बार् मध्ये “Lines and Arrows” इत्यस्य उपरि क्लिक् कृत्वा “Line starts with Arrow” इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:48&lt;br /&gt;
||कर्सर् “Draw” इति पुटस्य उपरि नयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:51&lt;br /&gt;
||मौस् वामबटन् नोदयित्वा उपरिष्टात् अधःपर्यन्तम् आकर्षन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||03:56&lt;br /&gt;
||बाणम् एवं रीत्या रचयितुं सरलं खलु?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:00&lt;br /&gt;
||एतदृशरीत्या अपरं बाणं रचयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:06&lt;br /&gt;
||एतद् अनुशि़क्षणं स्थगयित्वा अस्य अभ्यासं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:09&lt;br /&gt;
||”MyWaterCycle” इति सञ्चिकायां रेखामेकां रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:13&lt;br /&gt;
||रेखां चित्वा “Line” इति डैलाग्-बाक्स् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:16&lt;br /&gt;
||”Line Properties” इति विकल्पे, रेखानां “style, color, width तथा “transparency” इत्येतानि परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:24&lt;br /&gt;
||”Arrow Styles” इति विकल्पे बाणस्य शैलीं परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:28&lt;br /&gt;
||अग्रे, वयं नक्षत्रमेकं चित्रयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:31&lt;br /&gt;
||ड्रायिङ्ग् टूल्-बार् प्रति गत्वा “Stars” इति लिखितं लघु कृष्णत्रिकोणं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:37&lt;br /&gt;
||वयं “5 Point Star” इत्येतस्य चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:41&lt;br /&gt;
||अधुना कर्सर् मेघस्य पार्श्वे स्थापयन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:44&lt;br /&gt;
||मौस् -इत्यस्य वामबटन् नोदयित्वा दक्षिणपार्श्वे आकर्षयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:48&lt;br /&gt;
||भवन्तः नक्षत्रं चित्रितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:50&lt;br /&gt;
||इदानीम् आब्जेक्ट् अथवा वस्तूनां स्थलपरिवर्तनं तथा अपमार्जनम्(Delete) इत्येतयोः विषये पठामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:54&lt;br /&gt;
||वस्तुनः स्थलपरिवर्तनं कर्तुं वस्तु चित्वा अपेक्षितस्थलं प्रति आकर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||04:59&lt;br /&gt;
||अधुना मौस् बटन् त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:02&lt;br /&gt;
||वस्तु चालयितुं कीबोर्ड्-अन्तर्गत- &amp;quot;उपरि&amp;quot;, “अधः&amp;quot;, “दक्षिण&amp;quot;तथा &amp;quot;वाम&amp;quot;कीलकानि उपयोक्तुं शक्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:08&lt;br /&gt;
||वस्तूनि निर्वोढुं सरलं खलु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:11&lt;br /&gt;
||वस्तु प्रच्छन्नं कर्तुं तत् चित्वा “Delete” बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:17&lt;br /&gt;
||वस्तु मार्जितम् । सरलं वर्तते खलु?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:20&lt;br /&gt;
||इदानीं वयं “Ruler” तथा “Align” इति केचन मूलभूतविकल्पानां विषये पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:26&lt;br /&gt;
|| ”Ruler” इत्येतत् पत्रस्य पार्श्वभागं समीकर्तुं तथा परिमाणस्य प्रमाणम् अथवा  unit परिवर्तयितुम् उपयुञ्ज्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:31&lt;br /&gt;
||”Align” टूल्-बार् इति वस्तूनि स्थापयितुं उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:35&lt;br /&gt;
||”Ruler” इति  Draw इत्यस्य कार्यक्षेत्रस्य उपरिभागे तथा वामभागे दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:40&lt;br /&gt;
||परिमाणस्य प्रमाणं विनिर्दिष्टुम्  “Ruler” इत्यस्य उपरि मौस् दक्षिणबटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:45&lt;br /&gt;
||भवन्तः परिमाण-प्रमाणस्य विविधनामानि पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:48&lt;br /&gt;
||”Centimeter” इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:50&lt;br /&gt;
||उपरिस्थः रूलर् प्रति परिमाणप्रमाणं सेण्टिमीटर् इति चितं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||05:55&lt;br /&gt;
||तथैव वामभागस्य रूलर् प्रति अपि परिमाण-प्रमाणस्य चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:00&lt;br /&gt;
||वस्तूनां परिमाणस्य अनुगुणं लिखितं वा इति द्रढीकर्तुम् उभय-रूलर् प्रति एकमेव परिमाण-प्रमाणं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:08&lt;br /&gt;
||सक्रियं रूलर् श्वेतवर्णे अस्ति इति लक्षयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-	&lt;br /&gt;
||06:12&lt;br /&gt;
||रूलर् इत्यस्य अग्रभागः “Page Setup” विकल्पस्य द्वारा विनिर्दिष्टपत्रस्य प्रान्तं सूचयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:19&lt;br /&gt;
||रूलर् कथं वस्तुनः परिमाणं सूचयति इति पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:23&lt;br /&gt;
||मेघं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
||रूलर् इत्यस्य उपरि लघुः आरम्भः तथा अन्तिमं चिह्नं लक्षितवन्तः किम् ?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:29&lt;br /&gt;
||एते मेघस्य कोणभागान् सूचयन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:32&lt;br /&gt;
||भवद्भिः रूलर् मध्ये एतानि चिह्नानि चालितानि चेत् वस्तु अपि परिवर्तितं भवति इति लक्षयन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:38&lt;br /&gt;
||रूलर् इति “page” इत्यस्य उपरितनवस्तुनः गात्रं दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:42&lt;br /&gt;
||एतत् यत्किमपि वस्तु पुटस्य उपरि स्थापयितं अस्मान् सशक्तं करोति तथा च पत्रस्य सीमाम् अपि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:49&lt;br /&gt;
||अधुना अग्रिमः सहायकविषयः - “Align” टूल्-बार् इत्यस्य विषये ज्ञास्यामः।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||06:53&lt;br /&gt;
||“Align” टूल्-बार्, चितं वस्तु वाम-दक्षिण-उपरि-अधः नेतुम् उपयोक्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:01&lt;br /&gt;
|| “Align” टूल्-बार् इत्येतस्य सक्रियतासम्पादनार्थं “Main Menu” प्रति गत्वा “View” उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:07&lt;br /&gt;
||”View” इति चित्वा “Toolbars” इत्यत्र नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:11&lt;br /&gt;
||विविधाः टूल्-बार्-पट्टिकाः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:13&lt;br /&gt;
||”Align” नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:15&lt;br /&gt;
||”Align” टूल्-बार् प्रदर्शयिष्यति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:18&lt;br /&gt;
||विविधानि अलैन् विकल्पान् उपयुज्य वस्तूनि कथं योजनीयाः इति पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:24&lt;br /&gt;
||मेघस्य चयनं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:26&lt;br /&gt;
||”Align” टूल्-बार् मध्ये “Left” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:29&lt;br /&gt;
||मेघः वामभागे योजितः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:32&lt;br /&gt;
||अधुना “Centered” तथा “Centre” इति विकल्पानां व्यत्यासं ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:38&lt;br /&gt;
||वृत्तं “centre” इति विकल्पेन सह संयुज्य तदनन्तरं “Centered” विकल्पेन साकं योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:43&lt;br /&gt;
||आदौ वृत्तं दक्षिणभागे योजयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:47&lt;br /&gt;
||अधुना वृत्तं चित्वा  “Align”  टूल्-बार् मध्ये “Right” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:52&lt;br /&gt;
||इदानीं “Align” टूल्-बार् मध्ये “Centre” इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:56&lt;br /&gt;
||अधुना वृत्तं मध्यभागे संयोजितम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||07:59&lt;br /&gt;
||”Centre” विकल्पः वस्तु पत्रस्य उपरितनकोणस्य तथा अधस्तनकोणस्य मध्यबिन्दोः कृते स्थापयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:06&lt;br /&gt;
||एषः विकल्पः वस्तुनः स्थानं पत्रस्य विस्तारानुगुणं न परिवर्त्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:10&lt;br /&gt;
||इदानीं “Align” टूल्-बार् मध्ये “Centered&amp;quot;चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:15&lt;br /&gt;
||अधुना वृत्तं पत्रस्य मध्यभागे स्थापितम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:18&lt;br /&gt;
||”Centered” विकल्पेन वृत्तं पत्रस्य मध्यभागे समीचीनतया संयोजितम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:23&lt;br /&gt;
||एषः विकल्पः वस्तु पत्रस्य उपरितनस्य अधोभागस्य च अन्तिमसीमायाः अनुगुणं पत्रस्य विस्तारानुगुणं स्थापयति ।   &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:33&lt;br /&gt;
||अधुना, वयं वस्तूनि पूर्वमिव तेषां समीचीनं स्थानं प्रति आरोपयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:40&lt;br /&gt;
||सञ्चिकायाः पिधानात् पूर्वं “save” कर्तुं स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:43&lt;br /&gt;
||भवते अन्यः अभ्यासः अत्र अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:46&lt;br /&gt;
||”MyWaterCycle” सञ्चिकायाम् अपरं पत्रं स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:50&lt;br /&gt;
||एतत् आकारद्वयं चित्रयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:53&lt;br /&gt;
||की-बोर्ड् दिक्सूचक-की द्वारा तेषां चालनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||08:55&lt;br /&gt;
||भवद्भिः रचितं कञ्चिदपि वस्तु चित्वा मार्जयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:59&lt;br /&gt;
||रूलर् उपयुज्य केषाञ्चन वस्तूनां मापनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:04&lt;br /&gt;
||तदनन्तरं “Align” टूल्-बार् उपयुज्य वस्तूनि पत्रस्य मध्ये योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:11&lt;br /&gt;
||एतेन वयं लिब्रे-आफीस् ड्रा-इत्यस्य अनुशि़क्षणस्य अन्त्यं प्रति आगतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:15&lt;br /&gt;
||अस्मिन् अनुशि़क्षणे भवन्तः रेखा, बाणः, आयतः तथा च मूलाः आकाराः, ज्यामितीयाकाराः, चिह्नानि, नक्षत्राणि, ब्यानर्स् च इत्येतानि उपयुज्य सरलचित्राणां लेखनकार्यं पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:29&lt;br /&gt;
||भवन्तः वस्तूनि चयनं कर्तुं निष्कासयितुं च तथा &amp;quot;रूलर्&amp;quot;  “align” टूल्-बार् उपयुज्य वस्तूनि संयोजयितुं पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:37&lt;br /&gt;
||अस्यां पर्चन्यं विद्यमानं वीडियो पश्यन्तु : http://spoken-tutorial.org/What_is_a_Spoken_Tutorial &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:41&lt;br /&gt;
||एतत् स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायाः विवरणं करोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:44&lt;br /&gt;
||भवतां समीपे उत्तमं ब्याण्ड्-विड्त् नास्ति चेत् वीडियो डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:48&lt;br /&gt;
||स्फोकन् ट्युटोरियल् गणः स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्याशालाः चालयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:54&lt;br /&gt;
||* तथा च आन्लैन् परीक्षायां उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं ददाति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||09:58&lt;br /&gt;
||अधिका सूचनाय कृपया एतत् पर्चनीं प्रति लिखन्तु '''contact@spoken-tutorial.org'''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:04&lt;br /&gt;
|| “स्पोकन् ट्युटोरियल्”प्रकल्पः &amp;quot;टाक् टु ए टीचर्&amp;quot;इति प्रकल्पस्य कश्चन भागः वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:09&lt;br /&gt;
||एतत्  ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रियसाक्षरतामिशन् - एतस्य आधारं प्राप्तवती वर्तते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||10:17&lt;br /&gt;
||अस्मिन् मिशन् अधिकृत्य अधिकाः सूचनाः अधोभागे निर्दिष्टः पर्चन्यां लभ्यते ।[http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro]	&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:27&lt;br /&gt;
||अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा प्रवाचकः श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादः ।&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Introduction/Sanskrit</id>
		<title>LibreOffice-Suite-Draw/C2/Introduction/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/LibreOffice-Suite-Draw/C2/Introduction/Sanskrit"/>
				<updated>2020-03-19T10:59:47Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
|| '''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:01&lt;br /&gt;
|| '''LibreOffice Draw'''  परिचायके अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:06 &lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं , &lt;br /&gt;
'''LibreOffice Draw''' &lt;br /&gt;
'''LibreOffice Draw Workspace''' तथा&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:13 &lt;br /&gt;
|| '''context menu''' अधिकृत्य पठामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:15&lt;br /&gt;
|| वयं:&lt;br /&gt;
'''Draw file''' निर्माणं, रक्षणं, पिधानं तथा उद्घाटनम्,टूल् बार् सक्रियत्वसम्पादनम् &lt;br /&gt;
'''Draw page''' सेट्-करणम् तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:25 &lt;br /&gt;
|| प्राथमिक-आकृतीनां योजनं इत्यादीनि पठिष्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:28&lt;br /&gt;
|| भवद्भिः '''LibreOffice Suite''' इन्स्टाल् न कृतं चेत्  '''Synaptic Package Manager''' उपयुज्य '''Draw''' इन्स्टाल् कर्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:35 &lt;br /&gt;
|| 'Synaptic Package Manager' अधिकृत्य अधिकविवरणार्थं कृपया अस्मिन् जालपुटे  '''Ubuntu Linux'''  पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:43&lt;br /&gt;
|| तथा एतस्य जालपृष्टस्य सूचानानुसारं  '''LibreOffice Suite''' डौन्-लोड् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:48&lt;br /&gt;
|| 'LibreOffice suit' प्रथमानुशिक्षणे अधिकविषयाः लभ्यन्ते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:54&lt;br /&gt;
|| स्मरन्तु,  'Draw' इन्स्टाल्-करणकाले, 'Complete' आप्षन् उपयुज्यताम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:59&lt;br /&gt;
|| 'LibreOffice Draw' इत्येतत् वेक्टर् आधारित-ग्राफिक्स्-तन्त्रांशः अस्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:03&lt;br /&gt;
|| एतत् भवद्भ्यः वेक्टर्-ग्राफिक्स्-सम्बद्धां दीर्घं शृङ्खलां निर्मातुम् अनुमतिं ददाति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:08&lt;br /&gt;
|| अत्र , वेक्टर्-आधारितं ग्राफिक्स् तथा बिट्-म्याप्स् इति ग्राफिक्स् प्रधानतया द्विप्रकारकमस्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:13&lt;br /&gt;
|| 'LibreOffice Draw' उपयुज्य  '''Vector graphics''' निर्मितं तथा सम्पादितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:18&lt;br /&gt;
|| अन्यत् '''bitmap''' अथवा '''raster image''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:21&lt;br /&gt;
|| 'BMP', 'JPG', 'JPEG' तथा 'PNG' एतानि प्रसिद्धानि बिट्-म्याप्-फार्म्याट्स् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:30&lt;br /&gt;
|| इमेज् फार्म्याट्  तोलनेन द्वयोर्मध्ये भेदः कः इति जानीमः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:35&lt;br /&gt;
|| वामपार्श्वे यदस्ति चित्रं तत्तु  '''vector graphic''' अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:38&lt;br /&gt;
|| दक्षिणपार्श्वे यदस्ति चित्रं तत्तु  '''bitmap''' अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:41&lt;br /&gt;
|| चित्राणि बृहत् भवन्ति चेत् किं भवतीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:45&lt;br /&gt;
|| वेक्टर् ग्राफिक्स् स्पष्टमस्ति । बिट्-म्याप् चित्रम् अस्पष्टं वर्तते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:51&lt;br /&gt;
|| वेक्टर्-आधारित-ग्राफिक्स् तन्त्रांशः गणितस्य सूत्राणां रेखाः तथा वक्ररेखाः उपयुज्य चित्राणि (इमेजस्) सङ्गृह्णाति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:58&lt;br /&gt;
|| तदर्थं चित्राणां गात्रपरिवर्तनं चित्राणां गुणवत्तायाः विषये प्रभावं न जनयति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
||02:04&lt;br /&gt;
|| बिट्-म्याप्  '''pixel''' अथवा वर्णानां अत्यन्तसूक्ष्मबिन्दूनां ततिं ग्रिड् अथवा आयतवत् उपयुङ्क्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:11&lt;br /&gt;
|| वयं चित्रं यदा विस्तारयामः तदा भवन्तः लघु लघु आयतानि दृष्टुं शक्नुवन्ति किम्? &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:15&lt;br /&gt;
|| एतानि ग्रिड्स् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:17&lt;br /&gt;
|| एते लघुकणाः प्रत्येकं ग्रिड्-मध्ये वर्णं पूरयन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:20&lt;br /&gt;
|| भवन्तः इतोऽपि एकं भेदं पश्यन्तु । तत्किमित्युक्ते बिट्-म्याप्स् आकारः आयतः वर्तते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:26&lt;br /&gt;
|| किमपि वा भवतु, वेक्टर्-ग्राफिक्स् यत्किमपि आकृतिं प्राप्नोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:30&lt;br /&gt;
|| इदानीं वेक्टर्-ग्राफिक्स् वयं जानीमः । वयं '''Draw''' उपयुज्य तान् कथं सज्जीकरणीयमिति पठामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:36&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं: &lt;br /&gt;
अस्माकं आपरेटिङ्ग् सिस्टम् उबण्टु लिनक्स् ''10.04''' तथा ( '''Ubuntu Linux''' version ''10.04''') एवं &lt;br /&gt;
लिब्रे आफीस् सूट् '''3.3.4'''( '''LibreOffice Suite''' version '''3.3.4''') उपयुञ्ज्महे ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:46 &lt;br /&gt;
|| काञ्चित् नूतनां  '''Draw''' सञ्चिकाम् उद्घाटयितुं पटलस्य उपरिभागे वामपार्श्वस्थं '''Applications''' इति चयनस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:54&lt;br /&gt;
|| तथा '''Office''' इत्यत्र क्लिक् कुर्वन्तु, तदनन्तरं  '''LibreOffice''' इत्यत्र क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:59&lt;br /&gt;
|| लिब्रे आफीस्-सम्बद्धं विविधघटकयुक्तं किञ्चन डैलाग् बाक्स् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:03&lt;br /&gt;
|| '''Drawing''' इत्यत्र क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:05&lt;br /&gt;
|| एतदेकं रिक्तां Draw सञ्चिकाम् उद्घाटयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:09&lt;br /&gt;
|| अस्माकं 'Draw' सञ्चिकायाः नाम कुर्मः तथा रक्षामः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:12&lt;br /&gt;
|| मुख्य-मेनु-मध्ये  '''File''' उपरि क्लिक् कुर्मः । '''“Save as”''' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:18&lt;br /&gt;
|| “Save as” डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:21&lt;br /&gt;
|| '''File Name''' स्थाने  “WaterCycle” इति नाम टङ्कनं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:26&lt;br /&gt;
|| ड्रायिङ्ग्(चित्रण)सम्बद्धं नामदानं कश्चन उत्तमः अभ्यासः ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:31&lt;br /&gt;
|| '''dot odg''' ('.odg') इत्येतत्  Draw सञ्चिकानां डिफाल्ट्-फैल्-विधमस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:37&lt;br /&gt;
|| '''Browse folders''' स्थानं उपयुज्य वयम् एतां सञ्चिकां डेस्क्-टाप् मध्ये '''save''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:42&lt;br /&gt;
|| '''Save''' अत्र क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:44&lt;br /&gt;
|| “WaterCycle” नाम्ना सञ्चिका रक्षिता ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:47&lt;br /&gt;
|| सञ्चिकायाः नाम तथा  extension युक्तं '''Draw''' फैल् '''Title bar''' मध्ये प्रदर्शितम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:53&lt;br /&gt;
|| एतत् स्लैड्-मध्ये यथा प्रदर्शितं तथा जलचक्रस्य चित्रं कथं क्रियते इति वयमिदानीं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:59&lt;br /&gt;
|| वयम् एतच्चित्रं क्रमेण पूरयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:02&lt;br /&gt;
|| प्रत्येकम् आरम्भिकस्तरस्य अनुशिक्षणं  - भवद्भिः अस्य चित्रस्य अन्यान्य-अंशाः कथं रचनीयाः इति दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:09&lt;br /&gt;
||'''Draw''' अनुशिक्षणस्य आरम्भिकपाठानन्तरं भवन्तः एवं रीत्या स्वयं चित्रं रचयितुं क्षमाः भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:17&lt;br /&gt;
|| आदौ  '''Draw workspace''' अथवा '''Draw window''' प्रति आत्मानं वयं परिचाययामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:23&lt;br /&gt;
||'''Draw''' मध्ये अस्माभिः उपयुज्यमानानि सर्वाणि आप्षन्स् '''Main menu''' पट्टिकां करोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:27&lt;br /&gt;
|| वामपार्श्वस्थं  '''Pages''' प्यानेल् 'Draw' सञ्चिकायां विद्यमानानि सर्वाणि पृष्ठानि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:32&lt;br /&gt;
||अस्माभिः ग्राफिक्स् निर्मीयमाणं स्थानं '''Page''' इति वदन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:37&lt;br /&gt;
|| प्रतिपृष्ठं '''layer''' त्रयम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:39&lt;br /&gt;
||एते - '''Layout, Controls''' तथा '''Dimensions Lines''' ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:44&lt;br /&gt;
||'''Layout layer''' डीफाल्ट्-रूपेण प्रदर्श्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:47&lt;br /&gt;
|| अत्रैव वयम् अधिकं ग्राफिक्स् रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:51&lt;br /&gt;
||वयं '''Layout layer'''मध्ये एव कार्यं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:54&lt;br /&gt;
|| इदानीं , 'LibreOffice Draw'मध्ये वर्तमानानि विविधानि टूल्-बार्स् परिशीलयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:59&lt;br /&gt;
|| ड्रा मध्ये लभ्यानि टूल्-बार्स् द्रष्टुं  '''Main''' मेनु गत्वा '''View''' उपरि तथा अनन्तरं '''Toolbars''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:07&lt;br /&gt;
||भवन्तः वर्तमानां सर्वां टूल्-पट्टिकां द्रष्टुमर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:11&lt;br /&gt;
|| केषाञ्चन टूल्-बार्स् वामपार्श्वे किञ्चन चेक्-मार्क् वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:15&lt;br /&gt;
|| अस्यार्थः – तत् टूल्-बार् सक्रियं वर्तते तथा तत्तु '''Draw window''' मध्ये दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:20&lt;br /&gt;
||'''Standard''' इति चितम् वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:23&lt;br /&gt;
||भवन्तः विण्डो मध्ये '''Standard toolbar''' द्रष्टुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:27&lt;br /&gt;
||वयमिदानीं , '''Standard''' टूल्-बार् उपरि क्लिक्-करणद्वारा अन्-चेक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:32&lt;br /&gt;
||'''Standard''' टूल्-बार् अदृश्यमस्तीति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:36&lt;br /&gt;
|| वयं एतत् पुनः दर्शनयोग्यं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:39&lt;br /&gt;
|| एवमेव भवन्तः अन्यानि टूल्-बार्स् अपि सक्रियम् अथवा निष्क्रियं कर्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:44&lt;br /&gt;
|| वयं वाटर्-सैकल् चित्रस्य प्राथमिकाकृतीनां रचनात् पूर्वं पृष्ठं '''Landscape view''' कृते सिद्धीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:51&lt;br /&gt;
||एतत् कर्तुं पृष्ठस्य उपरि दक्षिणपार्श्वे क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Page''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:56&lt;br /&gt;
|| विविधानि सब्-आप्षन्स् दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:59&lt;br /&gt;
||'''Page Setup''' आप्षन् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:02&lt;br /&gt;
||'''Page Setup''' डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:06&lt;br /&gt;
||'''Page Format''' अधः वयं '''Format''' स्थानं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:10&lt;br /&gt;
|| अत्र वयं '''A4''' चिनुमः, यतो हि एतत् मुद्रणं कर्तुं उपयुज्यमानपत्रस्य साधारणाकारविशेषः वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:17&lt;br /&gt;
|| भवन्तः फार्म्याट् चिन्वन्ति चेत्  '''Width''' तथा '''Height''' स्थानानि स्वयं डीफाल्ट्-मूल्येन सह पूर्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:25&lt;br /&gt;
||'''Orientation''' आप्षन् अधः वयं  '''Landscape''' चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:29&lt;br /&gt;
||'''Paper format''' स्थानस्य दक्षिणपार्श्वे भवन्तः '''Draw page''' लघु प्रस्तावनां पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:36&lt;br /&gt;
||'''OK''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:38&lt;br /&gt;
|| वयं सूर्यस्य चित्रणात् आरभामहे । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:41&lt;br /&gt;
||'''drawing toolbar''' उपरि , '''Basic Shapes''' पार्श्वस्थस्य कृष्णवर्णस्य लघुत्रिभुजस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:47 &lt;br /&gt;
||'''Circle''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:49&lt;br /&gt;
||इदानीं कर्सर् पृष्ठं प्रति आनयन्तु । &amp;gt;&amp;gt; वामभागस्य बटन् नुदन्तु तथा  आकर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:56&lt;br /&gt;
|| पृष्ठस्य उपरि किञ्चन वृत्तं चित्रितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:59&lt;br /&gt;
||इदानी वयं सूर्यस्य पार्श्वे एकं मेघं चित्रयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:03&lt;br /&gt;
|| एतत् कर्तुं ड्रायिंग् टूल्-बार् प्रति गच्छतु तथा “Symbol Shapes”''' चिनोतु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:08&lt;br /&gt;
||'''“Symbol Shapes”''' पार्श्वस्थस्य कृष्णवर्णस्य लघुत्रिभुजस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''Cloud''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:14&lt;br /&gt;
||'''draw page'''  उपरि सूर्यस्य पार्श्वे कर्सर् स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:18&lt;br /&gt;
|| मौस् वामपार्श्वं नुदन्तु तथा आकर्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:21&lt;br /&gt;
|| भवन्तः मेघं चित्रितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:23 &lt;br /&gt;
||तदनन्तरं वयं पर्वतं चित्रयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:25&lt;br /&gt;
|| वयं पुनः '''Basic shapes''' चित्वा  '''Isosceles triangle''' उपरि क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:30 &lt;br /&gt;
||'''Draw page''' मध्ये किञ्चन त्रिभुजं यथापूर्वं कृत्वा योजयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:35&lt;br /&gt;
||इदानीं वयम् आकृतित्रयं स्थापितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:38&lt;br /&gt;
|| प्रतिवारं भवन्तः परिवर्तनं कुर्वन्ति चेत् भवतां सञ्चिका रक्षणीया इति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:42&lt;br /&gt;
||एतत् कर्तुं '''Ctrl+S''' की मिलित्वा नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:48&lt;br /&gt;
|| स्वयं परिवर्तनं रक्षितुं भवन्तः किञ्चन  मध्यन्तरकालमपि निर्देष्टुम् अर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:53&lt;br /&gt;
|| एवं कर्तुं  Main मेनु गच्छन्तु तथा '''Tools''' चिन्वन्तु  । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:57&lt;br /&gt;
|| '''Tools''' अधः  '''Options''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:00&lt;br /&gt;
||'''Options''' डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:03&lt;br /&gt;
|| '''Load/Save''' पार्श्वस्थस्य + चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । तदनन्तरं  '''General''' उपरि क्लिक् कृत्वा &amp;gt;&amp;gt; दक्षिणपार्श्वस्थ-चेक्-बाक्स् मध्ये  &amp;gt;&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:11&lt;br /&gt;
|| '''”Save AutoRrecovery information every“''' चेक् कृत्वा “2” इति टङ्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:17&lt;br /&gt;
||अस्यार्थः प्रति निमेषद्वयं सञ्चिका स्वयं रक्षिता भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:22&lt;br /&gt;
|| '''OK''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:24&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं  '''File''' &amp;gt;&amp;gt; '''Close''' उपरि क्लिक्-करणेन सञ्चिकायाः पिधानं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:29&lt;br /&gt;
|| वर्तमानं  '''Draw''' सञ्चिकाम् उद्घाटयितुं  - उपरि मेनु-बार् मध्ये '''File''' मेनु उपरि क्लिक् कृत्वा  '''Open''' आप्षन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:38&lt;br /&gt;
|| स्क्रीन् उपरि किञ्चन डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:41&lt;br /&gt;
|| अत्र भवन्तः भवतां डाक्युमेण्ट् कुत्र रक्षितं तत् फ़ोल्डर् अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:46&lt;br /&gt;
|| भवद्भिः उद्घाटयितुमिष्टां सञ्चिकां चिन्वन्तु तथा  '''Open''' क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:51&lt;br /&gt;
|| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन असैन्मेण्ट् वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:53&lt;br /&gt;
|| नूतनं  '''draw''' सञ्चिकां विरचय्य तत् “MyWaterCycle” इति रक्षन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:57&lt;br /&gt;
||'''page orientation''' '''Portrait''' इति सेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:00&lt;br /&gt;
|| कञ्चन मेघं, नक्षत्रं तथा किञ्चन वृत्तं निर्मान्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:04&lt;br /&gt;
||इदानीं  'page orientation' '''Landscape''' परिवर्त्यताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:07&lt;br /&gt;
||चित्रे वस्तूनां स्थानं कथं परिवर्तितमिति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:11&lt;br /&gt;
|| एवं रीत्या वयं LibreOffice Draw अधिकृत्य विनिर्मितस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते वयं स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:16&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:19&lt;br /&gt;
|| LibreOffice Draw, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:21&lt;br /&gt;
||LibreOffice Draw कार्यक्षेत्रं तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:23&lt;br /&gt;
||context menu अधीतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:25&lt;br /&gt;
||वयं एतदपि पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:27&lt;br /&gt;
||* कस्याश्चित् ड्रा-सञ्चिकायाः निर्माणं, तस्य सेव्-करणं, तस्य पिधानं तथा उद्घाटनम् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:31&lt;br /&gt;
||* टूल्-बार् सक्रियकरणम् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:33&lt;br /&gt;
||* Draw पुटस्य सेट्-करणम् तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:35&lt;br /&gt;
||* प्राथमिकाकृतीनां योजनम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:38&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् URL मध्ये लभ्यमानं चलच्चित्रं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:42&lt;br /&gt;
||एतत् स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् सारांशं बोधयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:45&lt;br /&gt;
||कदाचित् भवतां ब्याण्ड्-विड्त् अधिकं नास्ति चेत् डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:49 &lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटिरियल् प्राजेक्ट् गणः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:52&lt;br /&gt;
||* स्पोकन् ट्युटोरियल्स् उपयुज्य कार्यशालाः सञ्चालयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:55&lt;br /&gt;
||*आन्लैन् परीक्षासु उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं यच्छति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:59&lt;br /&gt;
||अधिकविवरार्थं  contact@spoken-tutorial.org कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:05&lt;br /&gt;
||स्पोकन्  ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु अ टीचर् योजनायाः भागः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:09&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् निमित्तं '''ICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:17 &lt;br /&gt;
|| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते । - http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro ]. &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:28 &lt;br /&gt;
|| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Import-MARC-to-Koha/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C3/Import-MARC-to-Koha/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Import-MARC-to-Koha/Sanskrit"/>
				<updated>2020-03-10T11:26:43Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|border=1  |Time  |Narration   |-  | 00:01  | '''Import MARC file into Koha''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागत...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|border=1 &lt;br /&gt;
|Time &lt;br /&gt;
|Narration &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:01 &lt;br /&gt;
| '''Import MARC file into Koha''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, वयं ''' KOHA ''' इत्यत्र '''MARC ''' सञ्चिकाम् इम्पोर्ट् कर्तुम्, इम्पोर्ट् कृतं डेटा ''' OPAC''' इत्यत्र अन्वेष्टुं पठामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:20&lt;br /&gt;
|  एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम्, अहम्:  &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04 ''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:28 &lt;br /&gt;
| '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05 ''' तथा '''Firefox''' वेब्-ब्रौसर् इत्येतेषाम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:36&lt;br /&gt;
| भवताम् इष्टं किमपि वेब्-बौसर् भवद्भिः उपयोक्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 00:41&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं, भवद्भिः ग्रन्थालयविज्ञानम् (लैब्ररि सैन्स्) अधीतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:47&lt;br /&gt;
| एतत्  अभ्यस्तु '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
तथैव भवद्भिः '''Koha''' इत्यत्र, '''Admin''' अक्सेस् अपि प्राप्तं स्यात् ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:58 &lt;br /&gt;
| नास्ति चेत्, कृपया अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:05&lt;br /&gt;
| 'कोहा' मध्ये 'रेकार्ड्स्' इम्पोर्ट् द्विधा क्रियते:&lt;br /&gt;
'''Stage MARC records for import''' तथा &lt;br /&gt;
'''Manage staged records'''. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:18&lt;br /&gt;
| आदौ अस्माकं '''Superlibrarian ''' अक्सेस्-द्वारा, '''Koha ''' इत्यत्रे लाग्-इन् कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:24&lt;br /&gt;
| '''Home''' पुटे, '''Tools''' उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:28 &lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । '''Catalog''' विभागस्य अधः, '''Stage MARC records for import''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:40&lt;br /&gt;
| '''Stage MARC records for import ''' इति शीर्षिकासहितं किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
| '''Stage records into the reservoir''' इति विभागं प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:51&lt;br /&gt;
| अत्र, '''Select the file to stage''' पार्श्वे विद्यमानं '''Browse... ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:58&lt;br /&gt;
| '''File Upload ''' इति विण्डो उद्घाट्यते । ततः '''Downloads ''' फोल्डर्-प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:06&lt;br /&gt;
| अत्र, '''TestData.mrc''' इति सञ्चिकाम् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:12&lt;br /&gt;
| पूर्वतने कस्मिंश्चित् अनुशिक्षणे, वयं '''TestData.mrc ''' सञ्चिकां क्रियेट् कृतवन्तः स्मः इति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:20&lt;br /&gt;
| एतावता एव चितं चेत्, '''TestData.mrc''' सञ्चिकां चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
तथैव, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Open ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:32&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पुटे, '''Browse''' ट्याब् पार्श्वे, '''TestData.mrc''' इति सञ्चिकायाः नाम भवन्तः द्रक्ष्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:43&lt;br /&gt;
| इदानीं, पुटस्य अधः विद्यमानं ''' Upload file ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:49&lt;br /&gt;
| कपिशवर्णीयं '''Upload progress ''' बार् भवन्तः द्रक्ष्यन्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  02:55&lt;br /&gt;
| अप्लोड् यदा 100% पूर्णं भवति तदा, कानिचन विवरणानि पूरयितुं भवन्तः सूच्यन्ते ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
|  03:03&lt;br /&gt;
| आदौ, '''Comments about this file''' निमित्तं फील्ड् पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:09 &lt;br /&gt;
| कोहा इत्यत्र अप्लोड्-कृतां सञ्चिकाम् अभिज्ञातुम् एतत् साहाय्यं करोति ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 03:14&lt;br /&gt;
| अहं '''Book Data''' इति लिखामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:18&lt;br /&gt;
| ततः '''Record type''' अस्ति । अत्र कोहा, डीफाल्ट्-रूपेण, '''Bibliographic''' इति चिनोति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  03:26&lt;br /&gt;
| एवमेव, '''Character encoding ''' निमित्तं कोहा, डीफाल्ट्-रूपेण, '''UTF-8 (Default)''' एतत् चिनोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:35&lt;br /&gt;
| ततः, '''Look for existing records in catalog?''' इति विभागं प्रति आगच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  03:41&lt;br /&gt;
| अस्य विभागस्य अधः, '''Record matching rule: ''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
कोहा, डीफाल्ट्-रूपेण, '''Do not look for matching records''' इत्येतत् चिनोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:51&lt;br /&gt;
| भवन्तः इदानीं विद्यमानानि रेकार्ड्श्स् योजयितुम् (match कर्तुम्) इच्छन्ति चेत्, ड्राप्-डौन्-तः अन्यत् आप्षन्, तन्नाम '''ISBN/ISSN number''' इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:04&lt;br /&gt;
|  इदानीं वयं '''Action if matching record found ''' प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:09&lt;br /&gt;
| कोहा, , डीफाल्ट्-रूपेण, '''Replace existing record with incoming record''' इत्येतत् चिनोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:16&lt;br /&gt;
| ततः  '''Action if no match is found''' आगच्छति । कोहा, , डीफाल्ट्-रूपेण, '''Add incoming record''' इत्येतत् चिनोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:25&lt;br /&gt;
|  ततः, वयं ''' Check for embedded item record data?''' इति विभागं प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
अत्र  '''Yes ''' तथा '''No''' इति आप्षन्-द्वयम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:37&lt;br /&gt;
| कोहा, डीफाल्ट्-रूपेण '''Yes''' इत्येतत् चिनोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:41&lt;br /&gt;
| कोहा, '''How to process items''' निमित्तं, '''Always add items''' इत्येतत् डीफाल्ट्-रूपेण चिनोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:48 &lt;br /&gt;
| अत्र विभिन्न-आप्षन्स् अपि सन्ति । भवतां चिन्तनानुसारं, एतेषु यत्किमपि भवन्तः चेतुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:56&lt;br /&gt;
| पुटस्य अधः विद्यमानं '''Stage for import ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
भवन्तः '''“Job progress” ''' इत्याख्यां नील-पट्टिकां पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:06&lt;br /&gt;
| progress 100% यदा पूर्णं भवति तदा, '''Stage MARC records for import''' इति शीर्षिकासहितं किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| अस्माकं  'एक्सेल् शीट्' मध्ये विद्यमानं डेटा अस्माभिः यशस्वितया इम्पोर्ट् कृतमस्ति इति जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  05:25&lt;br /&gt;
| एतत् अधोलिखितविवरणयुक्तमस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  05:28&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु, भवतां '''.mrc''' (डाट् एम् आर् सि) डेटा अनुगुणं, भवन्तः भवतां 'कोहा इन्टर्फेस्' मध्ये अन्यत् व्याल्यू द्रक्ष्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  05:36 &lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पुटे, शीर्षिकायाः उपरि, भवन्तः एतत् आप्षन्-द्वयं पश्यन्ति:&lt;br /&gt;
'''Stage MARC records ''' तथा '''Manage staged records.''' &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  05:48 &lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : अहं '''Excel''' सञ्चिकां, तन्नाम '''TestData''' एतावता एव इम्पोर्ट् कृतम् इत्यतः, '''Stage MARC records ''' उपरि क्लिक् न कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  06:00&lt;br /&gt;
| भवद्भिः अन्या कापि सञ्चिका इम्पोर्ट् करणीया चेत्, तदा '''Stage MARC records''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा पूर्वोक्तान् स्तरान् अनुसरन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  06:11&lt;br /&gt;
|  ततः, अस्माभिः इम्पोर्ट् कृतानि '''KOHA Catalog''' मध्ये कार्यं निर्वहेयुः । अतः, '''Manage staged records''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:22&lt;br /&gt;
| '''Manage staged MARC records › Batch 6 ''' इत्याख्यं किञ्चन नूतनं विण्डो उद्घाट्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:30&lt;br /&gt;
| 'कोहा', अस्मिन् पुटे, अत्र दर्शित-व्याल्यू एतैः सह अधस्तन-फील्ड्स् पूरयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  06:37&lt;br /&gt;
| तथा, अधस्तन-फील्ड्स्-निमित्तं ड्राप्-डौन्-तः एतान् अंशान् डीफाल्ट्-रूपेण चिनोति  च । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  06:45&lt;br /&gt;
| किन्तु, भवताम् आवश्यकतानुसारं, भवन्तः एतान् अंशान् तेषां ड्राप्-डौन्-तः परिवर्तयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:52 &lt;br /&gt;
| ततः, '''Apply different matching rules''' इति बटन् अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:57&lt;br /&gt;
| डेटाबेस्-मध्ये विद्यमानानि रेकार्ड्स् पुनरावृत्तिं निवारयितुं भवन्तः एतत् बटन् उपरि क्लिक् कर्तुम् अर्हन्ति । अहम् एतत् बटन् त्यक्त्वा अग्रे गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:09&lt;br /&gt;
| इदानीं, ''' Add new bibliographic records into this framework''' अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
तथा, अहं ड्राप्-डौन्-तः '''BOOKS''' इत्येतत् चिनोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:20&lt;br /&gt;
| पुनः, भवताम् आवश्यकतानुसारं भवन्तः चयनं कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:25&lt;br /&gt;
| इदानीम्, अहम् '''Import this batch into the catalog ''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:32&lt;br /&gt;
|  किन्तु, क्लिक्-करणात् पूर्वं '''Citation''' इति विभागं पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:37&lt;br /&gt;
|  कृपया एतां निर्दिष्टसङ्ख्यां पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
एक्सेल्-तः अस्माभिः इम्पोर्ट्-कृत-विवरणैः सह, भवन्तः नूतनां सङ्ख्यां पश्यन्ति इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:48&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Import this batch into the catalog ''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  07:55 &lt;br /&gt;
| अस्माभिः यदा तथा क्रियते, '''Job progress bar ''' दृश्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:00 &lt;br /&gt;
| प्रोग्रेस् 100% पूर्णं यदा भवति तदा, '''Manage staged MARC records › Batch 6''' इति शीर्षिकया सह किञ्चन नूतनं पुटं, &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:06&lt;br /&gt;
| पूर्वं उल्ल्लिखितैः एतैः अधस्तनविवरणैः सह उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  08:16&lt;br /&gt;
| भवताम् इम्पोर्ट् '''undo''' कर्तुं शक्यते । कदाचित्, इम्पोर्ट्-कृत-डेटा-मध्ये दोषाः सन्ति चेत्, तत् सम्यक् कर्तुम् अधः यथा उक्तं तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:27&lt;br /&gt;
| विभागस्य अधः विद्यमानं  '''Undo import into catalog''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  08:34&lt;br /&gt;
| अहम् अत्र क्लिक् न करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:37&lt;br /&gt;
| ततः '''Completed import of records''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:42&lt;br /&gt;
| योजितम् अप्डेट्-कृतं तथा अन्यानि रेकार्ड्स् विवरणानि भवन्तः अत्र पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:49&lt;br /&gt;
| ततः, इम्पोर्ट्-कृतविवरणैः सह '''Citation ''' इति विभागं भवन्तः पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  08:56&lt;br /&gt;
| इम्पोर्ट्-करणस्य समाप्त्यनन्तरं, नूतनं '''Record '''(रेकार्ड्)  निमित्तं काचित् पर्चनी दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:02&lt;br /&gt;
| इम्पोर्ट्-कृतं प्रत्येकं '''Citation''' इत्यस्य दक्षिणभागे, एतत् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  09:08&lt;br /&gt;
| इदानीं, 'क्याटलाग्' मध्ये शीर्षिकाः योजिताः सन्ति/न सन्ति इति वयं द्रढयामः ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 09:15&lt;br /&gt;
| तथा कर्तुं, तस्यैव पुटस्य उपरिभागे, '''Search the catalog''' इति फील्ड् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:22&lt;br /&gt;
| कोहा-मध्ये रेकार्ड्स् इम्पोर्ट् द्रढयितुं, अहमिदानीं किञ्चन लघु-परीक्षां करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:29&lt;br /&gt;
| एतन्निमित्तं, '''Citation''' विभागे इम्पोर्ट्-कृत-’रेकार्ड्’तः, शीर्षिकासु एकस्य अहं टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:37&lt;br /&gt;
| ततः, फील्ड्-दक्षिणपार्श्वे विद्यमानं '''Submit''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  09:43&lt;br /&gt;
| '''Inorganic chemistry Housecroft, Catherine E.''' इति किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  09:50&lt;br /&gt;
| अन्विष्टानि '''Title''' फलितांशं कोहा दर्शयति । एतत् रेकार्ड्स् सम्यक् इम्पोर्ट्-कृतम् इति द्रढयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  09:58&lt;br /&gt;
| एतेन , वयं ''' Koha''' मध्ये '''MARC ''' इत्येतत् इम्पोर्ट्-करणं समापितम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:04&lt;br /&gt;
|  सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं :&lt;br /&gt;
'''MARC ''' सञ्चिकां ''' KOHA''' मध्ये इम्पोर्ट्-कर्तुं तथा ''' OPAC''' मध्ये इम्पोर्ट्-कृतं डेटा अन्वेष्टुम् अभ्यस्तवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:17&lt;br /&gt;
| गृहकार्यनिमित्तम् - &lt;br /&gt;
पूर्वतने कस्मिंश्चित् अनुशिक्षणे परिवर्तितानि '''MARC''' इत्यस्त्य 10 रेकार्ड्स् उपयोगं कुर्वन्तु तथा तानि कोहा मध्ये इम्पोर्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:29&lt;br /&gt;
| सूचना : कृपया '''Conversion of Excel data to Marc 21 format''' इत्याख्यम् अनुशिक्षणं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:37&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्-लोड्-कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:45 &lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजनागणः कार्यशालाः चालयति तथा प्रमाणपत्राणि ददाति । अधिकविवरणार्थम् अस्मभ्यं लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:56&lt;br /&gt;
| भवतां प्रश्नान् निमेष-सेकेण्ड्-सहितम् एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:59&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-प्राजेक्ट्-निमित्तं, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसाहाय्यं  प्राप्तम् अस्ति । एतत् मिषन्-विषये अधिक-विवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:10&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-Subscription-in-Serials/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Add-Subscription-in-Serials/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-Subscription-in-Serials/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-28T12:08:16Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {| border=1  |'''Time'''  |'''Narration'''  |-  |00:01  |'''How to add Subscription in Serials''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{| border=1 &lt;br /&gt;
|'''Time''' &lt;br /&gt;
|'''Narration''' &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:01 &lt;br /&gt;
|'''How to add Subscription in Serials''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:07 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, किञ्चन नूतनं serial निमित्तं '''subscription ''' कथं योजनीयम् इति पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:15 &lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम् अहं '''Ubuntu Linux OS 16.04''' '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' च उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:29 &lt;br /&gt;
| इदं अनुशिक्षणं पठितुं, भवतां ग्रन्थालयविज्ञानविषयकं ज्ञानं भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:35 &lt;br /&gt;
| भवतां यन्त्रे '''Koha''' इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:39 &lt;br /&gt;
| तथा भवतां '''Koha''' मध्ये, '''Admin''' अक्सेस् अपि भवेत् । यदि नास्ति चेत्, तर्हि कृपया अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:50 &lt;br /&gt;
|  पूर्वऽस्मिन् अनुशिक्षणे अस्माभिः सीरियल् सब्स्क्रिप्षन्स् कथं केटलाग् करणीयमिति दृष्टम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:57 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, नूतनसीरियल्-निमित्तं नूतनं '''subscription ''' कथं योजनीयमिति पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:04 &lt;br /&gt;
| '''Superlibrarian  Bella''' नाम्ना तस्याः password द्वारा login कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:10 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे पूर्वतन अनुशिक्षणे उक्तप्रकारेण , '''Serials''' सब्स्क्रिप्षन् (subscription) निमित्तं नूतन-वेण्डर् ('''Vendor''')  आविष्करणीयः  । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:18 &lt;br /&gt;
| अहं '''Mumbai Journal supplier''' इति नाम ददामि, अनन्तरमहं कञ्चन विपत्र-सङ्केतं '''Mumbaijournals@gmail.com''' योजयामि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:30 &lt;br /&gt;
| इदानीम् एतानि चेक्-बाक्सस् (Check box)&lt;br /&gt;
'''Primary acquisitions contact:''',&lt;br /&gt;
'''Primary serials contact:''',&lt;br /&gt;
'''Contact about late orders''' एवं &lt;br /&gt;
'''Contact about late issues''' चेक् करणीयमिति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:46 &lt;br /&gt;
| एतानि विवरणानि अग्रे अस्मिन् अनुशिक्षणे उपयुज्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:51 &lt;br /&gt;
| एवमेव भवद्भिः भवतां वेण्डर् विवरणं पूरणीयम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:56 &lt;br /&gt;
| अस्माभिः नवीकरणीयस्य ’जर्नल्’-ग्राहकत्वस्य (subscribe) स्क्रीन्-शाट् अत्र विद्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:01 &lt;br /&gt;
| अत्र सन्दर्शितविवरणानि प्रत्येकमपि अहं कोहा इण्टर्फेस् मध्ये योजयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:08 &lt;br /&gt;
| कोहा इण्टर्फेस् प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:12 &lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Koha home''' पुटे, '''Serials''' नुदन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:18 &lt;br /&gt;
| उद्घाटिते पृष्ठे ‘'''New Subscription''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:24 &lt;br /&gt;
| एतत् '''Add a new subscription (1/2)''' इत्याख्यं नूतनं पुटम् उद्घाटयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:30 &lt;br /&gt;
| अत्र, केचनांशाः पूरणीयाः इति उच्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:35 &lt;br /&gt;
| '''Vendor''' निमित्तं, द्वयोः रिक्तपेटिकयोः पार्श्वस्थे स्थिते '''Search for vendor ''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:43 &lt;br /&gt;
| नूतनविण्डो-मध्ये, किञ्चन नूतनं पुटं '''Serial subscription: search for vendor ''' उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:50 &lt;br /&gt;
| '''Vendor name''' स्थाने, अहम् एवम्  उट्टङ्कयामि ''' Mumbai Journal Supplier ''' इति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:56 &lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भिः वेण्डर् नाम पूरणीयम् । इदानीम्, अस्मिन् फील्ड्-दक्षिणपार्श्वस्थ ''' OK ''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:05 &lt;br /&gt;
| '''Vendor search results'' इति दर्शयत् किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:10 &lt;br /&gt;
| अधस्तन-टेबल्-मध्ये, ''' Select:''' सेक्शन्-अधः, वेण्डर्-नाम्नः पार्श्वे '''Choose ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । एतत् वेण्डर्-नाम्नः पार्श्वे अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:19 &lt;br /&gt;
| एतदेव पुटं, '''Add a new subscription (1/2)''' पुनः उद्घाट्यते । अस्मिन् अनुशिक्षणे अनन्तरमस्य उपयोगः भवति । अतः एतस्य पुटस्य पिधानं मा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:31 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Record''' अस्ति । '''Record''' पार्श्वे द्वे रिक्तपेटिके स्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:37 &lt;br /&gt;
| एतयोः द्वयोः पेटिकयोः अधः ट्याब्-द्वयम् अस्ति : &lt;br /&gt;
'''Search for record''' &lt;br /&gt;
'''Create record''' च। &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:46 &lt;br /&gt;
| यदि एतत् रेकार्ड् पूर्वमेव अस्ति चेत्, '''Search for record''' उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:53 &lt;br /&gt;
| नास्ति चेत्, भवतां सीरियल्-निमित्तं नूतनम् एण्ट्रि निर्मातुं '''Create record''' इति ट्याब् उपरि  क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:01 &lt;br /&gt;
| पूर्वतने अनुशिक्षणे, '''Indian Journal of Microbiology''' इति शीर्षिकायुक्तं किञ्चन सीरियल् एतावत् पर्यन्तम् अस्माभिः केटलाग् कृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:10 &lt;br /&gt;
| अतः, वयं '''Search for record''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:16 &lt;br /&gt;
| '''Catalog search''' इति किञ्चन नूतनं विण्डो उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:21 &lt;br /&gt;
| '''Keyword''' फील्ड्-मध्ये, '''Indian''' इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:27 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, पुटस्य अधः विद्यमान-Search बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:32 &lt;br /&gt;
| '''Search results from 1 to 1 of 1,''' इति नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:39 &lt;br /&gt;
| पूर्वमेव यथा लिखितं तथा एतत् अधोनिर्दिष्ट-विवरणयुक्तम् अस्ति  ।&lt;br /&gt;
'''Title- Indian Journal of Microbiology''',&lt;br /&gt;
'''Publisher- Springer''',&lt;br /&gt;
'''ISSN- 0046-8991'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:58 &lt;br /&gt;
| एण्टर्-कृतानि विवरणानि भवन्तः पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:02 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, टेबल्-दक्षिणपार्श्वस्थितं '''Choose''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:07 &lt;br /&gt;
| तदेव विण्डो पिहितं भवति, उट्टङ्कितानि विवरणानि पुटे दृश्यते च ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:13 &lt;br /&gt;
|  '''Add a new subscription (1/2),'''  अधः '''Record''' फील्ड्-मध्ये, मम सङ्ख्या ''' 3''' इति दर्शयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:22 &lt;br /&gt;
| एतत् भवताम् एण्ट्रिकृत-सङ्ख्यायाः अनुगुणं भवताम् इण्टर्फेस् मध्ये भिन्नं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:29 &lt;br /&gt;
| अधस्तनानि यथा वर्तन्ते तथैव अहं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:33 &lt;br /&gt;
| अग्रे सरामः , ''' Library '''निमित्तं, ड्राप्-डौन्-तः '''Spoken Tutorial Library ''' इति चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:41 &lt;br /&gt;
| आवश्यकं चेत् भवद्भिः '''Public note ''', '''Nonpublic note''' पूरयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:47 &lt;br /&gt;
| अहं तानि रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:50 &lt;br /&gt;
| अग्रिमं ''' Patron notification:''' ड्राप्-डौन्-तः '''Routing List''' चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:59 &lt;br /&gt;
| '''Grace period: ''' निमित्तम् अहं '''15 day(s)''' चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:04 &lt;br /&gt;
| '''Number of issues to display to staff: ''', निमित्तं '''4''' इति टङ्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:10 &lt;br /&gt;
| '''Number of issues to display to the public: ''' निमित्तं '''4''' इति टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 6:15 &lt;br /&gt;
| सम्पूर्णविवरणानाम् एण्टर्-करणानन्तरं, पुटस्य अधःस्थित-''' Next''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:22 &lt;br /&gt;
| '''Add a new subscription (2/2)''' इति नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:27 &lt;br /&gt;
| '''Serials Planning ''' विभागनिमित्तं, अधस्तनानि लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:32 &lt;br /&gt;
| '''First issue publication date: ''' निमित्तम् अहं ''' 01/01/2017''' एण्टर् करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:41 &lt;br /&gt;
| '''Frequency: ''' निमित्तम् अहं ड्राप्-डौन्-तः ''' ⅓ months''' तन्नाम त्रैमासिकं चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:48 &lt;br /&gt;
| '''Subscription length:'''- एतत् यदि एतावत् पर्यन्तं न चितं चेत्, ड्राप्-डौन्-तः '''issues''' चिन्वन्तु, '''enter amount in numerals''' निमित्तं बाक्स्-मध्ये '''4''' एण्टर् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:01 &lt;br /&gt;
| '''Subscription start date: '' अत्र  '''01/01/2017''' एण्टर् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
 '''Subscription end date: ''' , '''01/12/2017''' एण्टर् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:20 &lt;br /&gt;
| '''Numbering pattern:''' निमित्तं ड्राप्-डौन्-तः '''Volume, Number''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:26 &lt;br /&gt;
| '''Locale''' - ड्राप्-डौन्-तः '''English''' चिन्वन्तु । यदि भाषा इङ्ग्लिश् नास्ति चेत् भवन्तः ड्राप्-डौन्-तः उपयुक्तं चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:38 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, टेबल् मध्ये ''' Volume''' तथा '''Number''' निमित्तं अधस्तनानि एण्टर् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:43 &lt;br /&gt;
| '''Begins with: Volume''' =57, &lt;br /&gt;
'''Begins with: Number''' =1, &lt;br /&gt;
'''Inner counter: Number''' =4. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:55 &lt;br /&gt;
| तथापि भवन्तः पेटर्न्-टैप् परिवर्तनीयम् इति चिन्तयन्ति चेत् ''' Show/Hide advanced pattern''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:04 &lt;br /&gt;
| एण्ट्रीस् एडिट् कर्तुं, '''Advanced prediction pattern''' इति टेबल् अधः विद्यमानं ''' modify pattern ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:12 &lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु, ''' Pattern name:''' ''' Volume, Number''' भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:18 &lt;br /&gt;
| '''Numbering formula ''': '''Vol.{X}, No.{Y}''' इति भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:24 &lt;br /&gt;
| '''Advanced prediction pattern''' इति टेबल्-मध्ये, Koha स्वयमेव – &lt;br /&gt;
'''Label: ''' &lt;br /&gt;
कालं ''' X ''' निमित्तं '''Volume''' इति, &lt;br /&gt;
कालं ''' Y ''' निमित्तं '''Number''', इति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:39 &lt;br /&gt;
| '''Begins with :'''&lt;br /&gt;
कालं ''' X ''' निमित्तं '''57''' इति, &lt;br /&gt;
कालं ''' Y ''' निमित्तं '''1 ''', एवं व्याल्यूस् चिनोति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:48 &lt;br /&gt;
| साम्प्रतं, पुटस्य अधस्तन-'''Test prediction pattern ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:54 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे, दक्षिणभागे '''Prediction pattern''' दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:00 &lt;br /&gt;
| '''Prediction pattern, ''' '''Number, Publication date''' एवं '''Not published''' इत्यादीनि  दर्शयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:11 &lt;br /&gt;
| अन्ते, पुटस्य अधस्तन-''' Save subscription ''' बटन् नुदतु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:18 &lt;br /&gt;
| नूतनं पुटं - '''Subscription for Indian Journal of Microbiology''' अधस्तनविवरणैः सह उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
'''Information''',&lt;br /&gt;
'''Planning''',&lt;br /&gt;
'''Issues''' तथा&lt;br /&gt;
'''Summary'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:34 &lt;br /&gt;
| '''Planning''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:37 &lt;br /&gt;
| अधस्तनानि परिशीलयन्तु - &lt;br /&gt;
'''Starting with: ''' ट्याब् ''' Volume ''' एवं ''' Number: ''' '''57''' एवं '''1''' भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:46 &lt;br /&gt;
| '''Rollover:''' ट्याब् '''Volume''' एवं '''Number ''' '''99999'''  एवं '''12''' भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:56 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Issues''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
एतत् अधस्तविवरणानि प्रदर्शयति - &lt;br /&gt;
'''Issue number: ''' इति '''Vol. 57 ''' एवं ''' No. 1'''&lt;br /&gt;
'''Planned date: '' इति '''01/01/2017 '''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:17 &lt;br /&gt;
| '''Published date: ''' इति '''01/01/2017'''&lt;br /&gt;
'''Published date (text): ''' रिक्तम् अस्ति । &lt;br /&gt;
'''Status:''' '''Expected'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:31 &lt;br /&gt;
| एतेन, '''Journal subscription''' सफलतापूर्वकं योजितम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:36 &lt;br /&gt;
| '''Subscription of Serials''' योजनस्य उद्देश्यम् &lt;br /&gt;
'''Journals''',&lt;br /&gt;
'''Magazines''', &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:43 &lt;br /&gt;
| '''Serials''',&lt;br /&gt;
'''Newspapers ''' तथा सामान्यतया निबन्धनाय, अन्यांशान् सम्यक् योजनाय भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:50 &lt;br /&gt;
| इदानीं '''Koha''' तः Logout कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:53 &lt;br /&gt;
| तथा कर्तुं, '''Koha''' इण्टर्फेस् दक्षिणपार्श्वे गच्छतु '''Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । ड्राप्-डौन्-तः '''Log out''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:05 &lt;br /&gt;
| एतद् अस्मान् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते नयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  11:09 &lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयम्, किञ्चन नूतनं सीरियल्-निमित्तं सब्स्क्रिप्षन् कथं योजनीयमिति पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:18 &lt;br /&gt;
| गृहकार्यम्: &lt;br /&gt;
'''Journal of Molecular Biology''' निमित्तं किञ्चन नूतनं '''Subscription''' योजनीयम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:26 &lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो स्पोकन ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् इत्यस्य सारांशं वदति । कृपया तत् डौन्-लोड् कृत्वा पश्यतु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:33 &lt;br /&gt;
| स्पोकन ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्याशालाः आयोजयति, प्रमाणपत्रमपि ददाति । कृपया अधिकज्ञानार्थं सम्पर्कं साधयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:42 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् फोरम् मध्ये भवतः समयाधारित-सन्देहान् लिखतु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:46 &lt;br /&gt;
| स्पोकन ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् निमित्तं '''NMEICT, MHRD,''', भारतसर्वकारेण साहाय्यं प्राप्तम् । एतत् मिषन् विषये अधिकज्ञानम् अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:58 &lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादाः  । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Create-a-SuperLibrarian/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Create-a-SuperLibrarian/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Create-a-SuperLibrarian/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-22T09:02:13Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border =1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt; |- | 00:01 | '''How to create a Superlibrarian''' इति स्पोकन् अनुशि...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border =1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''How to create a Superlibrarian''' इति स्पोकन् अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, वयं '''Patron category''' योजयितुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:11&lt;br /&gt;
| ''' Patron''' क्रियेट् कर्तुम् &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:14&lt;br /&gt;
| '''Superlibrarian''' क्रियेट् कर्तुं तथा &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:17&lt;br /&gt;
| एकं निर्दिष्टं मोड्युल् कृते, स्टाफ् कृते अक्सेस् दातुं ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:22&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम् , अहं '''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा '''Koha''' आवृत्तेः 16.05 उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:35&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं, भवन्तः लैब्ररिसैन्स् जानीयुः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:42&lt;br /&gt;
| एतस्य अनुशिक्षणस्य अभ्यसार्थं, भवन्तः '''Koha''' इत्येतत् भवतां सिस्टम् मध्ये इन्स्टाल् करणीयम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये भवद्भिः '''Admin''' अक्सेस् (access) प्राप्तम् अपि स्यात् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:53&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं, कृपया एतस्याः पर्चन्याः '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:00&lt;br /&gt;
| '''Patron category''' इत्येतत् कथं योजनीयम् इति ज्ञानपुरस्सरं वयं आरभामहे ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:05&lt;br /&gt;
| भवतां '''database administrator username ''' तथा '''password''' उपयुज्य '''Koha ''' मध्ये लागिन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:13&lt;br /&gt;
| '''Koha Administration''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:18&lt;br /&gt;
| '''Patrons and circulation''' अधः, '''Patron categories''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:24&lt;br /&gt;
| '''Patron categories''' इत्येकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:28&lt;br /&gt;
| '''New Category''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| '''New category ''' इत्येकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । कतिपयविवरणानि पूरयितुं एतत् अस्मान् सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:38&lt;br /&gt;
| पूर्वमेव उक्तरीत्या, रक्तवर्णेन चिह्नितानि फील्ड्स् सर्वाणि अनिवार्याणि इति अवधारयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:45&lt;br /&gt;
| अहम् अत्र कतिपयविवरणानि पूरितवानस्मिन् । कृपया एवमेव कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:51&lt;br /&gt;
| '''Category type: ''' निमित्तं, ड्राप्-डोन् लिस्ट् तः '''Staff''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:57&lt;br /&gt;
| '''Branches limitation:''' निमित्तं, '''All Branches''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:02&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, पुटस्य अधः वर्तमानं '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:07&lt;br /&gt;
| अस्माभिः टङ्कितं '''category''' नाम, '''Patron categories''' पुटस्य उपरि दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:14&lt;br /&gt;
| अत्र तत् '''Library Staff''' इति उच्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:19&lt;br /&gt;
| एतेन साकं किञ्चन '''Patron Category''' विरचितं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:23&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Patron''' इत्येतं कथं संयोजनीयम् इति पठिष्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:28&lt;br /&gt;
| उपरिस्थं वामकोणे '''Home ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:32&lt;br /&gt;
| '''Create a Patron''' इति अस्माकं कृते सूच्यमानम् एकं डैलाग्-बाक्स् सहितं '''Koha home''' पुटम् उद्घाटितं भविष्यति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02: 39&lt;br /&gt;
|'''Patron''' क्रियेट् करणम् अनिवार्यम् एव । नो चेत् '''database administrator ''' इति यदा भवति तदा '''Koha''' इत्यस्य केचन भागाः कार्यं न कुर्वन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| डैलाग् बाक्स् मध्ये यथा सूचितं तथा '''Create Patron''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:56&lt;br /&gt;
| पर्यायरूपेण '''Koha home page''' मध्ये भवन्तः '''Patrons ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:02&lt;br /&gt;
| अहं '''Create Patron''' उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:06&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । '''New Patron''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः अहं '''Library Staff''' चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं पुटं - '''Add patron (Library Staff)''', उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
| अधुना विविधानां विभागानाम् अधः आवश्यकानि विवरणानि पूरयन्तु् : &lt;br /&gt;
'''Patron identity''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Main address''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Contact ''' इत्यादयः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:34&lt;br /&gt;
| अत्र प्रदर्शितरीत्या अहं कांश्चन विवरणानि पूरितवान् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| अत्र कृतायाम् आवल्यां कस्यचित् ‘फील्ड्’ कृते, भवतां समीपे विवरणं नास्ति चेत् तदानीं तद् रिक्तम् एव भवतु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:47&lt;br /&gt;
| वीडियो स्थगयित्वा तथा सर्वाणि विवरणानि पूरयन्तु । पश्चात् वीडियो पुनः आरभन्ताम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:53&lt;br /&gt;
|'''Library management''' विभागस्य अधः, '''Card Number''' इति फील्ड् समीकुरुत । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:01&lt;br /&gt;
| अवगच्छन्तु, सङ्ख्या १, '''Koha''' तः स्वयमेव रचितं वर्तते । (auto-generated)&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:07&lt;br /&gt;
| अतः भवतां कोहा इण्टर्फेस् मध्ये भवन्तः अन्यां सङ्ख्यां पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:13&lt;br /&gt;
| पश्चात् '''Library''' अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:16&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, अहं '''Spoken Tutorial Library''' चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:21&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु; '''Spoken Tutorial Library''' अस्यां सरण्याम् आदौ रचितम् आसीत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:28&lt;br /&gt;
| भवद्भिः अन्यं नाम दत्तं चेत्, अत्र तत् नाम चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:34&lt;br /&gt;
|'''Category''' निमित्तं, ड्राप्-डौन् तः अहं '''Library Staff''' इति चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:40&lt;br /&gt;
| '''OPAC/Staff login''' विभागस्य अधः, '''Username ''' तथा '''Password''' यच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:47&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं नूतनः यूसर् , नूतनं ''Username ''' तथा '''Password''' क्रियेट् कर्तव्यम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:53&lt;br /&gt;
| अहं '''Username ''' इत्येतत् '''Bella''' इति, &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:57&lt;br /&gt;
| '''Password''' इत्येतं '''library''' इति ददामि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:00&lt;br /&gt;
| '''Confirm password: ''' फील्ड् मध्ये, पुनः एतत् पास्वर्ड् यच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:06&lt;br /&gt;
| एतत् '''username''' तथा पास्वर्ड् स्मरणे स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:10&lt;br /&gt;
| '''Staff''' कृते रैट्स्/पर्मिशन्स् दातुम् , अनन्तरम् एतम् उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवरणानां पूरणानन्तरं, पुटस्य उपरितनकोणं गत्वा तथा '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:25&lt;br /&gt;
|'''Patron''' नाम तथा '''card number''' सह, किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:31&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, आदौ उक्तरीत्या, पुटस्य '''card number 1''' सह, '''Patron ''' इत्येतत् '''Ms Bella Tony ''' इति वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| विभागान् एडिट् कर्तुं, तत्तद्-विभागानां अधः विद्यमानं '''Edit ''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:49&lt;br /&gt;
| अधुना वयं '''Patrons''' निमित्तं, पर्मिशन्स् कथं दातव्यम् इति पठामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:55&lt;br /&gt;
| तस्मिन्नेव पुटे, '''More''' इति ट्याब् अभिज्ञाय तथा '''Set Permissions''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:03&lt;br /&gt;
| '''Set permissions for Bella Tony,''' इति शीर्षकयुक्तं किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:09&lt;br /&gt;
|'''(superlibrarian) Access to all librarian functions''' कृते चेक्-बाक्स् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:16&lt;br /&gt;
| पश्चात्, पेज् अधः विद्यमानं '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:21&lt;br /&gt;
| इदानीं, सर्व-लैब्ररि फङ्क्षन्स्-निमित्तं अक्सेस्-युतं, '''Superlibrarian Ms Bella Tony''' इत्येतत् क्रियेट् कृतं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:30&lt;br /&gt;
| एतत् '''superlibrarian''' अकौण्ट्-द्वारा, वयम् एकस्मै स्टाफ् कृते रैट्स् अथवा पर्मिशन्स् दातुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:37&lt;br /&gt;
| अतः '''Koha Library Management System''' मध्ये एतत् मुख्यं पात्रं वहति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:43&lt;br /&gt;
| एकं निर्दिष्ट-‘मोड्युल्’ निमित्तं, ‘स्टाफ्’ निमित्तम् अक्सेस् इत्येतत् कथं दातव्यम् इति अधुना वयं पठामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:50&lt;br /&gt;
| भवतां इदानीन्तनं '''Database administrative user''' इति सेशन्-तः लाग्-औट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:56&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुम्, उपरितन-दक्षिणकोणं गत्वा तथा '''No Library Set''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:03&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''Log out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:08&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Super अकौण्ट्-तः लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:13&lt;br /&gt;
| '''Superlibrarian''' द्वारा, अन्यत् किञ्चन ‘मोड्युल्’ अक्सेस्-कर्तुम्, अन्यस्य ‘स्टाफ्’ कृते रैट्स् अथवा पर्मिशन् दातुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:22&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थम् - '''Cataloging module''', '''Circulation module''', &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
| '''Serial Control''', ''Acquisition''' इत्यादयः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:32&lt;br /&gt;
| आदौ विवृतरीत्या इव, एकं '''Patron''' क्रियेट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:36&lt;br /&gt;
| '''New Patron''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । ड्राप्-डौन् तः '''Library Staff''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
|'''Salutation''' इत्येतत् '''Ms.''' इति चिन्वन्तु । '''Surname ''' इत्येतत् '''Samruddhi''' इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:51&lt;br /&gt;
| '''Category ''' निमित्तं, ड्राप्-डौन् तः '''Library Staff ''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:57&lt;br /&gt;
| अन्यत् किमपि आप्षन् न चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:01&lt;br /&gt;
| '''OPAC/Staff login''' विभागस्य अधः, '''Username''' इत्येतत् '''Samruddhi''' तथा '''Password ''' इत्येतं '''patron''' इति यच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:13&lt;br /&gt;
|'''Confirm password: ''' फील्ड् मध्ये, पुनः एतदेव पास्वर्ड् यच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:19&lt;br /&gt;
| एतत् '''username''' तथा पास्वर्ड् स्मरन्तु । किमर्थम् इति चेत्, अग्रे '''staff''' इति लाग्-इन् कर्तुम् एतानि उपयुज्यन्ते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:27&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवराणानां पूरणानन्तरं, पेज् इत्यस्य उपरितनकोणे विद्यमानं '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:34&lt;br /&gt;
| इदानीं, एतत् '''Patron''' कृते पर्मिशन्स् प्रयच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:39&lt;br /&gt;
|'''More ''' इति ट्याब् प्रति गत्वा, तथा '''Set Permissions''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:45&lt;br /&gt;
| '''Set permissions for Samruddhi''' इति शीर्षकयुक्तम् एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:52&lt;br /&gt;
| एतत् अस्माभिः क्रियेट् कृत-'''Patron ''' नाम युक्तमस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:57&lt;br /&gt;
| '''(circulate) Check out and check in items''' निमित्तं, चेक्-बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:04&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, '''(catalogue) Required for staff login''' निमित्तं, चेक्-बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:12&lt;br /&gt;
| तथैव, '''(borrowers) Add, modify and view patron information''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:19&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, अत्र योजन(+)चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:24&lt;br /&gt;
| '''reserveforothers Place and modify holds for patrons''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:31&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, '''Edit catalog''' इति ट्याब् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:35&lt;br /&gt;
| योजन(+)चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । तथा, '''(editcatalogue) Edit catalog (Modify bibliographic/holdings data)''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:46&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम् , '''Acquisition ''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु । योजन(+)चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । तथा '''(acquisition) Acquisition and/or suggestion management''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:59&lt;br /&gt;
| पश्चात्, '''tools''' ट्याब् निमित्तम्, अत्र विद्यमानस्य योजन(+)चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:05&lt;br /&gt;
| तथा '''(batch_upload_patron_images) Upload patron images in a batch or one at a time''' उपारि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:16&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''(edit_patrons) Perform batch modification of patrons''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:24&lt;br /&gt;
| अपि च, '''(import_patrons) Import patron data''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:30&lt;br /&gt;
| पश्चात् '''Edit authorities''' उपर्यपि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:36&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''(reports), Allow access to the reports module''' ट्याब् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:43&lt;br /&gt;
| योजनचिह्न(+)स्योपरि  क्लिक् कुर्वन्तु तथा '''(execute _reports) Execute SQL reports''' इत्येतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:52&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:57&lt;br /&gt;
| एतेन, वयं '''Ms. Samruddhi''' इति नामकं 'लैब्ररि स्टाफ्' कृते, आवश्यकानि सर्वाणि रैट्स् दत्तं वर्तते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:06&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''superlibrarian ''' अकौण्ट्-तः लाग्-औट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:11&lt;br /&gt;
| एवं कर्तुं, उपरितन-दक्षिणकोणं गच्छन्तु । '''spoken tutorial library ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । ड्राप्-डौन् तः '''Log out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:23&lt;br /&gt;
| एतेन सह वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते आगतवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:27&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:33&lt;br /&gt;
|'''Patron category''' योजयितुं, ''' Patron''' क्रियेट् कर्तुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:39&lt;br /&gt;
| '''Superlibrarian''' क्रियेट् कर्तुं तथा किञ्चन निर्दिष्ट-मोड्युल्-निमित्तं, स्टाफ् कृते अक्सेस् दातुं ज्ञातवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:47&lt;br /&gt;
| गृहकार्यनिमित्तम् – किञ्चन नूतनं '''Patron Category- 'Research Scholar’''' इत्याख्यं योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:54&lt;br /&gt;
|'''Superlibrarian''' निमित्तं गृहकार्यम् : अधः विद्यमानं रोल् निमित्तं किञ्चन नूतनं '''Staff''' योजयन्तु -&lt;br /&gt;
|- -&lt;br /&gt;
| 12:01&lt;br /&gt;
| सर्व-'''Cataloging rights''' यच्छन्तु, तथा सर्वं '''Acquisition rights''' योजयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:09&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं विडियो, स्पोकन् ट्युटोरियल् परियोजनायाः सारः वर्तते । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:17&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् परियोजनासमूहः कार्याशालाः चालयन्ति तथा प्रमाणपत्राणि अपि प्रयच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:28&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नाः निमेषः तथा सेकेण्ड् संयोज्य अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:32&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् परियोजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसहायं प्राप्तवती अस्ति । अस्याः संस्थायाः विषये अधिकं विवरणं अस्यां पर्चन्यां लभ्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:45&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे तथा ध्वनिः श्रीनवीनभट्टः, उप्पिनपट्टणम् । धन्यवादाः ।}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Convert-Excel-to-MARC/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C3/Convert-Excel-to-MARC/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Convert-Excel-to-MARC/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-20T19:19:23Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1  |Time  |Narration   |-  | 00:01 | '''Conversion of Excel data to Marc 21 format''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1 &lt;br /&gt;
|Time &lt;br /&gt;
|Narration  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Conversion of Excel data to Marc 21 format''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम्&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:09 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''64-bit Windows ''' यन्त्रे '''Excel ''' डेटा ''' Marc 21 format ''' कृते परिवर्तनस्य अभ्यासं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:19 &lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड् कर्तुम्, अहं:&lt;br /&gt;
'''Windows 10 Pro''' तथा '''Firefox ''' वेब्- ब्रौसर् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:29&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुसरणार्थं, भवद्भिः लैब्ररि सैन्स् ज्ञातव्यं भवेत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:35&lt;br /&gt;
|अग्रे सरणात् पूर्वं, भवतां यन्त्रे अधोनिर्धिष्टाः सन्तीति निश्चयः भवतु -&lt;br /&gt;
'''Windows 10, 8 ''' अथवा ''' 7''' तथा&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:45 &lt;br /&gt;
| यत्किमपि वेब्-ब्रौसर् । &lt;br /&gt;
उदाहरणार्थं: '''Internet Explorer, Firefox''' अथवा '''Google Chrome.'''&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:53&lt;br /&gt;
| पूर्वम् अस्यां सरणौ, वयं '''MarcEdit 7 ''' इदं '''Desktop''' मध्ये इन्स्टाल् कृतवन्तः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:00&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव '''MarcEdit 7 ''' ऐकान् उपरि डबल् क्लिक्-करणेन् तस्य उद्घाटनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:07 &lt;br /&gt;
| '''MarcEdit 7.0.250 By Terry Reese ''' इत्याख्यं किञ्चन विण्डो उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:15&lt;br /&gt;
| '''Export Tab Delimited Text''' इत्याख्यं ट्याब् पश्यन्तु तथा तस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:21 &lt;br /&gt;
| '''Source File''' फील्ड् अधः, फोल्डर् ऐकान् पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:27&lt;br /&gt;
|'सोर्स् फैल्', किञ्चन 'एक्सेल् फैल्' अस्ति एतत्  वयं '''.mrk''' फार्म्याट् कृते परिवर्तयन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
| 01:34&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायाः एतत् ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । अपि च '''File name''' फील्ड् मध्ये, '''Excel''' फैल् कृते ब्रौस् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:42&lt;br /&gt;
| '''File name''' अस्य पार्श्वे विद्यमानस्य ड्राप्-डौन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
|यदि,भवतां ''' Microsoft Excel 97/2000/XP/2003 (.xls) ''' अस्ति चेत्, तदा '''Excel File(*.xls)''' फार्म्याट्  चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:03&lt;br /&gt;
| भवातां '''Microsoft Excel 2007/2010/2013 XML(.xlsx) ''' अस्ति चेत्, तदा '''Excel File(*.xlsx)''' इति फार्म्याट् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:21&lt;br /&gt;
|मम'''.(dot)xlsx ''' फैल् अअस्ति, अतः अहम् '''Excel XML File(*.xlsx)''' एतत् चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:32&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, वामपार्श्वे फोल्डर्स् प्रति गच्छन्तु । तथा भवतां '''Excel file ''' यत्र रक्षितं तत् फोल्डर् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:40&lt;br /&gt;
| अहं  '''Downloads ''' चितवान् अस्मि । किमर्थमिति चेत् मम 'एक्सैल् फैल्' तत्र सेव् कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:47 &lt;br /&gt;
| अतः, '''Downloads''' फोल्डर्-तः, अहं '''TestData.xlsx''' चितवानस्मि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:55 &lt;br /&gt;
| '''TestData.xlsx ''' फैल् चयनान्तरं, तत् '''File name''' फील्ड् मध्ये दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:04 &lt;br /&gt;
| अधुना, विण्डो अधोभागे विद्यमानं '''Open ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:09 &lt;br /&gt;
| एतत् विण्डो एव, '''C:\Users\spoken\Downloads\TestData.xlsx''' इत्याख्यं '''Source File ''' (सौर्स् फैल्) पुनः उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:21 &lt;br /&gt;
| अधुना, '''Output File''' पार्श्वे विद्यमानं फोल्डर् ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:27 &lt;br /&gt;
| एवं कृते सति, '''Save File ''' इति विण्डो उद्घाटितं भवति । एतत् अस्मभ्यं '''File name''' पूरयितुं सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:34 &lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव विण्डो मध्ये, वामपार्श्वे विद्यमानं  '''Downloads ''' फोल्डर् उपरि अहं क्लिक् करोमि । तथा, '''File name: '''  एतं '''TestData''' इति टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:46&lt;br /&gt;
| इदानीं पुटस्य अधः विद्यमानं '''Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:51&lt;br /&gt;
| एतदेव विण्डो पुनः दृश्यते ।&lt;br /&gt;
'''Output file''' फील्ड्, एवं दर्शयति: '''C:\Users\spoken\Downloads\TestData.mrk'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:06&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु: '''MarcEdit 7''' तः, '''Excel Sheet Name: Sheet1 ''' स्वयं चितं भवति । तथापि , अस्य 'शीट्' नाम परिवर्तयितुम् (एडिट् कर्तुं) शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:20&lt;br /&gt;
| '''Options''' विभागस्य अधः, ''' UTF-8 Encoded''' चेक् -बाक्स्, डीफाल्ट् भूत्वा '''MarcEdit 7''' तः चितं अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:32 &lt;br /&gt;
| अस्य विण्डो दक्षिण भागे विद्यमानं  '''Next ''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:37&lt;br /&gt;
| पुनः किञ्चन नूतनं विण्डो, '''MarcEdit Delimited Text Translator ''' उद्घाट्यते । शीर्षकं &lt;br /&gt;
'''Data Snapshot''' इति भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:48&lt;br /&gt;
| एक्सैल् फैल् मध्ये लिखितानामंशानामनुसारं, इदं विण्डो सर्व-फील्ड्-विवरणयुक्तं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:55 &lt;br /&gt;
| वयं '''0''' तः '''8''' अपि च तथोऽप्यधिक फील्ड्, तदनुसारं व्याल्यू पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:03&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं- '''Field 0 ''', मम यन्त्रे '''978-3-319-47238-6 (ISBN)''' व्याल्यू युक्तम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| भवताम् एक्सेल्-शीट् अनुसारं, भवन्तः अन्यत् व्याल्यू द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 05:22 &lt;br /&gt;
| '''DataSnapshot ''' विभागस्य अधः, '''Settings''' विभागं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:28&lt;br /&gt;
| '''Select ''' ट्याब् प्रति गत्वा ड्राप्-डौन् तः ''Field 0''' एतत् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:35&lt;br /&gt;
|एतेन वयम्, 'एक्सेल् डेटा'-म्यापिंग् 'कोहा मार्क् ट्याग्' साकं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:43&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु, भवन्तः '''Map To: ''' तथा '''Indicators''' एतत् कस्टमैज् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:49&lt;br /&gt;
|तथापि, 'फील्ड्स् ' तथा 'सब्-फील्ड्कोड्स्', 'कोहा मार्क् ट्याग्' एतस्य अनुसारं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:58 &lt;br /&gt;
| '''MARC Tags''' इत्यस्य अधिकविवरणार्थं, '''Library of Congress''' अधिकृतजालपुटस्य पर्चनीं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| ब्रौसर् मध्ये, इदं URL इति टण्कयन्तु तथा '''search''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:15&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु, '''Map To: ''' फील्ड् मध्ये टण्कितं व्याल्यू, अस्याः सरण्याः पूर्वतन-अनुशिक्षणतः उल्लिखितमस्ति । (रेफर्). &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:24&lt;br /&gt;
| अहं  '''Map To:''' फील्ड् मध्ये, '''020$a ''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:31&lt;br /&gt;
| इयं सरणिः भवतां ' एक्सेल् डेटा' अनुसारं परिवर्तिता भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:36&lt;br /&gt;
| अहं '''Indicators: ''' तथा '''Term. Punctuation: ''' एतानि तथैव स्थापयामि ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:42&lt;br /&gt;
| तथापि, '''Koha MARC Tags''' निर्देशनानुसारं भवन्तः एतानि फील्ड् पूरयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:49&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Constant Data''' कृते चेक्-बाक्स् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:54 &lt;br /&gt;
| निर्दिष्ट-टेक्स्ट्-डाक्युमेण्ट् मध्ये, प्रत्येकस्य योजनार्थं डेटाफील्ड् मध्ये भवन्तः तानि एव विवरणानि म्याप् कर्तुं इच्छन्ति चेत्, इदं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:04&lt;br /&gt;
| इदं सब्-फील्ड् भवन्तः पुनः कर्तुमिच्छन्ति चेत् '''Repeatable subfield ''' इदं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:10&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Add Argument''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:15&lt;br /&gt;
| एवं कृते, '''Arguments''' विभागस्य अधः, फील्ड् मध्ये व्याल्यू '''0 020$a 0 ''' इति दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:25 &lt;br /&gt;
| एवमेव, वयम् अवशिष्टं सर्वं फील्ड् म्याप् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:30&lt;br /&gt;
| '''Settings''' विभागस्य अधः, '''Select''' प्रति गच्छन्तु । ड्राप्- डौन् तः '''Field 1''' इदं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:39&lt;br /&gt;
| '''Map To''' फील्ड् मध्ये, '''080$a''' इति टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:46&lt;br /&gt;
| इदानीं ''' Add Argument''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:50&lt;br /&gt;
| एवं कृते, '''Arguments''' विभागस्य अधः, फील्ड् मध्ये व्याल्यू '''1 080$a 0 ''' इति दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:01&lt;br /&gt;
| '''Select''' ट्याब् अधः, ड्राप्-डौन् तः, '''Field 2''' इदं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:07 &lt;br /&gt;
| '''Map To''' फील्ड् मध्ये, '''100$a''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:13&lt;br /&gt;
| '''Indicators''' फील्ड् मध्ये, '''1''' इति टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:17 &lt;br /&gt;
| पश्यन्तु, '''1 ''' इदं '''tag 100''' इत्यस्य प्रथम-इण्डिकेटर् अस्ति । तथा इदं “सब्-फील्ड् ‘a’” निमित्तं '''Surname ''' इत्यस्य प्रतिनिधिः भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:28&lt;br /&gt;
| एवमेव, '''Select''' अधः, ड्राप्-डौन् मध्ये दर्शितरीत्या '''Field 13 ''' पर्यन्तं सर्व-फील्ड्स् म्यापिङ्ग्-करणं समापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:39&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं फील्ड् समीपे उन्मुखरूपेण तथा अधोमुखरूपेण विद्यमानान् बाणान् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:44&lt;br /&gt;
|दृश्यमानं व्याल्यू अनुक्रमं परिवर्तयितुं भवन्तः एतानि उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:50&lt;br /&gt;
| '''Arguments ''' विभागस्य अधः, विविध सब्-फील्ड् मध्ये सामान्यरूपेण विद्यमानानि ट्याग्स् योजनीयानि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:58&lt;br /&gt;
|अतः, एवं कुर्वन्तु- सामान्यरूपेण विद्यमानानि ट्याग् चिन्वन्तु ।  उदाहरणार्थं - '''245$a''' तथा '''245$c'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:09&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, सामान्यरूपेण विद्यमानानि ट्याग् उपरि दक्षिणभागे क्लिक् कुर्वन्तु तथा ड्राप्-डौन् तः '''Join Items''' इदं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| एतत् एकविध-फील्ड्स् गणान् रचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:23&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : चितानां ट्याग्स् पूर्वं '''&amp;lt;nowiki&amp;gt;* &amp;lt;/nowiki&amp;gt;'''(asterisk चिह्नं) दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:29&lt;br /&gt;
| '''&amp;lt;nowiki&amp;gt;* &amp;lt;/nowiki&amp;gt;''' आस्टेरिक् चिह्नं (asterisk symbol), सामान्यरूपेण विद्यमानानि ट्याग्स् इदानीं योजितानि सन्ति इति सूचयति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:35&lt;br /&gt;
| पर्यायरूपेण, '''Arguments''' कृते दत्त-फील्ड् मध्ये, 0 तः 13 पर्यन्तं तत्-तत् फील्ड् व्याल्यू इम्पोर्ट् कर्तुं '''Auto Generate''' ट्याब् क्लिक्-करणद्वारा फील्ड् म्यापिङ्ग् भवन्तः कुर्युः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:52&lt;br /&gt;
|तथापि, अहं म्यापिङ्ग्  स्वयं (manually) कृतवान्  । अतः, अहं '''Auto Generate''' चयनं क्लिक् न करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:59&lt;br /&gt;
|अनन्तरं, वयं चतुरः विकल्पान् पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:02 &lt;br /&gt;
| प्रथमं '''Save Template''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:06&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं उपयोगाय, भवतम् इदं म्यापिङ्ग् सेव् करणीयं चेत् एतस्य उपयोगं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:12&lt;br /&gt;
| यदि, डेटा परिवर्तने भवतां कापि समस्या भवति चेत्, तर्हि रक्षितं  'टेम्प्लेट्' उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|10:20 &lt;br /&gt;
| वयं '''Save Template''' विकल्पं चिनुमः चेत्, तदा तस्याः नाम कथनार्थं तथा सेव् कर्तुं किञ्चन डिरेक्टरि सूचयितुम् अस्मभ्यं उच्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:31&lt;br /&gt;
|एतत् '''.mrd file''' इति रक्षितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:36&lt;br /&gt;
| अवश्यकातायां सत्यां, विण्डो दक्षिणभागे विद्यमानं “'''Load Template” ''' एतस्य क्लिक्-करणद्वारा, इदं टेम्प्लेट् अक्सेस् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:44&lt;br /&gt;
| द्वितीयः विकल्पः '''Sort Fields''' अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:48&lt;br /&gt;
| तृतीयः विकल्पः '''Calculate common nonfiling data''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:54&lt;br /&gt;
| चतुर्थः विकल्पः '''Ignore Header Row''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:58&lt;br /&gt;
|भवन्तः 'एक्सेल् शीट्' मध्ये हेडर् अस्ति चेत् तथा भवन्तः हेडिङ्ग्स् उपेक्षा करणीया चेत् अत्र क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:05&lt;br /&gt;
| एतेषु, '''Sort Fields''' तथा '''Calculate common nonfiling data''' एतानि '''MarcEdit 7''' तः स्वयं चितानि भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:15&lt;br /&gt;
| अहं तानि तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:18&lt;br /&gt;
| इदानीम्, अहं '''Save Template ''' तथा ''' Ignore Header Row''' कृते चेक्-बाक्स् चिनोमि&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:26&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, पुटस्य उपरि दक्षिणकोणे '''Finish''' ट्याब् अन्विषन्तु तथा तस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:34&lt;br /&gt;
| एवं कृते सति, '''File name''' पूरणार्थं अस्माकं कृते सूचयत्  '''Save File ''' इत्याख्यं विण्डो उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:41&lt;br /&gt;
| अस्मिन् विण्डो मध्ये, अहं वामपार्श्वे विद्यमानं '''Downloads ''' इति फोल्डर् उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:48&lt;br /&gt;
|तथा, '''File name''' फील्ड् मध्ये, अहं '''TestData''' इति टण्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:54&lt;br /&gt;
| सम्प्रति, पुटस्य अधोभागे विद्यमानं '''Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:59&lt;br /&gt;
| '''Process has been finished. Records saved to:''' &lt;br /&gt;
'''C:\Users\Spoken\Download\TestData.mrk ''' इति सन्देशेन सह किञ्चन पाप्-अप्-विण्डो उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:14&lt;br /&gt;
| अस्य डैलाग्-बाक्स् अधः विद्यमानं '''Ok ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:19&lt;br /&gt;
| एतेन, ''' .mrk file ''' एतत् निर्दिष्ट-लोकेशन् मध्ये, तन्नाम '''Downloads''' फोल्ड्रर् मध्ये यशस्वितया रक्षितमस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:29&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं पुटं  ''' MarcEdit 7.0.250 By Terry Reese ''' उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:42&lt;br /&gt;
| '''MarcEditor''' इत्याख्यं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । मुख्य-मेनु मध्ये '''File''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु तथा ड्राप्-डौन् तः '''Open''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:55 &lt;br /&gt;
|''' TestData.mrk '''  सञ्चिकां दर्शयन् '''Open File''' इत्याख्यं विण्डो उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 13:02&lt;br /&gt;
| '''TestData.mrk ''' सञ्चिकां क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:07&lt;br /&gt;
| '''File name''' फील्ड् मध्ये एतत् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:11&lt;br /&gt;
| इदानीं विण्डो अधः विद्यमानं '''Open''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:16&lt;br /&gt;
| सर्वैः विवरणैः सह, '''MarcEditor: TestData.mrk''' इत्याख्यम् अपरं विण्डो उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:24&lt;br /&gt;
| अस्मिन् विण्डो मध्ये, मुख्य-मेनु तः, '''File''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:29&lt;br /&gt;
|इदानीं, ड्राप्-डौन्-तः'''Compile File into MARC''' इदं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:35&lt;br /&gt;
| अपरं किञ्चन नूतनं विण्डो '''Save File''' उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:39&lt;br /&gt;
|अत्र, '''File Name: ''' एतत् चिन्वन्तु तथा फील्ड् मध्ये सूक्तं नाम टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:46&lt;br /&gt;
| अहं '''TestData''' इति टण्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13:50&lt;br /&gt;
| कोहा, डीफाल्ट् भूत्वा '''Save as type:''' फील्ड् मध्ये, '''MARC Files (*.mrc) ''' इत्यस्य चयनं करोति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:00&lt;br /&gt;
| इदानीं, विण्डो अधः विद्यमानं '''Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:06&lt;br /&gt;
| एवं कृते, तस्य विण्डो अधः '''5 records processed in 0.166228 seconds''' इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:19&lt;br /&gt;
| किमर्थमिति चेत्, अहं 5 रेकार्ड्स् एव इम्पोर्ट् कृतवान् अस्मि । भवतां डेटा अनुसारं, भवन्तः अन्यदेकं रेकार्ड्स् सङ्ख्यां तथा प्रोसेस् समयमपि पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:29&lt;br /&gt;
| इदानीं, अस्माकं लैब्रेरि '''Excel ''' डेटा वयं ''' Marc 21 format ''' कृते यशस्वितया परिवर्तितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:37&lt;br /&gt;
| '''Marc 21 format ''', कोहा मध्ये डेटां क्याटलाग् कर्तुं तथा इम्पोर्ट् कर्तुम् उपयुज्यमानं स्टाण्डर्ड् फार्म्याट् अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:46&lt;br /&gt;
| इदानीं, इदं विण्डो पिधानं कुर्वन्तु । एवं कर्तुं, उपरितन-दक्षिणकोणं गच्छन्तु तथा '''Close''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:55&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे, वयं '''64-bit Windows ''' यन्त्रे, '''Excel data ''' , ''' Marc 21 format ''' कृते परिवर्तयितुं ज्ञातवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 15:08&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम्: &lt;br /&gt;
'''Excel''' मध्ये, 10 रेकार्ड्स्-युक्तां काञ्चित् पट्टिकां निर्मान्तु । तथा, '''MarcEdit 7''' उपयुज्य तानि रेकार्ड्स् '''MARC '''रूपेण परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 15:20 &lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  15:27 &lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
||15:35&lt;br /&gt;
|| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 15:39 &lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:45 &lt;br /&gt;
| एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 15:50&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Close-a-Budget/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Close-a-Budget/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Close-a-Budget/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-20T11:51:06Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- | 00:01 | ''' How to close a Budget''' इति अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम्...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| ''' How to close a Budget''' इति अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
|अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं , बजेट् क्लोस् कथं करणीयम् इति पठामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:14&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं:&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा '''Koha''' आवृत्तिः 16.05 एतेषाम् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:28&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवन्तः ग्रन्थालयविज्ञानं अधीतवन्तः स्युः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:34&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणम् अभ्यस्तुं भवन्तः  '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् करणीयम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अभिगम्यता (access) प्राप्तव्या ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं कृपया अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:51&lt;br /&gt;
| वयम् एकं '''Budget''' पिधातुं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:55&lt;br /&gt;
| आरम्भात् प्राक् कृपया पश्यन्तु: अस्वीकृनि आर्डर्स् तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:04&lt;br /&gt;
| आवश्यकं, अव्ययीकृतं फण्ड्स् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:07&lt;br /&gt;
|प्राक्तन-बजेट्तः नूतन बजेट् प्रति स्थलान्तरं कर्तुं 'बजेट्' पिधीयते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:11&lt;br /&gt;
|पूर्वतन-बजेट्-तः, अर्थात्  &lt;br /&gt;
'''Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase I ''' तः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:20&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतन-बजेट् निमित्तं, अर्थात् &lt;br /&gt;
'''Spoken Tutorial Library 2017-2018 Phase II'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:29&lt;br /&gt;
| कृपया अवधानं भवतु - &lt;br /&gt;
कस्यचन ‘बजेट्' पिधानात् प्राक्, गतवर्षस्य बजेट् copy कृत्वा स्थापितं चेत् वरम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:38&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुं, पूर्वतन-बजेट्-मध्ये  फण्ड्-स्ट्रक्चर् नूतन-बजेट् मध्येऽपि भवितव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
| बजेट् पिधातुम् एवं कुर्वन्तु : &lt;br /&gt;
'''Superlibrarian username ''' तथा तस्याः पास्-वर्ड् उपयुज्य लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:56&lt;br /&gt;
| ''''Koha' Home''' पृष्ठे, '''Acquisitions''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:01&lt;br /&gt;
| वामभागे वर्तमानेभ्यः आप्षन्स् इत्येतेभ्यः ''' Budgets''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:07&lt;br /&gt;
| '''Budgets administration ''' पृष्ठे, '''Active Budgets''' ट्याब् अधोभागे तत्तद् बजेट् अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:16&lt;br /&gt;
|तत्र, '''Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase I''' भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:24&lt;br /&gt;
| '''Actions''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । तथा ड्राप्-डौन् तः, ''''Close'''' इति चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:32&lt;br /&gt;
| ''' 'Close'''' चिन्वन्ति चेत् किञ्चन नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:37&lt;br /&gt;
|एतत् - '''The unreceived orders from the following funds will be moved''' इति वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:44&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पृष्ठे '''Select a Budget''' वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:49&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, भवतां ''' unreceived orders''' यत्र संयोजनीयं तत् बजेट् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:57&lt;br /&gt;
| अहम् ''' Spoken Tutorial Library 2017-2018 Phase II''' चिनोमि । अस्य मूलधनस्य विवरणानि, copy बजेट् मध्येऽपि भवेदेव । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:11&lt;br /&gt;
|एतत् ,अव्यवीकृतं बजेट् तत्र अपसारयितुं सहायाय भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| अग्रिमं, ''''Move remaining unspent funds'''' इति वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
|अस्य उपरि क्लिक्-करणेन अव्ययीकृतं धनं नूतन-बजेट् कृते युज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:28&lt;br /&gt;
|गतवर्षस्य अव्ययीकृतं धनं नूतन-बजेट्-कृते योजयितुं भवन्तः इच्छन्ति चेत् एवं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
अहम् एतत् बाक्स् रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| सर्वाणि विवरणानि पूरयित्वा पृष्ठस्य अधोभागे '''Move unreceived orders''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:49&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टसन्देशेन सह किञ्चन डैलाग्-बाक्स् दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:53&lt;br /&gt;
|'''You have chosen to move all unreceived orders from 'Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase I' to 'Spoken Tutorial Library 2017-2018, Phase II'.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:11&lt;br /&gt;
|'''This action cannot be reversed. Do you wish to continue?'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:17&lt;br /&gt;
| एकवारं पूरितं चेत् एतां प्रक्रियां '''undo''' कर्तुं न शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:24&lt;br /&gt;
| डैलाग्-बाक्स् अधोभागे  '''OK ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनपृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Report after moving unreceived orders from Budget Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase I (01/04/2016 - 31/03/2017) to Spoken Tutorial Library 2017-2018 Phase II (01/04/2017 - 31/03/2018)'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:49&lt;br /&gt;
| एतत् पृष्ठं '''Order numbers''' तथा'''Details''' '''Moved''' इति प्रदर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:55&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयम् आर्थिकवर्षस्य बजेट् पिधानं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:00&lt;br /&gt;
|तथा, वयम् इदानीम् अग्रिमवर्षस्य बजेट् निर्मातुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:06&lt;br /&gt;
| अनेन वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:10&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण -&lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे  वयं  'बजेट्' पिधातुम् अपेक्षितान् क्रमान् पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:19&lt;br /&gt;
| गृहकार्यनिमित्तं - &lt;br /&gt;
पूर्वतनस्य अनुशिक्षणस्य गृहकार्ये, भवन्तः  Rs. 50 Lakhs इति किञ्चन नूतनं ‘बजेट्’ योजितवन्तः । तत् बजेट् पिधानं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:33&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया अवरोहणं कृत्वा वीक्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:47&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:51&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
'''http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:56&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् ।&lt;br /&gt;
अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:08&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Global-System-Preferences/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Global-System-Preferences/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Global-System-Preferences/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-20T11:26:45Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt; |- |  00:01 | '''Global System Preferences''' इत्याख्ये अनुशिक्ष...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:01&lt;br /&gt;
| '''Global System Preferences''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''Library OPAC''' कस्टमैस् कर्तुं , '''Global System Preferences ''' सेट्-करणं पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:16&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं : &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा&lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' एतेषाम् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:27&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवद्भिः ग्रन्थालयविज्ञानं अधीतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:33&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणम् अभ्यस्तुं भवद्भिः  '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् करणीयम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:39&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अभिगम्यता (access) प्राप्तव्या ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| अन्यथा अस्मिन् जालपुटे  '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:50&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् आरभामहे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:52&lt;br /&gt;
| '''Superlibrarian Bella''' इति तस्याः पास्-वर्ड् उपयुज्य लाग्-इन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:58&lt;br /&gt;
| ''''Koha' Home''' पृष्ठे, '''Koha administration''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:04&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, '''Global system preferences''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:09&lt;br /&gt;
| '''Acquisitions preferences ''' इति पृष्ठम् उद्घाट्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:13&lt;br /&gt;
| वामभागे , '''Enhanced Content''' इति ट्याब् अभिज्ञाय तस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:20&lt;br /&gt;
| '''Enhanced Content preferences''' इति पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:25&lt;br /&gt;
| '''All''' अस्य विभागस्य अधः, '''Preference''' गच्छतु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:30&lt;br /&gt;
| '''FRBR Editions''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Show''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:37&lt;br /&gt;
| '''OPAC FRBR Editions''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Show''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:44&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, '''Amazon''' निमित्तं, '''Preference''' इति ट्याब् प्रति गच्छतु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:49&lt;br /&gt;
| '''Amazon Tag ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:53&lt;br /&gt;
| '''AmazonCoverImages ''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Show ''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:59&lt;br /&gt;
| अहं '''AmazonLocale ''' एवमेव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:03&lt;br /&gt;
| '''OPACAmazonCoverImages''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Show''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:11&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, '''HTML5 Media''' ಗಾಗಿ, '''Preference-''' ट्याब् मध्ये&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:18&lt;br /&gt;
| '''HTML5MediaEnabled''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''in OPAC and staff client''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:28&lt;br /&gt;
| '''HTML5MediaExtensions ''' एवमेव त्यजन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:33&lt;br /&gt;
| '''HTML5MediaYouTube''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Embed''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:41&lt;br /&gt;
| '''Library Thing''' अधः, '''Preference''' इति ट्याब् गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:46&lt;br /&gt;
| '''ThingISBN''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः  '''Use''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:52&lt;br /&gt;
| सर्वम् अनिवार्यपरिवर्तनं कृत्वा पृष्ठं रक्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:57&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य उपरि वर्तमानम् '''Save all Enhanced Content preferences''' क्लिक्-करणेन एतत् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:06&lt;br /&gt;
| इदानीं तस्यैव पृष्ठस्य वामभागे विद्यमानम् आप्षन् प्रति गत्वा  '''OPAC ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:16&lt;br /&gt;
| '''OPAC preferences ''' इति पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:20&lt;br /&gt;
| '''Appearance''' अधः '''Preference''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:26&lt;br /&gt;
| '''LibraryName ''' निमित्तं, तत्तत् ग्रन्थालयस्य नाम निर्दिशन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:31&lt;br /&gt;
| अहम् एवं टङ्कनं करोमि । '''Spoken Tutorial Library'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:35&lt;br /&gt;
| भवद्भिः रचितं 'लैब्ररि' नाम भवद्भिः लेखनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''OPACBaseURL '''  गच्छन्तु तथा '''domain''' नाम लिखन्तु । अहम् अत्र टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:51&lt;br /&gt;
| भवताम् आद्यतानुसारं, भवन्तः '''OPAC''' निमित्तं डोमैन् नाम सेट् कर्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:56&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''Opaccredits''' निमित्तं, '''Click to Edit''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:03&lt;br /&gt;
| '''footer''' कृते, '''HTML''' ट्याग् टङ्कनं कुर्वन्तु । अहम् एवं टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:10&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''opacheader''' (ओ प्याक् हेडर्) वर्तते । अत्र '''Click to Edit''' अस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:18&lt;br /&gt;
|  '''header''' निमित्तं, '''HTML''' ट्याग् टैप् कुर्वन्तु । अहम् एवं टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:25&lt;br /&gt;
| '''Features''' इति विभागस्य अधः, '''Preference''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:31&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''OPACpatronimages ''' गत्वा ड्राप्-डौन् तः '''Show''' चिन्वन्त्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:39&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  '''OpacResetPassword ''' गत्वा  ड्राप्-डौन् तः '''allowed''' चिन्वन्त्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:49&lt;br /&gt;
| '''Privacy''' इति विभागस्य अधः, '''Preference''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:55&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं , '''OPACPrivacy ''' गत्वा  ड्राप्-डौन् तः '''Allow''' चिन्वन्त्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:03&lt;br /&gt;
| अवश्यकं परिवर्तनं कृत्वा तदनन्तरं पृष्ठं रक्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:08&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य उपरि '''Save all OPAC preferences''' क्लिक्-करणद्वारा एतत् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:16&lt;br /&gt;
| इदानीं भवतां '''Koha Superlibrarian''' अकौण्ट् तः लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:22&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुम् आदौ उपरि दक्षिणभागं गत्वा ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:31&lt;br /&gt;
| तत्र गत्वा  ड्राप्-डौन् तः ''' Log out''' चिन्वन्त्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:36&lt;br /&gt;
| इदानीम्, '''OPAC''' मध्ये परिवर्तनं परिशीलयितुं, अहं मम 'वेब् ब्रौसर्' उद्घाट्य, एवं टङ्कनं करोमि : '''http://127.0.1.1/8000'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:53&lt;br /&gt;
| कृपया पश्यन्तु, -एतत् '''URL''', इन्स्टलेषन् काले दत्तं 'पोर्ट् सङ्ख्यां' तथा 'डोमेन्' नाम च अधारीकृत्य भवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:01&lt;br /&gt;
| तदर्थं कृपया भवन्तः आदौ यथा उक्तं तथा टङ्कनं कुर्वन्तु । तदनन्तरं ''' Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:08&lt;br /&gt;
| इदानीं भवन्तः एतानि परिवर्तनानि  पश्यन्तु :&lt;br /&gt;
'''OPAC ''' होम्-पेज् शीर्षकं- '''Welcome to Spoken Tutorial Library''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:20&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य अधोभागे  '''Copyright@2017 Spoken Tutorial Library, Mumbai. All Rights Reserved ''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:30&lt;br /&gt;
| अनेन वयं  '''Library OPAC''' कथं कस्टमैस् करणीयं तथा प्रत्येकं मोड्यूल् मध्ये आवश्यकं सेट्टिङ्ग् परिवर्तनं कथं करणीयमित्यपि पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:41&lt;br /&gt;
| अनेन वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:44&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण -&lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं , '''Library OPAC''' कस्टमैस् कर्तुं, '''Global System Preferences '''  सेट् कर्तुं पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:54&lt;br /&gt;
| गृहकार्यनिमित्तं  - '''OPAC'''मध्ये '''Books''' इत्येतेषां कवर् इमेजस् निमित्तं परिशीलयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:00&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया अवरोहणं कृत्वा वीक्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:07&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:17&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:21&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:33&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् ।धन्यवादाः ।}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Access-to-Library-Account-on-Web/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Access-to-Library-Account-on-Web/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Access-to-Library-Account-on-Web/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-17T20:14:45Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {| border=1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Access your Library Account on the Web''' इत्याख्ये अनु...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{| border=1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Access your Library Account on the Web''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, भवन्तः '''Library ''' अकौण्ट् '''patron ''' इति, वेब् द्वारा अक्सेस् कथं प्राप्तव्यं तथा  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:15&lt;br /&gt;
|| तस्य प्रयोजनं अधिकृत्य  वयं पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:18&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम् अहं '''Firefox ''' वेब्-ब्रौसर् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:24&lt;br /&gt;
| भवतां 'सिस्टम् अड्मिनिस्ट्रेटर्', सर्वर्-मध्ये कोहा लैब्ररी इन्स्टाल् कृतम् अस्ति तथा  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:32&lt;br /&gt;
| '''SuperLibrarian''' अथवा '''Library Staff''', केचन '''Item types ''' कोहा लैब्ररी मध्ये क्रियेट् कृतम् इति अनुशिक्षणं भावयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| कोहा लैब्ररी '''URL''' भवन्तः जानन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:46&lt;br /&gt;
| तथा भवन्तः अस्य ग्रन्थालयस्य पेट्रन् सन्ति इति एतदनुशिक्षणं भावयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:50&lt;br /&gt;
|अन्यथा कृपया भवन्तः लैब्रेरियन् (Librarian) अथवा 'सिस्टम् अड्मिनिस्ट्रेटर्' (system administrator) सम्पर्कं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:57&lt;br /&gt;
|| इदानीं प्रारभामहे । भवतां 'वेब् ब्रौसर्' उद्घाटयन्तु तथा एवं टङ्कनं कुर्वन्तु । '''http://127.0.1.1/8000''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:12&lt;br /&gt;
|| एतत् ''' URL''', इन्स्टलेषन्-करणकाले  '''sys-ad''' तः दत्तां '''port ''' सङ्ख्यां तथा '''domain ''' नाम आधारीकृत्य वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:21&lt;br /&gt;
| इदानीं ''' Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:24&lt;br /&gt;
| '''Welcome to Spoken Tutorial Library ''' इति शीर्षिकया सह किञ्चन नूतनं '''OPAC ''' पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:32&lt;br /&gt;
| '''OPAC''' पृष्ठस्य दक्षिणपार्श्वे '''Login to your account''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:40&lt;br /&gt;
|| एतत् लाग्-इन् , ग्रन्थालयस्य '''patrons''' निमित्तं वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:44&lt;br /&gt;
| अत्र उद्घाट्यमानं नूतन-विण्डो-मध्ये अस्माकं '''patron Login: ''' तथा '''Password''' अस्माभिः लेखनीयम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:52&lt;br /&gt;
| कृपया स्मरन्तु – गते अनुशिक्षणे अस्माभिः '''Ms. Reena Shah ''' इति किञ्चन '''Patron''' सृष्टम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:00&lt;br /&gt;
|अहं '''Reena ''' इति लाग्-इन् कृत्वा, अत्र तस्याः पास्-वर्ड् टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:05&lt;br /&gt;
|भवन्तः अन्यदेकं ‘पेट्रन्' क्रियेट् कृतवन्तः चेत् तत् लाग्-इन् विवरणानि अत्र उपयोक्तुं शक्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:11&lt;br /&gt;
| '''Hello, Reena Shah''' इति नूतनमेकं पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:15&lt;br /&gt;
|| एतत् पृष्ठं, 'पेट्रन्' सारांशस्य विवरणानि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:20&lt;br /&gt;
| एतत् पृष्ठम् :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:25&lt;br /&gt;
|'''Title- Exploring Biology''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:28&lt;br /&gt;
|'''Sharma, Sanjay''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:30&lt;br /&gt;
|'''Due- 10/08/2018''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:36&lt;br /&gt;
|'''Barcode- 00002''',&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:41&lt;br /&gt;
|'''Fines- No''' सदृशानि '''Checked out (1) items''' निमित्तं विवरणानि दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:44&lt;br /&gt;
|| स्मरन्तु, गत-अनुशिक्षणस्य गृहकार्ये मध्ये एतत् लिखितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:50&lt;br /&gt;
|पृष्ठस्य वामभागे विद्यमानं अन्यं ट्याब् पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:55&lt;br /&gt;
||  '''your summary''',  '''your fines''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:59&lt;br /&gt;
||  '''your personal details''',  '''your tags''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:04&lt;br /&gt;
||  '''change your password''',  '''your search history''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:08&lt;br /&gt;
||  '''your reading history''',  '''your privacy''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:12&lt;br /&gt;
||  '''your purchase suggestions''',  '''your messaging ''' तथा '''your lists'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:20&lt;br /&gt;
| एतत् ट्याब् क्लिक् क्रियते चेत् , ''' Patron''' विवरणानि दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
ट्याब् अधिकृत्य,अस्मिन्नेव अनुशिक्षणे अनन्तरं मया विव्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:30&lt;br /&gt;
| '''OPAC''' इन्टर्फेस् उपरि वामपार्श्वे  '''Cart ''' तथा '''Lists''' इति ट्याब्-द्वयं वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| भवन्तः ग्रन्थालयस्य यत्किमपि ऐटं कार्ट्-कृते योजयितुम् इच्छन्ति चेत्, तदा अत्र यथा उक्तं तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:45&lt;br /&gt;
| अस्यां सरण्यां यथा आदावेव विवृतं तथा, '''OPAC''' मध्ये तत् ऐटम् अन्विषन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:51&lt;br /&gt;
|| अहं  '''Microbiology'''  पुस्तकं अन्विषामि । भवतां ग्रन्थालयात् आवश्यकम्  ऐटम् भवन्तः अन्वेष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:00&lt;br /&gt;
|| तादृश कीवर्ड् अन्वेषणस्य फलितांशाः दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:04&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं शीर्षिकायाः अधः एतानि आप्षन्स् दृश्यन्ते ।  &lt;br /&gt;
'''Place Hold''', '''Save to Lists ''', '''Add to cart'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:15&lt;br /&gt;
|| पश्यन्तु: ग्रन्थालयात् दानयोग्याः (issue) ऐटम्स्-निमित्तम् एव  '''Place Hold ''' इति option दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:23&lt;br /&gt;
| यत्किमपि निर्दिष्ट-ऐटम्  '''cart''' प्रति योजयितुं  '''Add to cart ''' इति चयनस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| कदाचित् नैकानि ऐटम्स् कार्ट् प्रति योजनीयानि चेत् यथा अधोनिर्दिष्टं तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:37&lt;br /&gt;
| '''items''' लिस्ट् उपरि वर्तमान- ''' Select titles to:''' इति ट्याग् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:45&lt;br /&gt;
| कार्ट्-कृते नैकानि ऐटम्स् योजयितुं , प्रत्येकम् ऐटम् वामपार्श्वे रेडियो बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:53&lt;br /&gt;
| इदानीं उपरि गच्छन्तु  '''Select titles to ''' ट्याग्, '''With selected titles'' इति दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''Cart''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  चिताः ऐटम्  '''cart''' गच्छन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:12&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, इन्टर्फेस् उपरि वामपार्श्वं गत्वा '''Cart''' ट्याब् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:20&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''Items in your cart:2''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:25&lt;br /&gt;
| कृपया पश्यन्तु: सङ्ख्या  2, चितानाम् ऐटम् सङ्ख्यां दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:31&lt;br /&gt;
| मया 2 ऐटम् चितम् इत्यतःअत्र विद्यमानसङ्ख्यापि  2 अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:36&lt;br /&gt;
|| भवन्तः ऐटम् सङ्ख्यां परिवर्तयन्ति चेत् सा सङ्ख्या भवताम् इन्टर्फेस्  मध्ये दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:44&lt;br /&gt;
| क्लिक्-करणानन्तरं, अधोनिर्दिष्ट- आप्षन्स् सह  '''Your cart''' इति नूतनं विण्डो उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
'''More details ''', '''Send, '''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:54&lt;br /&gt;
||  '''Download ''',  '''Print, ''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:58&lt;br /&gt;
||  '''Empty and close.'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:01&lt;br /&gt;
|| एतानि भवन्तः स्वयं पठन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:04&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं विण्डो पिदधतु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:08&lt;br /&gt;
|| एतत् कर्तुं पृष्ठस्य वामपार्श्वं गत्वा क्रास् बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:15&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं  '''OPAC''' इन्टर्-फेस् मध्ये स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:19&lt;br /&gt;
| कदाचित् , एकम् ऐटम् पट्टिकायां योजनीयं चेत् तदा ऐटम् अधः '''Save to Lists''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:31&lt;br /&gt;
| क्लिक्-करणानन्तरं तन्निर्दिष्टम् ऐटम्-शीर्षिकया सह  '''Add to a list: ''' इति नूतनमेकं विण्डो उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:39&lt;br /&gt;
|| अत्र एतत् , '''Industrial Microbiology, Patel, Arvind H.''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:45&lt;br /&gt;
| ''' Add to a new list: ''' विभागस्य अधः '''List name: ''' स्थाने पट्टिकायाः नाम टङ्कनं कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:55&lt;br /&gt;
|| एतत्तु केवलं भवतां रेफरेन्स् निमित्तम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:58&lt;br /&gt;
| अहमत्र  ''' Microbiology ''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:02&lt;br /&gt;
|| भवन्तः भवतामवश्यकतानुसारं नाम दातुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:07&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''Category: ''' विभागस्य अधः पूर्वमेव कोहातः न चितं चेत्, ड्राप्-डौन् तः '''Private ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:19&lt;br /&gt;
|| पट्टिका भवद्भ्यः एव दृश्यते इति एतत् निर्दिशति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:24&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं पृष्ठस्य अधः '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:30&lt;br /&gt;
| वयं पुनः '''OPAC''' इन्टर्-फेस्-मध्ये स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:34&lt;br /&gt;
| इदानीं , '''OPAC ''' इन्टर्-फेस् उपरि वामपार्श्वे  '''Lists''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:42&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः अहं  '''Microbiology''' उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:46&lt;br /&gt;
|भवद्भिः पट्टिकाभ्यः अन्यत् नाम दत्तं चेत्, तस्य नाम्नः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:53&lt;br /&gt;
| रक्षितानि ऐटम्स् इदानीं पट्टिकायां दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:58&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं वामपार्श्वस्य ट्याब् पश्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:03&lt;br /&gt;
| आदौ अहं  '''your personal details''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् करोमि ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:09&lt;br /&gt;
| '''Ms. Reena Shah'''  अस्याः विवरणेन सह किञ्चन नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:16&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम् अस्य पृष्ठस्य वामभागे '''your reading history''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:24&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टविवरेण सह '''Checkout history''' इति नूतनमेकं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
'''Title''',  '''Item type,'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:33&lt;br /&gt;
||  '''Call no ''' तथा  '''Date.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:38&lt;br /&gt;
| इदानीं तस्मिन् पृष्ठे वामपार्श्वे  '''your purchase suggestions ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:46&lt;br /&gt;
| '''Your purchase suggestions ''' इत्येकं नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:51&lt;br /&gt;
| इदानीं  '''New purchase suggestion''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:57&lt;br /&gt;
| '''Enter a new purchase suggestion''' इति शीर्षिकया सह नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:04&lt;br /&gt;
| अत्र कानिचन विवरणानि पूरणीयानि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:09&lt;br /&gt;
| '''Title,''' '''Author''', '''Copyright date,'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:15&lt;br /&gt;
||  '''Standard number (ISBN, ISSN or other),'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:21&lt;br /&gt;
|  '''Publisher,'''  '''Collection title,'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:26&lt;br /&gt;
|  '''Publication place''',  '''Item type,'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:31&lt;br /&gt;
|  '''Reason for suggestion: ''' तथा  '''Notes.'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:35&lt;br /&gt;
| कृपया पश्यन्तु, रक्तवर्णे दर्शितं  '''Title ''' स्थानं पूरणीयमेव ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:41&lt;br /&gt;
| अहं ''' Title '''  ''' Genetics''' इति लिखामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:45&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  '''Standard number (ISBN, ISSN or other) '''number - '''1234567891''' इति लिखामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:00&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य अधः '''Submit your suggestion ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:05&lt;br /&gt;
| पुनः '''Your purchase suggestions ''' इति नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:11&lt;br /&gt;
| अनेन सह  पेट्रन् कोहा लैब्ररि मध्ये किञ्चन पुस्तकम् अन्वेष्टुं  '''OPAC''' कथम् उपयोक्तव्यं इति वयं पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:20&lt;br /&gt;
| अन्ते पृष्ठस्य उपरि दक्षिणपार्श्वे '''Logout''' उपरि क्लिक्-करणद्वारा '''OPAC''' अकौण्ट्-तः लाग् औट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:29&lt;br /&gt;
| अनेन वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:33&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां '''Library Account''' '''patron ''' इति अन्तर्जाले कथं अक्सेस् करणीयं तथा तस्य प्रयोजनं किमिति वयं पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:48&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् – अन्यस्य पुस्तकस्य निमित्तं, purchase suggestion  कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:54&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया डौन्-लोड् कृत्वा वीक्षन्ताम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:02&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्-गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन्-परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:12&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:16&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:28&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Installation-of-MarcEditor/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C3/Installation-of-MarcEditor/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Installation-of-MarcEditor/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-17T11:27:03Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|border=1 |'''Time''' |'''Narration''' |- |00:01 | '''Installation of MarcEditor on Windows''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
| '''Installation of MarcEditor on Windows''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:08&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''64-bit Windows ''' यन्त्रे '''MarcEditor '''इन्स्टाल् कर्तुं पठामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:16&lt;br /&gt;
|  एतदनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं:&lt;br /&gt;
'''Windows 10 Pro Operating System''' तथा&lt;br /&gt;
'''Firefox ''' वेब्-ब्रौसर् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:27&lt;br /&gt;
|एतदनुशिक्षणं, ग्रन्थालयजनेभ्यः उपयुक्तमस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:32&lt;br /&gt;
|अग्रे गमनात् प्राक्, भवतां यन्त्रे अधोनिर्दिष्टाः एते सर्वे सन्ति वा इति कृपया पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
'''Windows 10, 8 ''' अथवा ''' 7''' तथा&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:43&lt;br /&gt;
| यत्किमपि वेब्-ब्रौसर् &lt;br /&gt;
उदाहरार्थं: '''Internet Explorer, Firefox''' अथवा '''Google Chrome.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:51&lt;br /&gt;
| इदानीं भवतां ग्रन्थालये यदस्ति, भवतः ग्रन्थालयस्य  प्रलेखान्  'एक्सेल् स्प्रेड्-शीट्' मध्ये प्राप्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:58&lt;br /&gt;
| तथा, भवतां ग्रन्थालयः इदानीं '''Koha Library Management System''' प्रति स्थलान्तरीभवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:05&lt;br /&gt;
| तदर्थं सर्वे प्रलेखाः 'एक्सेल्' तः  'MARC' फ़ार्म्याट् प्रति परिवर्तनीयाः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:12&lt;br /&gt;
|'एक्सेल् स्प्रेड्-शीट्' मध्ये प्रलेखाः सर्वादौ '''MARC''' फ़ार्म्याट् प्रति परिवर्तनीयाः । तदनन्तरं ‘कोहा' मध्ये इम्पोर्ट् करणीयम् । एतस्य ज्ञानं आवश्यकम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| किमर्थम् इति चेत्, 'एक्सेल् ' फ़ार्म्याट् मध्ये दत्तांशान् साक्षात् इम्पोर्ट् कारयितुं कोहा मध्ये अवकाशः नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:35&lt;br /&gt;
| वयं इदानीं प्रारभामहे । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:37&lt;br /&gt;
| '''Excel ''' अध्यंशान् '''MARC''' file रूपेण, तन्नाम '''(dot) mrc''' फ़ार्म्याट्-रूपेण परिवर्तयितुं वयं '''MarcEdit ''' तन्त्रांशस्य  उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:48&lt;br /&gt;
| एतत् software install कर्तुं ब्रौसर् गत्वा एतत् '''URL''' टैप् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:55&lt;br /&gt;
| '''Downloads''' इति शीर्षकान्वितं नूतनं पृष्ठमेकं उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:00&lt;br /&gt;
| '''Current Development''' इत्यस्य अधः  '''MarcEdit 7.0.x/MacOS 3.0.x ''' प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
'''Windows 64-bit download''' अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:17&lt;br /&gt;
| तथापि,  भवतां समीपे '''32-bit ''' यन्त्रमस्ति चेत् तदा भवन्तः  '''Windows 32-bit download''' पर्चन्याः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:26&lt;br /&gt;
| भवतां यन्त्रं '''32-bit ''' अथवा '''64-bit''' अस्तीति परिशीलयितुं यन्त्रस्य वामपार्श्वं गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:35&lt;br /&gt;
| '''Start''' ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:38&lt;br /&gt;
| उपरि स्क्रोल् कृत्वा ''' Settings''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:43&lt;br /&gt;
| अस्मात् ऐकान्-तः, '''System- Display, notifications, apps, power''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:51&lt;br /&gt;
| एतत् वामभागे कैश्चित् चयनैः सह अन्यदेकं window उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:56&lt;br /&gt;
| '''About ''' इति ट्याब् अभिजानन्तु ।तस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:00&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पृष्ठे दक्षिणभागे '''PC''' इति विभागस्य अधः  '''System type''' अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:08&lt;br /&gt;
| भवतां यन्त्रस्य  'आपरेटिङ्ग् सिस्टं' विवरणानि दृश्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:13&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रस्य निमित्तं एतत् '''64-bit operating system, x64-based processor''' इति वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:21&lt;br /&gt;
| विवरणानि पठित्वा window close कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:25&lt;br /&gt;
| एवं कर्तुम् उपरि दक्षिणभागं गत्वा क्रास्-चिह्नस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| वयं पुनः तदेव '''Downloads''' पृष्ठं प्रति प्रत्यागच्छामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:36&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रं '''64-bit''' अस्तीत्यतः अहं '''64-bit download''' उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:42&lt;br /&gt;
|'''64-bit download ''' इति शीर्षकान्वितं नूतनं window, विभागद्वयेन सह उद्घाट्यते &lt;br /&gt;
।-&lt;br /&gt;
'''Non-Administrator ''' तथा '''Administrator.'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:53&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम् अहं '''Administrator''' विभागस्य अधः, '''Download MarcEdit 7 ''' पर्चन्याः उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:02&lt;br /&gt;
| किमर्थम् इति चेत् अहं मम ग्रन्थालयस्य निर्दिष्ट-'''Koha administrator ''' अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:09&lt;br /&gt;
| '''MacrEdit_Setup64Admin.msi''' इति डैलाग्-बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:16&lt;br /&gt;
| वयमत्र 2 चयनं दृष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Save File''' तथा  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Cancel'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:22&lt;br /&gt;
| अधः वर्तमान-'''Save File''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
| तत्कृत्वा अनन्तरं भवतां यन्त्रस्य  '''Downloads''' फोल्डर् गच्छतु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:31&lt;br /&gt;
|अत्र '''MarcEdit_Setup64Admin.msi''' फैल् रक्षितम् इति भवन्तः दृष्टुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:40&lt;br /&gt;
|इदानीं , सेव्-कृत-फैल् उपरि right click कुर्वन्तु । तथा अत्र परिदृश्यमानचयनेभ्यः '''Install''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:48&lt;br /&gt;
| '''User Account Control''' डैलाग्-बाक्स् मध्ये  '''Yes''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:56&lt;br /&gt;
| '''Welcome to the MarcEdit 7 Setup Wizard''' इति नाम्ना अन्यदेकं window दृश्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य अधः वर्तमान-'''Next ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:08&lt;br /&gt;
| '''License Agreement ''' इति शीर्षकेण सह अन्यदेकं window दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| '''License Agreement ''' जागरूकतया पठन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:18&lt;br /&gt;
| तथा  '''I do not agree''' '''I agree''' च एताभ्यां चयनाभ्यां , '''I Agree ''' रेडियो बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:28&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, window अधः  '''Next ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:33&lt;br /&gt;
| '''Select Installation Folder''' इति किञ्चन नूतनं  window उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:39&lt;br /&gt;
| इन्स्टाल्-करणानन्तरं software रक्षक-फ़ोल्डर् 'पाथ्' दर्शयति एतत्।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:45&lt;br /&gt;
| पर्यायेण , भवन्तः एतत्  software भवद्भिः चितासु अन्यासु सञ्चिकासु इन्स्टाल् कर्तुमर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
'''Folder ''' स्थानेषु आवश्यक'पाथ्' टैप्-करणद्वारा तत् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:56&lt;br /&gt;
| भवन्तः  '''Browse ''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कृत्वा, अवश्यकं '''path''' चेतुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:03&lt;br /&gt;
| तथापि अहं  '''Folder''' स्थाने Folder path तथैव त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:09&lt;br /&gt;
| अस्य window अधः , '''Next ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:14&lt;br /&gt;
| नूतनं विण्डो ''' Confirm Installation''' उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:19&lt;br /&gt;
| इदानीम् अस्य window अधः , '''Next ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:25&lt;br /&gt;
| '''Installing MarcEdit 7''' विण्डो उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:30&lt;br /&gt;
|तदनन्तरं, वयम् एकं success message  window पश्यामः ।&lt;br /&gt;
एतत् - &lt;br /&gt;
'''Installation Complete.'''&lt;br /&gt;
'''MarcEdit 7 has been successfully installed''' इति वदति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:42&lt;br /&gt;
| अस्मात् window-तः बहिरागन्तुं , '''Close ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:47&lt;br /&gt;
| एकं window '''MarcEdit 7.0.250 By Terry Reese''' शीर्षकेण सह उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:56&lt;br /&gt;
|इदानीम् उद्घाटितानि सर्वाणि विण्डो minimize कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:01&lt;br /&gt;
|डेस्क्-टाप् मध्ये, किञ्चन shortcut रचितम् इति भवन्तः पश्यन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:06&lt;br /&gt;
| अनेन वयं  '''MarcEditor ''' '''64-bit Windows ''' यन्त्रस्य डेस्क्-टाप् (Desktop) उपरि सम्यक् इन्स्टाल् कृतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:14&lt;br /&gt;
|अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया डौन्लोड् कृत्वा वीक्षन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:22&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:32&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:36&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् ।&lt;br /&gt;
अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:48&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Receive-Serials/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Receive-Serials/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Receive-Serials/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-16T20:05:31Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|border=1 |  '''Time''' |  '''Narration'''  |- | 00:01 |How to Receive Serials इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागत...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|border=1&lt;br /&gt;
|  '''Time'''&lt;br /&gt;
|  '''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
|How to Receive Serials इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
|अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं &lt;br /&gt;
'''Serials''' इति कथं प्राप्यम् &lt;br /&gt;
विलम्बितं '''Serials''' कथं प्रष्टव्यम्&lt;br /&gt;
'''Serials expiration''' इत्यस्य परिशीलनम्&lt;br /&gt;
'''Serials''' नवीकरणम्&lt;br /&gt;
'''Serials''' अन्वेषणं च पठामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:23&lt;br /&gt;
|अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड्-करणार्थं मया इदमुपयुज्यते -&lt;br /&gt;
Ubuntu Linux OS 16.04 तथा Koha version 16.05&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
|अस्य अनुशिक्षणस्य अनुसरणाय , भवद्भिः Library Science ज्ञातं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:41&lt;br /&gt;
| एतस्य अभ्यासाय, भवतां यन्त्रे Koha  इत्येतत् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:47&lt;br /&gt;
| तथा च भवद्भः Koha इत्यत्र Admin access अपि आवश्यकम्।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:51&lt;br /&gt;
| अधिकज्ञानार्थं कृपया अस्मिन् जालपुटे Koha spoken tutorial  इति सरणिं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:58&lt;br /&gt;
| Serials प्राप्त्यर्थं , Koha इत्यत्र  Superlibrarian Bella  इत्यस्याः password द्वारा login क्रियताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:06&lt;br /&gt;
| Koha homepage इत्यत्र,  Serials उपरि नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:11&lt;br /&gt;
| नूतनपुटस्य शीर्षके , Title इति फील्ड् पश्यतु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:17&lt;br /&gt;
| जर्नल्-शीर्षकस्य प्रथमः शब्दः अथवा अन्यः कोपि शब्दः निवेश्यताम्  । उदाहरणार्थम् अहं Indian इति टङ्कयामि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:25&lt;br /&gt;
| फील्ड्  इत्यस्य दक्षिणे स्थितं Submit इति बटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:30&lt;br /&gt;
| नूतनं पुटं  Serials subscriptions इत्येतत् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:34&lt;br /&gt;
| एतेन पुटेन निम्नलिखितं विवरणं प्रदर्श्यते :&lt;br /&gt;
'''ISSN'''&lt;br /&gt;
'''Title '''&lt;br /&gt;
'''Notes'''&lt;br /&gt;
'''Library'''&lt;br /&gt;
'''Location'''&lt;br /&gt;
'''Call number'''&lt;br /&gt;
'''Expiration date'''&lt;br /&gt;
'''Actions'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:55&lt;br /&gt;
|टेबल् दक्षिणे भागे स्थितं  Actions  इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:00&lt;br /&gt;
|ड्राप्-डौन्तः   Serial receive इति चिनोतु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:05&lt;br /&gt;
| टेबल् सह Serial edition Indian Journal of Microbiology इत्याख्यम् अन्यत् पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:12&lt;br /&gt;
| एतत् टेबल्-मध्ये Status इति विभागे , ड्राप्-डौन् उपरि नुदित्वा  Arrived इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:20&lt;br /&gt;
| ततः, पुटस्य अधः विद्यमानं  Save बटन् उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:25&lt;br /&gt;
| '''Serial collection information for Indian Journal of Microbiology ''' इति शीर्षिकायुक्तम् अन्यदेकं पुटम् उद्घाट्यते । अत्र वयं  Subscription summary द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:37&lt;br /&gt;
| एवंप्रकारेण वयं   Serials प्राप्तुं शक्नुमः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:41&lt;br /&gt;
| अधुना   late Serials कथं प्रष्टव्यम् इति पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:46&lt;br /&gt;
| सञ्चिकाः विलम्बिताः चेत्, कोहा-द्वारा Serials vendors प्रति विपत्र(Email)-सन्देशः प्रेषयितुं शक्यः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
|उदाहरणार्थम् -&lt;br /&gt;
'''4 Serials issues''' इत्यतः, लैब्ररी प्रति केवलं&lt;br /&gt;
सञ्चिकासङ्ख्या 1, 2 तथा 4 प्राप्तं वर्तते ।&lt;br /&gt;
किञ्च  सञ्चिकासङ्ख्या  3 नैव प्राप्ता ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:08&lt;br /&gt;
| एतादृशेषु प्रसङ्गेषु, इतोऽपि अप्राप्ता सञ्चिकासङ्ख्या 3  दार्ढ्येन प्रष्टुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:15&lt;br /&gt;
|मुख्य-Serials पुटस्य वामभागे , Claims इति किञ्चन आप्षन् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:21&lt;br /&gt;
| Claims उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:24&lt;br /&gt;
|'''No claims notice defined. Please define one.''' इति डैलाग्-बाक्स्-युक्तं किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते :&lt;br /&gt;
Please define one उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:35&lt;br /&gt;
| Notices and Slips इति किञ्चन नूतनं पुटमु्द्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
|Notices and Slips अधः,  Select a library इति टेब् अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
ड्राप्-डौन्-तः भवतां ग्रन्थालयस्य नाम चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:48&lt;br /&gt;
|अहं  Spoken Tutorial Library इति चिनोमि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:53&lt;br /&gt;
| Select a library इति टेब्-अधः,  New notice इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:00&lt;br /&gt;
| Add notice इति शीर्षकेण सह नूतनं पुटम् उद्घाट्यते।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:05&lt;br /&gt;
|  तस्मिन्नेव पुटे, Library विभागनिमित्तं Koha स्वयमेव ग्रन्थालयस्य नाम्नः चयनं करिष्यति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:12&lt;br /&gt;
| मम इच्छानुगुणम् , अहं Spoken Tutorial Library इति चिनोमि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:17&lt;br /&gt;
| Koha module निमित्तं , ड्राप्-डौन्-तः,  Claim Serial issue चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:24&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन्-तः Claim serial issue  चयनसमनन्तरं Koha, Library निमित्तं All libraries इति स्वयमेव चयनं करोति इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| अतः, पुनरपि Library टेब् प्रति गत्वा ड्राप्-डौन्-तः Spoken Tutorial Library इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:47&lt;br /&gt;
| अग्रे प्रतिष्ठामहे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:49&lt;br /&gt;
| Code फील्ड्-मध्ये Claim इति टङ्कयन्तु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:53&lt;br /&gt;
| Name फील्ड्-मध्ये ,  Unsupplied Issues इति टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:59&lt;br /&gt;
| ततः, Email इति विभागस्य उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
|Message subject फील्ड्-मध्ये,  Unsupplied Issues इति टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:11&lt;br /&gt;
| Message body : विभागस्य अधः,  vendor निमित्तं  email टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| अत्र मम वेण्डर्  Mumbai Journal Supplier इति अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:22&lt;br /&gt;
| मया स्वस्य वेण्डर्-कृते लघु विपत्रं लिखितमस्ति । भवन्तः वीडियो स्थगयित्वा स्वस्य लैब्ररी-वेण्दर्-कृते विपत्रं लेखितुं शक्नुवन्ति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:31&lt;br /&gt;
|  ततः परं , यदि आवश्यकं स्यत् तर्हि भवन्तः '''Phone, Print ''' तथा '''SMS'' इत्येतदर्थं विवरणं पूरयितुम् अर्हन्ति । अहं तत् रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:43&lt;br /&gt;
|ततः, पुटस्य अधः  Submit इति बटन् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:48&lt;br /&gt;
|Notices and Slips  इत्याख्यं नवीनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:52&lt;br /&gt;
| Notices and Slips  मध्ये,  Select a library टेब् अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:58&lt;br /&gt;
| Koha स्वयमेव Spoken Tutorial Library चिनोति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:03&lt;br /&gt;
|भवन्तः आवश्यकतानुगुणं ड्राप्-डौन्-तः स्वस्य ग्रन्थालयचयनं कर्तुमर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:08&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पुटे,  अधस्तन-टेब् इत्येतेषु पूरितविवरणसहितं किञ्चन टेबल् अस्ति :&lt;br /&gt;
'''Library'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Module'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Code'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Name'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Copy notice '''तथा च&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Actions'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:28&lt;br /&gt;
| ततः, Koha होम्-पेज् प्रति  गच्छन्तु । एतत् कर्तुं वामकोणं प्रति गत्वा Home इत्यत्र नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:39&lt;br /&gt;
| Koha होम्-पेज् इत्यत्र,  Serials उपरि क्लिक्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:45&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतनपुटे , वामभागं गत्वा Claims इति नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:52&lt;br /&gt;
|नवीनपृष्ठे, Vendor फील्ड्-मध्ये ड्राप्-डौन्-तः आवश्यकस्य वेण्डर् इत्यस्य चयनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:59&lt;br /&gt;
| जर्नल्स्-निमित्तं मम समीपे केवलम् एकः वेण्डर् अस्ति । अतः, अहं Mumbai Journal Supplier वेण्डर् सह अग्रे सरामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:07&lt;br /&gt;
|ततः, फील्ड् इत्यस्य दक्षिणे भागे  Ok उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:13&lt;br /&gt;
| Missing issues इत्यनेन शीर्षकेण  सह नूतनपुटमुद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:18&lt;br /&gt;
| नवीने पृष्ठे , Mumbai Journal Supplier इत्यस्य कृते वामभागे चेक बॉक्स इति नुदतु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:26&lt;br /&gt;
| भवतां वेण्डर् अनुसारं भवन्तः चेक्-बाक्स् उपरि क्लिक् कर्तुम् अर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:30&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, पुटस्य अधः Send notification बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:37&lt;br /&gt;
|तदेव पुटं पुनः उद्घाट्यते । अनेन सह च किञ्चन विपत्रं वेण्डर् प्रति प्रेष्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
|  Koha server द्वारा तत् तत् वेण्डर् प्रति विपत्रं प्रेषितम् इति अवधातव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:49&lt;br /&gt;
| अधुना वयं   Check expiration इति विषये पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:53&lt;br /&gt;
| '' subscriptions '' समयः समाप्तः वा न वा इति परिशीलयितुं Check expiration इत्यस्य उपयोगः  क्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:00&lt;br /&gt;
|तस्मिन्नेव पृष्ठे , वामभागं गत्वा Check expiration इति नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:07&lt;br /&gt;
|Check expiration  पुटमुद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| अधुना,  Filter results विभागस्य अधः, Library प्रति गच्छतु तथा च ड्राप्-डौन्-तः,  Spoken Tutorial Library चिन्वन्तु । भवद्भिः अत्र ग्रन्थालयस्य चयनं कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:27&lt;br /&gt;
| ततः परं,  Expiring before यच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:31&lt;br /&gt;
|एतत् तस्य निर्दिष्टदिनाङ्कस्य अनन्तरं  समाप्तावधिकानां Journals विषये सम्पूर्णं सूचिं ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:39&lt;br /&gt;
|Expiring before मध्ये, अहं '''01/01/2019''' इति लिखामि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:48&lt;br /&gt;
| अधुना पुटस्य अधः विद्यमानं Search बटन् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:53&lt;br /&gt;
| तस्मिन्नेव पुटे, 01/01/2019 तमे दिनाङ्के समाप्तावधिकानां जर्नल्स् इत्येतेषां काचित् सूची, आवलीरूपेण दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:05&lt;br /&gt;
| वयं निम्नलिखितं विवरणम् अपि द्रष्टुं शक्नुमः -&lt;br /&gt;
'''ISSN '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Title '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Library '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''OPAC note '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Nonpublic note '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Expiration date ''' तथा च &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Actions'''&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:24&lt;br /&gt;
|अधुना  Actions टेब् अधः, Renew इति बटन् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:30&lt;br /&gt;
| Subscription renewal for Indian Journal of Microbiology इति शीर्षकेण सह किञ्चन नवीनं विण्डो  उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:38&lt;br /&gt;
|  अस्मिन् पुटे निम्नलिखितं टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
Start Date  मध्ये स्वस्य आवश्यकतानुगुणं कृपया  दिनाङ्कं लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
अहं '''01/01/2018''' इति लिखामि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:52&lt;br /&gt;
| अग्रिमं Subscription length अस्ति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:55&lt;br /&gt;
|एतत् त्रिषु फील्ड्स् इत्येतेषु एकं पूरयितुं सूचितमस्ति, अर्थात्-&lt;br /&gt;
'''Number of num ''' नाम सञ्चिकाः इति&lt;br /&gt;
'''Number of weeks ''' तथा&lt;br /&gt;
'''Number of months '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:10&lt;br /&gt;
| मम  Journal त्रैमासिकं प्रकाशनमस्ति इत्यतः, Koha डीफाल्ट्-रूपेण  Number of num मध्ये 4 इति चिनोति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:19&lt;br /&gt;
| भवन्तः स्वस्य आवश्यकतानुगुणं लेखितुं शक्नुवन्ति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:23&lt;br /&gt;
|Note for the librarian that will manage your renewal request  फील्ड् रिक्तं त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:31&lt;br /&gt;
| ततः, पृष्ठस्य अधः Submit इति बटन् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:36&lt;br /&gt;
| Subscription renewed इति सन्देशसहितं किञ्चन विण्डो प्रदर्शितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:41&lt;br /&gt;
| एतत् विण्डो पिधातुं , उपरि वामकोणं गत्वा  क्रास्-मार्क् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:48&lt;br /&gt;
|ततः, इतोपि कश्चन पापप्-सन्देशः प्रदर्शितः भवति :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:52&lt;br /&gt;
| '''To display this page, Firefox must send information that will repeat any action (such as a search or order confirmation) that was performed earlier.'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:04&lt;br /&gt;
|अस्य सन्देशस्य '''Cancel ''' '''Resend''' इति विकल्पद्वये Resend इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:12&lt;br /&gt;
| वयं Check expiration पृष्ठं प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:16&lt;br /&gt;
| अत्र,  Filter results इति विभागे, Expiring before  मध्ये 01/12/2019 इति चिन्वन्तु । केवलं  Expiring date इत्यस्य स्थापनं स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:33&lt;br /&gt;
| तस्मात् निर्दिष्टदिनाङ्कात् पूर्वं समाप्तावधिकानां सर्वेषां Journals इत्येतेषां पूर्णा सूची एतस्मात् प्राप्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:40&lt;br /&gt;
| अधुना,  Filter results विभागस्य अधः  Search इति बट्न् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:46&lt;br /&gt;
| तस्मिन्नेव पुटे, जर्नल्स् इत्येतेषां '01/12/2019' तः पूर्वं समाप्यमाना सूची, एकस्याम् आवल्याम् अस्माभिः दृश्यते।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:57&lt;br /&gt;
| वयं निम्नलिखितान् अंशानपि द्रष्टुं शक्नुमः।&lt;br /&gt;
'''ISSN '''&lt;br /&gt;
'''Title '''&lt;br /&gt;
'''Library '''&lt;br /&gt;
'''OPAC note '''&lt;br /&gt;
'''Nonpublic note '''&lt;br /&gt;
'''Expiration date '''तथा &lt;br /&gt;
'''Actions'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:16&lt;br /&gt;
|एवं वयं - Serials निमित्तं समयसारिणीं निर्मातुं शक्नुमः तान् Volume and issues इत्यस्य आगमनकाले तानपि प्राप्तुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:26&lt;br /&gt;
| अधुना भवन्तः Koha Superlibrarian अकौण्ट्-तः बहिरागन्तुं शक्नुवन्ति।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:31&lt;br /&gt;
| Koha interface इत्यस्य उपरि दक्षिणभागं गच्छतु । Spoken Tutorial Library इति क्लिक् कुर्वन्तु तथा च ड्राप्-डौन्-तः  Log out चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:43&lt;br /&gt;
| अनेन वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:47&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपतः, अस्मिन् अनुशिक्षणे अस्माभिः पठितं यत्&lt;br /&gt;
Serials कथं प्राप्तव्यानि&lt;br /&gt;
late Serials इत्येतेषां प्रश्नः &lt;br /&gt;
Serials expiration परिशीलनम्&lt;br /&gt;
Serials नवीकरणम्&lt;br /&gt;
Serials अन्वेषणम्।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:05&lt;br /&gt;
|पूर्वतने अनुशिक्षणे , Journal of Molecular Biology  निमित्तं नूतनं ग्राहकत्वं (सब्स्क्रिप्षन्) योजितम् आसीत्।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:02&lt;br /&gt;
|गृहकार्यस्य निमित्तं, तदेव ग्राहकत्वं नवीकुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:16&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्च्यन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:20&lt;br /&gt;
| कृपया डौन्-लोड्-कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:23&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:32&lt;br /&gt;
| भवतां प्रश्नान् निमेष-सेकेण्ड्-सहितम् अत्र फोरं-मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:36&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट्-निमित्तं NMEICT, MHRD, भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13:46&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् ।धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Copy-cataloging-using-Z39.50/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C3/Copy-cataloging-using-Z39.50/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C3/Copy-cataloging-using-Z39.50/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-02T17:25:44Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |&amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; |&amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Copy Cataloging using Z39.50''' इत्यस्मिन् अनुशिक...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|&amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Copy Cataloging using Z39.50''' इत्यस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:09&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Z39.50'''इदम् उपयुज्य '''catalog'''  मध्ये अभिलेखाः कथं योजनीयाः इति ज्ञास्यामः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:20&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं :  &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux operating system 16.04'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:28&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' एतेषाम् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:33&lt;br /&gt;
| भवताम् अन्तर्जालसम्पर्कः अस्ति इति निश्चयं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:38&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुम्, भवन्तः लैब्रेरि सैन्स्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:45&lt;br /&gt;
| 'क्याटलागिङ्ग् स्ट्याण्डर्ड्',  '''AACR2''' तथा  '''MARC21''' एतानि जानीयुः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:54&lt;br /&gt;
| एतस्य अभ्यासार्थं, भवन्तः '''Koha''' भवतां सिस्टम् मध्ये इन्स्टाल् कृताः स्युः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:00&lt;br /&gt;
| तथा, '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अक्सेस् अपि भवद्भिः प्राप्तं स्यात् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:05&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं कृपया अस्मिन् जालताणे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:13&lt;br /&gt;
| '''Z39.50'''  इत्युक्ते किम्?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:18&lt;br /&gt;
| '''Z39.50''' - एतत्, रिमोट् गणकयन्त्रडेटाबेस्-तः विवरणानां शोधनस्य तथा पुनःप्राप्तेः '''client–server protocol''' भवति । सङ्क्षेपेण, एतत् क्याटलागिङ्-प्रतिलिपिकरणार्थम् उपयुज्यमानं किञ्चन साधनमस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:37&lt;br /&gt;
| सम्प्रति आरभामहे ।&lt;br /&gt;
आदौ अहं '''Koha''' इण्टर्फेस् कृते परिवर्तयामि, अपि च '''Superlibrarian, Bella''' इति लागिन् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:47&lt;br /&gt;
|''' Koha Home ''' पुटे, '''Koha administration''' इत्यस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:53&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे, अधः स्क्रोल् कुर्वन्तु तथा  '''Additional parameters''' जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:59&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, ''' Z39.50/SRU servers''' इत्यस्योपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:07&lt;br /&gt;
| '''Z39.50/SRU servers administration ''' इति नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:16&lt;br /&gt;
| अत्र, '''+New Z39.50 server'''  तथा'''+New SRU server''' इति ट्याब्-द्वयं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:26&lt;br /&gt;
| '''+New Z39.50 server''' इत्यस्य ट्याब् उपरि क्लिक्  कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:32&lt;br /&gt;
| '''New Z39.50 server''' इति शीर्षिकया सह किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:40&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु '''target Z39.50 Server''' एतत् योजयितुम्, अस्माभिः टार्गेट् सर्वर्-विवरणानि ज्ञातानि स्युः। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:51&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः  '''Z39.50 server''' इत्यस्य कान्यपि विवरणानि न ज्ञातानि चेत् अस्मिन् '''URL''' मध्ये भवन्तः '''Z39.50 servers''' आवलीं द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:05&lt;br /&gt;
| '''IRSpy''' इति पुटम् उद्घाटितं भवति । कानिचन विवरणानि पूरयितुम् एतत् अस्मान् सूचयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:12&lt;br /&gt;
| इदानीम् आरम्भं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:14&lt;br /&gt;
| '''(Anywhere) ''' फील्ड् रिक्तं त्यजन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:18&lt;br /&gt;
| '''Name''' कृते, अहं '''Library of Congress''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:23&lt;br /&gt;
| किमर्थमिति चेत्, एतत् महाग्रन्थालयेषु अन्यतमम् अस्ति तथा ग्रन्थसूचेः बृहत् डेटायुक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| अनन्तरं , '''Country''' फील्ड् इत्यत्र, ड्राप्-डौन् तः '''United States''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:38&lt;br /&gt;
| '''Protocol ''' निमित्तं, ड्राप्-डौन् तः  '''Z39.50''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:46&lt;br /&gt;
| भवताम् अवश्यकतानुसारं , भवन्तः अन्यविवरणामि पूरयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
| अनन्तरं पुटस्य अधः विद्यमानं '''Search '''  बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:57&lt;br /&gt;
| शोधितफलितांशैः सह किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:01&lt;br /&gt;
| 9 ग्रन्थालयानाम् आवलीं, अधोदत्तशीर्षिकासु प्रदर्शितमस्ति । &lt;br /&gt;
'''Title, '''&lt;br /&gt;
'''Host Connection Reliability,'''&lt;br /&gt;
'''Host, '''&lt;br /&gt;
'''Port ''' तथा&lt;br /&gt;
'''DB.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:16&lt;br /&gt;
| '''Koha''' मध्ये, '''New Z39.50 server '''  मध्ये विवरणानि पूरयितुं एतानि विवरणानि उपयुज्यमानानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : 10 तः अधिकानि लैब्रेरि-आवलीः भवन्तः द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:32&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु, यत्किञ्चित्  टार्गेट् ''' Z39.50 server''' योजनात् पूर्वं, कृपया '''Host Connection Reliability''' निश्चयं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:43&lt;br /&gt;
| अहं '''Title : Library of Congress''' उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:48&lt;br /&gt;
| '''Library of Congress''' इति शीर्षिकया सह किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:54&lt;br /&gt;
| किञ्चित्कालानन्तरम् अस्माकं कृते अस्मिन् पुटे विद्यमानानि विवरणानि आवश्यकानि. अतः इदं पुटम् उद्घाट्य स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:01&lt;br /&gt;
| इदानीं, वयं '''New Z39.50 server ''' पुटं प्रति प्रत्यागच्छाम । इदम्, अनुशिक्षणे अस्माभिः आदावेव उद्घाट्य स्थापितम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:12&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे, आवश्यकविवरणानां पूरणस्य आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| एतानि विवरणानि अस्माभिः उद्घाटिते '''Library of Congress ''' पुटे सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:23&lt;br /&gt;
| अतः, एतस्य वयम् आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:25&lt;br /&gt;
| '''New Z39.50 server ''' पुटे, '''Server name''' कृते, '''Library of Congress''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:34&lt;br /&gt;
| एतत् विवरणं '''Library of Congress '''पुटे '''Name''' इति विभागे अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| अहं '''New Z39.50 server ''' पुटे, अन्यानि कानिचन विवरणानि पूरितवानस्मि । एतानि अहं '''Library of Congress ''' पुटतः स्वीकृतवानस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:54&lt;br /&gt;
| भवन्तः वीडियो स्थगयितुमर्हन्ति, भवताम् आवश्यकतानुसारं विवरणानि पूरयितुं शक्नुवन्ति च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:01&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु, रक्तवर्णैः निर्दिष्टानि फील्ड्स् अनिवार्याणि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:06&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, वयं '''Preselected (searched by default)''' इति चेक्-बाक्स् पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:12&lt;br /&gt;
| भवन्तः इदं निर्दिष्टं लैब्रेरि-डेटाबेस् सर्वदा डीफाल्ट् भूत्वा शोधयितुमिच्छन्ति चेत्, एतत् क्लिक् कुर्वन्तु । अहं चेक्-करणं विना तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:23&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं '''Rank (display order)''' फील्ड् प्रति आगच्छामः । भवन्तः लैब्ररि आवल्याम् आदौ अस्य लैब्ररि लिस्ट् कर्तुमिच्छन्ति चेत् तदा अत्र '''1''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:37&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : भवन्तः अनेकानि   'z39.50 टार्गेट्स् योजयितुमिच्छन्ति चेत्, श्रेण्यनुसारं तानि योजयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:47&lt;br /&gt;
| '''Syntax''' निमित्तं, ड्राप्-डौन्-तः अहं MARC21/USMARC''' एतं चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:00&lt;br /&gt;
| '''Encoding ''' निमित्तं, कोहा डीफाल्ट् भूत्वा '''utf8''' चिनोति । अहं तत् तथैव स्थापयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:08&lt;br /&gt;
| किन्तु भवताम् आवश्यकतानुसारं , भवन्तः अन्यत् किमपि मौल्यं चेतुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:14&lt;br /&gt;
| अनन्तरं''' Time out (0 its like not set)''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:20&lt;br /&gt;
| अत्र, फलितांशान् द्रष्टुं भवद्भिः निरीक्ष्यमाणं सेकेण्ड्-सङ्ख्यायाः टण्कणं कुर्वन्ति । '''240''' इदं टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:32&lt;br /&gt;
| '''Record type''' कृते, कोहा डीफाल्ट् भूत्वा, '''Bibliographic''' स्वयं चिनोति । तथा कृते सति, सर्वाः सञ्चिकाः ‘बिब्लियोग्रफिक्’ विवरणयुताः भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:44&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवराणानां पूरणानन्तरं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:51&lt;br /&gt;
| '''Z39.50/SRU servers administration ''' इति पुटं पुनः उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:00&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे, विभिन्नशीर्षिकाणाम् अधः योज्यमानानि विवरणानि वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:06&lt;br /&gt;
| इदानीम्, अस्मिन् लैब्रेरितः सञ्चिकां शोधयितुं, '''Koha home''' पुटं प्रति गच्छन्तु । तथा '''Cataloging''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:16&lt;br /&gt;
| '''+New record''' तथा&lt;br /&gt;
'''New from Z39.50/SRU''' इति आप्षन्-द्वयेन सह, किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:29&lt;br /&gt;
| '''New from Z39.50/SRU ''' प्रति गच्छन्तु तथा ड्राप्-डौन् तः '''BOOKS''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:40&lt;br /&gt;
| '''Z39.50/SRU search''' इत्याख्यं नूतनं जालपुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:48&lt;br /&gt;
| पुटस्य दक्षिणकोणे '''Search targets '''इत्याख्यं फील्ड् चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:54&lt;br /&gt;
| आदौ अस्मिन् अनुशिक्षणे अस्माभि योजितं  '''Z39.50 target''', तन्नाम,  '''LIBRARY OF CONGRESS''' अत्र भवद्भिः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:07&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''LIBRARY OF CONGRESS''' इत्यस्य पार्श्वे विद्यमानं चेक्-बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:14&lt;br /&gt;
| अस्य पुटस्य वामपार्श्वे , विविधानि फील्ड्सहितं '''Z39.50/SRU search ''' अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:25&lt;br /&gt;
| एतत्-फील्ड् मध्ये '''Title''' चिन्वन्तु तथा '''Clinical Microbiology''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:33&lt;br /&gt;
| आवश्यकं चेत् भवन्तः, अन्यानि फील्ड्स् पूरयितुं शक्नुवन्ति । अहं तानि रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:40&lt;br /&gt;
|इदानीं पुटस्य अधः विद्यमानं '''Search ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:46&lt;br /&gt;
| तथापि, क्लिक्-करणात् पूर्वं,  भवतां अन्तर्जालसम्पर्कः अस्ति वा इति दृढीकुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:52&lt;br /&gt;
| '''Results''' इत्याख्यम् अन्यदेकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । एतत्&lt;br /&gt;
'''Server''', '''Title''', '''Author''', '''Date''', '''Edition''', '''ISBN''', '''LCCN''', '''MARC '''तथा '''Card''' इति शीर्षिकाभिः सह विवरणानि दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:11&lt;br /&gt;
|इदानीं, पुटस्य दक्षिणकोणं गच्छन्तु तथा  '''Import''' इत्याख्यं फील्ड् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:18&lt;br /&gt;
| '''Title: Clinical Microbiology''' फील्ड् निमित्तम् अहं '''Import ''' उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:25&lt;br /&gt;
| भवताम् आवश्यकतानुसारम्, अन्यत् किमपि ''' Title ''' निमित्तं, भवन्तः '''Import ''' उपरि क्लिक् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:32&lt;br /&gt;
| '''Import ''' क्लिक्-करणात्-परं, '''Add MARC record ''' इत्येकं नूतनं विण्डो उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:39&lt;br /&gt;
| 'लैब्रेरि आफ् काङ्ग्रेस्' डेटाबेस्-तः अवतारिताः केचन् ट्याग् भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:47&lt;br /&gt;
| किन्तु भवताम् आवश्यकतानुसारं, तत्-तत् ट्याग्-निमित्तं रिक्तं फील्ड् भवन्तः पूरयेयुः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:55&lt;br /&gt;
| पूर्वतने कस्मिंश्चित् अनुशिक्षणे, अस्य पुटस्य विवरणं अस्माभिः पूरितमिति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:02&lt;br /&gt;
| दॄश्यं स्थगयन्तु तथा विवरणानि पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:06&lt;br /&gt;
| विवरणानां पूरणानन्तरं, पुटस्य उपरि विद्यमानं ''' Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:13&lt;br /&gt;
| ''' Items for Clinical microbiology by Ross, Philip W. ''' इत्याख्यं नूतनपुटमेकम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:22&lt;br /&gt;
| इदानीं,  पुटस्याधोभागे विद्यमानं '''Add item ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:28&lt;br /&gt;
| ''' Items for Clinical microbiology by Ross, Philip W. '''  इत्याख्यं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:36&lt;br /&gt;
| अनेन, वयं '''Library of Congress ''' तः, '''Clinical microbiology'''  इति पुस्तकस्य विवरणानि ''Koha''' मध्ये यशस्वितया इम्पोर्ट् कृतवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:48&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:50&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Z39.50.''' उपयुज्य '''Catalog''' मध्ये रेकार्ड्स् कथं योजनीयानीति ज्ञातवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:00&lt;br /&gt;
|  गृहकार्यम् –&lt;br /&gt;
'''Z39.50''' उपयुज्य, एकस्याः सरणेः रेकार्ड्स्  '''Catalog''' मध्ये योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:10&lt;br /&gt;
|  अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:18&lt;br /&gt;
|  स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:28&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:32&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:45&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
||}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Catalog-Serials/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Catalog-Serials/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Catalog-Serials/Sanskrit"/>
				<updated>2020-02-01T10:11:43Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1  | '''Time'''  |'''Narration'''   |-  |00:01  | '''How to catalog Serial subscriptions''' इत्यस्मिन् अनुशिक्षणे भवत...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1 &lt;br /&gt;
| '''Time''' &lt;br /&gt;
|'''Narration''' &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:01 &lt;br /&gt;
| '''How to catalog Serial subscriptions''' इत्यस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:07 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, कथं सीरियल् सब्स्क्रिप्शन् क्याटलाग् ( पुस्तकानाम् आवलिः) करणम् इति ज्ञास्यामः। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:14 &lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड्-कर्तुमहं :&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04''' तथा &lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः  '''16.05''' एतेषाम् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:27 &lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुम्, भवद्भिः लैब्रेरि सैन्स् ज्ञातव्यम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:33 &lt;br /&gt;
| एतम् अभ्यासं कर्तुं भवद्भिः, '''Koha'''  भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
तथा, '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अक्सेस् अपि भवद्भिः प्राप्तं स्यात् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:44 &lt;br /&gt;
| अन्यथा, कृपया अस्मिन् जालस्थाने '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:50 &lt;br /&gt;
| आरम्भात् प्राक्, '''Serials''' मोड्यूल् इत्युक्ते किमिति ज्ञास्यामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:56&lt;br /&gt;
| '''Serials ''' मोड्यू्ल् - &lt;br /&gt;
काले काले प्रकाश्यमानानि जर्नल्स्,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:03 &lt;br /&gt;
| पत्रिकाणां (Magazines) तथा नियतकालिकानां च (Periodicals) ग्राहकत्वस्य निर्वहणार्थम् उपयुज्यन्ते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:10 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् विवरणे, अहं - &lt;br /&gt;
'''Indian Journal of Microbiology''' इति शीर्षिकायाः   &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:19&lt;br /&gt;
|'''Volume-57''', &lt;br /&gt;
'''Number- 1''',&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
त्रैमासिकप्रकटनं – Janतः March 2017 पर्यन्तं किञ्चन सीरियल्-प्रकाशनस्य क्याटलाग् कुर्वन् अस्मि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:30 &lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुं, '''Superlibrarian Username ''' तथा पास्वर्ड्-द्वारा लागिन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:36 &lt;br /&gt;
| '''Home ''' पुटे, '''Cataloging''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:41 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं ''' plus New record''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
ड्राप्-डौन् तः, ''' Serials''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:49 &lt;br /&gt;
| '''Add MARC record ''' इति किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:54 &lt;br /&gt;
| इदानीम् अधोदत्तानि विवराणि पूरयामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:58 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे, कानिचन अनिवार्य-फील्ड् सन्ति इति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:03&lt;br /&gt;
|'कोहा', कानिचन अनिवार्य-फील्ड् कृते स्वयं मौल्यं ददाति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:09 &lt;br /&gt;
|0 तः 9 पर्यन्तं ट्याब्-श्रेण्यां, वयं ट्याब् ''' zero''' तः आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:16 &lt;br /&gt;
| '''000, LEADER''' फील्ड् मध्ये क्लिक् कुर्वन्तु । डीफाल्ट्-भूत्वा, '''Koha ''' इदं मौल्यं दर्शयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:26 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''005 DATE AND TIME OF LATEST TRANSACTION''' फील्ड् मध्ये क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:35 &lt;br /&gt;
| कोहा, मम यन्त्रे इदं मौल्यं स्वयं ददाति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:40 &lt;br /&gt;
| भवतां इन्टर्फेस् मध्ये भवन्तः अन्यत् मौल्यं पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:44 &lt;br /&gt;
| '''006''' तथा '''007''' फील्ड् अहं तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:50 &lt;br /&gt;
| '''008 FIXED-LENGTH DATA ELEMENTS--GENERAL INFORMATION ''' क्लिक्-करणानन्तरं , '''Koha ''' इदं मौल्यं स्वयं ददाति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:01 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं , '''022 ISSN'''  इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:06 &lt;br /&gt;
| ''' 022 question mark''' पार्श्वस्थं रिक्तं बाक्स्-द्वयं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:12 &lt;br /&gt;
| पश्यन्तु: भवन्तः प्रश्नार्थकचिह्नस्य उपरि  (''' ? ''') क्लिक्-करणानन्तरं, ट्याग् '''022 ''' कृते, सम्पूर्णं '''MARC 21 Bibliographic ''' फार्म्याट् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:24 &lt;br /&gt;
| अत्र, एतत् द्वयं  '''indicator''' न विवृतम् (सूचकम्) ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:28 &lt;br /&gt;
| इदानीं वयं कोहा इन्टर्फेस् प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:32 &lt;br /&gt;
| अहं एतत् रिक्तबाक्स्-द्वयं तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:36 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''‘a’ International Standard Serial Number''' इति फील्ड् पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:43 &lt;br /&gt;
| अष्टसंख्यायुक्तं जर्नल् ''' ISSN''' सङ्ख्याम् अत्र टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:49&lt;br /&gt;
| तथापि , भवद्भिः क्याटलाग् कृते चितं जर्नल्  ''' ISSN''' अत्र योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|03:55 &lt;br /&gt;
| अन्यानि फील्ड्स् तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:57 &lt;br /&gt;
| भवतां लैब्ररि अवश्यकथानुसारं, इदं फील्ड्-पूरणं भवद्भिः परिगणयितुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:04 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''040 CATALOGING SOURCE''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
''' 040 ?''' (प्रश्नार्थकचिह्नस्य) पार्श्वे बाक्स्-द्वयं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:14 &lt;br /&gt;
| अत्र, एतत् सूचीद्वयं न विवृतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:18 &lt;br /&gt;
| अतः, अहम् एतत् बाक्स्-द्वयं तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:23 &lt;br /&gt;
| '''c, Transcribing agency''' इत्याख्यं सब्-फील्ड् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:28 &lt;br /&gt;
| अत्र '''Institute/University ''' अथवा '''Department''' नाम टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:34 &lt;br /&gt;
| अहं  ''' IIT Bombay''' इति टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  04:37 &lt;br /&gt;
| इदानीं ''' 082 DEWEY DECIMAL CLASSIFICATION NUMBER''' इत्याख्यं ट्याब् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:44 &lt;br /&gt;
| ‘'''a’, Classification number ''' इत्याख्ये सब्-फील्ड् मध्ये, '''660.62''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|04:52 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, उपरितन सीमां प्रति गत्वा 0 तः 9 ट्याब् मध्ये, ट्याब् ''' 2''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:01 &lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''245 TITLE STATEMENT:''' इत्याख्यं ट्याब् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:07 &lt;br /&gt;
| ''' 245 ?''' पार्श्वे एतत् रिक्तं बाक्स्-द्वयं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
पूर्वोक्तरीत्या, प्रश्नार्थकचिह्नस्य (''' ? ''') उपरि भवतां क्लिक्-करणानन्तरं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:17 &lt;br /&gt;
| तादृशं ट्याब् निमित्तं, सम्पूर्णं '''MARC 21 Bibliographic format ''' उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:24 &lt;br /&gt;
| वयं पुनः 'कोहा इन्टर्फेस्' प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:28 &lt;br /&gt;
| इदानीं , प्रथम-रिक्त-बाक्स् मध्ये ''' 0''' इति टण्कयन्तु । पश्यन्तु : ''' 0'''- एतत् '''No added Entry''' कृते इण्डिकेटर् भवति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|05:37 &lt;br /&gt;
| द्वितीय-रिक्त-बाक्स्-मध्येऽपि '''0 ''' इति टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:41 &lt;br /&gt;
|2 द्वितीयः इण्डिकेटर्, किञ्चन non-filing (नान्- फैलिन्ग्) अक्षरस्य प्रतिनिधित्वं वहति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:46 &lt;br /&gt;
|अहं ''' 0''' टण्कितवान् । किमर्थमिति चेत्,  अस्य '''TITLE'''  अधः, non- filing अक्षरं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:54 &lt;br /&gt;
| ‘'''a’ Title''' इत्याख्ये सब्-फील्ड् मध्ये, एवं टण्कयन्तु : '''Indian Journal of Microbiology.''' &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:01 &lt;br /&gt;
| भवतां जर्नल्-शीर्षिकामत्र टण्कयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:05 &lt;br /&gt;
| इदानीं, '''260 PUBLICATION, DISTRIBUTION, ETC ''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:11 &lt;br /&gt;
| '''260?''' (260 प्रश्नार्थकचिह्नस्य) पार्श्वे रिक्तं बाक्स्-द्वयम् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:17 &lt;br /&gt;
| एतदर्थम् इण्डिकेटर्-द्वयं न विवृतम् । अतः, अहं रिक्त-बाक्स्-द्वयमपि तथैव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:26 &lt;br /&gt;
| सम्प्रति, मम पुस्तकानां विवरणानि अहं पूरयामि । भवतां पुस्तकानां विवरणं भवन्तः टण्कयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:34 &lt;br /&gt;
| ‘'''a’ Place of publication, distribution, etc., ''' इत्याख्ये सब्-फील्ड् मध्ये, ''' New Delhi''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:42 &lt;br /&gt;
| ‘'''b’ Name of publisher, distributor, etc. ''' इत्याख्ये सब्-फील्ड् मध्ये, '''Springer''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:50 &lt;br /&gt;
| ‘'''c’ Date of publication, distribution, etc. ''' इति सब्-फील्ड् मध्ये '''2017''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:00 &lt;br /&gt;
| सम्प्रति, पुनः उपरितनकोणं गच्छन्तु । अपि च, 0 तः 9 पर्यन्तं ट्याब्-मध्ये '''3''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:07 &lt;br /&gt;
| इदानीं '''300 PHYSICAL DESCRIPTION''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:12 &lt;br /&gt;
| '''300?''' (300 प्रश्नार्थकचिह्नम्) पार्श्वे, रिक्तं बाक्स्-द्वयं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:19 &lt;br /&gt;
| एतदर्थम् इण्डिकेटर्-द्वयस्यापि विवरणं न कृतम् । तस्मात् रिक्तं बाक्स्-द्वयं यथा अस्ति तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:27 &lt;br /&gt;
| ''' ‘a’ Extent ''' सब्-फील्ड् मध्ये, अहं '''11 v''' इति टण्कनं करोमि।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:33 &lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : '''11 v''' अनन्तरम् अहं जर्नल् कृते ग्राहकोऽभवम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:39 &lt;br /&gt;
| अतः, भवतां जर्नल् अनुसारेण भवन्तः पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:43 &lt;br /&gt;
| इदानीं, '''310 CURRENT PUBLICATION FREQUENCY''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:49 &lt;br /&gt;
| '''310?''' पार्श्वस्थः रिक्तबाक्स्-द्वयं चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:55 &lt;br /&gt;
| एतस्मात् इण्डिकेटर्-द्वयस्य विवरणं न कृतवन्त: । अतः, अहं रिक्तं बाक्स्-द्वयं यथा अस्ति तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:03 &lt;br /&gt;
| ट्याग्-विस्तरणार्थं '''CURRENT PUBLICATION FREQUENCY ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । एतस्मात् वयं सब्-फील्ड् पूरयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|08:12 &lt;br /&gt;
| '''‘a’ Current publication frequency''' इति सब्-फील्ड्-मध्ये अहं '''Quarterly''' इति टण्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:22 &lt;br /&gt;
| किमर्थमित्युक्ते मम जर्नल् त्रैमासिकी सरणिः अस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:27 &lt;br /&gt;
| भवतां विभिन्नमस्ति चेत्, उदाहरणार्थम् : मासिकं द्वैमासिकम् इत्यादयः, तदनुसारं पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:34&lt;br /&gt;
| अनन्तरं पुन: उपरितनसीमां गच्छन्तु । तथा 0 त: 9पर्यन्तं ट्याब् मध्ये '''6''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:41&lt;br /&gt;
| '''650 SUBJECT ADDED ENTRY--TOPICAL TERM''' इति फील्ड् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:47&lt;br /&gt;
| ''' 650''' प्रश्नार्थकचिह्नस्य पार्श्वे रिक्तं बाक्स्-द्वयं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
प्रथमरिक्तबाक्स्-मध्ये, ''' 1 ''' इति टण्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:55&lt;br /&gt;
|'''Primary (Level of subject)''' कृते ''' 1 ''' इण्डिकेटर् अभवत् इति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:00&lt;br /&gt;
| द्वितीयरिक्त-बाक्स्-मध्ये, ''' 0 ''' इति टण्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:04&lt;br /&gt;
|'''Library of Congress Subject Headings (Thesaurus)''' कृते, ''' 0 ''' इण्डिकेटर् अभवत् वा इति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:11&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''‘a’ Topical term or geographic name as entry element.''' इति सब्-फील्ड् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:19&lt;br /&gt;
| अत्र, अहं  subject heading '''Microbiology''' इति टण्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:24&lt;br /&gt;
| भवतां 'पुस्तकं' अथवा 'सरणि’निमित्तं सूक्तं subject heading भवद्भिः टण्कनं करणीयम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:31&lt;br /&gt;
| यदि, एकस्मात् अधिकं कीवर्ड् योजनीयं चेत्, तदा पूर्वतनानुशिक्षणे विवृतरीत्या '''Repeat this Tag''' इति लघु बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 09:42&lt;br /&gt;
| ट्याब् '''650''' इत्यस्य प्रतिकृतिः दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:47&lt;br /&gt;
| पुन: उपरितनसीमां प्रति गच्छन्तु । तथा, 0 त:  9 पर्यन्तं ट्याब्-मध्ये  ''' 7''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|09:54&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाटिते नूतनपुटे, '''700 ADDED ENTRY--PERSONAL NAME''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:03&lt;br /&gt;
| ''' 700 ? ''' (प्रश्नार्थकचिह्नस्य) पार्श्वे, रिक्तं बाक्स्-द्वयं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
प्रथमरिक्त-बाक्स्-मध्ये, ''' 1 ''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:13&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु :''' 1, Surname''' कृते इण्डिकेटर् अभवत् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:18&lt;br /&gt;
| द्वितीयम् इण्डिकेटर् '''MARC 21''' न विवृतम् । अतः, अहं तद् रिक्तं स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:26&lt;br /&gt;
| ट्याग्-विस्तरणार्थं '''ADDED ENTRY--PERSONAL NAME ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । अनेन वयं सब्-फील्ड् पूरयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:35&lt;br /&gt;
| ''' ‘a' Personal name,''' इति सब्-फील्ड्-मध्ये, सम्पादकस्य(editor) नाम लिखन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:41&lt;br /&gt;
| भवतां पुस्तकस्य अथवा सरणीनां सम्पादकस्य नाम टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:47&lt;br /&gt;
| प्रथमं surname, अनन्तरं अल्पविराम-चिह्नं, ततः परं प्रथम-नाम (first name) लेखितुं स्मरन्तु ।	&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10:54&lt;br /&gt;
| अन्तिमतया, 0 तः 9पर्यन्तं ट्याब्-मध्ये, ट्याब् '''9 ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:00&lt;br /&gt;
| '''942 ADDED ENTRY ELEMENTS (KOHA)''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:06 &lt;br /&gt;
| ''' ‘c’: Koha item type, ''' इति सुब्-फील्ड् गच्छन्तु । ड्राप्-डौन् तः ''' Serial''' इदं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:15&lt;br /&gt;
| सर्वविवरणानां पूरणानन्तरं, पुटस्य वामकोणे विद्यमानं ''' Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:22&lt;br /&gt;
| मया दत्तशीर्षिकया सह किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:26&lt;br /&gt;
| मम इन्टर्फेस्-मध्ये, इदं '''Items for Indian Journal of Microbiology''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11:33&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Add item ''' कृते-&lt;br /&gt;
'''Date acquired , Source of acquisition''', &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:45&lt;br /&gt;
|'''Cost, normal purchase price, Barcode, Cost, replacement price etc.''' इत्यादीनां विवरणानि पूरयितुम् अस्मभ्यं सूच्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:54&lt;br /&gt;
| अहं मम लैब्रेरि अनुसारं कानिचन विवरणानि पूरितवान् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|11:58&lt;br /&gt;
| भवन्तः दृश्यावलिं तात्कालिकं स्थगयित्वा (pause), भवतां लैब्रेरि विवरणानि पूरयितुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:04&lt;br /&gt;
| दिनाङ्कं स्वयं चेतुं, '''Date acquired''' इति फील्ड् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । तथापि दिनाङ्कः सम्पादितुं शक्यते इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:15&lt;br /&gt;
| यत्किमपि निर्दिष्टफील्ड्-निमित्तं भवन्तः सूच्यांशान् न जानन्ति चेत्, तत् तथैव रिक्तं त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:21&lt;br /&gt;
| डीफाल्ट्-भूत्वा, कोहा - '''Permanent location,''' &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:29&lt;br /&gt;
|'''Current location''', '''Full call number''' तथा '''Koha item type''' कृते विवरणानि पूरयति इति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:37&lt;br /&gt;
| अनेन सह, भवन्तः पुटस्य अधः विद्यमानं - '''Add &amp;amp; Duplicate''', &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:43&lt;br /&gt;
|'''Add multiple copies of this item''' इति बटन्स् क्लिक् कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12:49&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवरणानां पूरणानन्तरं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Add item''' इत्यस्मिन् ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|12:56&lt;br /&gt;
| पूरितानां जर्नल्-विवरणेन सह, '''Items for Indian Journal of Microbiology''' इति अन्यदेकं पुटं उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:05&lt;br /&gt;
| अनेन सह, वयं '''Indian Journal of Microbiology by Kalia, V.C. ''' इति शीर्षिकयुक्त-जर्नल् विवरणानि  (अभिलेखाः)&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:15&lt;br /&gt;
| लैब्रेरि इत्यस्य  '''Biology ''' विभागस्य कृते, सूक्तविवरणेन सह क्याटलाग् कृतवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:20&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Koha''' तः भवन्तः लाग्-औट् कर्तुं शक्नुवन्ति।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:23&lt;br /&gt;
| '''Koha''' इन्टर्फेस् इत्यस्य उपरितन-दक्षिणकोणं प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:28&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । अपि च, ड्राप्-डौन् तः '''Log out''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:35&lt;br /&gt;
| एवं, वयम् अनुशिक्षणस्य अन्तिमघट्टं प्राप्ताः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:38&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण&lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, सरणीनां ग्राहकत्वानि (subscription) कथं क्याटलाग् करणीयानीति ज्ञातवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:48&lt;br /&gt;
| गृहकार्यनिमित्तं–'''Journal of Molecular Biology''' इदं क्याटलाग़् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|13:54&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
|14:01&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|14:07&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14:11&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|14:15&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|14:22&lt;br /&gt;
| एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|14:27&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Cataloging/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Cataloging/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Cataloging/Sanskrit"/>
				<updated>2020-01-29T17:26:20Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|border = 1 |&amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; |&amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Cataloging''' अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वा...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|border = 1&lt;br /&gt;
|&amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Cataloging''' अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:05&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''Koha''' द्वारा '''Cataloging ''' कथं करणीयमिति पठामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:12&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुं मया :  &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04''' तथा&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:20&lt;br /&gt;
|  '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' एतानि उपयुञ्जे &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:24&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवद्भिः ग्रन्थालयविज्ञानं अधीतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:29&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणं अभ्यस्तुं भवद्भिः भवतां यन्त्रे '''Koha''' इन्स्टाल् करणीयम् ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:35&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अभिगम्यता (access) प्राप्तव्या ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| अन्यथा अस्मिन् जालपुटे  '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:46&lt;br /&gt;
| इदानीं प्रारभामहे । अहं  '''Koha''' इन्टर्फेस् कृते परिवर्तयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:51&lt;br /&gt;
| '''Library Staff user name Samruddhi ''' द्वारा लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:56&lt;br /&gt;
| गते अनुशिक्षणे, वयं  तस्यै 'क्याटलागिंग् रैट्स्' दत्तवन्तः इति स्मर्तव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:02&lt;br /&gt;
| तथा च, गते अनुशिक्षणे, अस्माकं लैब्ररि “पुस्तकं” तथा “सीरियल्” योजनम् इति किञ्चन असैन्मेन्ट् आसीत् इत्यपि स्मर्तव्यम् ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:12&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं '''Koha''' इन्टर्फेस् अन्तः '''Library Staff: Samruddhi''' इत्यत्र स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:18&lt;br /&gt;
| '''Home''' पृष्ठे  '''Cataloging''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:23&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनपृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:26&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं रेकार्ड् आरब्धुं  ''' plus New record''' ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:32&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः अहं  '''BOOKS''' चिनोमि ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:36&lt;br /&gt;
| प्रगते अनुशिक्षणे निर्मितस्य  'ITEM Type' उपरि एतत् चयनमवलम्बितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:42&lt;br /&gt;
| तथापि भवद्भिः विरचितम् “ऐटम् टैप्” अनुसृत्य भवन्तः चयनं कर्तुमर्हन्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:48&lt;br /&gt;
| '''Add MARC record ''' इति शीर्षिकायुक्तं किञ्चन नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:53&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पृष्ठे, रक्तवर्णस्य नक्षत्ररूपेण दर्शितं स्थलं पूरणीयमेव । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:01&lt;br /&gt;
| 'कोहा', निर्दिष्टस्थानेभ्यः स्वयं व्याल्यू ददाति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:07&lt;br /&gt;
| 0 तः  9 पर्यन्त ट्याब् श्रेणौ वयं ट्याब् ''' zero''' तः आरभामहे । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:15&lt;br /&gt;
| '''000, LEADER''' स्थाने क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:21&lt;br /&gt;
| अनिवार्यरूपेण , '''Koha ''' एतत् व्याल्यू दर्शयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:25&lt;br /&gt;
| ''' 001 CONTROL NUMBER ''' स्थानम् अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:32&lt;br /&gt;
| '''003 CONTROL NUMBER IDENTIFIER ''' क्लिक् क्रियते चेत् कोहा एतत् व्याल्यू स्वयं ददाति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:41&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  '''005 DATE AND TIME OF LATEST TRANSACTION''' स्थाने क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:49&lt;br /&gt;
| कोहा, मम यन्त्रे एतत् व्याल्यू स्वयं ददाति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:54&lt;br /&gt;
| भवतां यन्त्रे भवन्तः अन्यत् व्याल्यू पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:58&lt;br /&gt;
| ''' 006 ''' तथा '''007 ''' स्थानानि अहं रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:05&lt;br /&gt;
| इदानीं '''008 FIXED-LENGTH DATA ELEMENTS GENERAL INFORMATION''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
|  '''Koha ''' एतत् व्याल्यू स्वयं ददाति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:15&lt;br /&gt;
| एतत्  'डेमो' निमित्तं अतिरिक्तस्थानानि अहम् एवमेव त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:19&lt;br /&gt;
| भवतां लैब्ररि अवश्यकतानुसारं एतानि स्थानानि पूरणीयानि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:25&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं , '''020 INTERNATIONAL STANDARD BOOK NUMBER''' इति ट्याब् गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:31&lt;br /&gt;
| ''' 020''' पार्श्वे द्वयं रिक्तं बाक्स् पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:36&lt;br /&gt;
| कृपया पश्यन्तु: भवन्तः प्रश्नार्थकचिह्नस्य उपरि  (''' ? ''') क्लिक् क्रियते चेत्, ताद्श ट्याग्-निमित्तं सम्पूर्णं '''MARC 21 Bibliographic ''' फ़ार्म्याट् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:47&lt;br /&gt;
| अत्र एतत् द्वयं '''indicator''' न विवृतम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:51&lt;br /&gt;
| अत एव, अहम् एतत्-द्वयं रिक्तं बाक्स् तथैव स्थापयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:55&lt;br /&gt;
| '''‘a’ INTERNATIONAL STANDARD BOOK NUMBER''' इति सब्-फील्ड् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:01&lt;br /&gt;
| इदानीम् अत्र 13-सङ्ख्यायुक्तां काञ्चित् सङ्ख्यां लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:05&lt;br /&gt;
|  अत्र भवन्तः भवतां पुस्तकस्य  '''ISBN  number''' लिखन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:10&lt;br /&gt;
| कदाचित् एकापेक्षया अधिकं  '''ISBN  number''' योजनीयं चेत् ?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:15&lt;br /&gt;
| '''International Standard Book Number'''  दक्षिणपार्श्वस्थं  '''Repeat this Tag ''' इति लघु बटन् अभिजानन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:24&lt;br /&gt;
| अस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:27&lt;br /&gt;
| द्वितीयं '''ISBN number''' योजयितुं किञ्चन डुप्लिकेट् स्थानं सृज्यते ।    &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:33&lt;br /&gt;
| इदानीं, 10-सङ्ख्यायुतां  '''ISBN ''' सङ्ख्यां , डुप्लिकेट् स्थाने लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
अहं  लिखामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:42&lt;br /&gt;
| भवद्भिः भवतां पुस्तकस्य  '''ISBN '''  लेखितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:46&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  ''' 040 CATALOGING SOURCE ''' इति ट्याब् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:52&lt;br /&gt;
| सब्- फील्ड् ''' ‘c’ Transcribing agency ''', किञ्चन रक्तवर्णस्य आस्टेरिस्क्-युक्तमस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:58&lt;br /&gt;
| तदर्थम् , अस्य स्थानस्य पूरणम् अनिवार्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:02&lt;br /&gt;
| अत्र '''Institute/University ''' अथवा  '''Department''' नाम टङ्कनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:07&lt;br /&gt;
| अहं  ''' IIT Bombay''' इति टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:10&lt;br /&gt;
|  इदानीं  ''' 082 DEWEY DECIMAL CLASSIFICATION NUMBER''' इति ट्याब् प्रति आगच्छतु  । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| ‘'''a’ Classification number''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''660.62''' इति  लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:25&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, पृष्ठस्य उपरि गत्वा 0 तः 9 ट्याब् मध्ये, ट्याब् ''' 1''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:32&lt;br /&gt;
|  इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतनप्रष्ठे '''100 MAIN ENTRY--PERSONAL NAME''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:40&lt;br /&gt;
| ''' 100 ? ''' (one zero zero question mark) पार्श्वे द्वयं रिक्तं बाक्स् अभिजानन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:46&lt;br /&gt;
| यथा आदावेव उक्तं, भवन्तः प्रश्नार्थकचिह्नस्य उपरि (''' ? ''') क्लिक् क्रियते चेत् तत् ट्याग्-निमित्तं सम्पूर्णम्  '''MARC 21 Bibliographic format ''' उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:57&lt;br /&gt;
| वयम् 'कोहा इन्टर्फेस्' प्रत्यागच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:01&lt;br /&gt;
| इदानीं प्रथमरिक्तबाक्स् मध्ये ''' 1 ''' इति टैप् कुर्वन्तु ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:05&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु : '''1 '''- एतत् ट्याग् '''100''' अस्य प्रथमसूचकं वर्तते तथा तत्तु सब्-पील्ड् '''‘a'''’ निमित्तं '''Surname ''' ददाति  । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:16&lt;br /&gt;
| '''MARC 21''', 2 इण्डिकेटर् न विवृतम् । अतः वयमपि तत् रिक्तं त्यजामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:23&lt;br /&gt;
| ''' ‘a' Personal name''' इति सब्-फील्ड् मध्ये लेखकानां नाम  लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:29&lt;br /&gt;
| अहं  ''' Patel, Arvind H.''' इति टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:34&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु : भवन्तः आदौ इण्डिकेटर् व्याल्यू '''1''' इति स्थापयन्ति चेत् एव  surname अपि आदौ आगच्छति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:41&lt;br /&gt;
| तदर्थं इण्डिकेटर् व्याल्यू आधारीकृत्य surname अथवा  forename लेखनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:48&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं पुनः उपरि गच्छन्तु । तथा तत्र 0 तः 9 ट्याब् मध्ये ट्याब् ''' 2''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:57&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  '''245 TITLE STATEMENT:''' इति ट्याब् प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:02&lt;br /&gt;
| ''' 245 ?''' पार्श्वे रिक्तं बाक्स्-द्वयम् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:08&lt;br /&gt;
| प्रथमरिक्तपेठिकायां ''' 1 ''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । '''Added Entry''' निमित्तं ''' 1 ''' इण्डिकेटर् अस्तीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:16&lt;br /&gt;
| द्वितीयरिक्तपेठिकायां ''' 0 ''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:20&lt;br /&gt;
| 2 इण्डिकेटर् किञ्चन  non-filing (नान्–फैलिङ्ग्) अक्षरं प्रत्यभिजानाति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:25&lt;br /&gt;
| अहं  ''' 0''' इति लिखितवान् । कुतः इत्युक्ते एतस्य '''TITLE''' अधः  non-filing अक्षरं नास्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:32&lt;br /&gt;
| ‘'''a’ Title''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''Industrial Microbiology''' इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:39&lt;br /&gt;
| ‘'''c’ Statement of responsibility, etc ''' इति सब्-फील्ड् मध्ये : '''Arvind H Patel''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:48&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, '''250 EDITION STATEMENT''' इति ट्याब् अभिजानन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:53&lt;br /&gt;
|''' 250''' प्रश्नार्थकचिह्नस्य पार्श्वे रिक्तं पेठिकाद्वयं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:59&lt;br /&gt;
| '''250 '''निमित्तं द्वयमपि इण्डिकेटर् न विवृतम् । तदर्थम् अहम् एते पेटिके एवमेव त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:08&lt;br /&gt;
| सब्-फील्ड् ‘'''a'''’ निमित्तं अधोनिर्दिष्टानि विवरणानि पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:13&lt;br /&gt;
|'''Edition statement:''', अत्र '''12th ed''' इति लिखन्तु।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:20&lt;br /&gt;
|इदानीं '''260 PUBLICATION, DISTRIBUTION, ETC. ''' गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:28&lt;br /&gt;
| ''' 260 ''' प्रश्नार्थकचिह्नस्य पार्श्वे रिक्तं पेठिकाद्वयम् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:34&lt;br /&gt;
| तदर्थं द्वयमपि इण्डिकेटर् न विवृतम् । तदर्थम् अहम्  एते पेठिके एवमेव त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:42&lt;br /&gt;
| तदर्थम् अधोनिर्दिष्टानि विवरणानि पूरयित्वा - ‘'''a’ Place of publication, distribution etc. ''' सब्-फील्ड् मध्ये  ''' New Delhi''' इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:53&lt;br /&gt;
| ‘'''b’ Name of publisher, distributor etc.''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''Pearson''' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:02&lt;br /&gt;
| ‘'''c’ Date of publication, distribution etc. ''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  , '''2014''' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:12&lt;br /&gt;
|  इदानीं पुनः उपरि गच्छन्तु । तथा 0 तः 9 ट्याब् मध्ये  '''3''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:21&lt;br /&gt;
| '''300 PHYSICAL DESCRIPTION''' गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:27&lt;br /&gt;
| ''' 300?''' (300 प्रश्नार्थकचिह्नं ) पार्श्वे पेठिकाद्वयम् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:32&lt;br /&gt;
| तदर्थम् इण्डिकेटर्-द्वयमपि न विवृतम् । तदर्थम् अहम्  एते पेठिके एवमेव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:41&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टानि विवरणानि पूरयित्वा - ''' ‘a’ Extent ''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''960 pages''' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:51&lt;br /&gt;
| ''' ‘b’ Other physical details''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  , '''Illustration''' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:58&lt;br /&gt;
| '''‘c’, Dimensions''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''25 cm''' इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:06&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं पुनः उपरि गच्छन्तु । तथा 0 तः  9 ट्याब् मध्ये '''6''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:13&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''650 SUBJECT ADDED ENTRY--TOPICAL TERM''' इति ट्याब् गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:20&lt;br /&gt;
| ''' 650''' प्रश्नार्थकचिह्नस्य पार्श्वे पेठिकाद्वयं रिक्तमस्ति इति अभिजानन्तु ।.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:26&lt;br /&gt;
| प्रथमरिक्तपेठिकायां  ''' 1 ''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:29&lt;br /&gt;
| '''Primary (Level of subject)''' निमित्तं  ''' 1 ''' इण्डिकेटर् अस्तीति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:34&lt;br /&gt;
| द्वितीयरिक्तपेठिकायां  ''' 0 ''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:38&lt;br /&gt;
| '''Library of Congress Subject Headings (Thesaurus)''' निमित्तं  ''' 0 ''' इण्डिकेटर् अस्तीति पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:46&lt;br /&gt;
| '''‘a’ Topical term or geographic name entry element''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  Subject Heading इति टङ्कनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:55&lt;br /&gt;
| अहं  '''Industrial Microbiology''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  10:59&lt;br /&gt;
| कदाचित् अधिकं कीवर्ड् योजनीयं चेत् तदा यथा आदौ एवउक्तं '''Repeat this Tag''' इति लघु बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|   11:09&lt;br /&gt;
| किञ्चन डुप्लिकेट् फील्ड् '''650''' उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:14&lt;br /&gt;
| प्रथमरिक्तपेटिकायां  ''' 2 ''' इति टैप् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:18&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु : '''Secondary (Level of Subject)''' निमित्तं, ''' 2 ''' सूचकमस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:24&lt;br /&gt;
| द्वितीयरिक्तपेटिकायां ' 0 '  तथैव स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:28&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु : '''Library of Congress Subject Headings (Thesaurus)''' निमित्तं ,  0  सूचकमस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:36&lt;br /&gt;
| '''‘a’ Topical term or geographic name entry element''' इति सब्-फील्ड् मध्ये  '''Bacteria''' इति कीवर्ड्  लिखन्तु.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:46&lt;br /&gt;
| अन्ते उपरि गत्वा . 0 तः 9 ट्याब् तः, ट्याब् 9 उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:54&lt;br /&gt;
| '''942 ADDED ENTRY ELEMENTS (KOHA)''' इति ट्याग् गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:01&lt;br /&gt;
| ''' ‘c’: Koha [default] item type''' सब् –फील्ड् मध्ये , ड्राप्-डौन् तः ''' Book ''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:10&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु, अस्मिन् अनुशिक्षणे यथा आदावेव उक्तं तथा भवन्तः असैन्मेण्ट् पूरयन्ति चेत् भवन्तः, ड्राप्-डौन् तः '''Book''' चेतुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:21&lt;br /&gt;
| सर्वाणि विवरणानि पूरयित्वा तदनन्तरं पृष्ठस्य पार्श्वे ''' Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:28&lt;br /&gt;
| '''Items for Industrial Microbiology by Patel, Arvind H. ''' इति शीर्षकयुक्तं किञ्चन नूतनं पृष्ठं उद्घाट्यते ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:37&lt;br /&gt;
| '''Add item''' विभागस्य अधः - &lt;br /&gt;
'''Date acquired''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:46&lt;br /&gt;
| '''Source of acquisition''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:49&lt;br /&gt;
| '''Cost, normal purchase price, '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:53&lt;br /&gt;
| '''Bar-code as accession number , '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  12:56&lt;br /&gt;
| तथा '''Cost, replacement price etc.''' एतानि विवरणानि पूरयितुं भवद्भिः सूचनीयम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:00&lt;br /&gt;
| दिनाङ्कं स्वयं चेतुं  '''Date acquired''' स्थाने क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:07&lt;br /&gt;
| तथापि दिनाङ्कः एडिट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:11&lt;br /&gt;
| अहं मम लैब्ररी अनुसारं विवरणानि पूरितवान् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:15&lt;br /&gt;
| भवन्तः चलच्चित्रं स्थगयितुं शक्नुवन्ति तथा भवतां लैब्ररी अनुसारं विवरणानि पूरयितुमपि अर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:20&lt;br /&gt;
|यत्किमपि निर्दिष्ट-फील्ड् निमित्तं भवन्तः विवरणानि न प्राप्तवन्तः चेत् रिक्तमेव त्यजन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:26&lt;br /&gt;
| अनिवार्यरूपेण कोहा - '''Permanent location''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:33&lt;br /&gt;
| '''Current location''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:35&lt;br /&gt;
| '''Full call number''' तथा '''Koha item type''' निमित्तं विवरणानि पूरयति इति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:41&lt;br /&gt;
| यदि अवश्यकं तर्हि भवन्तः अधः विद्यमानानि ट्याब् क्लिक् कर्तुमर्हन्ति । -  '''Add &amp;amp; Duplicate''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:48&lt;br /&gt;
| '''Add multiple copies of this item'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  13:52&lt;br /&gt;
| सर्वाणि विवरणानि लिखित्वा तदनन्तरं पृष्ठस्य अधः '''Add item''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:00&lt;br /&gt;
| '''Items for Industrial Microbiology by Patel, Arvind H ''' इति शीर्षकयुक्तम् अपरं पृष्ठम् उद्घाट्यते।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:09&lt;br /&gt;
| इदानीं  '''Koha''' इन्टर्-फेस् तः लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:13&lt;br /&gt;
|एतत् कर्तुं पृष्ठस्य दक्षिणपार्श्वं गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:17&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:21&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः , '''Log out''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:25&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयं  '''Cataloging''' समापयामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 14:28&lt;br /&gt;
|  सङ्क्षेपेण अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  '''Koha''' मध्ये  '''Cataloging ''' पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:36&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् - '''Serials''' निमित्तं किञ्चन नूतन-रेकार्ड्  निर्मीयताम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  14:42&lt;br /&gt;
| ''' 'z39.50 Search'''' उपयुज्य किञ्चन  '''Catalogue''' रेकार्ड् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:49&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया अवरोहणं कृत्वा वीक्षन्ताम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:56&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 15:06&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह अस्मिन् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 15:10&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनया '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 15:21&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit"/>
				<updated>2019-12-16T20:28:23Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {| border=1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; |  &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Circulation'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भ...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{| border=1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|  &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Circulation'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:05&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं - '''Patron''' वर्गस्य कृते, '''Circulation''' तथा '''Fine Rules''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:13&lt;br /&gt;
| '''Check Out (Issuing)''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:15&lt;br /&gt;
| '''Renewing''' तथा  '''Check In (Returning)''' एतेषां विषये ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:20&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड् कर्तुमहं : &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:28&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' इत्यस्याः उपयोगं कुर्वन् अस्मि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:32&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणमनुसर्तुं, भवन्तः लैब्ररि सैन्स् जानीयुः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:38&lt;br /&gt;
| अस्य अभ्यासार्थं, भवद्भिः  '''Koha'''  भवतां सिस्टं मध्ये इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| तथा, '''Koha''' मध्ये  '''Admin''' अक्सेस् प्राप्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| अन्यथा, कृपया  अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:54&lt;br /&gt;
| प्रथमं वयं '''Patron category''' कृते, ''' Circulation ''' तथा '''Fine Rules''' विवरणद्वारा आरम्भं कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:02&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' अस्य अधः, '''Post Graduate student ''' इति एकं '''Patron Category''' क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:10&lt;br /&gt;
| अस्यां सरण्यां पूर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे उपर्युक्ताः सर्वे विषयाः विवृताः इति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:16&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य विषयस्य अनन्तरं अस्मिन् अनुशिक्षणे उपयोगं करिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:21&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' इत्यस्य अधः, '''Post Graduate student''' इति '''Patron Category''' योजनात् परं, भवतां '''Koha''' इन्टर्फेस् एवं दृश्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:32&lt;br /&gt;
| सम्प्रति, '''Superlibrarian Username Bella'''  तथा तस्याः पास्वर्ड् द्वारा लागिन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:39&lt;br /&gt;
| ''' Koha Administration''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:43&lt;br /&gt;
| '''Patrons and circulation''' अस्य विभागस्य अधः, ''' Circulation and fines rules'''  उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:52&lt;br /&gt;
| '''Defining circulation and fine rules for all libraries ''' उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:57&lt;br /&gt;
| '''Select Library''' अभिजानन्तु । तथा ड्राप्-डौन् तः '''Spoken Tutorial Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:05&lt;br /&gt;
| '''Defining circulation and fine rules for &amp;quot;Spoken Tutorial Library&amp;quot;''' इति शीर्षकेण, एकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:14&lt;br /&gt;
| '''Patron category ''' इति विभागस्य अधः, ड्राप्-डौन् तः '''Post Graduate Student''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:22&lt;br /&gt;
| '''Item type''' इत्यस्य अधः, ड्राप्-डौन् तः '''Book''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:28&lt;br /&gt;
| '''Current checkouts allowed ''' इति फील्ड् मध्ये '''5''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:33&lt;br /&gt;
| अहं  '''Current on-site checkouts allowed''' रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:39&lt;br /&gt;
| ''' Loan period''' कृते'''15 ''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:43&lt;br /&gt;
| अहं '''For Unit''' तथैव, तन्नाम '''Days''' इति स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:48&lt;br /&gt;
| ''' Hard due date''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
| '''Fine amount 5 ''' इति तथा ''' Fine charging interval''' कृते ''' 1''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:01&lt;br /&gt;
| '''When to charge ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:05&lt;br /&gt;
| अहं  '''Fine grace period: ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:09&lt;br /&gt;
| '''Overdue fines cap (amount): ''' तथा '''Cap fine at replacement price: ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| '''Suspension in days (day): ''' तदपि अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
| '''Maximum suspension duration (day): '''  रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:28&lt;br /&gt;
| '''Renewals allowed (count)''' कृते, '''10 ''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:33&lt;br /&gt;
| '''Renewal period ''' तथा '''No renewal before:''' अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| ''' Automatic renewal ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:44&lt;br /&gt;
| '''Holds allowed (count) ''' कृते '''5''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:48&lt;br /&gt;
| '''On shelf holds allowed ''' कृते, ड्राप्-डौन् तः ''' If all unavailable''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:55&lt;br /&gt;
| ''' Item level holds ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:00&lt;br /&gt;
| '''Rental discount ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:04&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, टेबल् दक्षिणाग्रस्य कोणे, '''Actions''' इति विभागं प्रति गच्छन्तु । तथा ''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:13&lt;br /&gt;
| तदेव पुटं - '''Defining circulation and fine rules for &amp;quot;Spoken Tutorial Library&amp;quot; ''' पुनः उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः सद्यः पूरिताः विषयाः अनेन पुटेन युक्ताः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:28&lt;br /&gt;
| '''Select the library:''' इति शीर्षिकायाः पार्श्वे '''Clone these rules to: ''' अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:35&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् त:, '''Spoken Tutorial Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:40&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Clone''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:45&lt;br /&gt;
| '''Cloning circulation and fine rules from “Spoken Tutorial Library” to “Spoken Tutorial Library”''' इति शीर्षिकयुक्तम् एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:56&lt;br /&gt;
| '''“The rules have been cloned”''' इति एकं मेसेज् बाक्स् दृश्यते। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:02&lt;br /&gt;
| इदानीं, Ms. Reena Shah''' इति एकं Patron , '''Post-Graduate student''' इति क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
इदं '''Books, CD/DVDs, Bound Volumes''' एतादृशानां '''Spoken Tutorial Library Item''' चेक्-औट् तथा चेक्-इन् कृते अस्ति।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:20&lt;br /&gt;
| पुर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे पेट्रन् इति क्रियेट्करणसमये वयं साफ्ट्-निमित्तं अनुमतयः सेट् कृताः सन्ति इति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:29&lt;br /&gt;
| किन्तु अत्र पेट्रन् निमित्तं, इत्युक्ते Student: Ms. Reena Shah निमित्तं, किमपि पर्मिशन्  सेट् न कुर्वन्तु। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:38&lt;br /&gt;
| केवलम्, अवश्यकानि विवरणानि पूरयन्तु अपि च पुटस्य उपरि विद्यमानं  '''Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:45&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Superlibrarian''' अकौन्ट् त: लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:49&lt;br /&gt;
| उपरि दक्षिणकोणे विद्यमानं  ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्त: एतद् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:56&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् त:, ''' Log out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:01&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Library Staff, Samruddhi''' इति पुन: लाग्-इन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Home ''' पुटे, '''Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:12&lt;br /&gt;
| '''Checkout''' तः वयं आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| '''Circulation ''' पुटे, '''Check-out ''' इत्युक्ते वितरणप्रक्रिया, तदुपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:22&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने पुटे , '''Enter patron card number or partial name''' फील्ड् चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
अहं नाम  '''Reena''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:34&lt;br /&gt;
| अत्रैव सर्च्-फील्ड् इत्यस्य दक्षिणपार्श्वे विद्यामानं ''' Submit ''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:39&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । '''Checking out to Reena Shah (3) Enter item Barcode:''' इति फील्ड् मध्ये,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| अहं मूल्यं  '''00001 ''' इति टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:53&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु, इदं बार्-कोड्, अक्सेस् संख्या (accession number) रीत्या पूर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे उक्तमासीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:00&lt;br /&gt;
| अतः, तत् मौल्यमेव  '''Check-out''' कृते टण्कनं क्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:05&lt;br /&gt;
| इदानीं, फील्ड् अधः विद्यमानं '''Check-out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:10&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Check-out ''' विवरणानि द्रष्टुं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Show check-outs''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:18&lt;br /&gt;
| तस्मिन् एव पुटे, चेक्-औट् कृतानि सर्वाणि ऐटं-विवरणैः सह एकं टेबल् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:24&lt;br /&gt;
| विवरणानि एवं सन्ति :  '''Due date''',  '''Title''',  '''Item type''',  '''Location''',  '''Checked out on''',  '''Checked out from''',  '''Call number''',  '''Charge''',  '''Fine''',  '''Price''', '''Renew ''' अपि च  '''Check in''' .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| यदि, एकम् ऐटं रिन्यू अथवा चेक्-औट् करणीयं चेत्, तदा टेबल् अधः अग्रे विद्यमानं  '''Renew or check in selected items''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:56&lt;br /&gt;
| अत्र, अधिकम् ऐटं भवति चेत्, तदा पुटस्य अधः विद्यमानं  '''Renew or check in selected items''' इत्याख्य-टेब् पार्श्वे विद्यमानं  '''Renew all''' इत्याख्य-टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:10&lt;br /&gt;
| अहं कस्यापि टेब् उपरि क्लिक् न करोमि । किमर्थमिति चेत्, कोहा होम्-पुटस्य उपरि  '''Circulation''' टेब् उपयुज्य, '''items''' तथा  '''check in''' एतानि कथं रिन्यू करणीयमिति अहं दर्शयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| तस्मिन् एव पुटे , उपरि वाम-कोणे विद्यमानं ''' Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:28&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतनपुटे, ''' Circulation''' अधः '''Renew''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:35&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
'''Enter item barcode''' इति फील्ड् मध्ये, अहं बार्- कोड् अक्सेशन् संख्या '''00001''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:48&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं फील्ड् दक्षिणकोणे विद्यमानं '''Submit ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:53&lt;br /&gt;
| '''Item Renewed''' इति डैलाग्-बाक्स् युक्तम् एकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं  भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:58&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, तस्मिन् एव पुटे, उपरि वामपार्श्वे ''' Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:05&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतन पुटे, ''' Circulation''' अधः, '''check in''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:11&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतन पुटे, '''Enter item barcode''' इति फील्ड् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| अहं बार्-कोड्,  अक्सेशन् संख्या '''00001''' इति टण्कयामि ।  'ऐटम्' अनेन सह आदौ चेक्-औट् कृतमासीत् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:27&lt;br /&gt;
| तथा, फील्ड् दक्षिणपार्श्वे विद्यमानं '''Submit''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:32&lt;br /&gt;
| '''Due date''',  '''Title''' , '''Author ''',  '''Barcode''', '''Home Library''',  '''Holding library''',  '''Shelving location''',  '''Call number''',  '''Type''',  '''Patron ''' अपि च   '''Note''' इत्यादि विवरण-युक्तम् एकं टेबल् द्श्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:52&lt;br /&gt;
| आदौ पूरितं विवरणानुसारं - '''Title-Industrial Microbiology, '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:57&lt;br /&gt;
| '''Barcode- 00001 ''' तथा '''Patron-Shah, Reena (PG) ''' एतानि अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:09&lt;br /&gt;
| अनेन सह, वयं ''' Circulation''' इदं सम्पूर्णं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:13&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Library staff ''' अकौण्ट् तः लागौट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:17&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुम्, उपरि दक्षिणपार्श्वं प्रति गच्छन्तु । ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:25&lt;br /&gt;
| नन्तरं, ड्राप्-डौन् तः, '''Log out''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:31&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं,&lt;br /&gt;
'''Patron''' वर्गस्य कृते, '''Circulation''' तथा '''Fine Rules''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| '''Check Out''' (Issuing), '''Renewing,'''  '''Check In''' (Returning) एतेषां विषये ज्ञातवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:48&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् : '''Patron Ms. Reena Shah''' कृते अन्यमेकं पुस्तकं यच्छन्तु  (issue कुर्वन्तु)।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:54&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:01&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:11&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:15&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:26&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Talk:Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit</id>
		<title>Talk:Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Talk:Koha-Library-Management-System/C2/Circulation/Sanskrit"/>
				<updated>2019-12-16T20:27:13Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {| border=1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; |  &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Circulation'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भ...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{| border=1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|  &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Circulation'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:05&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं - '''Patron''' वर्गस्य कृते, '''Circulation''' तथा '''Fine Rules''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:13&lt;br /&gt;
| '''Check Out (Issuing)''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:15&lt;br /&gt;
| '''Renewing''' तथा  '''Check In (Returning)''' एतेषां विषये ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:20&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड् कर्तुमहं : &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:28&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' इत्यस्याः उपयोगं कुर्वन् अस्मि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:32&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणमनुसर्तुं, भवन्तः लैब्ररि सैन्स् जानीयुः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:38&lt;br /&gt;
| अस्य अभ्यासार्थं, भवद्भिः  '''Koha'''  भवतां सिस्टं मध्ये इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| तथा, '''Koha''' मध्ये  '''Admin''' अक्सेस् प्राप्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| अन्यथा, कृपया  अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:54&lt;br /&gt;
| प्रथमं वयं '''Patron category''' कृते, ''' Circulation ''' तथा '''Fine Rules''' विवरणद्वारा आरम्भं कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:02&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' अस्य अधः, '''Post Graduate student ''' इति एकं '''Patron Category''' क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:10&lt;br /&gt;
| अस्यां सरण्यां पूर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे उपर्युक्ताः सर्वे विषयाः विवृताः इति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:16&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य विषयस्य अनन्तरं अस्मिन् अनुशिक्षणे उपयोगं करिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:21&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library''' इत्यस्य अधः, '''Post Graduate student''' इति '''Patron Category''' योजनात् परं, भवतां '''Koha''' इन्टर्फेस् एवं दृश्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:32&lt;br /&gt;
| सम्प्रति, '''Superlibrarian Username Bella'''  तथा तस्याः पास्वर्ड् द्वारा लागिन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:39&lt;br /&gt;
| ''' Koha Administration''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:43&lt;br /&gt;
| '''Patrons and circulation''' अस्य विभागस्य अधः, ''' Circulation and fines rules'''  उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:52&lt;br /&gt;
| '''Defining circulation and fine rules for all libraries ''' उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:57&lt;br /&gt;
| '''Select Library''' अभिजानन्तु । तथा ड्राप्-डौन् तः '''Spoken Tutorial Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:05&lt;br /&gt;
| '''Defining circulation and fine rules for &amp;quot;Spoken Tutorial Library&amp;quot;''' इति शीर्षकेण, एकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:14&lt;br /&gt;
| '''Patron category ''' इति विभागस्य अधः, ड्राप्-डौन् तः '''Post Graduate Student''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:22&lt;br /&gt;
| '''Item type''' इत्यस्य अधः, ड्राप्-डौन् तः '''Book''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:28&lt;br /&gt;
| '''Current checkouts allowed ''' इति फील्ड् मध्ये '''5''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:33&lt;br /&gt;
| अहं  '''Current on-site checkouts allowed''' रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:39&lt;br /&gt;
| ''' Loan period''' कृते'''15 ''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:43&lt;br /&gt;
| अहं '''For Unit''' तथैव, तन्नाम '''Days''' इति स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:48&lt;br /&gt;
| ''' Hard due date''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
| '''Fine amount 5 ''' इति तथा ''' Fine charging interval''' कृते ''' 1''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:01&lt;br /&gt;
| '''When to charge ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:05&lt;br /&gt;
| अहं  '''Fine grace period: ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:09&lt;br /&gt;
| '''Overdue fines cap (amount): ''' तथा '''Cap fine at replacement price: ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| '''Suspension in days (day): ''' तदपि अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
| '''Maximum suspension duration (day): '''  रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:28&lt;br /&gt;
| '''Renewals allowed (count)''' कृते, '''10 ''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:33&lt;br /&gt;
| '''Renewal period ''' तथा '''No renewal before:''' अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| ''' Automatic renewal ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:44&lt;br /&gt;
| '''Holds allowed (count) ''' कृते '''5''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:48&lt;br /&gt;
| '''On shelf holds allowed ''' कृते, ड्राप्-डौन् तः ''' If all unavailable''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:55&lt;br /&gt;
| ''' Item level holds ''' तथैव स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:00&lt;br /&gt;
| '''Rental discount ''' रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:04&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, टेबल् दक्षिणाग्रस्य कोणे, '''Actions''' इति विभागं प्रति गच्छन्तु । तथा ''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:13&lt;br /&gt;
| तदेव पुटं - '''Defining circulation and fine rules for &amp;quot;Spoken Tutorial Library&amp;quot; ''' पुनः उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः सद्यः पूरिताः विषयाः अनेन पुटेन युक्ताः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:28&lt;br /&gt;
| '''Select the library:''' इति शीर्षिकायाः पार्श्वे '''Clone these rules to: ''' अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:35&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् त:, '''Spoken Tutorial Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:40&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Clone''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:45&lt;br /&gt;
| '''Cloning circulation and fine rules from “Spoken Tutorial Library” to “Spoken Tutorial Library”''' इति शीर्षिकयुक्तम् एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:56&lt;br /&gt;
| '''“The rules have been cloned”''' इति एकं मेसेज् बाक्स् दृश्यते। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:02&lt;br /&gt;
| इदानीं, Ms. Reena Shah''' इति एकं Patron , '''Post-Graduate student''' इति क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
इदं '''Books, CD/DVDs, Bound Volumes''' एतादृशानां '''Spoken Tutorial Library Item''' चेक्-औट् तथा चेक्-इन् कृते अस्ति।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:20&lt;br /&gt;
| पुर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे पेट्रन् इति क्रियेट्करणसमये वयं साफ्ट्-निमित्तं अनुमतयः सेट् कृताः सन्ति इति स्मरन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:29&lt;br /&gt;
| किन्तु अत्र पेट्रन् निमित्तं, इत्युक्ते Student: Ms. Reena Shah निमित्तं, किमपि पर्मिशन्  सेट् न कुर्वन्तु। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:38&lt;br /&gt;
| केवलम्, अवश्यकानि विवरणानि पूरयन्तु अपि च पुटस्य उपरि विद्यमानं  '''Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:45&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Superlibrarian''' अकौन्ट् त: लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:49&lt;br /&gt;
| उपरि दक्षिणकोणे विद्यमानं  ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्त: एतद् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:56&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् त:, ''' Log out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:01&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Library Staff, Samruddhi''' इति पुन: लाग्-इन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Home ''' पुटे, '''Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:12&lt;br /&gt;
| '''Checkout''' तः वयं आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| '''Circulation ''' पुटे, '''Check-out ''' इत्युक्ते वितरणप्रक्रिया, तदुपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:22&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने पुटे , '''Enter patron card number or partial name''' फील्ड् चिन्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
अहं नाम  '''Reena''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:34&lt;br /&gt;
| अत्रैव सर्च्-फील्ड् इत्यस्य दक्षिणपार्श्वे विद्यामानं ''' Submit ''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:39&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते । '''Checking out to Reena Shah (3) Enter item Barcode:''' इति फील्ड् मध्ये,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| अहं मूल्यं  '''00001 ''' इति टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:53&lt;br /&gt;
| स्मरन्तु, इदं बार्-कोड्, अक्सेस् संख्या (accession number) रीत्या पूर्वतने एकस्मिन् अनुशिक्षणे उक्तमासीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:00&lt;br /&gt;
| अतः, तत् मौल्यमेव  '''Check-out''' कृते टण्कनं क्रियते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:05&lt;br /&gt;
| इदानीं, फील्ड् अधः विद्यमानं '''Check-out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:10&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Check-out ''' विवरणानि द्रष्टुं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Show check-outs''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:18&lt;br /&gt;
| तस्मिन् एव पुटे, चेक्-औट् कृतानि सर्वाणि ऐटं-विवरणैः सह एकं टेबल् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:24&lt;br /&gt;
| विवरणानि एवं सन्ति :  '''Due date''',  '''Title''',  '''Item type''',  '''Location''',  '''Checked out on''',  '''Checked out from''',  '''Call number''',  '''Charge''',  '''Fine''',  '''Price''', '''Renew ''' अपि च  '''Check in''' .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| यदि, एकम् ऐटं रिन्यू अथवा चेक्-औट् करणीयं चेत्, तदा टेबल् अधः अग्रे विद्यमानं  '''Renew or check in selected items''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:56&lt;br /&gt;
| अत्र, अधिकम् ऐटं भवति चेत्, तदा पुटस्य अधः विद्यमानं  '''Renew or check in selected items''' इत्याख्य-टेब् पार्श्वे विद्यमानं  '''Renew all''' इत्याख्य-टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:10&lt;br /&gt;
| अहं कस्यापि टेब् उपरि क्लिक् न करोमि । किमर्थमिति चेत्, कोहा होम्-पुटस्य उपरि  '''Circulation''' टेब् उपयुज्य, '''items''' तथा  '''check in''' एतानि कथं रिन्यू करणीयमिति अहं दर्शयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| तस्मिन् एव पुटे , उपरि वाम-कोणे विद्यमानं ''' Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:28&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतनपुटे, ''' Circulation''' अधः '''Renew''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:35&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
'''Enter item barcode''' इति फील्ड् मध्ये, अहं बार्- कोड् अक्सेशन् संख्या '''00001''' इति टण्कयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:48&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं फील्ड् दक्षिणकोणे विद्यमानं '''Submit ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:53&lt;br /&gt;
| '''Item Renewed''' इति डैलाग्-बाक्स् युक्तम् एकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं  भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:58&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, तस्मिन् एव पुटे, उपरि वामपार्श्वे ''' Circulation''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:05&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतन पुटे, ''' Circulation''' अधः, '''check in''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:11&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतन पुटे, '''Enter item barcode''' इति फील्ड् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| अहं बार्-कोड्,  अक्सेशन् संख्या '''00001''' इति टण्कयामि ।  'ऐटम्' अनेन सह आदौ चेक्-औट् कृतमासीत् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:27&lt;br /&gt;
| तथा, फील्ड् दक्षिणपार्श्वे विद्यमानं '''Submit''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:32&lt;br /&gt;
| '''Due date''',  '''Title''' , '''Author ''',  '''Barcode''', '''Home Library''',  '''Holding library''',  '''Shelving location''',  '''Call number''',  '''Type''',  '''Patron ''' अपि च   '''Note''' इत्यादि विवरण-युक्तम् एकं टेबल् द्श्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:52&lt;br /&gt;
| आदौ पूरितं विवरणानुसारं - '''Title-Industrial Microbiology, '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:57&lt;br /&gt;
| '''Barcode- 00001 ''' तथा '''Patron-Shah, Reena (PG) ''' एतानि अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:09&lt;br /&gt;
| अनेन सह, वयं ''' Circulation''' इदं सम्पूर्णं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:13&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Library staff ''' अकौण्ट् तः लागौट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:17&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुम्, उपरि दक्षिणपार्श्वं प्रति गच्छन्तु । ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:25&lt;br /&gt;
| नन्तरं, ड्राप्-डौन् तः, '''Log out''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:31&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं,&lt;br /&gt;
'''Patron''' वर्गस्य कृते, '''Circulation''' तथा '''Fine Rules''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| '''Check Out''' (Issuing), '''Renewing,'''  '''Check In''' (Returning) एतेषां विषये ज्ञातवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:48&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् : '''Patron Ms. Reena Shah''' कृते अन्यमेकं पुस्तकं यच्छन्तु  (issue कुर्वन्तु)।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:54&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  11:01&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:11&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:15&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:26&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/OPAC/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/OPAC/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/OPAC/Sanskrit"/>
				<updated>2019-10-13T14:52:26Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1  | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;  | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;   |-  | 00:01  | '''How to use OPAC''' इति अनुशिक्षणे भवद्भ...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1 &lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; &lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:01 &lt;br /&gt;
| '''How to use OPAC''' इति अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:06 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं : '''Search''' उपयुज्य, किञ्चन ''item''' कथम् अन्वेष्टव्यम्?&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:13 &lt;br /&gt;
| तथा'''Advance Search''' उपयुज्य '''item''' कथम् अन्वेष्टव्यम् इति पठामः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:18 &lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं : &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा &lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः '''16.05''' एतानि उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:32 &lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवद्भिः ग्रन्थालयविज्ञानम् अधीतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:38 &lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणम् अभ्यस्तुं भवद्भिः  '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् करणीयम् ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:44 &lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अभिगमः (access) प्राप्तव्यः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:49 &lt;br /&gt;
| अन्यथा अस्मिन् जालपुटे  '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|00:56 &lt;br /&gt;
| आदौ अहम् इतोऽपि द्वयं  '''Microbiology''' पुस्तकं योजयामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:02 &lt;br /&gt;
| एतेषु एकस्य पुस्तकस्य लेखकः  '''Powar and Daginawala ''' तथा अन्यत् '''Heritage''' इत्येतेषाम् ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:12 &lt;br /&gt;
|इदानीं मम ग्रन्थलये आहत्य ३ पुस्तकानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:17 &lt;br /&gt;
|अग्रे गमनात् प्राक्, प्राचीनानुशिक्षणे यथा विवृतं, कृपया भवद्भिः इष्टं पुस्तकद्वयं भवतां ग्रन्थालये योजयन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:27 &lt;br /&gt;
| भवतां 'वेब् ब्रौसर्' उद्घाटयन्तु तथा एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''127.0.1.1/8000''' &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:39&lt;br /&gt;
|एतत् 'URL' इन्स्टलेषन् काले दत्तं 'पोर्ट् नम्बर्' तथा 'डोमैन्' नाम आधारीकृत्य वर्तते ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:47&lt;br /&gt;
| कृपया भवन्तः आदौ यथा उक्तं तद्वत् टङ्कनं कुर्वन्तु । इदानीं ''' Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:54&lt;br /&gt;
| होम् पेज् '''Welcome to Spoken Tutorial Library ''' उद्घाटयति । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:00&lt;br /&gt;
| उपरि वामभागे  '''Library catalog''' ड्राप्-डौन् तः, वयं अधोनिर्दिष्ट-आप्षन्-द्वारा अन्वेष्टुं शक्यते : &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:09&lt;br /&gt;
| '''Title''', '''Author ''',  '''Subject''',  '''ISBN ''',  '''Series''' तथा '''Call number'''. &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:22&lt;br /&gt;
| अत्र, दक्षिणभागे अहं ''' Microbiology''' इति टङ्कनं करोमि तथा स्थलस्य दक्षिणभागे ''' Go ''' इत्यस्य उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:33&lt;br /&gt;
| '''Microbiology''' इति पदान्वितानि ग्रन्थालयस्य सर्वाणि वस्तूनि फलितांशे पट्टिकारूपेण स्थापितानि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|02:40&lt;br /&gt;
|एतैः अन्वेष्टव्यपदैः सह कृतपट्टिकानाम् 'ऐटम्' इत्येतेषाम्  उपयोक्तॄणां चयनानुगुणं पुनः विभक्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:47&lt;br /&gt;
| तथा कर्तुं, पट्टिकायाः वामपार्श्वं गत्वा ''' Relevance''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:54&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन्-तः, अहं''' Author (A-Z)''' चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:00&lt;br /&gt;
|भवतां आवश्यकतानुसारम्, अन्यत् यत्किमपि option चेतुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:06&lt;br /&gt;
| '''Author (A-Z)''' चयनानन्तरं, '''Authors ''' इत्येतेषां पट्टिका वर्णमालाक्रमेण दृश्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:14&lt;br /&gt;
| कृतपट्टिकानाम् ऐटम्स् इत्येतेषां विषयाणां शीर्षकायाः अधोभागे पश्यन्तु। अत्र सर्वेषु ग्रन्थालयेषु निर्दिष्ट-item लभ्यते वा इति द्रष्टुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:26&lt;br /&gt;
|अत्र उत्तमफलितांशाय अस्माकम् अन्वेषणं कथं परिवर्तयितुं शक्यते? &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:31 &lt;br /&gt;
| वामभागे विद्यमान '''‘Refine Your Search' ''' इति टेब् क्लिक्-करणद्वारा एवं कर्तुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं, '''Availability''', '''Authors''', '''Item Types''' तथा  '''Topics''' विभागानाम् अधः, विविध-ट्याब्स् प्राप्नुवन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 03:52&lt;br /&gt;
| इदानीं सामान्यतया अन्वेषणसमये अस्माभिः अपेक्षितं न लभ्यते चेत् किं करणीयमिति पश्यामः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:01 &lt;br /&gt;
| '''Search Catalog ''' पृष्ठे '''Advanced Search''' इति पर्चन्याः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:07&lt;br /&gt;
| '''Search for''' इति शीर्षकेण सह नूतनपृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:13 &lt;br /&gt;
| बहूनि ड्राप्-डौन्-आप्षन्स् उपयुज्य आवश्यकवस्तूनाम् अन्वेषणानि अस्माभिः परिष्कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:21&lt;br /&gt;
| वामभागे प्रथमड्राप्-डौन् तः :    &lt;br /&gt;
'''Keyword''', '''Subject ''', '''Title ''',  '''Author''' ,  '''Publisher''',  '''Publisher Location''',  '''ISBN''' तथा  '''Barcode''' इव युक्तम् आप्षन् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:40 &lt;br /&gt;
| अहं   '''Subject''' चिनोमि । तथा दक्षिणभागे, वामभागस्य ड्राप्-डौन् तः चितेभ्यः आप्षन्स्-विवरणानां टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:51&lt;br /&gt;
| अत्र  '''Microbiology ''' इति टङ्कनं करोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:55&lt;br /&gt;
| द्वितीयड्राप्-डौन् आप्षन् उपयुज्य , '''Author ''' '''Patel''' इति चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:03&lt;br /&gt;
| तृतीयड्राप्-डौन् आप्षन् उपयुज्य, '''Publisher'''  '''Pearson''' इति चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:11&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव पृष्ठे, '''Item Type''' इति विभागस्य अधः विधमानानि अन्यानि आप्षन्स् पश्यतु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:18&lt;br /&gt;
| '''Book''', '''Reference''' '''Serial''' च । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:23 &lt;br /&gt;
| तदनन्तरं -  '''Publication date range''',  '''Language''' '''Sorting''' च आप्षन्स् वर्तन्ते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:34&lt;br /&gt;
| ''' Item Type''' विभागस्य अधः, ''' Books''' निमित्तं वर्तमान-रेडियो-बटन् क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:41 &lt;br /&gt;
| '''Publication date range ''' अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:46&lt;br /&gt;
| ''' Language''' निमित्तं ड्राप्-डौन् तः ''' English ''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 05:52&lt;br /&gt;
| '''Sorting''' विभागस्य अधः '''Sort by: ''' निमित्तं '''Author (A-Z)''' चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:00&lt;br /&gt;
|सर्वाणि विवरणानि पूरयित्वा पृष्ठस्य अधः ''' Search''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| एतत् पृष्ठम्&lt;br /&gt;
'''Subject''' '''Microbiology''' इति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:16&lt;br /&gt;
|'''Author ''' ''' Patel  Arvind H.''' इति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:20&lt;br /&gt;
| '''Publisher ''' इत्येतत् ''' Pearson''' इति युक्त-सर्व-ऐटम्-लिस्ट्-सहितं भवति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:23&lt;br /&gt;
| इदानीं, वयं '''Advanced Search ''' पृष्ठं प्रत्यागत्य, '''Search for''' विभागस्य अधः  '''More Options''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:36&lt;br /&gt;
| एवं क्रियते चेत् , '''Advanced search ''' पृष्ठस्य विन्यासः परिवर्त्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:42&lt;br /&gt;
| पुनः, प्रथम-ड्राप्-डौन्-मध्ये अहं '''Subject''' चिनोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:48&lt;br /&gt;
|अनन्तरं '''Microbiology''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|06:52&lt;br /&gt;
|इदानीम् आप्षन्स्-द्वितीय-पङ्क्तिं प्रति आगच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 06:56&lt;br /&gt;
| प्रथम-ड्राप्-डौन् मध्ये, अहं '''“and” ''' इति आप्षन् एवमेव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:03&lt;br /&gt;
| तथा दक्षिणभागे विद्यमान-ड्राप्-डौन् मध्ये  '''“Author”''' चिनोमि । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:08&lt;br /&gt;
| तदनन्तम् अस्य दक्षिणभागे, '''“Patel”''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:13 &lt;br /&gt;
| अनन्तरम् आप्षन्-तृतीयपङ्क्तिं प्रति आगच्छतु ।&lt;br /&gt;
प्रथम-ड्राप्-डौन् मध्ये, '''“or”''' इति आप्षन् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:22&lt;br /&gt;
| तथा, दक्षिणभागे ड्राप्-डौन् मध्ये, अहं '''“Author”''' चिनोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:28&lt;br /&gt;
|तदनन्तरम् ,अस्य दक्षिणभागे, '''“Heritage”''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:33&lt;br /&gt;
| अवश्यकता अस्ति चेत् , '''Item type''' विभागस्य अधः '''search''' आप्षन् उपयुज्य अथवा अवशिष्ट-आप्षन् उपयुज्य भवन्तः अन्वेषणं कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:45 &lt;br /&gt;
| सर्वाणि विवरणानि पूरयित्वा विभागस्य अधः विद्यमान-'''Search''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 07:52&lt;br /&gt;
| '''OPAC''' उपयुज्य, ग्रन्थालयस्य Item निमित्तं वयम् एवम् अन्वेषणं कर्तुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|07:58&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, उपयोक्तृभिः ग्रन्थालयस्य  Item कथं सरलतया अन्वेष्टव्यम् इति भवन्तः पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:05&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:08&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण -&lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं , '''Search''' उपयुज्य &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:17&lt;br /&gt;
| तथा '''Advance Search''' उपयुज्य किञ्चन ऐटं कथम् अन्वेष्टव्यम् इति पठितवन्तः ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| गृहकार्य-निमित्तम् -&lt;br /&gt;
'''Biology '''  कीवर्ड् उपयुज्य, ''' OPAC''' मध्ये जर्नल्-पट्टिकाम् अन्विषन्तु ।  &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:30&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्च्यन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया डौन्-लोड्-कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:37&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |- &lt;br /&gt;
| 08:47&lt;br /&gt;
| भवतां प्रश्नान् निमेष-सेकेण्ड्-सहितम् अत्र फोरं-मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 08:51&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट्-निमित्तं '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  09:03&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । &lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-Budget-and-Allocate-Funds/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Add-Budget-and-Allocate-Funds/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-Budget-and-Allocate-Funds/Sanskrit"/>
				<updated>2019-09-30T07:48:31Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border = 1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- | 00:01 | '''Add a Budget and allocate Funds''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border = 1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Add a Budget and allocate Funds''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  -&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
एकं '''Budget''' (बजेट्) योजयितुम्, &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
बजेट् प्रतिकृतिं कर्तुं तथा &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
''' Funds''' निर्देष्टुं च पठामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:19&lt;br /&gt;
|एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुं मया :&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः  16.05 एतानि उपयुज्यन्ते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:33&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं अनुसर्तुं भवन्तः ग्रन्थालयविज्ञानं जानीयुः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:39&lt;br /&gt;
| एतत् अभ्यस्तुं भवद्भिः, '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् कृतं स्यात् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:45&lt;br /&gt;
|'''Koha''' मध्ये, '''Admin''' अधिगमनम् (access) अपि भवद्भिः प्राप्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:49&lt;br /&gt;
|अधिकविवरणार्थं कृपया अस्मिन् जालपृष्ठे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:56 &lt;br /&gt;
| वयमिदानीं किञ्चन '''Budget''' संयोजनं पठामः ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:01&lt;br /&gt;
| आरम्भात् प्राक् वयं ’बजेट्’ इत्युक्ते किमिति विचारयामः । &lt;br /&gt;
'अक्विसिषन्’ सम्बद्धानां, गणकानां मूल्यं ट्र्याक् कर्तुं बजेट् उपयुज्यते। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:13&lt;br /&gt;
| कस्यचन मूलधनस्य (fund) सर्जनात् प्राक् ’बजेट्’ व्याख्यातव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:18&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं – अस्य वर्षस्य  (2017) निमित्तं बजेट् सृज्यताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:25&lt;br /&gt;
| तत्तु '''Books, Journals'''  तथा/अथवा  '''Databases''' इव विविधभागेभ्यः '''Funds''' रूपेण विभागं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:38&lt;br /&gt;
|कृपया पश्यन्तु, 'बजेट्' -&lt;br /&gt;
आरम्भतः अथवा गतवर्षस्य यत्किमपि बजेट् copy करणद्वारा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:50&lt;br /&gt;
| अथवा, गतवर्षस्य “बजेट्” copy करणद्वारा अथवा गतवर्षस्य बजेट् close करणद्वारा स्रष्टुं शक्यते । &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:00&lt;br /&gt;
| प्रगतेषु अनुशिक्षणेषु यथा उक्तं तथा  '''Superlibrarian username Bella ''' तथा तस्याः पास्-वर्ड् उपयुज्य लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:10&lt;br /&gt;
| ''''Koha' Home''' पृष्ठे, '''Acquisitions''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:16&lt;br /&gt;
|वामभागे विद्यमानेषु आप्षन्स्-मध्ये ''' Budgets''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:21&lt;br /&gt;
|इदानीं  ''' New budget''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:26&lt;br /&gt;
|आदौ वयं एतत्  '''Budget''' निमित्तं अवधिं चिनुमः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:31&lt;br /&gt;
| शैक्षणिक-आर्थिकवर्षम् अथवा  त्रैवार्षिकम् इत्यादि अवधिं विभज्य बजेट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:39&lt;br /&gt;
| अहम् आर्थिकवर्षस्य निमित्तं बजेट् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:43&lt;br /&gt;
| '''Start ''' तथा '''End dates''' अहं चिनोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:48&lt;br /&gt;
|अहं  -&lt;br /&gt;
'''Start date: ''' '''04/01/2016 (MM/DD/YYYY)''' इति,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''End date: ''' '''03/31/2017 (MM/DD/YYYY)''' इति चिनोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:07&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं वयं बजेट्-निमित्तं '''description''' दद्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:11&lt;br /&gt;
| आर्डर्-करणसमये  एतत् अभिज्ञातुं साहाय्यं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:17&lt;br /&gt;
|अत्र अहम् इत्थं टङ्कनं करोमि   '''Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase I'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:26&lt;br /&gt;
| '''Amount ''' बाक्स् मध्ये एतत् निर्दिष्ट-बजेट् निमित्तं अस्माभिः धनराशिः लेखनीया ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:32&lt;br /&gt;
| एतत्, दत्ते अवधौ '''Spoken Tutorial Library''' कृते अस्माभिः व्ययीकरणीया धनराशिः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:41&lt;br /&gt;
| एतत् फील्ड् ,सङ्ख्याः तथा दशमांशान् एव स्वीकरोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:47&lt;br /&gt;
|विशिष्टाक्षाराणि चिह्नानि न । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
|अस्माभिः लिख्यमानं '''Amount''', तस्य ग्रन्थालयस्य अनुमत-बजेट्-अनुगुणं भवेत् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:57&lt;br /&gt;
|अत्र अहं  '''Rs. 5,00,000/-'''   '''Amount''' इति योजयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:03&lt;br /&gt;
|तदनन्तरं, '''Make a budget active''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
| एवं कुर्मः चेत्, '''Acquisitions''' माड्यूल्-मध्ये '''orders'''  दानकाले , एतत् बजेट् उपयोगयोग्यं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:17&lt;br /&gt;
| तथा '''Budget End date''' अनन्तरं '''order''' दीयते चेदपि एतत्तु एवमेव शिष्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:24&lt;br /&gt;
| गतवर्षस्य बजेट्-मध्ये वर्तमान-आर्डर् रेकार्ड् कर्तुमपि एतत् अवकाशं कल्पयति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:31&lt;br /&gt;
|अग्रिमं '''Lock budget''' निमित्तं चेक्-बाक्स् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:35&lt;br /&gt;
|तन्नाम , '''library staff''' तः, '''Funds''' अनन्तरं परिवर्तयितुं न शक्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:41&lt;br /&gt;
|अहं एतत् चेक्-बाक्स् रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:45&lt;br /&gt;
| सर्वेषामपि लेखनानां योजनानन्तरं ,पृष्ठस्य अधोभागे वर्तमान-''' Save ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| '''Budgets administration ''' इति नूतनपृष्ठमेकं उद्घाट्यते। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:57&lt;br /&gt;
|अत्र  ''' +New Budget''' पृष्ठे, आदौ उल्लिखिताः अंशाः द्रष्टुं शक्याः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
|अस्मिन् पृष्ठे -&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:08&lt;br /&gt;
|  '''Budget name''' टेब् अधोभागे विवरणानि ,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Start date:''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''End date:''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Total amount:''', &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Actions:''' एतानि विवरणानि दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:19&lt;br /&gt;
|अवश्यकतानुसारं वयं किञ्चन निर्दिष्ट-बजेट् edit अथवा delete अथवा copy कर्तुं शक्नुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:25&lt;br /&gt;
|एतत् कर्तुं तत् '''Budget name'''  दक्षिणपार्श्वे वर्तमान-'''Actions'''  इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:33&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Edit''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Delete''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Duplicate''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Close''' अथवा &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Add fund''' अत्र यत्किमपि option चिन्वतु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:44&lt;br /&gt;
| '''Fiscal year''' निमित्तं मूलधनं (funds) कथं नियोजनीयमिति वयं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:49&lt;br /&gt;
| अस्मिन्नेव कोष्टके, मूलधनस्य स्पष्टीकरणार्थं निर्दिष्टं  '''Budget Name''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:56&lt;br /&gt;
| अहं ''' Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase 1''' उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:05&lt;br /&gt;
| '''Funds for 'Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase 1' ''' इति किञ्चन नूतनपृष्ठं उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:14&lt;br /&gt;
| '''Funds for 'Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase 1’''' उपरि, '''New''' इति टेब् अभिज्ञाय तस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:26&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''New fund for Spoken Tutorial Library 2016-2017 Phase 1''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:36&lt;br /&gt;
| इदानीं उद्घाट्यमाने नूतनपृष्ठे, अत्र यथोक्तं तादृशविवरणं पूरणीयम् ।&lt;br /&gt;
'''Fund code: Books'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Fund name: Books fund'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| '''Amount''': '''25000''' इति  लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
'''Warning at (%): 10'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:55&lt;br /&gt;
| '''Warning at (amount):''' निमित्तं मया एतावता '''Warning at (%)''' पूरितमित्यतः, एतत् फील्ड् अहं तथैव त्यजामि ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:02&lt;br /&gt;
| '''Owner:''' तथा '''Users''' फील्ड् अपि तथैव त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:08&lt;br /&gt;
| '''Library: ''' निमित्तं ड्राप्-डौन्-तः '''Spoken Tutorial Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:14&lt;br /&gt;
| अहं ''' Restrict access to: ''' तथैव स्थापयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:19&lt;br /&gt;
| ''' Statistic 1 done on''' तथा '''Statistic 2 done on:'''  रिक्तं स्थापयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
|सर्वेषां विवरणानां पूरणानतरं, पृष्ठस्य अधोभागे विद्यमान-'''Submit ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:34&lt;br /&gt;
|किञ्चन निर्दिष्टग्रन्थालयसम्बद्धं '''Fund ''' वितरणस्य सर्वाणि विवरणानि, इदानीं कोष्टकरूपेण दृश्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:42&lt;br /&gt;
|वामभागे विद्यमान-आप्षन्स्-तः, ''' Budgets''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:47&lt;br /&gt;
| बजेट् कथं copy करणीयमिति अहमिदानीं दर्शयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:51&lt;br /&gt;
|परन्तु,  एतस्मात् पूर्वं वयं, किमर्थं बजेट् copy कुर्मः इति जानीमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:57&lt;br /&gt;
|कदाचित् अग्रिम “आर्थिकवर्षा”य बजेट् मूल्यं तथा फन्ड्स् मूल्यm एकमेव अस्ति चेत् तत्समये वयं ‘बजेट्’ तथैव copy कर्तुं शक्नुमः।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:08&lt;br /&gt;
| एतेन 'लैब्ररि स्टाफ्' कृते महान् समयः तथा श्रमः च शिष्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:14&lt;br /&gt;
|एवं कर्तुं, तस्य '''Budget name'''  दक्षिणपार्श्वे विद्यमान-'''Actions''' टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''Duplicate''' चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:26&lt;br /&gt;
| '''Duplicate Budget''' इति नूतनपृष्ठमेकं उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:30&lt;br /&gt;
|नूतन '''Start date''' तथा '''End date''' लिखन्तु । अहम् अग्रिमवर्षस्य बजेट् निमित्तं -&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:39&lt;br /&gt;
|'''Start date: ''' '''04/01/2017 (MM/DD/YYYY)''' इति,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''End date: ''' '''03/31/2018 (MM/DD/YYYY)''' इति निर्दिशामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:53&lt;br /&gt;
|तदनन्तरं  ''' Description''' वर्तते।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:56&lt;br /&gt;
|'''Description''' विवरणानि, तदनन्तरं किञ्चन निर्दिष्ट'बजेट्' सह सरलतया अभिज्ञातुं यथा शक्यते तथैव भवितव्यम् । &lt;br /&gt;
'कोहा', स्वयमेव, प्राक्-निर्दिष्टानि विवरणानि दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:10&lt;br /&gt;
|परन्तु अहं, तत् '''Spoken Tutorial Library 2017-2018, Phase II''' इति पुनर्नामकरणं करोमि । &lt;br /&gt;
भवतां ग्रन्थालयसम्बद्धं नाम भवद्भिः दातुं शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:24&lt;br /&gt;
| '''Change amounts by:''' स्थाने, गतवर्षस्य 'बजेट्' तः स्वीकरणीयं शतांशं निर्दिशन्तु ।अथवा तदेव मूल्यं स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:38&lt;br /&gt;
|  '''Spoken Tutorial Library''' निमित्तं '''Rs 5,00,000/- ''' मूल्यम् अनुमतम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:45&lt;br /&gt;
| तदर्थम्, अहं '''Rs 1,00,000/-''' मूल्यं स्वीकर्तुं, '''-20%''' (minus 20 percent) इति निर्दिशामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:54&lt;br /&gt;
|अग्रिमस्थाने  '''If amounts changed, round to a multiple of:''' इति वर्तते । अहम् एतत् स्थानं रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:03&lt;br /&gt;
|अनन्तरम्, अत्र ''' Mark the original Budget as inactive''' निमित्तं चेक्-बाक्स् वर्तते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:10&lt;br /&gt;
|एवं क्रियते चेत्, मूलं बजेट् इतः परं उपयोक्तुं न शक्यते ।  तदर्थं एतत् बाक्स् रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:19&lt;br /&gt;
|अन्ते अत्र '''Set all funds to zero''' निमित्तं चेक्-बाक्स् वर्तते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:25&lt;br /&gt;
| नूतन-बजेट्, पूर्वतन-बजेट्-इव ‘फण्ड्स् स्ट्रक्चर्'  (Fund structures) प्राप्तव्यम् इति इच्छन्ति चेत् एतत् बाक्स् परिशीलयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:32&lt;br /&gt;
|परन्तु कृपया पश्यन्तु, -  भवतां '''Fund''' मध्ये धनस्य निर्देशनपर्यन्तं यत्किमपि वितरणं नानुमन्यते । अहम् एतदपि रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:44&lt;br /&gt;
|सर्वेषां विवरणानां निर्देशानन्तरं पृष्ठस्य अधोभागे विद्यमान-'''Save changes''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:52&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library 2017-2018 Phase II ''' इति copy बजेट् निमित्तं  निर्दिष्टविवरणानि  '''Budgets administration''' पृष्ठे दृश्यन्ते। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:04&lt;br /&gt;
| इदानीं भवन्तः '''Koha Superlibrarian''' अकौण्ट्-तः लाग्-औट् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:09&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुं, आदौ उपरि दक्षिणपार्श्वं गत्वा ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
ततः ड्राप्-डौन् तः , '''Log out''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:21&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण-&lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  - किञ्चन '''Budget''' संयोजयितुं, &lt;br /&gt;
'''Budget ''' copy कर्तुं तथा &lt;br /&gt;
''' Funds''' निर्देष्टुं पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:34&lt;br /&gt;
| '''Budget'''  निमित्तं गृहकार्यम् &lt;br /&gt;
Rs.50 Lakhs इत्येतत् निर्दिष्ट- बजेट् सह, '''Financial year''' निमित्तं किञ्चन नूतनं  '''Budget''' संयोजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:44&lt;br /&gt;
| Funds  निर्देष्टुम् गृहकार्यम्&lt;br /&gt;
'''Non-print material''' निमित्तं, Rs 20 Lakhs  फण्ड्स्  इत्येतत् निर्दिशन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:53&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:01&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:09&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषक्षणैः सह एतत् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:13&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट्-निमित्तं '''NMEICT, MHRD,''' द्वारा भारतसर्वकारस्य धनसाहाय्यं प्राप्तम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:25&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Place-order-for-a-book/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Place-order-for-a-book/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Place-order-for-a-book/Sanskrit"/>
				<updated>2019-09-17T08:01:28Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt; |- |00:01 | '''How to place an order for a book''' इत्याख्ये अनुशिक...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
| '''How to place an order for a book''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:06&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं -&lt;br /&gt;
'''Book''' आर्डर् कर्तुम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:11&lt;br /&gt;
| '''Basket (Order)''' पिधातुं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:13&lt;br /&gt;
| अपि च '''shipment''' प्राप्तुं ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:17&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य रेकार्ड् कर्तुमहम्:&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux OS 16.04''' तथा &lt;br /&gt;
'''Koha''' '''16.05''' आवृत्तेः उपयोगं कुर्वन् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:30&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं, भवन्तः लैब्ररि सैन्स् जानीयुः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| अस्य अभ्यासार्थं, भवद्भिः, भवतां यन्त्रे '''Koha''' इन्स्टाल्  करणीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| तथा, '''Koha'''मध्ये '''Admin''' अक्सेस् अपि भवद्भिः प्राप्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:47&lt;br /&gt;
| अन्यथा, अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:53&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं  '''Koha '''मध्ये  '''Superlibrarian Bella''' इति लागिन् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:00&lt;br /&gt;
| सर्वप्रथमं, वयं ''' ‘receiving an order’ ''' इत्यस्य सक्रियकरणेन  आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:06&lt;br /&gt;
| अस्य अग्रे वयम् अस्मिन् अनुशिक्षणे उपयोगं करिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:11&lt;br /&gt;
| '''Koha Administration''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:15&lt;br /&gt;
| '''Global System Preferences'''  उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:19&lt;br /&gt;
|'''Acquisitions preferences''' इत्याख्यं पुटम् उद्घाटितं भवति। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:23&lt;br /&gt;
| '''Preference''' इति विभागस्य अधः, '''AcqCreateItem''' कृते, ड्राप् डौन् तः ''' 'placing an order' ''' इत्येतत् ''' ‘receiving an order’''' प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:37&lt;br /&gt;
| अनन्तरं पुटस्य उपरि कोणे '''Save all Acquisitions preferences ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:45&lt;br /&gt;
| इदानीम् अग्रे गच्छामः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:47&lt;br /&gt;
| ''' Koha Home''' पुटं गत्वा, '''Acquisitions''' प्रति गत्वा '''plus New vendor''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:58&lt;br /&gt;
| '''Add vendor''' इति नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:02&lt;br /&gt;
| '''Company details''' इति विभागस्य अधः, '''Name''' प्रति गत्वा,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:08&lt;br /&gt;
| तथा, एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''Powai Book Agency.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:13&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : वयम् एवमेव अनेकान् विक्रेतॄन्  (वेण्डर्) योजयितुं शक्नुमः। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| '''Contact details''' इतीदृशानि विवरणानि पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:24&lt;br /&gt;
| अहमत्र कानिचन विवराणि पूरितवान् । भवन्तः एवमेव कर्तुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:30&lt;br /&gt;
| '''Primary acquisitions contact''',&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:36&lt;br /&gt;
| '''Primary serials contact''',&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:39&lt;br /&gt;
| '''Contact about late orders''' तथा '''Contact about late issues''' एतदर्थं चेक्-बाक्स् अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:46&lt;br /&gt;
| अस्य चेक्-बाक्स्-क्लिक् करणेन, विक्रेतृभ्यः चयन-सम्बद्धाः ई-मेल् सूचनाः प्रेषयितुं सरलं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:55&lt;br /&gt;
| किञ्चन निर्दिष्ट-फील्ड्-निमित्तं भवतां ज्ञानं नास्ति चेत्, तत् रिक्तं त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:01&lt;br /&gt;
| '''Ordering information''' इति विभागस्य अधः, '''List Prices are''' निमित्तं, Koha, डीफाल्ट्-रूपेण '''RUPEE''' चिनोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:11&lt;br /&gt;
| अपि च, एवमेव '''Invoice prices are''' निमित्तं, Koha डीफाल्ट् भूत्वा  '''RUPEE''' चिनोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:19&lt;br /&gt;
| '''Tax number registered: ''' निमित्तं, ''' Yes''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:25&lt;br /&gt;
| ''' List prices:''' निमित्तं, ''' Include tax''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:30&lt;br /&gt;
|''' Invoice prices:''' कृते, '''Include tax'''  चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:35&lt;br /&gt;
| '''Tax rate '''  अहं तथैव रक्षामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, अहं ''' Discount '''  '''10% ''' इति,  अपि च ''' Delivery time''' ''' 14 days''' इति  च टङ्कयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:50&lt;br /&gt;
| '''Notes''' फील्ड् अहं रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:54&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवरणपूरणानन्तरं, पुटस्य अधः विद्यमानं '''Save''' उपरि क्लिक्  कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:01&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:04&lt;br /&gt;
| इदानीम्, वेण्डर्-नाम्नः पार्श्वे  ''' plus New basket''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:11&lt;br /&gt;
| '''Add a basket to Powai Book Agency''' इत्याख्ये नूतन पुटे, '''Basket name: ''' इत्यत्र विवरणानि पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:20&lt;br /&gt;
| अहं  '''IITB/ST/Books/2017-10''' इति योजयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| '''Koha''' तः कानिचन विवरणानि डिफाल्ट् भूत्वा पूर्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:35&lt;br /&gt;
| '''Billing place''', '''Delivery place''' तथा '''Vendor''' डीफाल्ट् विवरणेषु किमपि परिवर्तनार्थं, ड्राप्- डौन् तः युक्तम् आप्षन् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:46&lt;br /&gt;
| '''Internal note''' च/अथवा '''Vendor note''' यत् किमपि अस्ति चेत् योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| '''Internal note''' इत्येतत् अहं  '''For Biology Section''' इति टण्कनं करोमि ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:57&lt;br /&gt;
| '''Vendor note''' निमित्तं, '''‘To be delivered on 22 May 2017’''' इति टङ्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:05&lt;br /&gt;
| अवश्यकतानुसारं , '''Orders are standing:''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । अहं चेक्-बाक्स् रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:14&lt;br /&gt;
|  सर्वेषां विवरणपूरणानन्तरं, पुटस्य अधोभागे विद्यमानं '''Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:21&lt;br /&gt;
| इदानीम् उद्घाट्यमाने नूतन-पुटे , '''plus Add to basket''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:29&lt;br /&gt;
| ‘'''Add order to basket’''' इति किञ्चन  डैलाग्-बाक्स् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:34&lt;br /&gt;
| इदानीम् अध: विद्यमानेभ्य: विकल्पेभ्य: आर्डर् कर्तुं किञ्चन पुस्तकं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:39&lt;br /&gt;
| अहं '''From a new (empty) record''' उपरि क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:44&lt;br /&gt;
| ''''New order' ''' इति शिर्षिकया अन्यत् पुटम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:49&lt;br /&gt;
| आर्डर् क्रियमाणस्य पुस्तकस्य शिर्षिकायाः पञ्जीकरणं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:53&lt;br /&gt;
| अहम् एवं टण्कयामि : '''Industrial Microbiology'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:57&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Accounting details''' भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:01&lt;br /&gt;
| '''Quantity ''' निमित्तं , '''5''' इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:05&lt;br /&gt;
| '''Fund''' निमित्तं, कोहा, डीफाल्ट् भूत्वा '''Books Fund''' चयनं करोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:10&lt;br /&gt;
| अत्र स्मरन्तु,  बहु फण्ड्स् यदा लभ्यन्ते, तदा अस्माकम् आवश्यकतानुसारं वयं चेतुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:17&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, '''Currency''' निमित्तं, विवरणानि पूरयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:21&lt;br /&gt;
| अत्र, कोहाद्वारा डीफाल्ट्-रूपेण '''RUPEE'''  चितमस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:26&lt;br /&gt;
| भवताम् अवश्यकतानुगुणं, ड्राप्- डौन् तः भवन्तः चेतुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:31&lt;br /&gt;
| '''Vendor price ''' निमित्तण् ''' 1000''' इति दीयताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:35&lt;br /&gt;
| ततः परं  '''Uncertain price:''' इत्यस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:38&lt;br /&gt;
| मूल्यस्य विषये भवद्भिः सम्यक् न ज्ञायते चेत्, इदं चेक्-बाक्स् चिन्वन्तु । अहमिदं रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:46&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Tax rate''' इत्यस्ति । &lt;br /&gt;
कोहा, डीफाल्ट् भूत्वा  '''Tax rate '''  ''' 0%''' इति चिनोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:55&lt;br /&gt;
| अहं  '''Discount ''' इत्येतत्''' 20%''' इति चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:00&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : कोहा '''Replacement cost ''' 1000 इति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:06&lt;br /&gt;
| '''Budgeted cost ''' 800 इति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:09&lt;br /&gt;
| '''Total '''  4000 तथा '''Actual cost ''' 0.00 इति च स्वयं गणयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:17&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु, '''Replacement cost '''  तथा '''Actual cost ''' एडिट् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:23&lt;br /&gt;
| '''Internal note''' तथा '''Vendor note''' यत्किमपि अस्ति चेत् तत् टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
| अहं  '''Statistic 1''' अपि च '''Statistic 2 ''' एतत् रिक्तं स्थापयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:32&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, पुटस्य अधोभागे विद्यमानं '''Save''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:37&lt;br /&gt;
| डैलाग्-बाक्स् सह, किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:41&lt;br /&gt;
| '''Warning! You will exceed 10.00% of your fund.'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:47&lt;br /&gt;
| '''Do you want to confirm this order?'''&lt;br /&gt;
'''Yes, I confirm''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:54&lt;br /&gt;
| '''Basket IITB/ST/Books/2017-10 (2) for Powai Book Agency''' इति बास्केट् विवरणेन सह  किञ्चन पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:07&lt;br /&gt;
| एतत् अनेकानि टेब्स् अपि दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:10&lt;br /&gt;
| इदानी बास्केट्-पिधानं कथम् इति ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:14&lt;br /&gt;
| अस्मिन्  '''Basket details''' पुटे, '''Close this basket''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:21&lt;br /&gt;
| अस्यार्थः आर्डर् निश्चितम् अभवत् तथा तत्तद् वेण्डर् कृते प्रेषयितुं शक्यते इति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:27&lt;br /&gt;
| '''Are you sure you want to close Basket IITB/ST/Books/2017-10?''' इति  किञ्चन डैलाग्- बाक्स् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:41&lt;br /&gt;
| '''Yes''' इति बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:44&lt;br /&gt;
| '''Powai Book Agency''' इति वेण्डर् नाम्ना सह किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:50&lt;br /&gt;
| एतस्य पुटस्य पिधानम् इदानीमेव न कुर्वन्तु, किमर्थमिति चेत् अस्माभिः अत्र इतोऽपि विषयाः ज्ञेयाः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:56&lt;br /&gt;
| अग्रे, '''shipment''' प्रापणं कथमिति ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:01&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे एव, '''Receive Shipment''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:06&lt;br /&gt;
| '''Receive shipment from vendor Powai Book Agency''' इत्येकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:13&lt;br /&gt;
| '''Receive a new shipment''' इति विभागस्य अधः, ''' Vendor invoice ''  '''IITB/ST/Books/2017-10 ''' इति पूर्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:28&lt;br /&gt;
| कोहा, '''Shipment date ''' स्वयं चिनोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:32&lt;br /&gt;
| प्राप्तिपत्रस्य दिनाङ्कः  '''Shipment Date''' अस्ति इति अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:37&lt;br /&gt;
| अहं  '''Shipment Cost ''' तथा '''Shipment Fund'''  त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:41&lt;br /&gt;
| पुटस्य अधोभागे विद्यमानं '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:46&lt;br /&gt;
| '''Receipt summary for Powai Book Agency''' इति अपरं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:52&lt;br /&gt;
| अधः स्क्रोल् कुर्वन्तु तथा पुटस्य अधोभागे विद्यमानं  '''Finish receiving ''' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:57&lt;br /&gt;
| '''Invoice: IITB/ST/Books/2017-10''' इति शीर्षिकया अन्यदेकं पुट्म् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:07&lt;br /&gt;
| पूर्वं टण्कित-विवरणानुसारं  '''Shipment Date ''' कोहा पूरयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:13&lt;br /&gt;
| अपि च, अहं ''' Billing Date ''' , '''05/23/2018''' इति चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:21&lt;br /&gt;
| ''' Shipping cost ''' अहं रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:25&lt;br /&gt;
| '''Close ''' उपरि, अनन्तरं पुटस्य अधः विद्यमानं '''Save ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:31&lt;br /&gt;
| '''Invoice has been modified''' इत्येकं नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:36&lt;br /&gt;
| '''Go to receipt page''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:40&lt;br /&gt;
| इदानीं भवद्भिः  '''Receipt summary for ''Powai Book Agency'' ''' द्रष्टुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:46&lt;br /&gt;
| इदानीं भवन्तः कोहा-तः लाग्-औट् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:49&lt;br /&gt;
| ‘कोहा’ इन्टर्फेस् उपरि दक्षिणकोणं गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:54&lt;br /&gt;
| ''' Spoken Tutorial Library ''' उपरि क्लिक् कृत्वा तथा ड्राप्-डौन् तः '''Logout''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:01&lt;br /&gt;
| सम्प्रति वयम् अनुशिक्षणस्य अन्तिमघट्टं प्राप्तवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:04&lt;br /&gt;
| सङ्क्षिप्तरूपेण,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, किञ्चन '''Book''' निमित्तन् आर्डर् कर्तुम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:13&lt;br /&gt;
| '''Basket (Order) ''' एतत् पिधातुं तथा किञ्चन '''shipment''' प्राप्तुम् अभ्यस्तवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:19&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् - ''' ‘Books’''' निमित्तं, किञ्चन '''Budget''' निर्मान्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:25&lt;br /&gt;
| अस्य अधः, ''' ‘Civil Engineering’''' इति '''Funds''' क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:30&lt;br /&gt;
| अत्र विद्यमानं  '''‘Powai Book Agency’''' इति वेण्डर्-द्वारा किञ्चन पुस्तकं आर्डर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:36&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:44&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:52&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:56&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12:07&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Create-MARC-framework/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Create-MARC-framework/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Create-MARC-framework/Sanskrit"/>
				<updated>2019-09-11T11:46:49Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 | '''Time''' | '''Narration''' |- |00:01 | '''Create a MARC Framework''' इत्याख्ये अस्मिन् अनुशिक्षणे भवत...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
| '''Time'''&lt;br /&gt;
| '''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
| '''Create a MARC Framework''' इत्याख्ये अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Koha''' इत्यत्र '''MARC Framework''' रचनां कर्तुं ज्ञास्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:14&lt;br /&gt;
| इद्म् अनुशिक्षणं  ट्युटोरियल् रेकार्ड् कर्तुमहं:&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04''' तथा  &lt;br /&gt;
'''Koha''' 16.05 आवृत्तेः उपयोगं कुर्वन् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:27&lt;br /&gt;
| इदम्  अनुशिक्षणम्   अनुसर्तुं भवन्तः लैब्ररि सैन्स् जानीयुः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:33&lt;br /&gt;
| अस्य  अनुशिक्षणस्य अभ्यासार्थं भवद्भिः, भवतां यन्त्रे'''Koha'''  इन्स्टाल् करणीयम् । अपि च, '''Koha''' मध्ये भवद्भिः '''Admin''' अक्सेस्(access). प्राप्तं स्यात्  । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:44&lt;br /&gt;
| अन्यथा, कृपया अस्मिन् जालपुटे, '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:50&lt;br /&gt;
|   प्रारम्भात् प्राक् पश्यन्तु, - '''Frameworks''' एडिट् उत डिलिट् कर्तुं शक्यते इति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:57&lt;br /&gt;
|'''Superlibrarian''', स्वीय-लैब्ररि अवश्यकतानुसारं तेषां स्वीयं, '''framework''' क्रियेट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:05&lt;br /&gt;
| इदानीं वयम् आरम्भं कुर्मः । अहं '''Koha'''इन्टर्फेस् कृते परिवर्तयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:11&lt;br /&gt;
| ''' Superlibrarian username Bella ''' तथा तस्याः पास्वर्ड् उपयुज्य  लागिन् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:17&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं ' Koha इण्टर्फेस् 'अन्तः , '''Superlibrarian Bella''' इति स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:25&lt;br /&gt;
| '''Koha administration'''प्रति गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:29&lt;br /&gt;
|'''Catalog''' इति विभागस्य अधः, '''MARC bibliographic framework''' इत्यस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:36&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनपुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:40&lt;br /&gt;
| '''plus New framework''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:44&lt;br /&gt;
| विवरणपूरणार्थम् अन्यत् पुटम् उद्घाटितं भवति -&lt;br /&gt;
'''Framework code:''' तथा '''Description:'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:54&lt;br /&gt;
| ''' Framework code''' फील्ड् मध्ये, अहं '''BK''' इति टण्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:01&lt;br /&gt;
|'''Description: ''' प्राप्तुं, अहं '''BOOKS''' इति टङ्कयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:06&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्  अधः विद्यमानं ''' Submit ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:11&lt;br /&gt;
| उद्घाटिते नूतनपुटे कोड्, '''BK '' अर्थात्  '''BOOKS'''  गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:18&lt;br /&gt;
| '''Actions''' इति टेब् तः, '''MARC structure''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:25&lt;br /&gt;
| '''MARC Framework for BOOKS (BK) ''' इति किञ्चन नूतनं पुटम् उद्घाटितं भवति । अस्यां शीर्षिकायाम् अत्र, '''OK''' बटन् उपरि क्लिक्  कुर्वन्तु। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:35&lt;br /&gt;
| '''MARC Framework for BOOKS (BK)''' अस्याम् एव शीर्षिकायां, अपरं पुटम् उद्घाटितं भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:40&lt;br /&gt;
| एतत् '''1 to 20 of 342 tags''' तः, '''tags ''' दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:48&lt;br /&gt;
| तथापि भवतां स्क्रीन् मध्ये, भवन्तः अत्यधिकं टेग्स् द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:53&lt;br /&gt;
| आहत्य '''342''' डीफाल्ट् '''tags''' सन्ति इति पश्यन्तु । अहं '''Books''' निमित्तं कानिचन टेग्स् एव चिनोमि । &lt;br /&gt;
भवतां आवश्यकतानुसारं भवन्तः टेग् चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:08&lt;br /&gt;
| अत्र पश्यन्तु, टेग् '''Edit''' अथवा '''Delete ''' कर्तुम् अत्र अवसराः सन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:14&lt;br /&gt;
| अहं डिलिट् कथं करणीयमिति विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| अहं '''tag ''' सङ्ख्या ''' 010- Library of Congress Control Number''' चिनोमि।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:25&lt;br /&gt;
| दक्षिणकोणे विद्यमानं '''Delete ''' टेब् क्लिक् करणात् परं, एकं पाप्-अप् विण्डो दृश्यते । एतत्, '''“Confirm deletion of tag '010'?”''' इति पृच्छति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| '''Yes, delete this tag''' अस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:44&lt;br /&gt;
| '''‘Tag deleted’''' इति सन्देशेन सह अन्यत् विण्डो दृश्यते । '''Ok''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:51&lt;br /&gt;
| एतदेव पुटं ''' MARC Framework for Books (BK) ''' पुनः दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:56&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे इतः परं, '''‘Tag’ number 010 ''' न दर्श्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:03&lt;br /&gt;
| एवमेव किञ्चन निर्दिष्टं, '''item type'''  सम्बद्धं यत्किमपि अन्यत् टेग् डिलिट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| टेग् एडिट् कर्तुं , '''Actions ''' पर्यन्तं गत्वा '''Edit ''' आप्षन् चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:17&lt;br /&gt;
| ''' tag number 000, Leader''' पर्यन्तं गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:24&lt;br /&gt;
| अनन्तरं ''' Edit''' उपरि क्लिक् करोतु।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:27&lt;br /&gt;
| अधो विद्यमानानि फ़ील्ड्स्, डिफाल्ट्-रूपेण , '''Koha ''' द्वारा एव पूरितमस्ति ।  -&lt;br /&gt;
'''Label for lib:''' ,  '''Label for opac:'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:38&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु : ''''Label for lib'''', '''staff client''' मध्ये दृश्यते ।&lt;br /&gt;
''''Label for OPAC'''', '''OPAC''' मध्ये  '''MARC''' view मध्ये दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:50&lt;br /&gt;
| भवताम् आवश्यकतानुसारं,  '''Repeatable: ''' निमित्तं चेक्-बाक्स् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| '''Koha, ''' डिफाल्ट् भूत्वा, '''Mandatory''' कृते  चेक्-बाक्स् अभिजानाति   ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:02&lt;br /&gt;
| अहं '''Repeatable:''' निमित्तं, चेक्-बाक्स्  अभिजानामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:06&lt;br /&gt;
| अवलोकयन्तु, '''Cataloging''' इत्यत्र, भवन्तः  '''Repeatable''' क्लिक् कुर्वन्ति चेत् , फील्ड्, तस्य पार्श्वे एकम् अधिकं चिह्नं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:16&lt;br /&gt;
| एतत् सामान्यतः त्रयः अथवा ततोऽप्यधिकतया लेखकानां, सम्पादकानां  कृते अवश्यकम् अस्ति, तदेव टेग्-निमित्तम् अधिक-विवरणानि योजयितुं  भवद्भ्यः अनुमतिं ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:27&lt;br /&gt;
| ''''Mandatory'''' क्लिक् कुर्वन्ति चेत् अथवा '''Koha''' तः स्वयं चितं चेत्, तथा रेकार्ड सेव् कर्तुं अनुमतिं न ददाति । सेव् कर्तुं, एतत् निर्दिष्ट-टेग् कृते भवद्भिः किञ्चन मूल्यं निश्चेतव्यम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:43&lt;br /&gt;
| वयं  '''Koha interface''' प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:46&lt;br /&gt;
| सर्वेषां विवरणानां पूरणानन्तरं, '''Save changes''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:52&lt;br /&gt;
| इदानीं नूतनतया उद्घाट्यमाने पुटे, '''tag number 000, Leader:''' कृते, '''Repeatable '''  तथा ''' Mandatory''' एतानि '''Yes''' इति दृश्यमानं पश्यन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:05&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, वयं '''Authority file''' कथं सक्रियं करणीयम् इति  ज्ञास्यामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:10&lt;br /&gt;
| ''' Koha Administration''' प्रति गच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:13&lt;br /&gt;
| अपि च ''' Global system preferences''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:18&lt;br /&gt;
| '''Acquisitions preferences ''' इति नामकं पुटम् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:23&lt;br /&gt;
| वामपार्श्वे विद्यमान टेब्-लिस्ट् तः, '''Authorities''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:30&lt;br /&gt;
| ''' General''' इति विभागे, अधः उक्तरीत्या, '''Value of Preference'''  परिवर्तयितुं आरम्भं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:37&lt;br /&gt;
| '''AuthDisplayHierarchy ''' निमित्तं, ड्राप्-डौन् तः '''Display '''  चयनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:44&lt;br /&gt;
| '''AutoCreateAuthorities''' निमित्तं, ''' generate'''  एतत् चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:50&lt;br /&gt;
| ''' BiblioAddsAuthorities''' कृते,'''allow''' चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
'''dontmerge''' कृते,'''Do''' चयनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:01&lt;br /&gt;
| '''MARCAuthorityControlField008''' अपि च '''UNIMARCAuthorityField100''' एतत् यथा अस्ति तथैव स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:11&lt;br /&gt;
| डीफाल्ट्--रूपेण, ''' UseAuthoritiesForTracings''' निमित्तं कोहा,'''Use''' चिनोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:19&lt;br /&gt;
| ''' Linker''' इति विभागे, '''CatalogModuleRelink''' कृते, डीफाल्ट् मूल्यानि रक्षणीयनि , &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:28&lt;br /&gt;
| '''LinkerKeepStale''',  '''LinkerModule,'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:33&lt;br /&gt;
| '''LinkerOptions''' तथा '''LinkerRelink. '''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:38&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Save all Authorities preferences''' इत्यस्य उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:43&lt;br /&gt;
| भवन्तः इदानीं '''Koha''' तः '''Superlibrarian account ''' तः लाग्-औट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:48&lt;br /&gt;
|एतत् कर्तुम्, उपरि, दक्षिणकोणं गच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:52&lt;br /&gt;
| '''Spoken Tutorial Library'''उपरि क्लिक् कृत्वा, ड्राप्-डौन् तः ''' Log out''' चयनं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:59&lt;br /&gt;
| एतत् '''MARC Framework''' कृते अपेक्षितं सेट्-अप् पूरयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:04&lt;br /&gt;
| सङ्क्षिप्तरूपेण,अस्मिन् अनुशिक्षणे  वयं कोहा मध्ये,'''MARC Framework ''' क्रियेट् कर्तुं ज्ञातवन्तः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:13&lt;br /&gt;
| गृहकार्य-निमित्तं – ''' Serials''' कृते किञ्चन नूतनं ''' MARC Framework ''' क्रियेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:20&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं वीडियो, स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशः अस्ति । कृपया डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:28&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजना-गणः, कार्यशालाः चालयति, प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थं कृपया अस्माकं कृते लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:38&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेषं, सेकेण्ड् च निर्दिश्य एतत् फोरं मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:42&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारतः धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । एतत् मिशन् विषये अधिकविवरणानि अस्यां पर्चन्याम् उपलभ्यते  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:54&lt;br /&gt;
|अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीन् भट्टः उप्पिनपट्टणम् ।&lt;br /&gt;
धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Set-Currency/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Set-Currency/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Set-Currency/Sanskrit"/>
				<updated>2019-09-10T10:45:33Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border = 1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- |00:01 | '''Set Currency''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वाग...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border = 1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:01&lt;br /&gt;
| '''Set Currency''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  '''Koha''' (कोहा) '''Currency''' (करेन्सि) कथं सेट् करणीयम् इति पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:13&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुमहं :&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04''' तथा&lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः 16.05 एतेषाम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:26&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवद्भिः ग्रन्थालयविज्ञानं अधीतं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:33&lt;br /&gt;
| भवद्भिः एतदनुशिक्षणं अभ्यस्तुं, भवतां यन्त्रे '''Koha''' इन्स्टाल् करणीयम् ।  &lt;br /&gt;
तथा '''Koha''' मध्ये '''Admin''' अक्सेस् (access) प्राप्तव्यम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं कृपया अस्मिन् जालपुटे  '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:49&lt;br /&gt;
| सर्वादौ, '''Superlibrarian username Bella ''' तथा तस्या पास्-वर्ड् उपयुज्य लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:58&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Koha Administration''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:03&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:06&lt;br /&gt;
| '''Acquisition parameters''' विभागे  '''Currencies and exchange rates''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:15&lt;br /&gt;
| एषः दत्तांशः (कोड्) स्वयं अप्डेट् न भविष्यति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:20&lt;br /&gt;
| तदर्थम् एतेषां दत्तांशानाम् अप्डेट् करणं मुख्यं कार्यम् । समीचीनं  '''accounting''' विवरणानि रक्षितुम् अपि एतत् साहाय्यं करोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:30&lt;br /&gt;
| इदानीं '''plus New currency''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:35&lt;br /&gt;
| अत्र नूतनं पृष्ठम् उद्घाट्यते । '''Currency:''', '''Rate: ''' तथा '''Symbol: ''' इव अनिवार्यविवरणानि पूरयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:47&lt;br /&gt;
| मम ग्रन्थालयः  '''India''' मध्ये अस्ति इत्यतः, अहं  '''Currency''' निमित्तं '''Rupee''' इति, '''Rate '''निमित्तं '''1 ''' तथा  '''Rupee (₹)''' चिह्नानाम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:00&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, ''' ISO code''': '''INR''' इति यच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:05&lt;br /&gt;
| करेन्सि सक्रियतासम्पादनार्थं, चेक्-बाक्स् क्लिक् कुर्वन्तु ।  '''Last updated ''' करेन्सि सेट्-अप्-कृत-दिनाङ्कं दर्शयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:14&lt;br /&gt;
| पृष्ठस्य अधोभागे वर्तमानं  '''Submit ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| अत्र उद्घाट्यमाने नूतनपृष्ठे  '''Currency''' टेब् अधोभागे  ''' Rupee ''' निमित्तं विवरणानि दृश्यन्ते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:27&lt;br /&gt;
| यदि अवश्यकता अस्ति, तर्हि तदपि एडिट् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:32&lt;br /&gt;
| गृहकार्य-निमित्तम् – भवताम् अवश्यकतानुसारेण यत्किमपि मूल्यं (करेन्सि) सेट् कुर्वन्तु । परन्तु  'Active' न कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:41&lt;br /&gt;
| वयं '''Koha''' इन्टर्-फेस् प्रति आगच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:45&lt;br /&gt;
| तस्मिन्नेव पृष्ठे  ''' Column visibility''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| वर्तमान-option तः  '''ISO code''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:55&lt;br /&gt;
| कोष्ठके, ''' Rupee '''निमित्तं '''ISO ''' कालम् एकं दृश्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:00&lt;br /&gt;
| '''MARC''' फैल् '''staging''' (स्टेजिंग्) साधनस्य द्वारा इम्पोर्ट्-करणसमये, अङ्कितं '''ISO code''' उपयुज्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:09&lt;br /&gt;
| 'टूल्', सद्यः सक्रियं करेन्सि मूल्यं ज्ञातुं तथा उपयोक्तुं प्रयतते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:16&lt;br /&gt;
| '''Currency''' एडिट् कर्तुं , तन्निर्दिष्ट '''Currency''' '''Edit''' option उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । अहं करेन्सि '''USD''' निमित्तं, '''Edit ''' उपरि क्लिक् करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:29&lt;br /&gt;
| '''Modify currency''' इति पृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:32&lt;br /&gt;
| '''Rate''' तथा '''Symbol''' मूल्यं (व्याल्यू) परिवर्तयितुं शक्यते । अहं तान् इदानीम् एवमेव त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| पश्यन्तु, अहं '''‘Active’''' फील्ड्-निमित्तं चेक्-बाक्स् क्लिक् न करोमि ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:46&lt;br /&gt;
| '''active currency ''' ग्रन्थालये उपयुज्यमानेषु प्रमुखं मूल्यं (करेन्सि) वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
| मम ग्रन्थालयः '''India''' मध्ये अस्ति इत्यतः  '''Rupee''' '''active currency''' इति उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:57&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं पृष्ठस्य अधोभागे '''Submit ''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:02&lt;br /&gt;
| एवमेव  '''Currencies and exchange rates ''' इति पृष्ठम् उद्घाट्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:08&lt;br /&gt;
| इदानीं भवतां '''Koha Superlibrarian''' अकौन्ट्-तः लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:13&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुम् आदौ उपरि दक्षिणपार्श्वं गत्वा ''' Spoken Tutorial Library''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं ड्राप्-डौन् तः '''Log out''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:26&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण &lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Currency''' कथं सेट् करणीयमिति पठितवन्तः ।   &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:36&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां यदस्ति चलच्चित्रं सः तु अनुशिक्षणस्य सारांशः । कृपया डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:44&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:54&lt;br /&gt;
| कृपया भवतां प्रश्नान् निमेष-क्षणैः सह एतत् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:58&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल्-योजना '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:05&lt;br /&gt;
| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:10&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-an-Item-type/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Add-an-Item-type/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Add-an-Item-type/Sanskrit"/>
				<updated>2019-09-06T20:05:30Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border =1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- | 00:01 | '''Koha interface''' इत्यत्र, '''How to add an Item type ''' इत्याख्ये अनुशि...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border =1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Koha interface''' इत्यत्र, '''How to add an Item type ''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:08&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  '''Item types ''' तथा '''Item type''' योजनं कथम् इति पठामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:17&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम् अहं : &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04''' तथा&lt;br /&gt;
'''Koha ''' आवृत्तिः ''' 16.05''' एतेषाम् उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:30&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं अनुसर्तुं भवतां ग्रन्थालयविज्ञानज्ञानम् आवश्यकम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अभ्यस्तुं भवद्भिः, भवतां यन्त्रे '''Koha''' इन्स्टाल् करणीयम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| तथा, '''Koha''' मध्ये भवद्भिः  '''Admin''' अक्सेस्  (access) प्राप्तव्यम् । अन्यथा कृपया अस्मिन् जालपुटे  '''Koha spoken tutorial ''' पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:52&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं प्रारभामहे । अहं  '''Koha''' इन्टर्-फेस् कृते परिवर्तयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:58&lt;br /&gt;
| वयम् एकं  '''Superlibrarian Bella''' क्रियेट् कृतवन्तः इति स्मरन्ति खलु? &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:03&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं  '''username Bella ''' तथा तस्य पास्-वर्ड् उपयुज्य लाग्-इन् कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:08&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं  ' Koha इन्टर्-फेस् अन्ते '''Superlibrarian Bella''' इत्यत्र स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:14&lt;br /&gt;
| अग्रे गमनात् प्राक्  '''Item Types''' नाम किमिति आदौ जानीमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:20&lt;br /&gt;
| '''Item types ''' सामान्यतया  '''Books,''' '''Journals,'''  '''CDs/DVDs ''' इव ग्रन्थालये विद्यमानवस्तूनि सूचयन्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| '''Koha ''' मध्ये प्रत्येकं '''Item type ''', तदर्थमेव नियोजितमेकम् '''Collection code''' प्राप्तवदस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:37&lt;br /&gt;
|एतत् कोड् तत् '''Item type''' केवलम् अभिजानाति ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:42&lt;br /&gt;
| वयमेकं नूतनं '''item type''' आयोजनं पठामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
| ''' Koha Home ''' पृष्ठे '''Koha Administration''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:52&lt;br /&gt;
| '''Basic parameters ''' इति विभागं गत्वा  '''Item Types''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:59&lt;br /&gt;
| '''Item types administration ''' पृष्टे उपरि विद्यमानं, '''' New Item Type' ''' बटन् क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:06&lt;br /&gt;
| ''' Item type''' स्थाने भवद्भिः आयोज्यमानं नूतनं  '''item type ''' निमित्तं कोड्स् लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:13&lt;br /&gt;
| अहं  '''Ref''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:17&lt;br /&gt;
| '''Description''' फील्ड्, '''item type''' इत्यस्य विवरणमस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:22&lt;br /&gt;
| तदर्थम् अत्र अहं  &amp;quot;Reference&amp;quot; इति टङ्कनं करोमि । '''Search category''' फील्ड् अहम् एवमेव त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:30&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''Choose an icon:''' इति वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:33&lt;br /&gt;
| '''bridge ''' इति टेब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:37&lt;br /&gt;
| अत्र अधोभागे दत्तेभ्यः आप्षन्स् इत्येतेभ्यः '''item type''' सम्बद्ध-ऐकान् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:45&lt;br /&gt;
| अहम् एतत्  '''Reference''' ऐकान् चिनोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:49&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं वयं '''Hide in OPAC: ''' कथं साहाय्यं करोति इत्येतदपि पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:54&lt;br /&gt;
| एकं पुस्तकं नष्टं  (damaged) तथा बैन्डिन्ग् निमित्तं रक्षणीयम् इति चिन्तयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:02&lt;br /&gt;
| तादृशसन्दर्भे  '''Hide in OPAC''' आप्षन् सर्वेभ्यः उपयोक्तृभ्यः तत् पुस्तकम् अदृश्यं करोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:11&lt;br /&gt;
| भवताम् आवश्यकतानुसारं , '''Hide in OPAC:''' चेक्-बाक्स् अभिजानन्तु अथवा तथैव त्यजतु । अहं चेक्-बाक्स् रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:21&lt;br /&gt;
| ग्रन्थालये स्थापितानि परन्तु  ''''circulate''''  अकृत- '''items'''निमित्तं  ''''Not for loan'''' आप्षन् उपयुज्यताम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:29&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं  '''Reference books''', '''Rare books''' , '''Dictionary''' इत्यादीनि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:36&lt;br /&gt;
| अहं एतत् चेक्-बाक्स् रिक्तं त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| भवन्तः मूल्यं निर्देष्टुम् इच्छन्ति चेत् '''Rental charge field''' मध्ये भवन्तः मूल्यं निर्देष्टुं शक्नुवन्ति । ग्रन्थालये निर्दिष्ट-'''item''' निमित्तं, न्यूनतमं भाटकं स्थापनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
| अधिकविषयाणां निमित्तं भाटकं न विधेयम् । तदर्थम् अहं किमपि धनं न लिखामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:00&lt;br /&gt;
|कदाचित् भवन्तः धनं लेखितुम् इच्छन्ति चेत्, युक्तां संख्यां लेखितुं स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:07&lt;br /&gt;
| अनन्तरं  ''''Checkin message:' ''' इति टेक्स्ट्-फील्ड् वर्तते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:11&lt;br /&gt;
| '''Checkin message, ''' एकं निर्दिष्ट-'''item''' विधमस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:16&lt;br /&gt;
|आप्षन्स् इत्थं भवितुमर्हन्ति - '''Book''' ,  '''Serial,'''  '''Cds/DVDs''',  '''Bound Volume''',  '''Microfilm''' इत्यादीनि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
| '''Checkin message: ''' स्थानेषु अहं '''Bound Volume''' इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:32&lt;br /&gt;
| एतदनन्तरं ''' Checkin message type:''' इत्यस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:36&lt;br /&gt;
| ''' item type''' आधारेण, '''item''' निमित्तं '''Message''' (मेसेज्) अथवा '''Alert''' (अलर्ट्) चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:42&lt;br /&gt;
|स्मर्तव्यमेतत् , एकस्य निर्दिष्टविषयस्य चेक्-इन् करणानन्तरं  चयनानुसारंम् एकं मेसेज् अथवा सूचना प्रदर्श्यते ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:53&lt;br /&gt;
| अहं '''Message''' चिनोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं  ''' SIP media type''' (सिप् मीडिया टैप्) वर्तते । भवतां ग्रन्थालये सार्टर् (sorter) अथवा लाकर् (locker) सौलभ्यम् उपयुज्यते चेदेव '''SIP media type ''' अन्वेति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:07&lt;br /&gt;
|तदर्थम् अत्र, '''SIP media type''' अम् एवमेव त्यजामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:11&lt;br /&gt;
| अवश्यकता अस्ति चेत्, '''Summary''' फील्ड्-मध्ये तत्तद्''' item''' सारांशं लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:18&lt;br /&gt;
| अहं एवम् टङ्कनं करोमि । -&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Item type- Reference'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Facilitate- Self check out/return'''.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:25&lt;br /&gt;
| अन्ते  '''Save changes''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| '''Item types administration ''' इति नूतनपृष्ठम् उद्घाट्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:35&lt;br /&gt;
| नूतन '''item type''' निमित्तं पूरितं सर्वं विवरणं , '''Item types administration''' पृष्ठे कोष्ठके दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:45&lt;br /&gt;
| केचन मुख्यांशाः  -&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:49&lt;br /&gt;
|  '''item types''' असैन् कृतं  '''Collection codes''' एडिट् कर्तुं न शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:54&lt;br /&gt;
| '''item type ''' विवरणम् एडिट् कर्तुं शक्यते । एकवारं ग्रन्थालयानां  '''items'''  '''item type ''' उपयुज्य अनन्तरं डिलीट् कर्तुं न शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:05&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयं अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:08&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, &lt;br /&gt;
अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  -  ''' Item types ''' तथा किञ्चन '''Item type''' कथं योजनीयं इति पठितवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:18&lt;br /&gt;
| गृहकार्य-निमित्तं – किञ्चन नूतनं  '''item- '''  '''Book ''' तथा '''Serial'''  भवतां ग्रन्थालये योजयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:25&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्च्यन्यां यदस्ति चलच्चित्रं तत्तु स्पोकन् ट्युटोरियल् सारांशः । कृपया डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:33&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:43&lt;br /&gt;
|कृपया भवतां प्रश्नान् निमेष-क्षण-माध्यमेन एतत् फोरम् मध्ये पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनायै '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसाहाय्यं प्राप्तम् । &lt;br /&gt;
अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:59&lt;br /&gt;
|  अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/How-to-create-a-library/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/How-to-create-a-library/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/How-to-create-a-library/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-26T17:28:55Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {| border =1 | &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt; | &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;  |- |  00:01 | '''How to create a Library in Koha'''  इति विषयके अस्म...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{| border =1&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Time'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
| &amp;lt;center&amp;gt;'''Narration'''&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:01&lt;br /&gt;
| '''How to create a Library in Koha'''  इति विषयके अस्मिन् नुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''library''' तथा '''Group''' निर्माणं कथम् इति जानीमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:16&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम् अहं :&lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux Operating System 16.04'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:24&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' आवृत्तिः 16.05 एतयोः उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:29&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणम् अनुसर्तुं भवन्तः, लैब्ररि सैन्स् (ग्रन्थालयविज्ञानं) जानीयुः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:35&lt;br /&gt;
| एतदनुशिक्षणं अभ्यस्तुं भवद्भिः '''Koha''' भवतां यन्त्रे इन्स्टाल् करणीयम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:41&lt;br /&gt;
| तथा '''Koha''' मध्ये भवन्तः '''Admin''' एक्सेस् (access) प्राप्तव्यमेव । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:46&lt;br /&gt;
| विशेषज्ञानार्थं, भवन्तः कृपया अस्मिन् जालपुटे '''Koha spoken tutorial ''' सरणिं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:53&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं आरभामहे । मम यन्त्रे पूर्वमेव '''Koha'''  इन्स्टाल् कृतम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:59&lt;br /&gt;
| अहं '''Koha''' इन्टर्फेस्-कृते परिवर्तयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:03&lt;br /&gt;
|  इन्स्टलेषन् काले दत्तं  '''username '''तथा '''password ''' उपयुज्य '''Koha '''मध्ये लाग्-इन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:10&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रे अहं  '''Username''',  '''koha underscore library''' इति दत्तवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:17&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''conf.xml ''' सञ्चिकातः स्वीकृतं पास्-वर्ड् टैप् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:25&lt;br /&gt;
| '''Koha''' मेन् पेज् उद्घाटयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:27&lt;br /&gt;
|  पश्यतु '''Koha''' सेट्-अप् करणकाले अस्माभिः कोहामध्ये सृज्यमानस्य एकैकस्य '''Branch library''' विवरणानि योजनीयानि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:38&lt;br /&gt;
| काले एतानि कोड्स् कोहा-मध्ये विविधेषु स्थानेषु उपयुज्यन्ते  ।   &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:43&lt;br /&gt;
| इदानीं, वयमेकं नूतनं 'लैब्ररि' योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:47&lt;br /&gt;
| '''Koha''' इन्टर्-फेस् प्रति आगच्छन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:50&lt;br /&gt;
| '''Home''' गत्वा  '''Koha Administration''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:56&lt;br /&gt;
| ''' Basic parameters''' विभागम् अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:00&lt;br /&gt;
| '''Libraries and groups''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:04&lt;br /&gt;
| एकं नूतनं 'लैब्ररि' योजयितुं ''''+ New Library'''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् क्रियताम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:10&lt;br /&gt;
|  वयं '''groups''' विभागम् इदानीम् एवमेव त्यजामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:15&lt;br /&gt;
|  अस्मिन् पृष्ठे, रक्तवर्णेन सूचितानि सर्वाणि स्थानानि अनिवार्याणि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:21&lt;br /&gt;
| मया अत्र यथा कृतं तद्वत् भवतां लैब्ररि-निमित्तं  '''Library code ''' तथा '''Name ''' स्थानानि पूरयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:29&lt;br /&gt;
| अवधानेन ज्ञातव्याः केचन विषयाः -  ''' Library code''' मध्ये स्पेस् न भवितव्यम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:36&lt;br /&gt;
| तथा, एतत् 10 अक्षरात् न्यूनं भवितव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  02:40&lt;br /&gt;
| 'डेटाबेस्' मध्ये एतत् कोड् एकमात्र-सूचकरूपेण उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:46&lt;br /&gt;
| अग्रिमविभागे, '''Address, phone number''' वत् अस्माकं लैब्ररि-सम्पर्कस्य विवरणानि अस्माभिः पूरणीयानि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:58&lt;br /&gt;
| अत्र यथा दर्शितं तद्वत् अहमत्र विवरणानि पूरितवान् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:01&lt;br /&gt;
| अत्र सूचित-यत्किमपि 'फील्ड्'निमित्तं भवतां समीपे विषयः नास्ति चेत् तत् रिक्तं स्थापयन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:08&lt;br /&gt;
| एवमेव, अस्मिन् पृष्ठे भवतां ग्रन्थालयस्य विवराणानि पूरयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:13&lt;br /&gt;
| भवतां ग्रन्थालयाय तदनन्तरं कस्टम् प्रकटीकर्तुं  '''address ''' तथा '''phone''' विवरणानि उपयोक्तुं शक्यन्ते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:20&lt;br /&gt;
| सदस्याः ग्रन्थालयं सप्रक्तुतुमिच्छन्ति चेत् तेऽपि एतान् विवरणानि उपयोक्तुमर्हन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:26&lt;br /&gt;
| '''Email id''' फील्ड् अनिवार्यं न इति भवन्तः द्रष्टुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:31&lt;br /&gt;
| तथापि, भवतां ग्रन्थालयाय '''email id''' अवश्यं सम्पादनीयमेव । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:38&lt;br /&gt;
|  एतत् '''email id''' तः सदस्येभ्यः सूचनाः गच्छन्ति तथा तेभ्यः प्रत्यागच्छन्त्यपि ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:45&lt;br /&gt;
| '''Gmail id ''' विपत्रं(email) प्रेषयितुं/विपत्रं प्राप्तुं सरलतया कान्फिगर् कर्तुं शक्यते । अतः, एतत् उचितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  03:54&lt;br /&gt;
| '''Email id''' फील्ड् अधोभागे, '''Reply-To ''' तथा '''Return-Path''' फील्ड्स् सन्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:01&lt;br /&gt;
| सर्वाभ्यः सूचनाभ्यः प्रत्युत्तरप्रदानाय भवन्तः अन्यदेकं डिफाल्ट् ‘इमेल् अड्रेस्’ सूचयितुमिच्छन्ति चेत् तदपि अत्र कर्तुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:11&lt;br /&gt;
|  अहं '''Reply-To email id'''  '''stlibreoffice@gmail.com''' इति योजयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:20&lt;br /&gt;
| एतत् रिक्तं त्यजामश्चेत् तदा सर्वाणि प्रत्युत्तराणि  (reply)  उपरि निर्दिष्टं 'इमेल् ऐडि' प्रति गच्छति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:27&lt;br /&gt;
| इदानीं  '''Return-Path-'''  एतत् इमेल्-अड्रेस् कृते सर्वे बौन्स् सन्देशाः गच्छन्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:34&lt;br /&gt;
| एतत् रिक्तं स्थापयामः चेत् तदा सर्वे बौन्स्-जाताः सन्देशाः  उपरि दत्तं इमेल्-ऐडि प्रति गच्छन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:42&lt;br /&gt;
| तदर्थं त्रिविधं इमेल्-ऐडि- &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:48&lt;br /&gt;
|   '''Email id ''',&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:50&lt;br /&gt;
|   '''Reply-To ''' तथा&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:52&lt;br /&gt;
|  '''Return-Path''' निमित्तम् उपयोक्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:55&lt;br /&gt;
| तदानीमपि केवलमेकं इमेल्-ऐडि दीयते चेत् '''Koha''' तमेव त्रयाणां फील्ड्-निमित्तम् उपयोगं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, मया अत्र यथा कृतं, फील्ड्-मध्ये भवतां ग्रन्थालयस्य  '''URL''' उल्लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:10&lt;br /&gt;
|  '''URL ''' फील्ड् पूरणानन्तरं '''OPAC''' मध्ये निर्दिष्टग्रन्थालयस्य नाम  'होल्डिंग्स् टेबल्'-मध्ये लिङ्क् क्रियते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:18&lt;br /&gt;
| एतदनन्तरम् अस्माभिः  '''OPAC info ''' पूरणीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:23&lt;br /&gt;
| एतत्, भवतां ग्रन्थालयस्य विषये भवद्भिः दीयमानं विवरस्थलमस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:28&lt;br /&gt;
| अहम् अत्र मम ग्रन्थालयस्य किञ्चित् विवरणं दत्तवान् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:33&lt;br /&gt;
| '''holdings table''' मध्ये, ग्रन्थालयस्य नाम्नः उपरि वयं कर्सर् सञ्चरणकाले एषा सूचना ''' OPAC''' मध्ये दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| अस्मिन् फील्ड्-मध्ये एकं निर्दिष्ट-ब्र्याञ्-लैब्ररि निमित्तं '''URL''' स्थाप्यते चेत्, तदा पुस्तकं प्राप्य ब्र्यांच् लैब्ररि '''OPAC ''' अस्मान् सूचयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:52&lt;br /&gt;
| 'हैपर् लिङ्क् अड्रेस्' विवरणानि प्राप्तुं मौस् लिङ्क् उपरि चालयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:58&lt;br /&gt;
| पुस्तकं यत्र लभ्यते तत् निर्दिष्ट- '''branch''' ग्रन्थालयस्य सङ्केतं यच्छति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:05&lt;br /&gt;
| वयं '''Koha''' इन्टर्-फेस् प्रति आगच्छामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:09&lt;br /&gt;
| तदनन्तरमत्र '''IP address''' वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:12&lt;br /&gt;
| भवद्भिः '''Koha admin access''' किञ्चन निर्दिष्ट- '''IP address ''' कृते निर्बन्धुम् इच्छन्ति चेत् तत् '''IP''' अत्र सूचयितुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:22&lt;br /&gt;
| अन्यथा भवन्तः रिक्तं त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:25&lt;br /&gt;
| अहमेतत् रिक्तं त्यजामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:28&lt;br /&gt;
| अन्ते, वयं '''Notes ''' फील्ड् लब्धवन्तः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:32&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं रेफरेन्स् कर्तुं अत्र यां कामपि टिप्पणीं पूरयितुं शक्नुवन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:37&lt;br /&gt;
| '''OPAC''' मध्ये एते न प्रदर्श्यन्ते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:40&lt;br /&gt;
|  सर्वेषां विवरणानां लेखनानन्तरं, '''Submit ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:46&lt;br /&gt;
| नूतनतया योजितस्य ग्रन्थालयस्य नाम '''Libraries ''' पृष्ठे दृश्यते।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:51&lt;br /&gt;
| अत्र, एतत् '''Spoken Tutorial Library''' अस्ति।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:55&lt;br /&gt;
| इदानीं, '''Group Library ''' विकल्पः कदा उपयोक्तव्यः इति इदानीं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:00&lt;br /&gt;
| भवद्भिः नूतन ''' group''' योजनीयं चेत् ''''+ New Group'''' इति ट्याब् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:07&lt;br /&gt;
| भवतां समीपे केचन ग्रन्थालयाः सन्ति इति चिन्तयन्तु । उदाहरणार्थं – रसायन-भौत-जीवशास्त्रग्रन्थालयश्च । भवन्तः तेषां समूहः करणीयः इति इच्छन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:19&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, '''Group Library ''' इति विकल्पः उपयुज्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:24 &lt;br /&gt;
|  एतस्य समूहस्य '''Science library ''' इति नाम दीयताम् । एतत्तु मुख्यग्रन्थालयस्य अधः आगच्छति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:31&lt;br /&gt;
| साम्यम्  अथवा तादृशगुणलक्षणानामाधारेण समूहः निर्मार्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:40&lt;br /&gt;
|  भवतां सेशन्-तः '''Database administrative user''' इति लाग्-औट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:45&lt;br /&gt;
|  एवं करणार्थं, उपरि दक्षिणपार्श्वं गत्वा '''No Library Set''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:52&lt;br /&gt;
| ड्राप्-डौन् तः, '''Log out''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:57&lt;br /&gt;
| अनेन सह वयं अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:01&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:03&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''library''' तथा किञ्चन नूतनं '''Group'''  स्रष्टुं पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:11&lt;br /&gt;
|  किञ्चन गृहकार्यम् - किञ्चन नूतनग्रन्थालयं तथा किञ्चन नूतनं ''' group ''' सृजन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:17&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां वर्तमानचलच्चित्रं -स्पोकन्-ट्युटोरियल्-योजनायाः सारांशः ।  कृपया डौन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:25&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:35&lt;br /&gt;
|Forum for specific questions: &lt;br /&gt;
एतत्-स्पोकन् ट्युटोरियल्' अधिकृत्य प्रश्नाः सन्ति किम्?&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:42&lt;br /&gt;
| कृपया एतत् जालपुटं पश्यतु । भवतां प्रश्नः कस्मिन् निमेषे अस्ति इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:49&lt;br /&gt;
| भवतां प्रश्नं सङ्क्षेपेण विवृण्वन्तु। &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:51&lt;br /&gt;
| अस्माकं गणात् यः कोऽपि तान् उत्तरति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:55&lt;br /&gt;
|'''Forum for specific questions:'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  08:58&lt;br /&gt;
| ’स्पोकन् ट्युटोरियल् -फोरम्’, अस्य अनुशिक्षणविषये निर्दिष्टप्रश्नसम्बद्धम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:03&lt;br /&gt;
| तदर्थं कृपया असम्बद्धप्रश्नान् तथा सामान्यप्रश्नान् तत्र पोस्ट् न कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:08&lt;br /&gt;
|  एतत्तु सन्दिग्धन्य़ूनतायै साहाय्यं करिष्यति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:11&lt;br /&gt;
| यदि सन्देहाः न्यूनाः तदा वयं एतानि विवरणार्थं उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्रोजेक्ट् द्वारा, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसहायं प्राप्तम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:23&lt;br /&gt;
|  अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  09:28&lt;br /&gt;
|  अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Koha-installation-on-Linux-16.04/Sanskrit</id>
		<title>Koha-Library-Management-System/C2/Koha-installation-on-Linux-16.04/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Koha-Library-Management-System/C2/Koha-installation-on-Linux-16.04/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-17T19:54:23Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 || '''Time''' || '''Narration'''  |- || 00:01 || '''Installation of Koha on Ubuntu Linux OS'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भव...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|| '''Time'''&lt;br /&gt;
|| '''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:01&lt;br /&gt;
|| '''Installation of Koha on Ubuntu Linux OS'''  इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:09&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Ubuntu Linux OS 16.04''' इत्यत्र '''Koha Library Management System''' इत्येतत् इन्स्टाल्-करणं ज्ञास्यामः । इन्स्टल्लेषन् जातम् इत्येतत् द्रढयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:24&lt;br /&gt;
|| एतत् अनुशिक्षणम् : &lt;br /&gt;
'''Ubuntu Linux''' आपरेटिङ्ग् सिस्टम्16.04,&lt;br /&gt;
'''Koha''' आवृत्तिः 16.05,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:35&lt;br /&gt;
|| '''gedit''' टेक्स्ट्- एडिटर् तथा '''Firefox''' वेब्-बौसर् इत्येतानि उपयुज्य रेकार्ड् कृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:41&lt;br /&gt;
|| भवद्भिः, आरम्भात् पूर्वं, भवतां यन्त्रं '''Ubuntu Linux OS 16.04''', &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||00:50&lt;br /&gt;
|| यत्किमपि टेक्स्ट्-एडिटर्,&lt;br /&gt;
'''Firefox''' अथवा ''' Google Chrome''' वेब्-बौसर्, इत्येतद्-युक्तानि सन्तीति कृपया द्रढयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 00:57&lt;br /&gt;
|| एतन्निमित्तम् -  &lt;br /&gt;
'''i 3''' (ऐ ३) अथवा तदपेक्षया नूतनं प्रोसेसर्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:05&lt;br /&gt;
|| '''500GB''' अथवा तदपेक्षया अधिकं हार्ड् डिस्क्,&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:09&lt;br /&gt;
|| '''4 GB''' अथवा तदपेक्षया अधिकं '''RAM''' तथा नेट्वर्क्-सम्पर्कः, इत्येताः अपेक्षिताः यन्त्रांशाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:15&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे उपयुक्तानि कमाण्ड्स्, प्लेयर् इत्यस्य अधः विद्यमाने '''Code Files''' पर्चन्यां लभ्यन्ते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:22&lt;br /&gt;
|| मम यन्त्रे, अहम् एतां सञ्चिकां '''gedit''' टेक्स्ट्- एडिटर् उपयुज्य उद्घाटितवान् अस्मि । तथा, विवरणकाले  कमाण्ड्स् कापि-पेस्ट् कर्तुम्, अहम् अस्याः एव सञ्चिकायाः उपयोगं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:33&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयम् आरम्भं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
कीबोर्ड् मध्ये '''Ctrl+Alt+T''' की मिलित्वा नुत्त्वा टर्मिनल् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:43&lt;br /&gt;
|| सर्वादौ, अस्माकं '''Ubuntu Linux''' इन्स्टल्लेषन् अप्-टु-डेट् अस्ति इति द्रढनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||01:50&lt;br /&gt;
|| एतदर्थम्, एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 01:59&lt;br /&gt;
|| इतःपरं, एतत् इन्स्टल्लेषन्-काले, यदा यदा पृच्छ्यते तदा 'सिस्टम् पास्-वर्ड्’ टङ्कनं कुर्वन्तु, '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:10&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड्, '''koha.list''' इति काञ्चित् सञ्चिकां क्रियेट् करोति तथा 'प्याकेज् रिपासिटरि' (package repository) इत्येतत् अप्-डेट् करोति ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:19&lt;br /&gt;
|| कृपया अवलोकयन्तु : अस्य अनुशिक्षणस्य निर्माणावसरे, '''Koha 16.05''' स्थिरा आवृत्तिः (stable version)  आसीत् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:28&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड् '''Code file'''तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 02:37&lt;br /&gt;
|| तदा, एतत् '''gpg.asc''' सञ्चिकायाः डौन्-लोड्-करणं, '''signature key''' इत्यस्य अप्-डेट्-करणं च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:47&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||02:57&lt;br /&gt;
|| इदानीम्, एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||03:07&lt;br /&gt;
|| एतत् नूतन 'रिपोसिटरि' इत्येतानि अप्-डेट् करोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:11&lt;br /&gt;
|| इदानीम्,  एवं टङ्कयन्तु : '''sudo apt-get install koha-common''', '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:22&lt;br /&gt;
|| '''Do you want to continue?''' इति पृष्टे सति ''' Y ''' नुदन्तु । '''Enter''' नुदन्तु च । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:30&lt;br /&gt;
|| एतत्  '''Koha''' इत्येतत् भवतां यन्त्रे इन्स्टाल्-करोति । इन्स्टल्लेषन् समाप्तिपर्यन्तं निरीक्षन्ताम् । एतत् किञ्चित् समयं स्वीकरोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:40&lt;br /&gt;
|| इदानीम्, अस्माभिः '''Koha'''निमित्तं पोर्ट्-सङ्ख्यां परिवर्ययितुम्, '''conf ''' सञ्चिका किञ्चन  'टेक्स्ट्-एडिटर्' द्वारा उद्घाटनीया ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:49&lt;br /&gt;
|| अहं '''gedit ''' टेक्स्ट्-एडिटर् इत्यस्य उपयोगं करोमि । भवताम् अभीष्टं टेक्स्ट् –एडिटर् भवद्भिः उपयोक्तुं शक्यम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 03:57&lt;br /&gt;
|| एतत कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:06&lt;br /&gt;
|| सञ्चिका, टेक्स्ट्-एडिटर्-मध्ये उद्घाटिता भवति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:10&lt;br /&gt;
|| '''INTRAPORT = 80''' इति पङ्क्तिम् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:16&lt;br /&gt;
|| '''80''' इत्येतत् '''8080''' इति परिवर्तयन्तु । एतत् पोर्ट्-सङ्ख्यां '''8080''' इति परिवर्तयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:26&lt;br /&gt;
|| अनन्तरं सञ्चिकां सेव् कुर्वन्तु । पिदधतु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:30&lt;br /&gt;
|| टर्मिनल् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:33&lt;br /&gt;
|| इदानीं, अस्माभिः डेटाबेस् सेट्-अप् करणीयम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:38&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड्  '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल् मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||04:47&lt;br /&gt;
|| '''Do you want to continue?''' इति पृष्टे सति ''' Y ''' नुदन्तु । तथैव, '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 04:57&lt;br /&gt;
|| अनन्तरं, डेटाबेस्-तः '''root user''' इत्यस्य पास्-वर्ड् '''admin123 ''' इति सेट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:05&lt;br /&gt;
|| भवद्भ्यः अपेक्षितं चेत्, भवन्तः अन्यत्किमपि पास्-वर्ड् दातुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
||05:10&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:19&lt;br /&gt;
|| अनन्तरम्, एतत् कमाण्ड्-द्वयम् एकैकशः कापि कृत्वा, तानि टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु ।  '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:26&lt;br /&gt;
||'''sudo a2enmod rewrite '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:35&lt;br /&gt;
||'''sudo a2enmod cgi '''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:43&lt;br /&gt;
|| एतत्  'कोहा'इत्यस्य माड्यूल्स् सक्रियं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 05:48&lt;br /&gt;
|| ततः. एवं टङ्कयन्तु : '''sudo service apache2 restart'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||05:55&lt;br /&gt;
|| एतत् '''apache services ''' (अपाचे सर्वीसस्) रि-स्टार्ट् करोति । अनन्तरं '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:02&lt;br /&gt;
|| '''library''' इत्याख्यं किञ्चन '''Koha instance''' इत्येतत् क्रियेट् कर्तुम् – एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:16&lt;br /&gt;
|| ततः, '''port 8080''' उपयोगं कुर्वन्तः स्मः इति अस्माभिः 'अपाचे सर्वर्'कृते (Apache server) वक्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:24&lt;br /&gt;
|| एतन्निमित्तम्, अस्माभिः '''ports.conf''' सञ्चिका टेक्स्ट् –एडिटर्-मध्ये उद्घाटनीयम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:31&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:40&lt;br /&gt;
|| '''ports.conf''' सञ्चिकायां, '''Listen 80''' (लिसन् 8 0) इति पङ्क्तिम् अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||06:47&lt;br /&gt;
|| अस्याः पङ्क्तेः अनन्तरं, '''Listen 8080''' इति योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:53&lt;br /&gt;
|| अनन्तरं सञ्चिकां सेव् कुर्वन्तु, पिदधतु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 06:57&lt;br /&gt;
|| ततः '''apache services''' इत्येतत् रि-स्टार्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:10&lt;br /&gt;
|| ततः, एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु ।  '''Enter''' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:20&lt;br /&gt;
|| एतत् '''000-default''' सैट् इत्येतत् निष्क्रियं करोति । (disable).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:27&lt;br /&gt;
|| इदं निष्क्रियम् अस्ति इति अयं सन्देशः द्रढयति । इदानीं वयम् अग्रे गच्छामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 07:34&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड्-द्वयम् एकैकशः कापि कृत्वा, तानि टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:41&lt;br /&gt;
||'''sudo a2enmod deflate ''', '''Enter''' नुदन्तु च । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||07:52&lt;br /&gt;
||'''sudo a2ensite library ''', '''Enter''' नुदन्तु च । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:03&lt;br /&gt;
|| टर्मिनल्-मध्ये विद्यमानः सन्देशः, ''' site library''' इत्येतत् सक्रियतां सम्पादयति (enabled) इति द्रढयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:10&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड्  '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:20&lt;br /&gt;
|| ततः एवं टङ्कयन्तु: '''sudo su ''' (सुडो s u) , '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:26&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीं '''superuser''' (सूपर् यूसर्) इत्युक्ते '''root user''' मोड्-मध्ये स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:33&lt;br /&gt;
|| एतत् कमाण्ड् '''Code file''' तः कापि कृत्वा तत् टर्मिनल्-मध्ये पेस्ट् कुर्वन्तु । '''Enter''' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:41&lt;br /&gt;
|| यदा पृच्छ्यते तदा पास्-वर्ड् एवं टङ्कयन्तु, '''admin123 ''','''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||08:49&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीम् अस्माकं '''MariaDB''' प्राम्प्ट् अन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 08:54&lt;br /&gt;
|| '''MariaDB''' प्राम्प्ट्-मध्ये, एवं टङ्कयन्तु : '''use mysql''' सेमिकोलन् , '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:03&lt;br /&gt;
|| एतत् '''MariaDB''' कृते '''mysql''' डेटाबेस् इत्येतत् उपयोक्तुं सूचयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:09&lt;br /&gt;
|| टर्मिनल्-मध्ये दर्शितः सन्देशः, '''Database changed''' इति कथयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:15&lt;br /&gt;
|| अवलोकयन्तु, एतत् '''MariaDB ''' प्राम्प्ट् '''mysql''' इति वदति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:22&lt;br /&gt;
|| इदानीम् अधः विद्यमानं कमाण्ड् जागरूकतया, अत्र यथा दर्शितं तथा टङ्कयन्तु, '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||09:30&lt;br /&gt;
|| एतत् यूसर् ''' koha_library''' निमित्तं, पास्-वर्ड् '''koha123''' इति सेट्-करोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:39&lt;br /&gt;
|| वयं टर्मिनल्-मध्ये, “'''Query OK'''” इति सन्देशं पश्यामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:45&lt;br /&gt;
|| ततः, एवं टङ्कयन्तु : '''flush privileges ''' सेमिकोलन्, '''Enter''' नुदन्तु । एतत् सद्यःपरिवर्तनानि अप्-डेट् करोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 09:58&lt;br /&gt;
|| पुनः वयं “'''Query OK'''” इति वदन्तं कञ्चन सन्देशं टर्मिनल्-मध्ये पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:04&lt;br /&gt;
|| अन्ते, '''Mariadb''' तः बहिः गन्तुं, एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''quit ''' सेमिकोलन्, '''Enter''' नुदन्तु च । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:13&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं पुनः '''root user''' प्राम्प्ट्-प्रति आगतवन्तः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:17&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीम् '''koha-conf.xml ''' सञ्चिकां टेक्स्ट्-एडिटर्-मध्ये उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:25&lt;br /&gt;
|| अहं '''gedit ''' टेक्स्ट्-एडिटर् उपयुज्य एतत् करोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:30&lt;br /&gt;
|| एतस्यां सञ्चिकायां, '''mysql'''  इति कीवर्ड् अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:37&lt;br /&gt;
|| अधः स्क्रोल् कुर्वन्तु, एतत् पदम् अन्विष्यन्तु च । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:41&lt;br /&gt;
|| एतस्य अल्फान्यूमरिक् वेल्यू परतया ''''koha123'''' इति योजयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||10:47&lt;br /&gt;
|| एतत्, पूर्वं, टर्मिनल्-द्वारा अस्माकं डेटाबेस्-मध्ये अस्माभिः सेट्-कृतं पास्-वर्ड् इति स्मरन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:55&lt;br /&gt;
|| सञ्चिकां सेव् कुर्वन्तु '''editor''' विण्डोपिधानं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 10:59&lt;br /&gt;
|| इदानीं किञ्चन वेब्-ब्रौसर् उद्घाटयन्तु । अहं '''Firefox''' वेब्-बौसर् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:06&lt;br /&gt;
|| अड्रेस्-बार्-मध्ये, एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''127.0.0.1:8080''', '''Enter''' नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 11:21&lt;br /&gt;
|| ब्रौसर्-मध्ये '''Koha web installer ''' पुटं दृश्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:26&lt;br /&gt;
|| लाग्-इन् कर्तुं, अस्माभिः पूर्वं सेट् कृतानि विवरणानि (credentials) उपयुज्यन्ताम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:31&lt;br /&gt;
|| अहं '''username''' , '''koha_library''' इति, '''password''' , '''koha123''' इति च टङ्कयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||11:42&lt;br /&gt;
|| अकस्मात्, वयम् अन्यत् '''username''' , '''password''' दत्तं चेत्, तानि टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 11:48&lt;br /&gt;
|| इदानीम् अधः दक्षिणतः विद्यमानं '''Login''' बटन् उअप्रि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 11:53&lt;br /&gt;
|| वयं '''Koha web installer''' इत्यस्य '''Step 1''' स्तरे स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 11:58&lt;br /&gt;
|| '''language''' ड्राप्-डौन्-मध्ये, डिफाल्ट्-रूपेण, एतावता न चितं चेत्, '''English''' निमित्तं '''en''' इत्येतत् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:06&lt;br /&gt;
|| इदानीम्, अधः दक्षिणतः विद्यमानं '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:10&lt;br /&gt;
|| एतत् विण्डो,  इदानीं सन्देशद्वयं दर्शयति । सर्वाणि '''Perl modules''' तथा सर्वाणि '''dependencies ''' इन्स्टाल्-कृतम् असि इति एते सन्देशाः द्रढयन्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:21&lt;br /&gt;
|| अधः दक्षिणतः विद्यमानं '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:25&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं '''Step 2 – Database settings''' मध्ये स्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:30&lt;br /&gt;
|| अवलोकयन्तु, अत्र विद्यमानं सर्वमपि पूर्वं दतानि वेल्यूस् एव ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:36&lt;br /&gt;
|| ततः, अधः '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:40&lt;br /&gt;
|| एतदनन्तरं, “'''Connection established'''” इति सन्देशं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:46&lt;br /&gt;
|| ततः, एतत् द्रढयितुम् इतोऽपि सन्देशद्वयं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|| 12:51&lt;br /&gt;
|| अधः, '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:54&lt;br /&gt;
|| इदानीं वयं '''Step 3''' स्तरे स्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 12:57&lt;br /&gt;
|| अत्र स्क्रीन्-मध्ये दर्शितं पठन्तु । ततः '''Next ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:03&lt;br /&gt;
|| शीघ्रमेव, भवतां स्क्रीन् उपरि  '''Success''' इति सन्देशं वयं पश्यामः  । अस्माकं '''database tables''' क्रियेट्-कृतानि सन्ति इति एतत् द्रढयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:13&lt;br /&gt;
|| इदानीम् अग्रे गन्तुम्, अधः '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:18&lt;br /&gt;
|| अनुक्षणं, वयम् एतत् स्क्रीन्-प्रति आगच्छामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:21&lt;br /&gt;
|| अत्र दर्शितं टेक्स्ट् पठन्तु । अनन्तरं '''install basic configuration settings''' इति पर्चन्याः उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:29&lt;br /&gt;
|| एवं करणानन्तरम्, अस्माभिः '''MARC flavor''' इत्येतत् चेतव्यम् इति उच्यते । अहं '''MARC21''' इत्येतत् चिनोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:38&lt;br /&gt;
|| ततः अधः '''Next''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:42&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् स्क्रीन्-मध्ये, अधः '''Mandatory''' इति विभागं प्रति स्क्रोल् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||13:47&lt;br /&gt;
|| अत्र,'''Default MARC21 ''' चेक्-बाक्स् चितानि सन्ति इति वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 13:54&lt;br /&gt;
|| '''Optional ''' विभागस्य अधः, अत्र यथा दर्शितं तथा आप्षन्स् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:01&lt;br /&gt;
|| अधः स्क्रोल् यावता कुर्मः, '''Other data''' इत्यस्य अधः, सर्वाणि चेक्-बाक्स् इदानीमेव चितानि सन्ति इति वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:09&lt;br /&gt;
|| पुटस्य अधः अन्त्यपर्यन्तं स्क्रोल्-कुर्वन्तः भवन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:13&lt;br /&gt;
|| अत्र अधः, अत्यन्तं दीर्घम् अन्यः कश्चन '''Optional ''' विभागः अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||14:18&lt;br /&gt;
|| अत्र, “'''Some basic currencies'''” इति आप्षन्स् अभिजानन्तु तानि चिन्वन्तु च । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:24&lt;br /&gt;
|| ततः, “'''Useful patron attribute types'''” इति आप्षन् चिन्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:30&lt;br /&gt;
|| इदानीं पुटस्य अधः कोणं गत्वा  '''Import ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:36&lt;br /&gt;
|| 'कोहा'मध्ये चितानि सर्वाणि कार्याचरणानि (functionalities) एतत् सक्रियं करोति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|| 14:41&lt;br /&gt;
|| वयम् इदानीं नूतनं पुटं प्रति आगतवन्तः स्मः । अस्मिन् पुटे, अधः स्क्रोल् कुर्वन्तु, स्क्रीन् उपरि प्रदर्शितं सर्वं टेक्स्ट् पठन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:50&lt;br /&gt;
|| “'''All done'''” इति कञ्चन सन्देशं वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|| 14:54&lt;br /&gt;
|| इदानीं '''Finish ''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 14:57&lt;br /&gt;
|| अस्माकं स्क्रीन् उपरि, वयं कञ्चन सन्देशं पश्यामः ।  अस्माकम् इन्स्टल्लेषन् यशस्वी इति एतत् द्रढयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||15:04&lt;br /&gt;
|| इदानीम् अस्मान् '''Koha ''' इन्टर्फेस् प्रति प्रेषयन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:08&lt;br /&gt;
|| '''username ''', '''koha_library''' इति, तथा '''password ''', '''koha123''' इति टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:16&lt;br /&gt;
|| ड्राप्-डौन्-तः '''My Library''' चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||15:20&lt;br /&gt;
|| ततः '''Login''' बटन् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:23&lt;br /&gt;
|| वयं '''Koha Administration''' पुटं प्रति आगताः स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||15:27&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् पुटे, विविधानि टेब्स् वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||15:31&lt;br /&gt;
|| एतानि कथम् उपयोक्तव्यानि इति अस्यां सरणौ वयम् अनन्तरं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:37&lt;br /&gt;
|| इदानीं, '''No Library Set''' उपरि क्लिक् कुर्वन्तु,  '''Logout''' आप्षन् चिन्वन्तु च  ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:45&lt;br /&gt;
|| एतेन वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्त्यं प्राप्तवन्तः । अय सारांशः एवम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 15:50&lt;br /&gt;
|| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''Ubuntu Linux OS 16.04''' इत्यत्र '''Koha Library Management System''' इत्येतत् इन्स्टाल् कर्तुं, इन्स्टल्लेषन् जातमिति द्रढयितुं च ज्ञातवन्तः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 16:03&lt;br /&gt;
|| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानं चलच्चित्रं, स्पोकन् ट्युटोरियल्-योजनायाः सारांशभूतम् अस्ति । कृपया डोन्-लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 16:12&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनागणः कार्यशालाः चालयति प्रमाणपत्राणि च ददाति ।अधिकविवरणार्थम् अस्मभ्यं लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 16:22&lt;br /&gt;
|| भवतां प्रश्नान् निमेष-सेकेण्ड्-सहितम् अस्मिन् फोरम् इत्यत्र पोस्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
||  16:26&lt;br /&gt;
|| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, '''NMEICT, MHRD,''' भारतसर्वकारस्य धनसाहाय्यं प्राप्तवती अस्ति । अस्य विषये अधिकं विवरणम् अस्यां पर्चन्याम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|| 16:39&lt;br /&gt;
|| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Writing-Sequence-Files/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Writing-Sequence-Files/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Writing-Sequence-Files/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-13T15:25:05Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot; {|Border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- | 00:01 | सर्वेभ्यः नमस्काराः । ''''Writing Sequence Files''' इति अनुशिक...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| सर्वेभ्यः नमस्काराः । ''''Writing Sequence Files''' इति अनुशिक्षणं प्रति भवतां स्वागतम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:07&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं : 'सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्’ निर्माणम्,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:13&lt;br /&gt;
| सिक्वेन्स् फ़ैल् लेखनम्&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:15&lt;br /&gt;
| ’फैल् फार्म्याट्स्' परिवर्तनम्&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:19&lt;br /&gt;
| तथा, एकस्मिन् फैल्मध्ये तेषां दैर्घ्यानुसारं विभजनं (sort), एतेषां विषये ज्ञानं प्राप्नुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:23&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षम् अनुसर्तुं भवतां,  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:27&lt;br /&gt;
| पदवीपूर्व-जीवरसायनशास्त्रम् अथवा बयोइन्फर्म्याटिक्स् &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:31&lt;br /&gt;
| तथा प्राथमिक Python (पैथन्) प्रोग्रामिङ्ग् ज्ञानमावश्यकम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:34&lt;br /&gt;
| दत्तायां पर्चन्यां पैथन् अनुशिक्षणं पश्यन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:38&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुं, अहं  '''Ubuntu OS''' 14.10 तम-आवृत्तिः,&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:45&lt;br /&gt;
| '''Python''' 2.7.8 तम-आवृत्तिः,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| '''Ipython interpreter''' (ऐ पैथन् इन्टर्प्रिटर्) 2.3.0 तम-आवृत्तिः,  '''Biopython''' 1.64  तम-आवृत्तिः इत्येतेषाम् उपयोगं करोमि। .&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:55&lt;br /&gt;
| एकस्याः सञ्चिकायाःपठनार्थं वयं, '''parse''' तथा '''read''' फङ्क्षन् एतावता पठितवन्तः ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:03&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे एकस्यां सञ्चिकायां सीक्वेन्स् लेखितुं  '''write''' 'फङ्क्षन्' कथम् उपयुज्यते, &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:09&lt;br /&gt;
| तथा '''Convert''' फङ्क्षन् उपयुज्य अनेकानि 'फैल् फार्म्याट्स् ' एकस्मात् अन्यं प्रति परिवर्तयितुं वयं पठामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:16&lt;br /&gt;
| '''write''' फङ्क्षन् कथम् उपयोक्तव्यमिति अहमिदानीम् पाठयामि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:20&lt;br /&gt;
| प्रोटीन् सीक्वेन्स् इत्यनेन सह अत्र एका टेक्स्ट्-सञ्चिका वर्तते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:24&lt;br /&gt;
| 'इन्सुलिन् प्रोटीन्’ सीक्वेन्स् अत्र दर्शितम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:28&lt;br /&gt;
| सञ्चिका, '''GI'''  अक्सेषन् सङ्ख्या (GI accession number) तथा '''description''' निर्देशयुक्ता अपि अस्ति ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:36&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् एतत् सीक्वेन्स् निमित्तं  '''FASTA ''' फार्म्याट्-मध्ये एकां सञ्चिकां रचयामः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:41&lt;br /&gt;
| अत्र, 'सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्’ निर्माणं प्रथमस्तरीयम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:45&lt;br /&gt;
| 'सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्स्’ अधिकृत्य अधिकं विवरणम् : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:49&lt;br /&gt;
| एतत्  'सीक्वेन्स् इन्पुट्/औट्पुट् इण्टर्-फेस्’-निमित्तं बेसिक् डेटा टैप् अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:55&lt;br /&gt;
| 'सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्’ मध्ये, सीक्वेन्स्, '''identifier''' तथा '''description''' इत्यादयः अधिकवैशिष्ट्यसम्बद्धविषयाः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:04&lt;br /&gt;
| '''Ctrl, Alt''' तथा '''t''' इत्येतेषाम् एकस्मिन् काले नोदनद्वारा टर्मिनल् उद्घाटयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:10&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् मध्ये, एवं टण्कयित्वा : '''ipython''' , '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:15&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् मध्ये, अधोनिर्दिष्टानि वाक्यानि टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:18&lt;br /&gt;
| from Bio dot Seq माड्यूल्, import Seq क्लास्&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:24&lt;br /&gt;
| from Bio dot SeqRecord माड्यूल्, import Sequence Record क्लास्&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:31&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं , from Bio dot Alphabet माड्यूल्,, import generic protein क्लास्&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:38&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम् अहं सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्  '''record1''' इति वेरियेबल् मध्ये सेव् करोमि ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:45&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्-सञ्चिकातः, सीक्वेन्स्, id (ऐडि) तथा '''description''' कापि कृत्वा तान् टर्मिनल्-मध्ये प्रतिवाक्यं पेस्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:56&lt;br /&gt;
| '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:58&lt;br /&gt;
| औट्पुट् दर्शयितुं  '''record1''' इति टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:02&lt;br /&gt;
| '''Enter''' नुदन्तु ।.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:04&lt;br /&gt;
| औट्पुट्, 'इन्सुलिन् प्रोटीन्' सीक्वेन्स्, सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट् इति दर्शयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:10&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स् इत्येतत्  '''id''' तथा '''description''' सहितं दर्शयति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:13&lt;br /&gt;
| उपरि सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्, '''FASTA''' फैल् इव परिवर्तयितुं वयं ''' write ''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:21&lt;br /&gt;
| '''Bio package''' तः '''SeqIO module''' इम्पोर्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:26&lt;br /&gt;
| अनन्तरं, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् '''FASTA''' फैल्-रूपेण परिवर्तयितुं 'कमाण्ड् लैन्' इत्येतत्  '''write''' फङ्क्षन्-सह टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:40&lt;br /&gt;
| '''write''' फङ्क्षन्, 3 'आर्ग्युमेण्ट्स्'  स्वीकरोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:44&lt;br /&gt;
| आदौ, सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्- स्टोर् करण-वेरियबल् अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:49&lt;br /&gt;
| द्वितीयं, '''FASTA''' सञ्चिकायाः लेखनीयं सञ्चिकायाः नाम अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:54&lt;br /&gt;
| तृतीयं, लेखननिमित्तम् आवश्यकं फैल् फार्म्याट् भवति । '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:58&lt;br /&gt;
| औट्पुट् एकम् इति दर्शयति । तन्नाम, अस्माभिः एकं सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट् - FASTA फैल्-रूपेण परिवर्तितम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:07&lt;br /&gt;
| FASTA फ़ार्म्याट्-मध्ये वर्तमानं फ़ैल् '''home''' फ़ोल्डर् मध्ये  &amp;quot;example.fasta&amp;quot; इति सेव् कृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:13&lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भिः जागरूकतया भाव्यम् । यदि औट्पुट् समाननाम्ना अस्ति चेत् एतत् तस्य उपरि एव लिखति  । &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:18&lt;br /&gt;
| फ़ैल् द्रष्टुं  '''home''' फोल्डर् – मध्ये फ़ैल् प्रति नेविगेट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:24&lt;br /&gt;
| एतां सञ्चिकां टेक्स्ट्-एडिटर् मध्ये उद्घाटयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:27&lt;br /&gt;
| प्रोटीन् सीक्वेन्स् इदानीं, FASTA फार्म्याट्-मध्ये वर्तते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:31&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्-एडिटर् पिदधतु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:33&lt;br /&gt;
| बहूनि ‘बयोइन्फर्म्याटिक्स्’ साधनानि, अनेकानि इन्पुट् फैल् फार्म्याट्स् स्वीकरोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| अतः, कदाचित् सीक्वेन्स् फैल् फार्म्याट्स् मध्ये परस्परपरिवर्तनम् अवश्यकम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:44&lt;br /&gt;
| '''SeqIO''' माड्यूल्-मध्ये '''convert''' फङ्क्षन्स् उपयुज्य फैल् परिवर्तनं अस्माभिः कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:50&lt;br /&gt;
| दर्शयितुम्, अहं काञ्चित् '''GenBank''' सञ्चिकां 'FASTA' सञ्चिकारूपेण परिवर्तयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 04:55&lt;br /&gt;
| मम '''home''' फोल्डर् मध्ये, किञ्चन  '''GenBank''' सञ्चिका वर्तते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:59&lt;br /&gt;
| अहं एतत् किञ्चन टेक्स्ट्-एडिटर्-द्वारा उद्घाटयामि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:02&lt;br /&gt;
| सञ्चिका, '''GenBank''' (जेन् ब्याङ्क्) फार्म्याट् मध्ये, '''HIV genome''' (एच्ऐवि जीनोम्)युक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:07&lt;br /&gt;
| एषा 'जेन् ब्याङ्क्’ सञ्चिका , 'जीनोम्' मध्ये वर्तमानानां सर्वेषां जीन् सम्बद्धविवरणानि, सञ्चिकायाः प्रथमभागे वहति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:14&lt;br /&gt;
| अनन्तरम्, एतत् पूर्णं ‘जीनोम्’ सीक्वेन्स्-युक्तमस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:18&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्-एडिटर् पिदधतु । टर्मिनल्-मध्ये अधोनिर्दिष्टानि वाक्यानि टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:23&lt;br /&gt;
| अत्र, '''convert''' फङ्क्षन्, 'जेन् ब्याङ्क्' सञ्चिकायां विद्यमानं सम्पूर्णं  'जिनोम्’ सीक्वेन्स्  'FASTA' फैल् रूपेण परिवर्तयति ।'''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:33&lt;br /&gt;
|  'FASTA' फार्म्याट्-मध्ये वर्तमान-नूतनसञ्चिका, इदानीं '''home''' फोल्डर्-मध्ये, 'HIV.fasta' इति सेव् कृता वर्तते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:39&lt;br /&gt;
| नेविगेट् कृत्वा एतां सञ्चिकां प्रति गत्वा टेक्स्ट्-एडिटर् मध्ये उद्घाटयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:46&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्-एडिटर् पिदधतु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:49&lt;br /&gt;
| वयं '''convert''' फङ्क्षन् उपयुज्य सरलतया फैल् फार्म्याट् परिवर्तनं कर्तुं शक्नुमः । परन्तु तत् परिमितं भवति ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:56&lt;br /&gt;
| कानिचन फार्म्याट्स् लेखितुं, अन्य-फार्म्याट्-मध्ये अविद्यमानविषयाः आवश्यकाः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:02&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं : वयं 'GenBank सञ्चिकां FASTA सञ्चिकाम् इव परिवर्तयितुं शक्यते, किन्तु, अस्य व्यतिरिक्तरूपेण (रिवर्स्) कर्तुं न शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:09&lt;br /&gt;
| तथैव, वयमेकां 'FASTQ' सञ्चिकां, 'FASTA' सञ्चिकारूपेण परिवर्तयितुं शक्नुमः । परन्तु, व्यतिरिक्ततया कर्तुं न शक्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:15&lt;br /&gt;
| '''convert''' फङ्क्षन् अधिकृत्य अधिकविवरणार्थं, '''help''' कमाण्ड् टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:21&lt;br /&gt;
| '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:24&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् प्रति गन्तुं , की बोर्ड् मध्ये 'q' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:28&lt;br /&gt;
| '''GenBank''' फार्म्याट्-मध्ये 'एच्ऐवि जीनोम्’ तः, पृथक् जीन्स् वयं बहिः निःसारयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:35&lt;br /&gt;
| एतानि प्रत्येकं जीन्स् 'FASTA'  अथवा अन्य-फार्म्याट्-मध्ये सेव् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:41&lt;br /&gt;
| एतदर्थं प्राम्प्ट्-मध्ये अधोनिर्दिष्टं कोड् टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| एतत् कोड्, सर्वं प्रत्येकं '''CDS''' (सिडिएस्) जीन्स् सीक्वेन्स् , तेषां '''id''' तथा जीन् नाम अपि कस्याञ्चित् सञ्चिकायां लिखति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:56&lt;br /&gt;
| एषा सञ्चिका, भवतां '''home''' फोल्डर्-मध्ये, &amp;quot;HIV_geneseq.fasta&amp;quot; इति सेव् कृता वर्तते ।  '''Enter''' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:07&lt;br /&gt;
| भवतां 'बयोपैथन्' टूल् उपयुज्य, सञ्चिकायां रेकार्ड्स्, तेषां दैर्घ्यानुसारं विभक्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:12&lt;br /&gt;
| अत्र, अहं “hemoglobin.fasta” इति FASTA सञ्चिकाम् उद्घाटयामि । एतत् षट्-रेकार्ड्-युक्तम् अस्ति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:19&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं रेकार्ड् दैर्घ्यं विभिन्नम् अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:23&lt;br /&gt;
| अत्यन्तं दीर्घं रेकार्ड् आदौ स्थापयितुम् अधोनिर्दिष्टानि वाक्यानि टण्कयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
| विभक्त (sorted ) सीक्वेन्स्-युक्ता नूतनसञ्चिका  &amp;quot;sorted_hemoglobin.fasta&amp;quot; इति, भवतां '''home''' फोल्डर् मध्ये सेव् कृतं भवति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:38&lt;br /&gt;
| लघुरेकार्ड्स् आदौ स्थापयितुं, '''records.sort''' कमाण्ड् लैन्-मध्ये, आर्ग्यूमेंट्स् व्यतिरेकेण (रिवर्स्-रूपेण) स्थापयन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:45&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट् निर्मातुं,  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:51&lt;br /&gt;
| 'सीक्वेन्स् इन्पुट्/औट्पुट्' माड्यूल् '''write''' फङ्क्षन् उपयुज्य, सीक्वेन्स् सञ्चिकां लेखितुं,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:58&lt;br /&gt;
| '''convert''' फङ्क्षन् उपयुज्य , सीक्वेन्स् फैल् फार्म्याट् परिवर्तयितुं,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:03&lt;br /&gt;
| तथा,फैल्- मध्ये रेकार्ड्स् तेषां दैर्घ्यानुसारं विभक्तुं च पठितवन्तः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:07&lt;br /&gt;
|  गृहकार्यनिमित्तम् -&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:09&lt;br /&gt;
|HIV 'जेनोमिक्' सीक्वेन्स् तः, 4587 तः 5165 स्थानेषु, जीन् &amp;quot;HIV1gp3&amp;quot; (एच्ऐवि 1 जिपि 3) एक्स्ट्राक्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:21&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य कोड् सञ्चिकायां, &amp;quot;HIV.gb&amp;quot; सञ्चिका योजिता अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:28&lt;br /&gt;
| भवतां समाप्तं गृहकार्यम् अधोनिर्दिष्ट-कोड्-युक्तं भवति ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:43&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां वर्तमानं वीडियो स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनां विवृणोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:48&lt;br /&gt;
| कृपया एतत् डौन्लोड् कृत्वा पश्यतु । स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:57&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:00&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना राष्ट्रियसाक्षरतामिषन् ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य सहयोगं प्राप्तवती अस्ति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:06&lt;br /&gt;
| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:10&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकः श्री नवीन भट्, उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Manipulating-Sequences/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Manipulating-Sequences/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Manipulating-Sequences/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-11T12:11:07Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| Border=1 |'''Time''' |'''Narration'''   |- | 00:01 |'''Manipulating Sequences''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration''' &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
|'''Manipulating Sequences''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं बयोपैथन् टूल्स् ; किञ्चन  DNA सीक्वेन्स् सृष्ट्यर्थं, &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:13&lt;br /&gt;
| निर्दिष्टस्थलेषु डएन्ए सीक्वेन्स् स्लैस् कर्तुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:17&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स्-द्वयं संयोज्य नूतनमेकं सीक्वेन्स् रचयितुम् इत्युक्ते काङ्क्याटिनेट् (concatenate) कर्तुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:22&lt;br /&gt;
| सिक्वेन्स् दैर्घ्यम् ज्ञातुम् ,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:26&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं बेस् अथवा स्ट्रिङ्ग् इत्यस्य भागं गणयितुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:31&lt;br /&gt;
| किञ्चन निर्दिष्टं बेस् अथवा स्ट्रिङ्ग् भागम् अन्वेष्टुं,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:35&lt;br /&gt;
| किञ्चन सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्, म्यूटेबल् सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् (परिवर्तनयोग्यं सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्) रूपेण परिवर्तयितुम् उपयुञ्ज्महे । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अवगन्तुं, भवतां पदवीपूर्वस्तरीयस्य बयोकेमेस्ट्रि अथवा बयोइन्फर्मेटिक्स्&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 00:47&lt;br /&gt;
| तथा बेसिक् पैथान् प्रोग्रामिङ्ग् इत्येतेषां ज्ञानं स्यात् । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|  00:51&lt;br /&gt;
| तथा नास्ति चेत्, अधः निर्दिष्टायां पर्चन्यां पैथन् अनुशिक्षणानि पश्यन्तु । ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಕೆಳಗೆ &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:56&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम्, अहं Ubuntu OS इत्यस्य 14.10 आवृत्तिः,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:03&lt;br /&gt;
| पैथन् इत्यस्य 2.7.8 आवृत्तिः,&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:07&lt;br /&gt;
| Ipython interpreter इत्यस्य 2.3.0 आवृत्तिः,&lt;br /&gt;
|-  &lt;br /&gt;
| 01:12&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् इत्यस्य 1.64 आवृत्तिः, इत्येतेषाम् उपयोगं कुर्वन् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:16&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल् उद्घाटयामि, ipython interpreter आरम्भं करोमि च । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:21&lt;br /&gt;
| Ctrl, Alt तथा  t की युगपदेव नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् मध्ये, ipython इति टङ्कयित्वा Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| स्क्रीन् उपरि, Ipython प्राम्प्ट् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:35&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् उपयुज्य, किञ्चन निर्दिष्ट-दैर्घ्ययुतस्य, यस्य कस्यचित् DNA सीक्वेन्स् निमित्तम्, अस्माभिः सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् रचयितुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:44&lt;br /&gt;
| अधुना वयं 20 बेस् इत्येतेषां DNA सीक्वेन्स् निमित्तम्, किञ्चन सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् रचयाम । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|01:50&lt;br /&gt;
| प्राम्पट् मध्ये, एवं टङ्कयन्तु  : import random , Enter की नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 01:56&lt;br /&gt;
| अनन्तरं,  Bio प्याकेज् तः  Seq माड्यूल् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:01&lt;br /&gt;
| तदा तदा  Seq इत्येतत् seek इत्यपि उच्चार्यते । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:06&lt;br /&gt;
| प्राम्पट् मध्ये एवं टङ्कयन्तु '''From Bio dot Seq import Seq''', Enter की नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:15&lt;br /&gt;
| DNA सीक्वेन्स् मध्ये विद्यमानानां स्थानाम् अक्षराणि सूचयितुं, वयं Bio.Alphabet माड्यूल् उपयुञ्ज्महे । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:22&lt;br /&gt;
| एवं टङ्कयन्तु '''from Bio dot Alphabet import generic underscore dna'''. Enter की नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:32&lt;br /&gt;
| यस्य कस्यचन DNA सीक्वेन्स् निमित्तं, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् रचयितुम्,अधोनिर्दिष्टं कमाण्ड् टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 02:38&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् इत्येतत्, '''dna1''' इति वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:42&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु : एतत् कमाण्ड्-मध्ये, डबल्-कोट्स् परतया, सिङ्गल्-कोट्-द्वयम् उपयोक्तव्यम् । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:50&lt;br /&gt;
|औट्-पुट्-निमित्तं, '''dna1''' इति टङ्कनं कृत्वा, Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:55&lt;br /&gt;
|ಔಟ್ಪುಟ್, ಸೂಚಿಸಿದ DNA ಸಿಕ್ವೆನ್ಸ್ ಗಾಗಿ, ಸಿಕ್ವೆನ್ಸ್ ಆಬ್ಜೆಕ್ಟ್ ಅನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:00&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः नूतनं सीक्वेन्स् अपेक्षितं चेत्,उपरितनमेव कमाण्ड् प्राप्तुम्, अप्-आरो (up-arrow) की नुदन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:11&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, वेरियबल् नाम dna1 इति टैप् कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:17&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, किञ्चन नूतनं DNA सीक्वेन्स् दर्शयति । एतत् प्रथमसीक्वेन्स् अपेक्षया भिन्नं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:23&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्स् विषये : &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:25&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्स् सामान्यतः इतरे पैथन्-स्ट्रिङ्ग्स् इव व्यवहरति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:30&lt;br /&gt;
| अतः, अन्य-पैथन्-स्ट्रिङ्ग्स्-निमित्तम् अनुस्रियमाणाः पद्धतीः अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:35&lt;br /&gt;
| पैथन्-मध्ये, स्ट्रिङ्ग्स्-मध्ये विद्यमान-क्यारेक्टर्स् (अक्षराणि) १ परतया ० तः कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:41&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमानस्य प्रथम-अक्षरस्य स्थानं ० (शून्यम्) अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:45&lt;br /&gt;
| टर्मिनल् प्रति प्रत्यागच्छ्न्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:47&lt;br /&gt;
| बहुवारं, भवद्भिः, सीक्वेन्स् इत्यस्य एकस्मिन् भागे एव कार्यं करणीयं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:52&lt;br /&gt;
| इदानीं, स्ट्रिङ्ग्-भागान् निष्कास्य, तानि सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्स्-रूपेण कथं स्टोर्-करणीयम् इति पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:58&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं, वयं DNA सीक्वेन्स् इत्येतत् स्थानद्वये स्लैस् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:04&lt;br /&gt;
| प्रथमं, 6 ,7 बेस् मध्ये अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स् आरम्भात् 6 बेस् पर्यन्तमपि विद्यमानम् एकं भागम् उद्घाटयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:15&lt;br /&gt;
| द्वितीय स्लैस्, 11 ,12 बेस् मध्ये अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:20&lt;br /&gt;
| द्वितीयः भागः, सीक्वेन्स् इत्यस्य 12 बेस्-तः सीक्वेन्स् अन्तपर्यन्तमपि भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:26&lt;br /&gt;
| प्रथमभागम् उद्घाटयितुम्, प्राम्प्ट्-मध्ये अधोनिर्दिष्टं कमाण्ड् टैप्-कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:31&lt;br /&gt;
| '''String1 equal to dna1 within brackets 0 colon 6'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:39&lt;br /&gt;
| '''string1''', प्रथमभागं स्टोर्-कर्तुं विद्यमानं वेरियबल् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:43&lt;br /&gt;
| कमाण्ड् इत्यस्य अवशिष्टः भागः, सामान्यपैथन्-मध्ये यथा, तथैव भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:47&lt;br /&gt;
| एतस्य आवरणस्य अन्तः विद्यमानं, कोलन्-द्वारा विभक्तं, आरम्भस्य अन्त्यस्य च स्थानम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:53&lt;br /&gt;
| एतानि स्थानानि प्रथमस्थानयुक्तानि किन्तु अन्तिमस्थानयुक्तानि न । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:01&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् द्रष्टुं, '''string1''' इति टैप् कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, प्रथमभागं, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् इव दर्शयति &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:10&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स्-तः द्वितीयस्ट्रिङ्ग् निष्कासयितुम्, अप्-आरो (up-arrow) की नुदन्तु कमाण्ड् एवम् edit कुर्वन्तु च । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| वेरियबल् नाम '''string2''' इति, स्थानानि 11 , 20 इति च परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:24&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, '''string2''' इति टङ्कयन्तु, Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| इदानीम् अस्माभिः द्वितीयं भागम् अपि सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्-रूपेण प्राप्तवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:34&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं काङ्क्याटिनेट् (concatenate) कुर्मः । तन्नाम, एतत् स्ट्रिङ्-द्वयं योजयित्वा किञ्चन नूतनं स्ट्रिङ् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:42&lt;br /&gt;
| नूतनं सीक्वेन्स्, '''dna2''' इत्याख्ये वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:46&lt;br /&gt;
| एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''dna2 equal to string1 plus string2''', Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:53&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु : असङ्गत-अल्फाबेट्-युक्त-सीक्वेन्स् वयं योजयितुं न शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:59&lt;br /&gt;
| तन्नाम, वयं DNA सीक्वेन्स् प्रोटीन् सीक्वेन्स् च काङ्क्याटिनेट्-कृत्वा नूतनं सीक्वेन्स् कर्तुं न शक्नुमः &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स्-द्वयमपि समानविधमेव अल्फाबेट् अट्रिब्यूट्स् (गुणलक्षण)युक्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:12&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् द्रष्टुं, '''dna2''' इति टङ्कनं कृत्वा, Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:17&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, string1 , string2 इत्येतयोः संयुक्तं नूतनं सीक्वेन्स् दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:23&lt;br /&gt;
| नूतनसीक्वेन्स् दैर्घ्यं ज्ञातुं, वयं '''len''' फङ्क्षन् इत्यस्य उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:29&lt;br /&gt;
| एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : &amp;quot;len&amp;quot; within parenthesis &amp;quot;dna2&amp;quot; , '''Enter''' की नुदन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:34&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, सीक्वेन्स् इत्येतत् 15 बेस्-दीर्घयुतं दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:39&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमान-प्रत्येक-बेस्-सङ्ख्याः अपि अस्माभिः गणयितुं शक्याः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:44&lt;br /&gt;
| तथा कर्तुं, वयं '''count()''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं – सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमान-अलनैन्-सङ्ख्याः गणयितुम्, अधोनिर्दिष्टकमाण्ड् टङ्कयन्तु: '''dna2 dot count within parenthesis within double quotes alphabet A'''. &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:02&lt;br /&gt;
| Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:04&lt;br /&gt;
|औट्-पुट्, '''dna2''' सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमानानाम् अलनैन् इत्येतेषां सङ्ख्यां दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:10&lt;br /&gt;
| किञ्चन निर्दिष्टं बेस् अथवा स्ट्रिङ्ग् इत्यस्य भागम् अन्वेष्टुं, वयं '''find()''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:16&lt;br /&gt;
| एवं टैप् कुर्वन्तु : '''dna2 dot find''' within parenthesis within double quotes &amp;quot;GC&amp;quot;. Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:26&lt;br /&gt;
|औट्-पुट्, स्ट्रिङ्ग्-मध्ये प्रथमवारं GC इति दृश्यमानस्थानं दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:32&lt;br /&gt;
| सामान्यतः, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् एडिट् कर्तुं न शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:35&lt;br /&gt;
| किञ्चन सीक्वेन्स् एडिट् कर्तुम्, अस्माभिः तत् म्यूटेब सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् रूपेण परिवर्तनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:41&lt;br /&gt;
|तत् कर्तुम्, एवं टङ्कयन्तु : '''dna3 equal to dna2 dot to mutable''' open and close parenthesis. Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:52&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, '''dna3''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:55&lt;br /&gt;
| इदानीं सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् एडिट् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:59&lt;br /&gt;
| वयं सीक्वेन्स् मध्ये विद्यमानं बेस् परिवर्त्य स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:01&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं – 5 स्थाने विद्यमानं बेस्, अनलैन्-तः रीप्लेस्-कर्तुं, एवं टङ्कनं कुर्वन्तु: '''dna3 within brackets 5 equal to within double quotes alphabet A'''. Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:19&lt;br /&gt;
|औट्-पुट्-निमित्तं, '''dna3''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:24&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् अवलोकयन्तु । 5 स्थाने विद्यमानं “सैटोसिन्” (cytosine) इत्येतत्, “अलनिन्” (alanine) इत्येतस्मात् परिवर्तितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:31&lt;br /&gt;
| स्ट्रिङ्ग् इत्यस्य किञ्चन भागं परिवर्तयितुम्, अधोनिर्दिष्टं कमाण्ड् टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:35&lt;br /&gt;
| '''Dna3 within brackets 6 colon 10 equal to within double quotes ATGC'''. Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:45&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, '''dna3''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:52&lt;br /&gt;
|6स्थानात् 9स्थानपर्यन्तं 4 बेस्-परतया, नूतनानु बेस्  ATGC आगतानि इति औट्-पुट् दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:01&lt;br /&gt;
| भवतां सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् सकृत् भवद्भिः एडिट्-करणानन्तरं, तत् read only फार्म्-प्रति पुनः परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:07&lt;br /&gt;
| एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''dna4 equal to dna3 dot to seq open and close parenthesis'''. Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:19&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं '''dna4''' इति टङ्कनं कुर्वन्तु । Enter की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:25&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:27&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, अस्माभिः ज्ञाताः अंशाः : कस्यापि एकस्य DNA सीक्वेन्स्-रचनम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:32&lt;br /&gt;
| निर्दिष्टेषु स्थानेषु, DNA सीक्वेन्स् स्लैस्-करणम्,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:36&lt;br /&gt;
| किञ्चन नूतनं सीक्वेन्स् रचयितुं, सीक्वेन्स्-द्वयस्य मिलित्वा योजनं तन्नाम काङ्क्याटिनेट्(concatenate)करणम्  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:43&lt;br /&gt;
| तथैव, '''len, count''' , '''find''' फङ्क्षन् इत्येतेषाम् उपयोगः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:49&lt;br /&gt;
|सीक्वेन्स्-आब्जेक्ट् इत्येतत्, म्यूटेबल् सीक्वेन्स्-आब्जेक्ट्-रूपेण परिवर्तनं, स्ट्रिङ्ग् इत्यस्य बेस् अथवा एकस्य भागस्य  परिवर्तनम् - एतत्सर्वम् अस्माभिः पठितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:57&lt;br /&gt;
| गृहकार्यार्थं, 30 बेस्-युक्तं किञ्चन DNA सीक्वेन्स् रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:02&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-टूल्स् उपयुज्य, GC पर्सेण्टेज् तथा सीक्वेन्स् मालिक्युलार् वैट् (molecular weight) अभिजानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:09&lt;br /&gt;
| भवतां सम्पन्नं गृहकार्यम् एवं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:13&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, GC कण्टेण्ट् पर्सेण्टेज्-मध्ये दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:18&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् , DNA सीक्वेन्स् इत्यस्य मालिक्युलार् वैट् (molecular weight) दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:23&lt;br /&gt;
| एतत् चलच्चित्रं, स्पोकन् ट्युटोरियल्-योजनायाः सारांशभूतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:26&lt;br /&gt;
| भवताम् अन्तर्जालसम्पर्कस्य वेगः अल्पः अस्ति चेत्,भवन्तः एतत् डौन्-लोड्-कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:30&lt;br /&gt;
|वयं कार्यशालाः सञ्चालयामः, प्रमाणपत्राणि च दद्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:32&lt;br /&gt;
| कृपया अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:35&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल्-योजना, राष्ट्रिय-साक्षरता-मिषन्, ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य सहयोगं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:43&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Blast/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Blast/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Blast/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-08T17:21:37Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;  {| Border=1 ! &amp;lt;center&amp;gt;Time&amp;lt;/center&amp;gt; ! &amp;lt;center&amp;gt;Narration&amp;lt;/center&amp;gt;  |- | 00:01 | '''Biopython'''  टूल्स् उपयुज्य, ''' BLAST''' विषयके अ...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| Border=1&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Time&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Narration&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| '''Biopython'''  टूल्स् उपयुज्य, ''' BLAST''' विषयके अस्मिन् अनुशिक्षणे भवद्भ्यः स्वागतम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं “क्वैरि सीक्वेन्स्’ निमित्तम् ’बयो पैथन्’ (Biopython) टूल् उपयुज्य &amp;quot;BLAST&amp;quot; (ब्लास्ट्) रन् कर्तुं ” &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:13&lt;br /&gt;
| तथा अधिक-विश्लेषणार्थं  BLAST औट्पुट् पार्स् कर्तुं पठामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:17&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणम् अवगन्तुं भवद्भिः पदवीपूर्वकक्षायाः जीवरसायनशास्त्रम् अथवा बयो इन्फ़र्म्याटिक्स् &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:24&lt;br /&gt;
| तथा बेसिक् Python (पैथन्) प्रोग्रामिंग् इत्येतेषां ज्ञानम् सम्पादनीयम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:27&lt;br /&gt;
| पर्चन्यां दत्तं पैथन् अनुशिक्षणं पश्यन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:31&lt;br /&gt;
| इदम् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुं , अहं '''Ubuntu OS''' अस्य 14.10 तम-आवृत्तेः,&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:37&lt;br /&gt;
| '''Python''' इत्यस्य 2.7.8 तम-आवृत्तेः,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:41&lt;br /&gt;
| '''Ipython interpreter''' इत्यस्य 2.3.0 तम-आवृत्तेः, &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:46&lt;br /&gt;
| '''Biopython''' इत्यस्य 1.64  तम-आवृत्तेः  तथा सक्रिय-अन्तर्जाल-सम्पर्कस्य च उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:52&lt;br /&gt;
|'ब्लास्ट्' (BLAST), एतत् ‘बेसिक् लोकल् अलैन्मेंट् सर्च् टूल्’  इत्यस्य सङ्क्षिप्तं रूपम्  । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:57&lt;br /&gt;
| एतत् सिक्वेन्स् सम्बद्धां सूचनां दर्शयितुम् उपलभ्यमानं किञ्चन अल्गोरिदम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:02&lt;br /&gt;
| एतत् प्रोग्राम्, ’न्यूक्लियोटैड्’ अथवा प्रोटीन् सीक्वेन्स् डेटाबेस् मध्ये विद्यमान-सीक्वेन्स् एतैः सह सादृश्यं कल्पयति । तथा कल्पितानां संख्याशास्त्रीयप्रामुख्यम् अनुजानाति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:14&lt;br /&gt;
| BLAST ’रन्’ कर्तुं द्वे विभिन्ने मार्गे स्तः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:17&lt;br /&gt;
| भवतां यन्त्रे लोकल्  '''BLAST''' कुर्वन्तु अथवा NCBI सर्वर् द्वारा, अन्तर्जाले '''BLAST''' रन् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:24&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् मध्ये ब्लास्ट् रन् करणं द्विस्तरात्मकं भवति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:28&lt;br /&gt;
| प्रथमं,  भवतां ’क्वैरि सीक्वेन्स्’ निमित्तम् BLAST रन् कृत्वा औट्पुट् प्राप्नुवन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:33&lt;br /&gt;
| द्वितीयम्, अधिकविश्लेषणार्थं ’ब्लास्ट्’ औट्पुट् पार्स् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:38&lt;br /&gt;
| वयं टर्मिनल् उद्घाट्य ’न्यूक्लियोटैड् सीक्वेन्स्’ निमित्तं ब्लास्ट् रन् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:43&lt;br /&gt;
|'''Ctrl, Alt''' तथा '''T''' की एककाले नोदयित्वा  टर्मिनल् उद्घाटनं कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:48&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् मध्ये  '''ipython''' इति टण्कनं कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:52&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं '''NCBI BLAST ''' सौलभ्यमुपयुज्य ब्लास्ट्- अन्तर्जाले कथं रन् करणीयमिति अहं प्रदर्शयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:01&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट् मध्ये इत्थं टण्कनं कुर्वन्तु : '''from Bio.Blast Import NCBIWWW''' तथा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:14&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं अन्तर्जाले  BLAST रन् कर्तुं प्राम्प्ट् मध्ये इत्थं टण्कनं कुर्वन्तु : result = NCBIWWW.qblast (&amp;quot;blastn&amp;quot;, &amp;quot;nt&amp;quot;, &amp;quot;186429&amp;quot;).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| वयं NCBIWWW माड्यूल् मध्ये, '''qblast''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:25&lt;br /&gt;
| '''qblast''' फङ्क्षन्, त्रीणि आर्ग्यूमेम्ट् स्वीकरोति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:29&lt;br /&gt;
| प्रथम’आर्ग्युमेण्ट्’, सर्च्-निमित्तम् उपयुज्यमानं '''blast''' इत्याख्यं प्रोग्राम् । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:33&lt;br /&gt;
| द्वितीयम् – अन्विष्यमाणानि डेटाबेस् इत्येतानि सूचयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:38&lt;br /&gt;
| तृतीयम् आर्ग्युमेण्ट् - ’क्वैरि सीक्वेन्स्’ अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:43&lt;br /&gt;
| क्वैरि सीक्वेन्स् निमित्तम् इन्पुट्  '''GI''' (जिऐ) संख्या, अथवा 'FASTA' फैल् रूपेणापि भवितुमर्हति अथवा एतत् ’सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट्’ अपि भवितुमर्हति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
| एतत् प्रदर्शनाय, एकं ’न्यूक्लियोटैड् सीक्वेन्स्’ निमित्तं अहं ’GI सङ्ख्या’याः उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:58&lt;br /&gt;
| 'GI सङ्ख्या ', 'इन्सुलिन्' इत्यस्य एकं ’न्यूक्लियोटैड् सीक्वेन्स्’ निमित्तम् अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:03&lt;br /&gt;
| '''qblast''' फङ्क्षन्, अनेकानि इतराणि चितानि आर्ग्युमेण्ट्स् अपि स्वीकरोति ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:09&lt;br /&gt;
| एतानि आर्ग्युमेण्ट्स्, भवद्भिः  '''BLAST''' जालपुटे युज्यमानानां विभिन्न-प्यारामीटर्स् इत्येतेषां सादृश्यं भजते।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:15&lt;br /&gt;
| '''qblast''' फङ्क्षन्, '''BLAST''' फलितांशान् '''xml''' फार्माट् मध्ये प्रत्यर्पयति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:20&lt;br /&gt;
| टर्मिनल् प्रति प्रत्यागच्छतु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:22&lt;br /&gt;
| अस्माभिः योग्यं ’ब्लास्ट्’ प्रोग्राम् उपयोगः करणीयः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:25&lt;br /&gt;
| एतत्, अस्माकं ’क्वैरि सीक्वेन्स्’, तथा ’न्यूक्लियोटैड्’ अस्ति वा अथवा ’प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ अस्ति वा इत्येतत् अवलम्बते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:30&lt;br /&gt;
| अस्माकं प्रश्नः ’न्यूक्लियोटैड्’ इत्यतः वयं '''blastn'''  प्रोग्राम् उपयोगं कुर्मः, &amp;quot;nt&amp;quot; इत्येतत्, '''nucleotide''' डेटाबेस् सूचयति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| एतस्य विषये विवरणानि '''NCBI BLAST''' जालपुटे उपलभ्यन्ते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:45&lt;br /&gt;
| ’ब्लास्ट्’ औट्पुट्  '''result''' इत्याख्ये वेरियेबल्  मध्ये  '''xml''' फ़ैल्-रूपेण स्टोर् कृतम् अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
| '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:53&lt;br /&gt;
| भवताम् अन्तर्जालवेगमवलम्ब्य '''BLAST''' सर्च् समापयितुं केचन निमेषाः भवितुम् अर्हन्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:59&lt;br /&gt;
| इतोऽपि परिष्कारात् पूर्वं '''xml''' फ़ैल् डिस्क् मध्ये सेव् करणं मुख्यम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:05&lt;br /&gt;
| '''xml''' फ़ैल् रक्षितुं अधोनिर्दिष्टानि वाक्यानि टैप् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:09&lt;br /&gt;
| कोड् इत्यस्य एतानि वाक्यानि, अन्वेषणस्य फलितांशान् '''blast.xml''' इति, '''home''' फ़ोल्डर् मध्ये सेव् करोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:18&lt;br /&gt;
| भवतां  '''home''' फ़ोल्डर् गच्छन्तु, फैल् अभिजानन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| फैल् उपरि क्लिक् करोतु तथा तत्र विद्यमानं परीक्षन्ताम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| भवन्तः एकं  '''FASTA''' फ़ैल् क्वैरि इव उपयोगं कर्तुम् इच्छन्ति चेत्, एतत् टेक्स्ट् फ़ैल् मध्ये दर्शितं कोड् उपयोगं कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:36&lt;br /&gt;
| एकम्  '''FASTA''' फ़ैल्-तः  ’सीक्वेन्स् रेकार्ड् अब्जेक्ट्’, क्वैरि इव उपयोक्तुम् इच्छन्ति चेत्, तन्निमित्तं कोड् अत्र अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:42&lt;br /&gt;
| टर्मिनल् प्रति प्रत्यागच्छन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:44&lt;br /&gt;
| डेटा बहिरानेतुं ’फैल्’ पार्स्-करणम् अग्रिमं सोपानम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:48&lt;br /&gt;
| इन्पुट् निमित्तं  '''xml''' फैल् उद्घाटनं पार्सिंग् इत्यस्य प्रथमं सोपानम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:53&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये, अधोभागे निर्दिष्टं टङ्कयित्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:57&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम्, '''NCBIXML''' इति माड्यूल् &amp;quot;Bio.Blast&amp;quot; प्याकेज् तः इम्पोर्ट् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:05&lt;br /&gt;
| '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:07&lt;br /&gt;
| ’ब्लास्ट्’ औट्पुट् पार्स् कर्तुं अधोनिर्दिष्टानि वाक्यानि टण्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:11&lt;br /&gt;
| ब्लास्ट् औट्पुट् तः भवन्तः एक्स्ट्राक्ट् कर्तुम् इच्छतः सर्वान् अंशान् 'BLAST’ रेकार्ड् वहति ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:18&lt;br /&gt;
| अस्माकं ब्लास्ट् रिपोर्ट् मध्ये, किञ्चन निर्दिष्टपरिमाणात् अधिकं विद्यमान '''hit''' अधिकृत्य कांश्चन अंशान् वयं प्रिण्ट् कुर्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:27&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टं कोड् टण्कयन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:30&lt;br /&gt;
| एकं म्याच् महत्त्वभूतं स्यात् चेत् तदर्थं, निरीक्षितं 'स्कोर्', 0.01 तः न्यूनं भवितव्यम् ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:37&lt;br /&gt;
| एकैकं  '''hsp''' इत्युक्ते, 'है स्कोरिंग् पेर्' निमित्तं वयं '''title, length, hsp score, gaps''' '''expect value''' च प्राप्नुमः ।   &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:49&lt;br /&gt;
| क्वैरियुक्त-स्ट्रिङ्ग्स्, अलैन्-कृतं डेटाबेस् सीक्वेन्स्, म्याच् तथा मिस्-म्याच् स्थानसूचकानि स्ट्रिङ्ग्स् अपि वयं प्रिंट् करिष्यामः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:02&lt;br /&gt;
| औट्पुट् प्राप्तुं  '''Enter''' की द्विवारं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:05&lt;br /&gt;
| औट्पुट् पश्यतु ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:09&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं योजनेषु, वयं '''length, score, gaps, evalue''' तथा '''strings''' एतानि प्राप्तवन्तः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:16&lt;br /&gt;
| '''Bio.Blast''' प्याकेज् मध्ये उपलब्धानि अन्यानि फङ्क्षन्स् उपयुज्य भवद्भिः अपेक्षिताः अंशाःप्राप्तुं शक्याः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:24&lt;br /&gt;
|  वयं अस्य अनुशिक्षणस्य अन्ते स्मः । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:26&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण,अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं  '''GI''' संख्यामुपयुज्य ‘न्यूक्लियोटैड् सीक्वेन्स् क्वैरि’ निमित्तम् ब्लास्ट् रन् कर्तुं,  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:36&lt;br /&gt;
| तथा '''Bio.Blast.Record''' माड्यूल् उपयुज्य '''BLAST''' औट्पुट्  पार्स् कर्तुं पठितवन्तः ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:43&lt;br /&gt;
| गृहकार्यम् – भवद्भिः चितस्य एकस्य ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ निमित्तम् '''BLAST Search''' रन् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:50&lt;br /&gt;
|औट्पुट् फ़ैल् सेव् कृत्वा फैल् मध्ये वर्तमानान् डेटा पार्स् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:55&lt;br /&gt;
| एतत् फ़ैल् मध्ये यथा दर्शितं तद्वत् भवद्भिः समापितं गृहकार्यं अधोनिर्दिष्ट-कोड् वाक्ययुक्तं भवेत् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:01&lt;br /&gt;
| कोड् अवलोकयन्तु । अस्माकं क्वैरि प्रोटीन् सिक्वेन्स् इत्यतः अस्माभिः '''BLAST''' सर्च् निमित्तं '''blastp''' प्रोग्राम् तथा  &amp;quot;nr&amp;quot; नाम नान्-रिडण्डण्ट् प्रोटीन् डेटाबेस् उपयुक्तम् । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:16&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां वर्तमानं वीडियो स्पोकन् ट्युटोरियल् योजनां विवृणोति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:20&lt;br /&gt;
| कृपया एतत् डौन्लोड् कृत्वा पश्यतु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:22&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् प्राजेक्ट् गणः कार्यशालाः सञ्चालयति तथा आन्लैन् परीक्षाः अपि चालयति । उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्रं च यच्छति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:30&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थम् अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:33&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना राष्ट्रियसाक्षरतामिषन् ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य सहयोगं प्राप्तवती अस्ति । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:40&lt;br /&gt;
| अस्याः योजनायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:45&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, प्रवाचकश्च नवीनभट्टः, उप्पिनपट्नम् । धन्यवादाः ।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-01T11:54:53Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| सर्वेभ्योऽपि नमस्कारः । पार्सिङ्ग् डेटा इत्याख्ये  अनुशिक्षणे  भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
|अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं NCBI डाटाबेस्-जालपुटतः FASTA तथा GenBank सञ्चिकाः डौन्लोड्-करणं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:14&lt;br /&gt;
| तथैव सिक्वेनस् इन्पुट्-औट्पुट् माड्यल्-मध्ये विद्यमानफङ्क्षन्स् उपयुज्य, डेटा  सञ्चिकाः पार्स् कर्तुं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:19&lt;br /&gt;
| एतत्  अनुशिक्षणम् अवगन्तुम् , भवतां पदविपूर्वजीवरसायनशास्त्रम् अथवा  बयोइन्फर्मेटिक्स्&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:26&lt;br /&gt;
|तथा च बेसिक् पैथान् प्रोग्रामिङ्ग् इत्येतेषां ज्ञानं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:30&lt;br /&gt;
| पर्चन्यां दत्तं पैथान्  अनुशिक्षणं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:34&lt;br /&gt;
| एतत्  अनुशिक्षणं  रेकार्ड् कर्तुम् अहं Ubuntu OS इत्यस्य 14.10 आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| '''python''' इत्यस्य 2.7. 8आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| I python interpreterइत्यस्य 2.3.0 आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| Bio pythonइत्यस्य 1.64आवृत्तेः तथा च '''Mozilla Firefox'''ब्रौसर् इत्यस्य 35.0 आवृत्तेः उपयोगं कृतवान्  अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:56&lt;br /&gt;
| जीवशास्त्रीय वैज्ञानिकदत्तांशान् सामान्यतया FASTA, GenBank, EMBL, Swiss-Prot  इत्यादिषु टेक्स्ट् सञ्चिकासु सङ्गृह्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:07&lt;br /&gt;
| डेटासञ्चिकाः डेटाबेस् जालपुटेभ्यः डौन्लोड् कर्तुं शक्यते ।	&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:12&lt;br /&gt;
| यस्मिन् कस्मिन्नपि वेब् ब्रौसर् मध्ये, अधोनिर्दिष्ट-जालपुटस्य पर्चनीम्  उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:17&lt;br /&gt;
| किञ्चन वेब्-पेज् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:19&lt;br /&gt;
| वयं मानवस्य इन्सुलिन् जीन्  निमित्तं FASTA तथा GenBank सञ्चिकाः डौन्लोड् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:25&lt;br /&gt;
| search box मध्ये “human insulin” इति टङ्कनं कृत्वा “search” इति क्लिक् कुर्वन्तु । ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| मानवस्य इन्सुलिन् जीन्  निमित्तं वेब्-पेज्,  बह्व्यः सञ्चिकाः प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:35&lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थम् अहं Homo sapiens Insulin mRNA इत्याख्याः4 सञ्चिकाः चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:43&lt;br /&gt;
| 500 बेस् पेर् अपेक्षया न्यूनतमाः सञ्चिकाः अहं चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:48&lt;br /&gt;
| डौन्लोड् कर्तुं सञ्चिकां चेतुं, चेक् बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:56&lt;br /&gt;
| पेज् उपरि दक्षिणकोणस्थं Send to इति विकल्पस्य समीपे  कर्सर् आनयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:02&lt;br /&gt;
| '''Send to''' बटन् पार्श्वस्थम् डौन्लोड् इति लघ्वीं सेलेक्षन् बटन्  क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:09&lt;br /&gt;
| '''Choose destination'''  इति शीर्षिकायाः अधः विद्यमानं '''File''' इति विकल्पं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:13&lt;br /&gt;
| '''Format''' इति  ड्राप्-डौन्-लिस्ट्-बाक्स्-मध्ये विद्यमाने  कस्मिंश्चिदपि  file फार्मेट्  मध्ये, भवन्तः एतां सञ्चिकां सेव् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:21&lt;br /&gt;
| प्रदत्तविकल्पेषु FASTA चिन्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:25&lt;br /&gt;
| पश्चात् Create file विकल्पं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:29&lt;br /&gt;
| स्क्रीन् उपरि किञ्चन डैलाग् बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:32 &lt;br /&gt;
| '''Open with'''  इति विकल्पं चित्वा, '''OK'''  इति क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:36&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर् मध्ये काचित् सञ्चिका उद्घाटिता भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:39&lt;br /&gt;
| अस्माभिः चतस्रः सञ्चिकाः डौन्-लोड् कर्तुं चयनं कृतं, अतः एषा सञ्चिका चतुरः रेकार्ड्स् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:46&lt;br /&gt;
| प्रत्येकस्मिन् रेकार्ड् मध्ये प्रथमा पङ्क्तिः, ऐडेण्टिफयर् लैन् भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:50&lt;br /&gt;
| एतत्सा greater than (&amp;gt;) चिह्नात् आरभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''sequence''' भविष्यति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:56&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां भवतां '''home'''  फोल्डर् मध्ये '''sequence.fasta''' इति सेव् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:01&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर् पिधानं   कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:03&lt;br /&gt;
| आदौ चिताः सञ्चिकाः  GenBank फार्मेट् मध्ये डौन्लोड्-कर्तुं उपरि दर्शितानि सोपानानि एव अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
| '''file format ''' इत्येतं  '''GenBank''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:16&lt;br /&gt;
| एकां सञ्चिकां create कृत्वा टेक्स्ट् एडिटर् मध्ये open कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:21&lt;br /&gt;
| '''GenBank'''फार्माट्  मध्यस्थं सिक्वेन्स् सञ्चिकायाम्, '''FASTA'''सञ्चिकापेक्षया अधिकानि वैशिष्ट्यानि परिशीलयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:27&lt;br /&gt;
| इमां सञ्चिकां भवतां '''home''' फोल्डर् मध्ये, '''सिक्वेनस्.gb''' इति सेव्  कुर्वन्तु । टेक्स्ट् एडिटर्  close कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:34&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थम् , अस्मभ्यम् एक -रेकार्ड्- युक्तायाः FASTA सञ्चिकायाः आवश्यकता अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| एतदर्थं चेक् बाक्स्स् उपरि पुनः क्लिक् कृत्वा, आदौ कृतं चयनं क्लियर् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:48&lt;br /&gt;
| अधुना '''Human insulin gene complete cds''' इति सञ्चिकां चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:54&lt;br /&gt;
| चेक् बाक्स् उपरि  क्लिक्-कुर्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:57&lt;br /&gt;
| तथा च सञ्चिकां '''home'''फोल्डर् मध्ये सेव् कर्तुम् , आदौ प्रदर्शितानि सोपानानि अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:01&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां '''insulin.fasta''' इति सेव् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| Biopython library उपयुज्य , अस्यां सञ्चिकायां सङ्गृहीतान् biological डेटा पुनःप्राप्तुं परिवर्तयितुं च   शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:16&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर्  close कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:19&lt;br /&gt;
| डेटा सञ्चिकाभ्यः डेटा स्वीकरणं  '''parsing''' इति उच्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:23&lt;br /&gt;
| '''SeqIO''' माड्यूल्-म ध्ये उपलभ्यमानानि फङ्क्षन्स् उपयुज्य, अधिकानि file फार्मेट्स् पार्स्  कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| सामन्यतया उपयुज्यमानानि '''SeqIO''' माड्यूल् फङ्क्षन्स् एवं वर्तन्ते :  '''parse, read, write''' तथा '''convert'''।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| '''Ctrl, Alt''' तथा '''t''' बटन्स्  युगपत् नोदनद्वारा टर्मिनल् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:44&lt;br /&gt;
|  प्राम्प्ट्मध्ये “iपैथान्” इति टैप्-करणद्वारा iपैथान् आरभ्यताम् । '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:51&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Bio''' प्याकेज् तः '''SeqIO''' माड्यूल् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| Prompt मध्ये “from Bio import SeqIO” इति टङ्कनं कृत्वा '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| वयं बहुमुख्य  '''parse'''  फङ्क्षन्-तः प्रारम्भं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:07&lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थं डेटाबेस्-तः पूर्वं डौन्लोड् कृतं , कांश्चन रेकार्ड्स्-युक्तानि    FASTA सञ्चिकाः अहम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| सरल  FASTA पार्सिङ्ग् निमित्तम् अधोनिर्दिष्टानि प्राम्पट् मध्ये टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:22&lt;br /&gt;
| अत्र वयं '''sequence.fasta''' सञ्चिकास्थं पठितुं   '''parse''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| औट्पुट् निमित्तं रेकार्ड् id, रेकार्ड्-मध्ये स्थितं सीक्वेन्स् तथा सीक्वेन्स्-दैर्घ्यं प्रिण्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| तथैव सिक्वेन्स् दत्तांशं सिक्वेनस् रेकार्ड् आब्जेक्ट्स्   इव रीड् कर्तुं '''parse'''फङ्क्षन् उपयुज्यते इति अवधार्यताम्।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:48&lt;br /&gt;
| सामान्यतः एतत् '''for'''लूप् इत्यनेन सह उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:52&lt;br /&gt;
| एतत् 2 आर्ग्युमेण्ट्स् स्वीकर्तुं शक्यते । प्रथमं,  दत्तांशं  पठितुम् अपेक्षितं फैल्  नाम ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:59&lt;br /&gt;
| द्वितीयं, सञ्चिका फार्मेट्  सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:02&lt;br /&gt;
| औट्पुट् प्राप्तुं , '''Enter''' की  द्विवारं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| औट्पुट्, ऐडेण्टिफयर् लैन्  , सञ्चिकायां विद्यमानं सीक्वेन्स् तथा च सञ्चिकायां विद्यमानानाम् सर्वेषां रेकार्ड्सीक्वेन्स् इत्येतेषां दैर्घ्यं   प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:21&lt;br /&gt;
| '''FASTA''' फार्मेट् , अल्फाबेट्स्  न सूचयति इति अवधारयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:26&lt;br /&gt;
| अतः, औट्पुट्, एतत् DNA  सीक्वेनस् इति न सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:31&lt;br /&gt;
| GenBank सञ्चिकां पार्स् कर्तुम्, एतानि सोपानानि एव पुनरावर्तयितुं शक्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:36&lt;br /&gt;
| विवरणार्र्थम्, वयम् आदौ डाटाबेस्-तः डौन्-लोड्-कृतायाः '''GenBank''' सञ्चिकायाः उपयोगं करिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:43&lt;br /&gt;
| अस्माभिः पूर्वम् उपयुक्तानां कोड् इत्येतेषां पङ्क्तीः प्राप्तुं up-arrow की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:49&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायाः नाम '''सिक्वेनस्.gb''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:53&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायाः फार्मेट्  '''genbank''' प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:56&lt;br /&gt;
| अवशिष्टं कोड्  , पूर्ववदेव भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:58&lt;br /&gt;
| औट्पुट् प्राप्तुं  '''Enter'''की  द्विवारं नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:03&lt;br /&gt;
| अत्रापि, औट्पुट् ,  रेकार्ड् id, सिक्वेन्स् तथा च सञ्चिकायाः सर्वेषां रेकार्ड् सीक्वेन्स् दैर्घ्यं प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:12&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| '''GenBank''' फार्मेट् , सीक्वेन्स् इत्येतत् DNA सीक्वेन्स् सूचयति इति अवधार्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:19&lt;br /&gt;
| तथैव, '''Swiss-prot''' तथा च '''EMBL''' सञ्चिकाः , उपरितनकोड्  उपयुज्य पार्स् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
| भवतां सञ्चिका एक-रेकार्ड् युक्ता चेत् , पार्सिङ्ग् कृते अधस्तनाः पङ्क्तीः टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:34&lt;br /&gt;
| अत्र, अस्माभिः पूर्वं सेव्  कृतम् , एक  रेकार्ड् युक्त  '''FASTA''' सञ्चिकां उपयुञ्ज्महे  । उदाहरणार्थम् - insulin.fasta.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| पार्स् फङ्क्षन् परतया, वयं रीड् फङ्क्षन्  उपयोगं कृतवन्तः इति अवधानं कुरुत । '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:50&lt;br /&gt;
| औट्पुट् , '''insulin.fasta'''सञ्चिकायाम् अस्ति इति प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:55&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स्, सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट् इव,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:59&lt;br /&gt;
| तथा च अन्यत् अटिब्यूट्  –  GI, accession number, description इत्येतानि  प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:06&lt;br /&gt;
| अस्य रेकार्ड् इत्येतस्य प्रत्येकानि गुणलक्षणानि, वयं अधः द्रष्टुं शक्नुमः  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| Prompt मध्ये एवं टङ्कनं कुर्वन्तु :  '''record dot seq''' अनन्तरं '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:18&lt;br /&gt;
| औट्पुट् , सञ्चिकास्थं सीक्वेन्स् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| अस्य रेकार्ड् इत्येतस्य ऐडेण्टिफयर्स्  द्रष्टुं, एवं टङ्कयन्तु : '''record dot id''' अनन्तरं '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:29&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| औट्पुट् , GI सङ्ख्यां तथा अक्सेशन् सङ्ख्यादीन् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:34&lt;br /&gt;
| उपरि व्याख्यातं फङ्क्षन् इत्येतत्, भवतां अपेक्षितां डेटा  सञ्चिकां पार्स् कर्तुं उपयोक्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:40&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं,  FASTA सञ्चिकाः, GenBank सञ्चिकाश्च NCBI  डेटाबेस् जालपुट-तः डौन्लोड्- करणं तथा SeqIO माड्यूल् पार्सिङ्ग् तथा रीड् फङ्क्षन्स् उपयोगं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:55&lt;br /&gt;
| '''FASTA''' तथा '''GenBank'''सञ्चिकाभ्यः रेकार्ड् id, विवरणं, सीक्वेन्स् इत्यादिनां डेटा  एक्स्ट्राक्ट् करणं ज्ञातवन्तः  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:03&lt;br /&gt;
| अधुना असैन्मेण्ट्  निमित्तं&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:06&lt;br /&gt;
| '''NCBI''' डेटाबेस् तः, भवताम् अपेक्षितं  न्यूक्लियोटैड्  सीक्वेन्स् निमित्तं, FASTA सञ्चिकाः डौन्लोड् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:13&lt;br /&gt;
| एतेषां सीक्वेन्स् सञ्चिकां तस्याः रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट् प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| भवतां समाप्तम् असैन्मेण्ट्, अधस्तन-कोड्युक्तं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:22&lt;br /&gt;
| FASTA सञ्चिका-तः न्यूक्लियोटैड्  सीक्वेन्स् लोड्  कर्तुं, पार्स् फङ्क्षन् उपयुज्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:28&lt;br /&gt;
| अनन्तरं सीक्वेनस् आब्जेक्ट् इत्यस्य रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट्  इति बिल्ट् इन् मेथड्  उपयुज्य, रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट्स् प्रिण्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:37&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानां  विडियो , स्पोकन्  ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्  सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:42&lt;br /&gt;
| कृपया एतत् डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:44&lt;br /&gt;
| स्पोकन्  ट्युटोरियल्  प्रोजेक्ट्  गणः कार्यशालाः   चालयति , तथा च आन्लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्राणि ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:51&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं, कृपया अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:55&lt;br /&gt;
| स्पोकन्  ट्युटोरियल्  प्राजेक्ट् , राष्ट्रियसाक्षरता मिषन्, ICT, MHRD  द्वारा भारतसर्वकारस्य आधारं प्राप्तवती वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:01&lt;br /&gt;
| अस्याः संस्थायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:06&lt;br /&gt;
|अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे  प्रवाचकश्च नवीन भट्टः । धन्यवादाः ।&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Parsing-Data/Sanskrit"/>
				<updated>2019-08-01T11:43:35Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|Border=1 |'''Time''' |'''Narration''' |- | 00:01 | सर्वेभ्योऽपि नमस्कारः । फार्सिङ्ग् डाटा  इत्...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:01&lt;br /&gt;
| सर्वेभ्योऽपि नमस्कारः । फार्सिङ्ग् डाटा  इत्याख्ये  अनुशिक्षणे  भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:06&lt;br /&gt;
|अस्मिन् अनुशिक्षणे   वयं NCBI डाटाबेस्-जालपुटतः FASTA तथा GenBank सञ्चिकाः डौन्लोड्-करणं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:14&lt;br /&gt;
|- तथैव सिक्वेनस् इन्पुट्-औट्पुट् माड्यल्-मध्ये विद्यमानफङ्क्षन्स् उपयुज्य, डेटा  सञ्चिकाः पार्स् कर्तुं पठिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:19&lt;br /&gt;
| एतत्  अनुशिक्षणम् अवगन्तुम् , भवतां पदविपूर्वजीवरसायनशास्त्रम् अथवा  बयोइन्फर्मेटिक्स्&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:26&lt;br /&gt;
|तथा च बेसिक् पैथान् प्रोग्रामिङ्ग् इत्येतेषां ज्ञानं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:30&lt;br /&gt;
| पर्चन्यां दत्तं पैथान्  अनुशिक्षणं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:34&lt;br /&gt;
| एतत्  अनुशिक्षणं  रेकार्ड् कर्तुम् अहं Ubuntu OS इत्यस्य 14.10 आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:40&lt;br /&gt;
| '''python''' इत्यस्य 2.7. 8आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| I python interpreterइत्यस्य 2.3.0 आवृत्तेः&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
|- Bio pythonइत्यस्य 1.64आवृत्तेः तथा च '''Mozilla Firefox'''ब्रौसर् इत्यस्य 35.0 आवृत्तेः उपयोगं कृतवान्  अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:56&lt;br /&gt;
| जीवशास्त्रीय वैज्ञानिकदत्तांशान् सामान्यतया FASTA, GenBank, EMBL, Swiss-Prot  इत्यादिषु टेक्स्ट् सञ्चिकासु सङ्गृह्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:07&lt;br /&gt;
| डेटासञ्चिकाः डेटाबेस् जालपुटेभ्यः डौन्लोड् कर्तुं शक्यते ।	&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:12&lt;br /&gt;
| यस्मिन् कस्मिन्नपि वेब् ब्रौसर् मध्ये, अधोनिर्दिष्ट-जालपुटस्य पर्चनीम्  उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:17&lt;br /&gt;
| किञ्चन वेब्-पेज् उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:19&lt;br /&gt;
| वयं मानवस्य इन्सुलिन् जीन्  निमित्तं FASTA तथा GenBank सञ्चिकाः डौन्लोड् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:25&lt;br /&gt;
| search box मध्ये “human insulin” इति टङ्कनं कृत्वा “search” इति क्लिक् कुर्वन्तु । ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| मानवस्य इन्सुलिन् जीन्  निमित्तं वेब्-पेज्,  बह्व्यः सञ्चिकाः प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:35&lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थम् अहं Homo sapiens Insulin mRNA इत्याख्याः4 सञ्चिकाः चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:43&lt;br /&gt;
| 500 बेस् पेर् अपेक्षया न्यूनतमाः सञ्चिकाः अहं चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:48&lt;br /&gt;
| डौन्लोड् कर्तुं सञ्चिकां चेतुं, चेक् बाक्स् उपरि क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:56&lt;br /&gt;
| पेज् उपरि दक्षिणकोणस्थं Send to इति विकल्पस्य समीपे  कर्सर् आनयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:02&lt;br /&gt;
| '''Send to''' बटन् पार्श्वस्थम् डौन्लोड् इति लघ्वीं सेलेक्षन् बटन्  क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:09&lt;br /&gt;
| '''Choose destination'''  इति शीर्षिकायाः अधः विद्यमानं '''File''' इति विकल्पं क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:13&lt;br /&gt;
| '''Format''' इति  ड्राप्-डौन्-लिस्ट्-बाक्स्-मध्ये विद्यमाने  कस्मिंश्चिदपि  file फार्मेट्  मध्ये, भवन्तः एतां सञ्चिकां सेव् कर्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:21&lt;br /&gt;
| प्रदत्तविकल्पेषु FASTA चिन्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:25&lt;br /&gt;
| पश्चात् Create file विकल्पं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:29&lt;br /&gt;
| स्क्रीन् उपरि किञ्चन डैलाग् बाक्स् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:32 &lt;br /&gt;
| '''Open with'''  इति विकल्पं चित्वा, '''OK'''  इति क्लिक् कुर्वन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:36&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर् मध्ये काचित् सञ्चिका उद्घाटिता भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:39&lt;br /&gt;
| अस्माभिः चतस्रः सञ्चिकाः डौन्-लोड् कर्तुं चयनं कृतं, अतः एषा सञ्चिका चतुरः रेकार्ड्स् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:46&lt;br /&gt;
| प्रत्येकस्मिन् रेकार्ड् मध्ये प्रथमा पङ्क्तिः, ऐडेण्टिफयर् लैन् भवति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:50&lt;br /&gt;
| एतत्सा greater than (&amp;gt;) चिह्नात् आरभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:53&lt;br /&gt;
| तदनन्तरं '''sequence''' भविष्यति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:56&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां भवतां '''home'''  फोल्डर् मध्ये '''sequence.fasta''' इति सेव् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:01&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर् पिधानं   कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:03&lt;br /&gt;
| आदौ चिताः सञ्चिकाः  GenBank फार्मेट् मध्ये डौन्लोड्-कर्तुं उपरि दर्शितानि सोपानानि एव अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
| '''file format ''' इत्येतं  '''GenBank''' इति चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:16&lt;br /&gt;
| एकां सञ्चिकां create कृत्वा टेक्स्ट् एडिटर् मध्ये open कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:21&lt;br /&gt;
| '''GenBank'''फार्माट्  मध्यस्थं सिक्वेन्स् सञ्चिकायाम्, '''FASTA'''सञ्चिकापेक्षया अधिकानि वैशिष्ट्यानि परिशीलयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:27&lt;br /&gt;
| इमां सञ्चिकां भवतां '''home''' फोल्डर् मध्ये, '''सिक्वेनस्.gb''' इति सेव्  कुर्वन्तु । टेक्स्ट् एडिटर्  close कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:34&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थम् , अस्मभ्यम् एक -रेकार्ड्- युक्तायाः FASTA सञ्चिकायाः आवश्यकता अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:39&lt;br /&gt;
| एतदर्थं चेक् बाक्स्स् उपरि पुनः क्लिक् कृत्वा, आदौ कृतं चयनं क्लियर् कुर्वन्तु ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:48&lt;br /&gt;
| अधुना '''Human insulin gene complete cds''' इति सञ्चिकां चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:54&lt;br /&gt;
| चेक् बाक्स् उपरि  क्लिक्-कुर्वन्तु  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:57&lt;br /&gt;
| तथा च सञ्चिकां '''home'''फोल्डर् मध्ये सेव् कर्तुम् , आदौ प्रदर्शितानि सोपानानि अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:01&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां '''insulin.fasta''' इति सेव् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| Biopython library उपयुज्य , अस्यां सञ्चिकायां सङ्गृहीतान् biological डेटा पुनःप्राप्तुं परिवर्तयितुं च   शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:16&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् एडिटर्  close कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:19&lt;br /&gt;
| डेटा सञ्चिकाभ्यः डेटा स्वीकरणं  '''parsing''' इति उच्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:23&lt;br /&gt;
| '''SeqIO''' माड्यूल्-म ध्ये उपलभ्यमानानि फङ्क्षन्स् उपयुज्य, अधिकानि file फार्मेट्स् पार्स्  कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:30&lt;br /&gt;
| सामन्यतया उपयुज्यमानानि '''SeqIO''' माड्यूल् फङ्क्षन्स् एवं वर्तन्ते :  '''parse, read, write''' तथा '''convert'''।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| '''Ctrl, Alt''' तथा '''t''' बटन्स्  युगपत् नोदनद्वारा टर्मिनल् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:44&lt;br /&gt;
|  प्राम्प्ट्मध्ये “iपैथान्” इति टैप्-करणद्वारा iपैथान् आरभ्यताम् । '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:51&lt;br /&gt;
| अनन्तरं '''Bio''' प्याकेज् तः '''SeqIO''' माड्यूल् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| Prompt मध्ये “from Bio import SeqIO” इति टङ्कनं कृत्वा '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:04&lt;br /&gt;
| वयं बहुमुख्य  '''parse'''  फङ्क्षन्-तः प्रारम्भं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:07&lt;br /&gt;
| अत्र विवरणार्थं डेटाबेस्-तः पूर्वं डौन्लोड् कृतं , कांश्चन रेकार्ड्स्-युक्तानि    FASTA सञ्चिकाः अहम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:17&lt;br /&gt;
| सरल  FASTA पार्सिङ्ग् निमित्तम् अधोनिर्दिष्टानि प्राम्पट् मध्ये टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:22&lt;br /&gt;
| अत्र वयं '''sequence.fasta''' सञ्चिकास्थं पठितुं   '''parse''' फङ्क्षन् उपयोगं कुर्मः।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| औट्पुट् निमित्तं रेकार्ड् id, रेकार्ड्-मध्ये स्थितं सीक्वेन्स् तथा सीक्वेन्स्-दैर्घ्यं प्रिण्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| तथैव सिक्वेन्स् दत्तांशं सिक्वेनस् रेकार्ड् आब्जेक्ट्स्   इव रीड् कर्तुं '''parse'''फङ्क्षन् उपयुज्यते इति अवधार्यताम्।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:48&lt;br /&gt;
| सामान्यतः एतत् '''for'''लूप् इत्यनेन सह उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:52&lt;br /&gt;
| एतत् 2 आर्ग्युमेण्ट्स् स्वीकर्तुं शक्यते । प्रथमं,  दत्तांशं  पठितुम् अपेक्षितं फैल्  नाम ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:59&lt;br /&gt;
| द्वितीयं, सञ्चिका फार्मेट्  सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:02&lt;br /&gt;
| औट्पुट् प्राप्तुं , '''Enter''' की  द्विवारं नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:07&lt;br /&gt;
| औट्पुट्, ऐडेण्टिफयर् लैन्  , सञ्चिकायां विद्यमानं सीक्वेन्स् तथा च सञ्चिकायां विद्यमानानाम् सर्वेषां रेकार्ड्सीक्वेन्स् इत्येतेषां दैर्घ्यं   प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:21&lt;br /&gt;
| '''FASTA''' फार्मेट् , अल्फाबेट्स्  न सूचयति इति अवधारयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:26&lt;br /&gt;
| अतः, औट्पुट्, एतत् DNA  सीक्वेनस् इति न सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:31&lt;br /&gt;
| GenBank सञ्चिकां पार्स् कर्तुम्, एतानि सोपानानि एव पुनरावर्तयितुं शक्यन्ते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:36&lt;br /&gt;
| विवरणार्र्थम्, वयम् आदौ डाटाबेस्-तः डौन्-लोड्-कृतायाः '''GenBank''' सञ्चिकायाः उपयोगं करिष्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:43&lt;br /&gt;
| अस्माभिः पूर्वम् उपयुक्तानां कोड् इत्येतेषां पङ्क्तीः प्राप्तुं up-arrow की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:49&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायाः नाम '''सिक्वेनस्.gb''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:53&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायाः फार्मेट्  '''genbank''' प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:56&lt;br /&gt;
| अवशिष्टं कोड्  , पूर्ववदेव भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:58&lt;br /&gt;
| औट्पुट् प्राप्तुं  '''Enter'''की  द्विवारं नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:03&lt;br /&gt;
| अत्रापि, औट्पुट् ,  रेकार्ड् id, सिक्वेन्स् तथा च सञ्चिकायाः सर्वेषां रेकार्ड् सीक्वेन्स् दैर्घ्यं प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:12&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| '''GenBank''' फार्मेट् , सीक्वेन्स् इत्येतत् DNA सीक्वेन्स् सूचयति इति अवधार्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:19&lt;br /&gt;
| तथैव, '''Swiss-prot''' तथा च '''EMBL''' सञ्चिकाः , उपरितनकोड्  उपयुज्य पार्स् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:27&lt;br /&gt;
| भवतां सञ्चिका एक-रेकार्ड् युक्ता चेत् , पार्सिङ्ग् कृते अधस्तनाः पङ्क्तीः टङ्कयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:34&lt;br /&gt;
| अत्र, अस्माभिः पूर्वं सेव्  कृतम् , एक  रेकार्ड् युक्त  '''FASTA''' सञ्चिकां उपयुञ्ज्महे  । उदाहरणार्थम् - insulin.fasta.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| पार्स् फङ्क्षन् परतया, वयं रीड् फङ्क्षन्  उपयोगं कृतवन्तः इति अवधानं कुरुत । '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:50&lt;br /&gt;
| औट्पुट् , '''insulin.fasta'''सञ्चिकायाम् अस्ति इति प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:55&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स्, सीक्वेन्स् रेकार्ड् आब्जेक्ट् इव,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:59&lt;br /&gt;
| तथा च अन्यत् अटिब्यूट्  –  GI, accession number, description इत्येतानि  प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:06&lt;br /&gt;
| अस्य रेकार्ड् इत्येतस्य प्रत्येकानि गुणलक्षणानि, वयं अधः द्रष्टुं शक्नुमः  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| Prompt मध्ये एवं टङ्कनं कुर्वन्तु :  '''record dot seq''' अनन्तरं '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:18&lt;br /&gt;
| औट्पुट् , सञ्चिकास्थं सीक्वेन्स् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| अस्य रेकार्ड् इत्येतस्य ऐडेण्टिफयर्स्  द्रष्टुं, एवं टङ्कयन्तु : '''record dot id''' अनन्तरं '''Enter''' की  नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:29&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
| औट्पुट् , GI सङ्ख्यां तथा अक्सेशन् सङ्ख्यादीन् प्रदर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:34&lt;br /&gt;
| उपरि व्याख्यातं फङ्क्षन् इत्येतत्, भवतां अपेक्षितां डेटा  सञ्चिकां पार्स् कर्तुं उपयोक्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:40&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं,  FASTA सञ्चिकाः, GenBank सञ्चिकाश्च NCBI  डेटाबेस् जालपुट-तः डौन्लोड्- करणं तथा SeqIO माड्यूल् पार्सिङ्ग् तथा रीड् फङ्क्षन्स् उपयोगं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:55&lt;br /&gt;
| '''FASTA''' तथा '''GenBank'''सञ्चिकाभ्यः रेकार्ड् id, विवरणं, सीक्वेन्स् इत्यादिनां डेटा  एक्स्ट्राक्ट् करणं ज्ञातवन्तः  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:03&lt;br /&gt;
| अधुना असैन्मेण्ट्  निमित्तं&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:06&lt;br /&gt;
| '''NCBI''' डेटाबेस् तः, भवताम् अपेक्षितं  न्यूक्लियोटैड्  सीक्वेन्स् निमित्तं, FASTA सञ्चिकाः डौन्लोड् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:13&lt;br /&gt;
| एतेषां सीक्वेन्स् सञ्चिकां तस्याः रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट् प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:17&lt;br /&gt;
| भवतां समाप्तम् असैन्मेण्ट्, अधस्तन-कोड्युक्तं भवेत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:22&lt;br /&gt;
| FASTA सञ्चिका-तः न्यूक्लियोटैड्  सीक्वेन्स् लोड्  कर्तुं, पार्स् फङ्क्षन् उपयुज्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:28&lt;br /&gt;
| अनन्तरं सीक्वेनस् आब्जेक्ट् इत्यस्य रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट्  इति बिल्ट् इन् मेथड्  उपयुज्य, रिवर्स् काम्प्लिमेण्ट्स् प्रिण्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:37&lt;br /&gt;
| अस्यां पर्चन्यां विद्यमानां  विडियो , स्पोकन्  ट्युटोरियल् प्राजेक्ट्  सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:42&lt;br /&gt;
| कृपया एतत् डौन्लोड् कृत्वा पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:44&lt;br /&gt;
| स्पोकन्  ट्युटोरियल्  प्रोजेक्ट्  गणः कार्यशालाः   चालयति , तथा च आन्लैन् परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्राणि ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:51&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थं, कृपया अस्माकं सम्पर्कं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:55&lt;br /&gt;
| स्पोकन्  ट्युटोरियल्  प्राजेक्ट् , राष्ट्रियसाक्षरता मिषन्, ICT, MHRD  द्वारा भारतसर्वकारस्य आधारं प्राप्तवती वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:01&lt;br /&gt;
| अस्याः संस्थायाः विषये अधिकं विवरणम् अत्र पर्चन्याम् उपलभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:06&lt;br /&gt;
|अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे  प्रवाचकश्च नवीन भट्टः । धन्यवादाः ।&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit"/>
				<updated>2019-07-11T09:56:02Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| Border=1&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Time&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Narration&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:01&lt;br /&gt;
| '''Introduction to Biopython''' इत्याख्यम् अनुशिक्षणं प्रति भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:05&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं : बयोपैथन्- मुख्यवैशिष्ट्यानि,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:10&lt;br /&gt;
| लिनक्स् आपरेटिङ्ग् सिस्टम् मध्ये डौन्लोड्-कृत्वा, इन्स्टाल्-करणविषये ज्ञानं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:15&lt;br /&gt;
| तथा च बयोपैथन् टूल्स् उपयुज्य, '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतत् प्रोटीन् सीक्वेन्स् कृते अनुवाद (ट्रान्स्लेषन्)करणम् इत्यादीनि पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:22&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अवगन्तुं, भवद्भिः : &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:25&lt;br /&gt;
| पदवीपूर्वस्तरस्य बयोकेमिस्ट्रि अथवा बयो इन्फर्मेटिक्स् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:29&lt;br /&gt;
| तथा बेसिक् पैथान् प्रोग्रामिङ्ग् इत्येतानि ज्ञातव्यानि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:31&lt;br /&gt;
| पैथान् अनुशिक्षणाय अत्र दत्ताः पर्चन्यः पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:35&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम्, अहं: '''Ubuntu OS''' इत्यस्य '''12.04''' तमीम् आवृत्तिं, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:41&lt;br /&gt;
| '''Python''' इत्यस्य '''2.7.3''' तमीम् आवृत्तिं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| '''Ipython''' इत्यस्य '''0.12.1''' तमीम् आवृत्तिं तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| '''Biopython''' इत्यस्य '''1.58''' तमी आवृत्तिः, एतेषाम् उपयोगं कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:51&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्,  कम्प्युटेषनम् बयालजिनिमित्तं विद्यमानानां माड्यूल् इत्येतेषां कश्चन सङ्ग्रहः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  00:57&lt;br /&gt;
| एतत् बयो इन्फर्मेटिक्स् निमित्तम् अपेक्षितं, मूलभूतानि संस्कृतानि च कार्याणि कर्तुम् अर्हति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:03&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-टूल्स् :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:05&lt;br /&gt;
| पार्सिङ् - इत्युक्ते, '''FASTA, Genbank''' इत्यादिभ्यः विविधेभ्यः फैल्-फार्मट्-भ्यः विषयं सङ्ग्रहीतुं, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:14&lt;br /&gt;
| '''NCBI, ExPASY''' इत्यादिभ्यः डेटाबेस्-जालपुटेभ्यः, डेटा डौन्लोड्-कर्तुं तथा&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:22&lt;br /&gt;
| '''BLAST''' सदृशानि बयो-इन्फार्मेटिक्स् अल्गारिदम् रन् कर्तुम् उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 01:26&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् विषये, सामान्यानि कार्याणि निरोढुं, एतत् टूल्स्-युक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं - काम्प्लिमेण्ट्स्, ट्र्यान्स्क्रिप्षन्, ट्रान्स्लेषन् इत्यादीनां प्राप्तिः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:38&lt;br /&gt;
| अलैन्मेण्ट्स् कर्तुं कठिनानि कार्याणि प्रत्येकं प्रोसेस्-रूपेण विभक्तुं च एतत् कोड्स्-युक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
| डौन्-लोड्-विषये विवरणम्:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:48&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् प्याकेज्, पैथन्-डिस्ट्रिब्यूषन् इत्यस्य भागः न । पृथक् डौन्-लोड् करणीयम् एतत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:54&lt;br /&gt;
| एतद्विषये विवरणानि प्राप्तुम् अधोनिर्दिष्टानि पर्चनीः पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:59&lt;br /&gt;
|  '''Linux''' सिस्टम् मध्ये इन्स्टलेषन्  करणविषये विवरणम्:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:02&lt;br /&gt;
| '''Synaptic Package Manager''' (सिनाप्टिक् प्याकेज् म्यानेजर्) उपयुज्य '''Python''' ( पैथन्), '''Ipython''' (ऐ पैथन्) , '''Biopython''' बैपैथन् प्याकेजस् च इन्स्टाल् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:08&lt;br /&gt;
| एतदर्थम् अपेक्षिताः तन्त्रांशाः स्वयमेव इन्स्टाल् भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:13&lt;br /&gt;
|’ग्राफिक् औट्पुट्’ , ‘प्लाट्’भ्यश्च, इतोपि काश्चन प्याकेजस् इन्स्टाल् करणीयाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:18&lt;br /&gt;
|'''Ctrl, Alt''' तथा '''T''' इत्येतानि मिलित्वा नुत्त्वा, टर्मिनल् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:24&lt;br /&gt;
| अहम् एतावता एव मम यन्त्रे '''Python, Ipython'''  तथा '''Biopython''' इत्येतानि इन्स्टाल् कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:30&lt;br /&gt;
| '''Ipython''' इन्टर्प्रिटर् (interpreter) आरब्धुं ipython इति टङ्कनं कृत्वा '''Enter''' की नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:35 &lt;br /&gt;
| स्क्रीन् पुरतः '''IPython''' प्राम्प्ट् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:38&lt;br /&gt;
|'''Biopython''' इत्येतस्य इन्स्टलेषन् परीक्षणाय, प्राम्प्ट् मध्ये '''import Bio''' इति टङ्कित्वा '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:48&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः किमपि एरर् मेसेज् न प्राप्तं चेत्, बयोपैथन् इन्स्टाल् जातम् इति जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:54&lt;br /&gt;
| पैथन् भाषा, केस् सेन्सिटिव् अस्ति इति अत्र भवद्भ्यः स्मारयामि ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 02:59&lt;br /&gt;
| कीवर्ड्स्, वेरियबल्स् अथवा फङ्क्षन्स् टङ्कणकाले एतत् स्मरणीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:04&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थम् – उपरितनपङ्क्तौ, '''import''' इत्यत्र विद्यमान '''i''' लोवर् केस् मध्ये तथा '''Bio''' मध्ये विद्यमान '''B''' अप्पर् केस् मध्ये अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''DNA'''-सीक्वेन्स् ट्रान्स्लेट्-कर्तुम्, '''Biopython''' माड्यूल्स् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:19&lt;br /&gt;
| एतत्, अधोनिर्दिष्ट-स्तर-युक्तः अस्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
| आदौ, 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' निमित्तं (DNA strand), 'सीक्नेन्स् आब्जेक्ट्' (sequence object) रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:27&lt;br /&gt;
|तदनन्तरं, 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' इत्येतत् '''mRNA''' निमित्तं ट्र्यान्स्क्रिप्षन् (transcription) करणम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:32&lt;br /&gt;
| अन्ततः, '''mRNA''' इत्येतत् प्रोटीन् सीक्वेन्स् (protein sequence) निमित्तं ट्रान्स्लेषन् (translation) करणम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:37&lt;br /&gt;
| वयं, एतत् स्लैड्-मध्ये दर्शितं कोडिङ्ग् '''DNA''' स्ट्र्याण्ड् उदाहरणार्थं स्वीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:42&lt;br /&gt;
| एतत्, एकं लघु 'प्रोटीन् सीक्वेन्स्' निमित्तं कोड् करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:46&lt;br /&gt;
| आद्यः स्तरः, उपरितन 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' निमित्तं, 'सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्' रचनम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:52&lt;br /&gt;
| वयं टर्मिनल् प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 03:55&lt;br /&gt;
| किञ्चन सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् क्रियेट् कर्तुम्, '''Bio''' (बयो) प्याकेज्-तः '''Seq''' (सि इ क्यु) इति माड्यूल् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:02&lt;br /&gt;
| '''Seq''' माड्यूल्, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्स् इत्येतानि स्टोर्-कर्तुम् तथा प्रोसेस्-कर्तुं मेथड्स् दापयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''from Bio dot Seq import Seq''' ततः '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:17&lt;br /&gt;
| ततः, भवतां सीक्वेन्स् अब्जेक्ट्-रचनकाले, स्ट्राण्ड्-मध्ये विद्यमान-अल्फाबेट्स् स्पष्टं सूचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:24&lt;br /&gt;
| तन्नाम, इयम् अल्फाबेट्-पङ्क्तिः, '''nucleotides''' (न्यूक्लियोटैड्स्) निमित्तम् अथवा '''amino acids''' (अमैनो आसिड्स्) निमित्तं कोड्-करोति इति सूचनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:32&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुं, वयं '''Alphabet''' (अल्फाबेट्) प्याकेज्-तः '''IUPAC''' (ऐयुपिएसि) इति माड्यूल् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| प्राप्म्ट्-मध्ये, एवं टैप् कुर्वन्तु : '''from Bio dot Alphabet import IUPAC''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:48&lt;br /&gt;
|  वयं '''Seq''' तथा '''IUPAC''' माड्यूल्स् लोड् कर्तुं, '''import''' तथा '''from''' स्टेट्मेण्ट्स् उपयुक्तवन्तः इति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्, '''cdna''' इति वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 05:01&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये, किञ्चन सामान्यं स्ट्रिङ्ग् इव एतत् टङ्कनं कुर्वन्तु : '''cdna equal to Seq''' ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:08&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स्, डबल्-कोट्स् तथा  ब्राकेट्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  05:13&lt;br /&gt;
| अस्माकं सीक्वेन्स्, किञ्चन '''DNA''' इत्यस्य भागः अस्ति इति वयं जानीमः । अतः,  एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''unambiguous DNA'''. अल्फाबेट् आब्जेक्ट्, किञ्चन आर्ग्युमेण्ट् वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:21&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, “cdna” इति टङ्कनं कृत्वा Enter इत्येतत् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:26&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतं, किञ्चन 'सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्' इव दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| “कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्” इत्येतत्, तदनुगुणाय '''mRNA''' इत्येतस्मै ट्रान्स्क्रैब् (transcribe) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:35 &lt;br /&gt;
| वयं '''Seq''' माड्यूल् इत्यस्य भागभूतस्य '''transcribe''' इति पद्धतिम् उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:39&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टं कोड् टैप् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् '''mrna''' इति वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  05:45&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये एवं टैप्-कुर्वन्तु:  '''mrna equal to cdna dot transcribe open and close parentheses''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:55&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, '''mrna''' इति टैप्-कृत्वा, '''Enter''' इत्येतत् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:01&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् अवलोकयन्तु । '''transcribe''' मेथड्, '''DNA'''सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमानं '''Thiamin''' इत्येतत् (थयामिन्), '''Uracil''' (युरसिल्) इति परिवर्तितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:09&lt;br /&gt;
| ततः, एतत् '''mRNA''' इत्येतत् तस्य '''protein''' सीक्वेन्स् कृते ट्रान्स्लेट्-कर्तुम्, '''translate''' पद्धतेः उपयोगं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:16&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टं कोड् टैप् कुर्वन्तु : '''protein equal to mrna dot translate open and close parentheses''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:27&lt;br /&gt;
| स्पष्टं न सूचितं चेत्, '''translate''' पद्धतिं, '''RNA''' तथा '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतत् ‘स्टाण्डर्ड् जनेटिक् कोड्’ इत्येतत् उपयुज्य ट्रान्स्लेट् करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:36&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, किञ्चन ‘अमीनो आसिड् सीक्वेन्स्’ इत्येतत् दर्शयति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:40&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, ट्रान्स्लेट्-कृते सीक्वेन्स्-मध्ये, '''stop codons''' (स्टाप् कोडान्स्) इत्येतस्य सत्ताविषये अपि सूचनां दर्शयति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ इत्येतस्य अन्ते अस्टेरिक्स् (*) अवलोकयन्तु । एतत् 'स्टाप् कोडान्' सूचयति ।.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:53 &lt;br /&gt;
| उपरितन-कोड्-मध्ये ट्रान्स्क्रिषन्-निमित्तं, वयं ‘कोडिङ्ग् DNA स्ट्राण्ड्’ इत्येतस्य उपयोगं कृतवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:59&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-मध्ये, ट्रान्स्क्रैब् (transcribe) पद्धतिः, ‘कोडिङ्ग् DNA स्ट्राण्ड्’ उपरि केवलं कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:04&lt;br /&gt;
| तथापि, नैज-जैविक-सिस्टम्स्-मध्ये, ट्रान्स्क्रिष्पन् (transcription) प्रक्रिया ‘टेम्प्लेट् स्ट्राण्ड्’ द्वारा आरभ्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:11&lt;br /&gt;
| यदि, भवद्भिः टेम्प्लेट्-स्ट्याण्ड्-द्वारा आरब्धं चेत्, तद् टर्मिनल्-मध्ये यथा दर्श्यते तथा, ‘रिवर्स् काम्प्लिमेण्ड् मेथड्’ इत्येतत् उपयुज्य, ‘कोडिङ्ग् स्ट्राण्ड्’ प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:20&lt;br /&gt;
| ‘कोडिङ्ग् स्ट्राण्ड्’ निमित्तं, उपरि दर्शितम् इव अन्यानि कोड्स् अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:24 &lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-मध्ये विद्यमान-पद्धतीन् उपयुज्य, वयं किञ्चन ‘डि.एन्.ए सीक्वेन्स्’ इत्येतत् ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ कृते ट्रान्स्लेट् कृतवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:31&lt;br /&gt;
| एतत् कोड् उपयुज्य, कस्यापि मापनस्य ‘डि.एन्.ए सीक्वेन्स्’ इत्येतत्, ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ प्रति ट्रान्स्लेट् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:37&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:41&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् इत्यस्य वैशिष्ट्यानि,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| '''Linux OS''' मध्ये, एतत् डौन्-लोड् तथा इन्स्टाल्-करण-विषये विवरणं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:48&lt;br /&gt;
| दत्ते ‘DNA स्ट्राण्ड्’ मध्ये, किञ्चन ‘सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्’ इत्यस्य रचनं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:52&lt;br /&gt;
| DNA सीक्वेन्स्-तः, '''mRNA''' कृते ट्रान्स्क्रिप्षन् (transcription) करणं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:56&lt;br /&gt;
| mRNA तः, प्रोटीन् सीक्वेन्स्-कृते ट्रान्स्लेट्-करणम् इत्येतानि अधीतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:00&lt;br /&gt;
| इदानीं, असैन्मेण्ट्-निमित्तं - &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:02&lt;br /&gt;
| दत्तं ‘DNA सीक्वेन्स्’ इत्येतत्, ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ कृते ट्रान्स्लेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:06&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  08:08&lt;br /&gt;
| प्रोटीन् सीक्वेन्स्, स्वस्मिन् किञ्चन '''stop codon'''(स्टाप् कोडान्)  युक्तम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| यथा प्रकृतौ भवति, तथा प्रथमं ‘इन्-फ्रेम् स्टाप् कोडान्’ पर्यन्तं, '''DNA''' इत्येतत् ट्रान्स्लेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:17&lt;br /&gt;
| भवतां समाप्तम् असैन्मेण्ट्, अधोनिर्दिष्टं कोड्स्-युक्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:20&lt;br /&gt;
| वयं '''translate''' पद्धतौ, '''‘to underscore stop’''' इति आर्ग्युमेण्ट् उपयुक्तम् इति अवलोकयन्तु । औट्-पुट् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:27&lt;br /&gt;
| '''‘stop codon’''' (स्टाप् कोडान्), ट्रान्स्लेट् न जातम् ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:31&lt;br /&gt;
| भवतां ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ अन्ते, '''stop''' चिह्नं  योजितं नास्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:36&lt;br /&gt;
| इदं चलच्चित्रं, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशं कथयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:39&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः समीचीनं ब्याण्ड्-विड्त् न लब्धं चेत्, भवन्तः एतत् डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:43  &lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः गणः :&lt;br /&gt;
* अनुशिक्षणानि उपयुज्य कार्यशालाः चालयति &lt;br /&gt;
* आन्लैन्-परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्राणि ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:50&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थम्, अस्मभ्यं लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजना, NMEICT, MHRD, भारतसर्वकारस्य सहयोगं प्राप्तवती अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:59 &lt;br /&gt;
| एतत् मिषन्-विषये अधिकानि विवरणानि अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 09:03&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः श्री नवीनभट्टः, उप्पिनपट्टनम् । धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit</id>
		<title>Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Biopython/C2/Introduction-to-Biopython/Sanskrit"/>
				<updated>2019-07-06T17:13:52Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| Border=1 ! &amp;lt;center&amp;gt;Time&amp;lt;/center&amp;gt; ! &amp;lt;center&amp;gt;Narration&amp;lt;/center&amp;gt;  |- |  00:01 | '''Introduction to Biopython''' इत्याख्यम् अनुशिक्षणं...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| Border=1&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Time&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
! &amp;lt;center&amp;gt;Narration&amp;lt;/center&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:01&lt;br /&gt;
| '''Introduction to Biopython''' इत्याख्यम् अनुशिक्षणं प्रति भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:05&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं : बयोपैथन्- मुख्यवैशिष्ट्यानि,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:10&lt;br /&gt;
| लिनक्स् आपरेटिङ्ग् सिस्टम् मध्ये डौन्लोड्-कृत्वा, इन्स्टाल्-करणविषये ज्ञानं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:15&lt;br /&gt;
| तथा च बयोपैथन् टूल्स् उपयुज्य, '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतत् प्रोटीन् सीक्वेन्स् कृते अनुवाद (ट्रान्स्लेषन्)करणम् इत्यादीनि पठामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:22&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणम् अवगन्तुं, भवद्भिः : &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:25&lt;br /&gt;
| पदवीपूर्वस्तरस्य बयोकेमिस्ट्रि अथवा बयो इन्फर्मेटिक्स् &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:29&lt;br /&gt;
| तथा बेसिक् पैथान् प्रोग्रामिङ्ग् इत्येतानि ज्ञातव्यानि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:31&lt;br /&gt;
| पैथान् अनुशिक्षणाय अत्र दत्ताः पर्चन्यः पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:35&lt;br /&gt;
| एतत् अनुशिक्षणं रेकार्ड् कर्तुम्, अहं: '''Ubuntu OS''' इत्यस्य '''12.04''' तमीम् आवृत्तिं, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:41&lt;br /&gt;
| '''Python''' इत्यस्य '''2.7.3''' तमीम् आवृत्तिं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:44&lt;br /&gt;
| '''Ipython''' इत्यस्य '''0.12.1''' तमीम् आवृत्तिं तथा &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 00:48&lt;br /&gt;
| '''Biopython''' इत्यस्य '''1.58''' तमी आवृत्तिः, एतेषाम् उपयोगं कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  00:51&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्,  कम्प्युटेषनम् बयालजिनिमित्तं विद्यमानानां माड्यूल् इत्येतेषां कश्चन सङ्ग्रहः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  00:57&lt;br /&gt;
| एतत् बयो इन्फर्मेटिक्स् निमित्तम् अपेक्षितं, मूलभूतानि संस्कृतानि च कार्याणि कर्तुम् अर्हति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:03&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-टूल्स् :&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:05&lt;br /&gt;
| पार्सिङ् - इत्युक्ते, '''FASTA, Genbank''' इत्यादिभ्यः विविधेभ्यः फैल्-फार्मट्-भ्यः विषयं सङ्ग्रहीतुं, &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:14&lt;br /&gt;
| '''NCBI, ExPASY''' इत्यादिभ्यः डेटाबेस्-जालपुटेभ्यः, डेटा डौन्लोड्-कर्तुं तथा&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  01:22&lt;br /&gt;
| '''BLAST''' सदृशानि बयो-इन्फार्मेटिक्स् अल्गारिदम् रन् कर्तुम् उपयुज्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 01:26&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् विषये, सामान्यानि कार्याणि निरोढुं, एतत् टूल्स्-युक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:31&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थं - काम्प्लिमेण्ट्स्, ट्र्यान्स्क्रिप्षन्, ट्रान्स्लेषन् इत्यादीनां प्राप्तिः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:38&lt;br /&gt;
| अलैन्मेण्ट्स् कर्तुं कठिनानि कार्याणि प्रत्येकं प्रोसेस्-रूपेण विभक्तुं च एतत् कोड्स्-युक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:46&lt;br /&gt;
| डौन्-लोड्-विषये विवरणम्:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:48&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् प्याकेज्, पैथन्-डिस्ट्रिब्यूषन् इत्यस्य भागः न । पृथक् डौन्-लोड् करणीयम् एतत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:54&lt;br /&gt;
| एतद्विषये विवरणानि प्राप्तुम् अधोनिर्दिष्टानि पर्चनीः पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 01:59&lt;br /&gt;
|  '''Linux''' सिस्टम् मध्ये इन्स्टलेषन्  करणविषये विवरणम्:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:02&lt;br /&gt;
| '''Synaptic Package Manager''' (सिनाप्टिक् प्याकेज् म्यानेजर्) उपयुज्य '''Python''' ( पैथन्), '''Ipython''' (ऐ पैथन्) , '''Biopython''' बैपैथन् प्याकेजस् च इन्स्टाल् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:08&lt;br /&gt;
| एतदर्थम् अपेक्षिताः तन्त्रांशाः स्वयमेव इन्स्टाल् भवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:13&lt;br /&gt;
|’ग्राफिक् औट्पुट्’ , ‘प्लाट्’भ्यश्च, इतोपि काश्चन प्याकेजस् इन्स्टाल् करणीयाः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:18&lt;br /&gt;
|'''Ctrl, Alt''' तथा '''T''' इत्येतानि मिलित्वा नुत्त्वा, टर्मिनल् उद्घाटयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:24&lt;br /&gt;
| अहम् एतावता एव मम यन्त्रे '''Python, Ipython'''  तथा '''Biopython''' इत्येतानि इन्स्टाल् कृतवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:30&lt;br /&gt;
| '''Ipython''' इन्टर्प्रिटर् (interpreter) आरब्धुं ipython इति टङ्कनं कृत्वा '''Enter''' की नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:35 &lt;br /&gt;
| स्क्रीन् पुरतः '''IPython''' प्राम्प्ट् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:38&lt;br /&gt;
|'''Biopython''' इत्येतस्य इन्स्टलेषन् परीक्षणाय, प्राम्प्ट् मध्ये '''import Bio''' इति टङ्कित्वा '''Enter''' की नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:48&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः किमपि एरर् मेसेज् न प्राप्तं चेत्, बयोपैथन् इन्स्टाल् जातम् इति जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 02:54&lt;br /&gt;
| पैथन् भाषा, केस् सेन्सिटिव् अस्ति इति अत्र भवद्भ्यः स्मारयामि ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 02:59&lt;br /&gt;
| कीवर्ड्स्, वेरियबल्स् अथवा फङ्क्षन्स् टङ्कणकाले एतत् स्मरणीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:04&lt;br /&gt;
| उदाहरणार्थम् – उपरितनपङ्क्तौ, '''import''' इत्यत्र विद्यमान '''i''' लोवर् केस् मध्ये तथा '''Bio''' मध्ये विद्यमान '''B''' अप्पर् केस् मध्ये अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:12&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं, '''DNA'''-सीक्वेन्स् ट्रान्स्लेट्-कर्तुम्, '''Biopython''' माड्यूल्स् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:19&lt;br /&gt;
| एतत्, अधोनिर्दिष्ट-स्तर-युक्तः अस्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 03:22&lt;br /&gt;
| आदौ, 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' निमित्तं (DNA strand), 'सीक्नेन्स् आब्जेक्ट्' (sequence object) रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:27&lt;br /&gt;
|तदनन्तरं, 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' इत्येतत् '''mRNA''' निमित्तं ट्र्यान्स्क्रिप्षन् (transcription) करणम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:32&lt;br /&gt;
| अन्ततः, '''mRNA''' इत्येतत् प्रोटीन् सीक्वेन्स् (protein sequence) निमित्तं ट्रान्स्लेषन् (translation) करणम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:37&lt;br /&gt;
| वयं, एतत् स्लैड्-मध्ये दर्शितं कोडिङ्ग् '''DNA''' स्ट्र्याण्ड् उदाहरणार्थं स्वीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:42&lt;br /&gt;
| एतत्, एकं लघु 'प्रोटीन् सीक्वेन्स्' निमित्तं कोड् करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:46&lt;br /&gt;
| आद्यः स्तरः, उपरितन 'कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्' निमित्तं, 'सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्' रचनम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 03:52&lt;br /&gt;
| वयं टर्मिनल् प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 03:55&lt;br /&gt;
| किञ्चन सीक्वेन्स् आब्जेक्ट् क्रियेट् कर्तुम्, '''Bio''' (बयो) प्याकेज्-तः '''Seq''' (सि इ क्यु) इति माड्यूल् इम्पोर्ट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:02&lt;br /&gt;
| '''Seq''' माड्यूल्, सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्स् इत्येतानि स्टोर्-कर्तुम् तथा प्रोसेस्-कर्तुं मेथड्स् दापयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:08&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''from Bio dot Seq import Seq''' ततः '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:17&lt;br /&gt;
| ततः, भवतां सीक्वेन्स् अब्जेक्ट्-रचनकाले, स्ट्राण्ड्-मध्ये विद्यमान-अल्फाबेट्स् स्पष्टं सूचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  04:24&lt;br /&gt;
| तन्नाम, इयम् अल्फाबेट्-पङ्क्तिः, '''nucleotides''' (न्यूक्लियोटैड्स्) निमित्तम् अथवा '''amino acids''' (अमैनो आसिड्स्) निमित्तं कोड्-करोति इति सूचनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:32&lt;br /&gt;
| एतत् कर्तुं, वयं '''Alphabet''' (अल्फाबेट्) प्याकेज्-तः '''IUPAC''' (ऐयुपिएसि) इति माड्यूल् उपयोगं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:38&lt;br /&gt;
| प्राप्म्ट्-मध्ये, एवं टैप् कुर्वन्तु : '''from Bio dot Alphabet import IUPAC''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 04:48&lt;br /&gt;
|  वयं '''Seq''' तथा '''IUPAC''' माड्यूल्स् लोड् कर्तुं, '''import''' तथा '''from''' स्टेट्मेण्ट्स् उपयुक्तवन्तः इति पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 04:56&lt;br /&gt;
| सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्, '''cdna''' इति वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 05:01&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये, किञ्चन सामान्यं स्ट्रिङ्ग् इव एतत् टङ्कनं कुर्वन्तु : '''cdna equal to Seq''' ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:08&lt;br /&gt;
| एतत् सीक्वेन्स्, डबल्-कोट्स् तथा  ब्राकेट्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  05:13&lt;br /&gt;
| अस्माकं सीक्वेन्स्, किञ्चन '''DNA''' इत्यस्य भागः अस्ति इति वयं जानीमः । अतः,  एवं टङ्कनं कुर्वन्तु : '''unambiguous DNA'''. अल्फाबेट् आब्जेक्ट्, किञ्चन आर्ग्युमेण्ट् वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:21&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, “cdna” इति टङ्कनं कृत्वा Enter इत्येतत् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:26&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतं, किञ्चन 'सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्' इव दर्शयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:30&lt;br /&gt;
| “कोडिङ्ग् DNA स्ट्र्याण्ड्” इत्येतत्, तदनुगुणाय '''mRNA''' इत्येतस्मै ट्रान्स्क्रैब् (transcribe) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:35 &lt;br /&gt;
| वयं '''Seq''' माड्यूल् इत्यस्य भागभूतस्य '''transcribe''' इति पद्धतिम् उपयुञ्ज्महे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:39&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टं कोड् टैप् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 05:41&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् '''mrna''' इति वेरियबल्-मध्ये स्टोर् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  05:45&lt;br /&gt;
| प्राम्प्ट्-मध्ये एवं टैप्-कुर्वन्तु:  '''mrna equal to cdna dot transcribe open and close parentheses''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  05:55&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्-निमित्तं, '''mrna''' इति टैप्-कृत्वा, '''Enter''' इत्येतत् नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:01&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् अवलोकयन्तु । '''transcribe''' मेथड्, '''DNA'''सीक्वेन्स्-मध्ये विद्यमानं '''Thiamin''' इत्येतत् (थयामिन्), '''Uracil''' (युरसिल्) इति परिवर्तितम् ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:09&lt;br /&gt;
| ततः, एतत् '''mRNA''' इत्येतत् तस्य '''protein''' सीक्वेन्स् कृते ट्रान्स्लेट्-कर्तुम्, '''translate''' पद्धतेः उपयोगं कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:16&lt;br /&gt;
| अधोनिर्दिष्टं कोड् टैप् कुर्वन्तु : '''protein equal to mrna dot translate open and close parentheses''' इति कृत्वा '''Enter''' नुदन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  06:27&lt;br /&gt;
| स्पष्टं न सूचितं चेत्, '''translate''' पद्धतिं, '''RNA''' तथा '''DNA''' सीक्वेन्स् इत्येतत् ‘स्टाण्डर्ड् जनेटिक् कोड्’ इत्येतत् उपयुज्य ट्रान्स्लेट् करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:36&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, किञ्चन ‘अमीनो आसिड् सीक्वेन्स्’ इत्येतत् दर्शयति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:40&lt;br /&gt;
| औट्-पुट्, ट्रान्स्लेट्-कृते सीक्वेन्स्-मध्ये, '''stop codons''' (स्टाप् कोडान्स्) इत्येतस्य सत्ताविषये अपि सूचनां दर्शयति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 06:47&lt;br /&gt;
| ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ इत्येतस्य अन्ते अस्टेरिक्स् (*) अवलोकयन्तु । एतत् 'स्टाप् कोडान्' सूचयति ।.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:53 &lt;br /&gt;
| उपरितन-कोड्-मध्ये ट्रान्स्क्रिषन्-निमित्तं, वयं ‘कोडिङ्ग् DNA स्ट्राण्ड्’ इत्येतस्य उपयोगं कृतवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:59&lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-मध्ये, ट्रान्स्क्रैब् (transcribe) पद्धतिः, ‘कोडिङ्ग् DNA स्ट्राण्ड्’ उपरि केवलं कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:04&lt;br /&gt;
| तथापि, नैज-जैविक-सिस्टम्स्-मध्ये, ट्रान्स्क्रिष्पन् (transcription) प्रक्रिया ‘टेम्प्लेट् स्ट्राण्ड्’ द्वारा आरभ्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:11&lt;br /&gt;
| यदि, भवद्भिः टेम्प्लेट्-स्ट्याण्ड्-द्वारा आरब्धं चेत्, तद् टर्मिनल्-मध्ये यथा दर्श्यते तथा, ‘रिवर्स् काम्प्लिमेण्ड् मेथड्’ इत्येतत् उपयुज्य, ‘कोडिङ्ग् स्ट्राण्ड्’ प्रति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:20&lt;br /&gt;
| ‘कोडिङ्ग् स्ट्राण्ड्’ निमित्तं, उपरि दर्शितम् इव अन्यानि कोड्स् अनुसरन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:24 &lt;br /&gt;
| बयोपैथन्-मध्ये विद्यमान-पद्धतीन् उपयुज्य, वयं किञ्चन ‘डि.एन्.ए सीक्वेन्स्’ इत्येतत् ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ कृते ट्रान्स्लेट् कृतवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 07:31&lt;br /&gt;
| एतत् कोड् उपयुज्य, कस्यापि मापनस्य ‘डि.एन्.ए सीक्वेन्स्’ इत्येतत्, ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ प्रति ट्रान्स्लेट् कर्तुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|  07:37&lt;br /&gt;
| सङ्क्षेपेण, अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं:&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:41&lt;br /&gt;
| बयोपैथन् इत्यस्य वैशिष्ट्यानि,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:43&lt;br /&gt;
| '''Linux OS''' मध्ये, एतत् डौन्-लोड् तथा इन्स्टाल्-करण-विषये विवरणं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:48&lt;br /&gt;
| दत्ते ‘DNA स्ट्राण्ड्’ मध्ये, किञ्चन ‘सीक्वेन्स् आब्जेक्ट्’ इत्यस्य रचनं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:52&lt;br /&gt;
| DNA सीक्वेन्स्-तः, '''mRNA''' कृते ट्रान्स्क्रिप्षन् (transcription) करणं,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:56&lt;br /&gt;
| mRNA तः, प्रोटीन् सीक्वेन्स्-कृते ट्रान्स्लेट्-करणम् इत्येतानि अधीतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:00&lt;br /&gt;
| इदानीं, असैन्मेण्ट्-निमित्तं - &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:02&lt;br /&gt;
| दत्तं ‘DNA सीक्वेन्स्’ इत्येतत्, ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ कृते ट्रान्स्लेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:06&lt;br /&gt;
| औट्-पुट् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
|  08:08&lt;br /&gt;
| प्रोटीन् सीक्वेन्स्, स्वस्मिन् किञ्चन '''stop codon'''(स्टाप् कोडान्)  युक्तम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| यथा प्रकृतौ भवति, तथा प्रथमं ‘इन्-फ्रेम् स्टाप् कोडान्’ पर्यन्तं, '''DNA''' इत्येतत् ट्रान्स्लेट् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:17&lt;br /&gt;
| भवतां समाप्तम् असैन्मेण्ट्, अधोनिर्दिष्टं कोड्स्-युक्तं स्यात् ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:20&lt;br /&gt;
| वयं '''translate''' पद्धतौ, '''‘to underscore stop’''' इति आर्ग्युमेण्ट् उपयुक्तम् इति अवलोकयन्तु । औट्-पुट् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:27&lt;br /&gt;
| '''‘stop codon’''' (स्टाप् कोडान्), ट्रान्स्लेट् न जातम् ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:31&lt;br /&gt;
| भवतां ‘प्रोटीन् सीक्वेन्स्’ अन्ते, '''stop''' चिह्नं  योजितं नास्ति ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:36&lt;br /&gt;
| इदं चलच्चित्रं, स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः सारांशं कथयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:39&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः समीचीनं ब्याण्ड्-विड्त् न लब्धं चेत्, भवन्तः एतत् डौन्-लोड् कृत्वा द्रष्टुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:43  &lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजनायाः गणः :&lt;br /&gt;
* अनुशिक्षणानि उपयुज्य कार्यशालाः चालयति &lt;br /&gt;
* आन्लैन्-परीक्षायाम् उत्तीर्णेभ्यः प्रमाणपत्राणि ददाति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:50&lt;br /&gt;
| अधिकविवरणार्थम्, अस्मभ्यं लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 08:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन्-ट्युटोरियल् योजना, NMEICT, MHRD, भारतसर्वकारस्य सहयोगं प्राप्तवती अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:59 &lt;br /&gt;
| एतत् मिषन्-विषये अधिकानि विवरणानि अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते ।&lt;br /&gt;
 |-&lt;br /&gt;
| 09:03&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः …………… । धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</id>
		<title>Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit"/>
				<updated>2019-04-18T16:53:42Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:00 &lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितयोजनयुक्ते (एम्बेडिङ्-करणयुक्ते) अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:05 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, अहम् एषा आकृतिः कथं रचनीया इति विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:11&lt;br /&gt;
| द्वितीय-ब्लाक्-मध्ये विद्यमानस्य गणितस्य एक्स्प्रेषन् (expression) अवलोकयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अध्ययनानन्तरं, भवन्तः यत्किमपि गणितस्य एक्स्प्रेषन् योजयितुं (एम्बेड्-कर्तुं) शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:23&lt;br /&gt;
| वयं, अस्याः आकृतेः आरभ्य, पूर्वतन-स्लैड्-आकृतिं रचयामः । एतत् '''“Feedback Diagrams through Xfig”''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे रचितम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य आरम्भात्पूर्वं, भवद्भिः एतत् अनुशिक्षणम् अध्येतव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पाठे पाठितं विषयं ज्ञातुं, भवद्भ्यः किं किम् अपेक्षितम् इति अहम् इदानीं विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:48&lt;br /&gt;
| अत्र अहं  'Xfig' आवृत्तेः  '''3.2''', '''patch level 5''' उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:52&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''LaTeX''' अपेक्षितम् । तस्यापि परिचयः अपेक्षितः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:56&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''image cropping software''' अपि अपेक्षितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:01&lt;br /&gt;
| '''pdfcrop''', '''Linux''' , '''Mac OS X''' इत्यत्र कार्यं करोति । अस्मिन् अनुशिक्षणे अहमेतत् विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:09&lt;br /&gt;
|'''Briss''', '''Windows''' मध्येपि कार्यं करोति । किन्तु, अस्मिन् अनुशिक्षणे तत् न् विवृतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:15&lt;br /&gt;
| '''Xfig''' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:19&lt;br /&gt;
| '''File''', ततः '''Open''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| वयं लिस्ट् मध्ये स्क्रोल् कुर्मः चेत्, “feedback.fig” सञ्चिकां पश्यामः । एतत् “Feedback Diagrams through Xfig” इत्याख्ये अनुशिक्षणे सृष्टम् आसीत् । एतत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:42&lt;br /&gt;
| अस्य बाक्स् अन्तः वयम् आकृतिं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:45&lt;br /&gt;
| एतत् ओपन् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:53&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:01&lt;br /&gt;
| एतत् झूम् अपि कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:05&lt;br /&gt;
|'''“File”''' मध्ये विद्यमान'''Save as''' इति आप्षन् स्वीकृत्य, एताम् आकृतिं '''maths''' इति सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| एतत् '''save''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:24&lt;br /&gt;
| अस्माकं सविधे इदानीं '''&amp;quot;maths.fig&amp;quot;''' इति सञ्चिका अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:27&lt;br /&gt;
| वयं '''“Edit”''' इति चित्वा, '''“Plant”''' टेक्स्ट् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:34&lt;br /&gt;
| मौस् अत्र आनयामि । एतत् डिलिट् कृत्वा '''$G(z) = \frac z{z-1}$''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| टैप्-करणकाले, मौस्, बाक्स् अन्तः अस्तीति द्रढयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:56&lt;br /&gt;
| '''“Flag”''' डिफाल्ट् व्याल्यू, '''“Normal”''' भवति – तत् '''“Special”''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:01&lt;br /&gt;
|'''“Done”''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:07&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् दीर्घम् अस्ति इत्यतः, तस्य अन्यानि ...णि अतिवर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:12&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्, बाक्स्-तः बहिरानीय कार्यं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:23&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:26&lt;br /&gt;
|'''Grid Mode''' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| अत्र अस्मदपेक्षितानि परिवर्तनानि जातानि इति भाति चेत्, वयं पुनः तत् बाक्स् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| एतां सञ्चिकां सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:44&lt;br /&gt;
|'''pdf''' , '''Latex''' सञ्चिकाः योजयित्वा, एक्स्पोर्ट् (export) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
|File &amp;gt; Export &amp;gt; Combined pdf/LaTeX. '''Export''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:03&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यम् अत्र एकम् एरर् मेसेज् लभ्यते । किन्तु, तद्विषये अस्माकं चिन्ता मास्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:13&lt;br /&gt;
| '''ls - lrt''' (एस् एल् मैनस् एल् आर् टि) इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यं सञ्चिकानां काचित् पट्टिका लभ्यते । तत्र अन्तिमा, सद्यःकालीना सञ्चिका । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
|'''maths.pdf_t''' , '''maths.pdf''' अन्तिम-सञ्चिकाद्वयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:33&lt;br /&gt;
| '''open maths.pdf''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:42&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:45&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन्-रहितं, ब्लाक्-डैग्राम्स् अस्माभिः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:50&lt;br /&gt;
| अहमेतत् पिदधामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| एतावता एव अस्माभिः उद्घाटिते '''emacs''' एडिटर्-मध्ये, '''maths.pdf_t''' इत्येतत् वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:01&lt;br /&gt;
| एतत् अत्र अस्ति । एतत् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु, भवद्भिः '''emacs''' एव उपयोक्तव्यम् इति नास्ति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| भवताम् इष्टं किमपि एडिटर् उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:22&lt;br /&gt;
| “picture” एन्वैर्नमेण्ट् उपयुक्तम् इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:26&lt;br /&gt;
|'''includegraphics''' , '''color''' प्याकेजस् एतत् उपयोगं करोति । एताम् आवश्यकतां मनसि निधाय अस्माभिः LaTeX प्रति वक्तव्यं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य निमित्तं, मया एतावता एव रचितं '''maths-bp.tex''' इति सञ्चिकाम् अहमिदानीम् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:59&lt;br /&gt;
| अहं  “article” इति '''class'''  उपयुक्तवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:02&lt;br /&gt;
| मया '''color''', '''graphicx''' इति प्याकेजस् उपयुक्तम् अस्ति । यतः, अस्माभिः पूर्वं दृष्टायां '''pdf_t''' सञ्चिकायाम् एतत् उपयुक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| मह्यं पुटसङ्ख्यायाः अपेक्षा नास्ति । अतः, मया  '''pagestyle''' रिक्तं त्यक्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:20&lt;br /&gt;
| अन्ते, मया '''maths.pdf_t''' सञ्चिका योजनीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:27&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं टर्मिनल्-मध्ये, '''pdflatex maths-bp''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:42&lt;br /&gt;
|'''maths-bp.pdf''' सृष्टम् अस्ति इति सन्देशः अस्माभिः प्राप्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| एतत् वयं '''open maths-bp.pdf''' इति कमाण्ड्-द्वारा उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:58&lt;br /&gt;
| अस्मदपेक्षिता सञ्चिका अस्माकं सविधे अस्ति । एतत् वयं झूम् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:07&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन् कार्यं करोति, इति अस्माभिः ज्ञातम् अस्ति । इदानीं टेक्स्ट्, बाक्स् अन्तः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:30&lt;br /&gt;
| एतत् सेव् कृत्वा एक्स्पोर्ट् कुर्मः । एतत् इदानीमेव अपेक्षित-भाषायाम् अस्ति । '''Export'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:38&lt;br /&gt;
| अस्याः सूचनायाः (warning) उपेक्षां कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:41&lt;br /&gt;
| अहं पुनः एतत् कम्पैल् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:44&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायुक्तं '''pdf''' ब्रौसर् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:49&lt;br /&gt;
| इदानीं, अस्मदपेक्षितं यथा, तथैव बाक्स् अन्तः, गणितस्य एक्प्रेषन्स् भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:56&lt;br /&gt;
| यदि वयं '''Special''' फ्ल्याग् न चितं चेत् किं भवतीति इदानीं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:01&lt;br /&gt;
| अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:04&lt;br /&gt;
| अहं टेक्स्ट् एडिट् करोमि ।  '''Special Flag''' , '''Normal''' प्रति परिवर्तयामि । अभवत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:25&lt;br /&gt;
|'''File &amp;gt; Save''' । अहम् एक्स्पोर्ट् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-.&lt;br /&gt;
|08:37&lt;br /&gt;
| कम्पैल् करोमि । अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:41&lt;br /&gt;
| इदानीं सूत्रम् अस्मदपेक्षितरूपं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:46&lt;br /&gt;
| वयं  “Special Flag” पुनः “Special” इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:03&lt;br /&gt;
|'''Save''' कुर्वन्तु, '''Export''' कुर्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:12&lt;br /&gt;
| पुनः कम्पैल् कुर्वन्तु । सञ्चिका, अस्मदपेक्षितरूपा अस्ति इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:18&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं अस्य सूत्रस्य रूपं परिष्कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:22&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, 'dfrac' उपयोगः, भिन्नराशिं सम्यक् दर्शनीयं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:28&lt;br /&gt;
| अतः, 'frac' , 'dfrac' इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:38&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि । मौस्, बाक्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:43&lt;br /&gt;
| अत्र 'd' इति टैप् कुर्वन्तु । अभवत् । '''Save, Export''' कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:52&lt;br /&gt;
| पुनरपि '''pdflatex''' उपयुज्य, वयं कम्पैल् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:03&lt;br /&gt;
| अस्माभिः '''“Undefined control sequence”''' '''&amp;quot;\dfrac&amp;quot;''' इति एरर् मेसेज् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:11&lt;br /&gt;
| LaTeX (लेटेक्) आक्षिपति. यतः, '''\dfrac''' इति कमाण्ड् '''“Amsmath”''' प्याकेज्-मध्ये डिफैन् कृतम् अस्ति । किन्तु, अस्माभिः तत् न योजितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः एतत् '''maths-bp.tex'''' सञ्चिकायाम् अवश्यं योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:27&lt;br /&gt;
| एतत् कुर्मः । emacs (इम्याक्स्) प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:35&lt;br /&gt;
|“\usepackage{amsmath}” (यूस्-प्याकेज्-a m s-म्याथ्) इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां सेव् कुर्मः । पुनरपि कम्पैल् कुर्मः । आदौ अहं बहिरागच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:49&lt;br /&gt;
| अहमिदानीं पुनः कम्पैल् करोमि । तत् इदानीं कम्पैल् भवति । तत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:59&lt;br /&gt;
| इदानीं भिन्नराशिः सम्यक् दृश्यते इति वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:03&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितस्य एक्स्प्रेषन्स् कथम् अन्तः योजनीयानि इति अध्ययनस्य उद्देश्यम् अस्माभिः साधितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:11&lt;br /&gt;
| LaTeX इत्यस्य कमाण्ड्स्, Xfig नावगच्छति इति अस्माभिः मुख्यतया अवलोकनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:16&lt;br /&gt;
|“'''pdflatex'''” कमाण्ड्-द्वारा एतत् अवगतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:20&lt;br /&gt;
| कम्पैल्-करणकाले, LaTeX कमाण्ड्स् सम्यक् एकरूपाणि स्युः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:25&lt;br /&gt;
| आकृतिं परितः विद्यमानं श्वेतस्थलं कथं निष्कासनीयम् इति इदानीं वयं विवृणुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:31&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:33&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop maths-bp.pdf'''” इति कमाण्ड् टङ्कनं करोमि । एतत्, “'''maths-out.pdf'''” इत्यत्र अस्माभिः रचिता सञ्चिका ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:53&lt;br /&gt;
| अस्यां सञ्चिकायां किञ्चन पुटं लिखितम् इति '''Pdfcrop''' वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:57&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop'''”, किञ्चन इन्पुट् सञ्चिकां स्वीकृत्य, चित्रं परितः विद्यमानम् अनवश्यकं स्थलं निष्कास्य, क्राप्-कृतां सञ्चिकां, औट्पुट्-सञ्चिकायां लिखति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:09&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रे एतावता एव “'''pdfcrop'''” इन्स्टाल् जातम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:12&lt;br /&gt;
| एतत् भवतां यन्त्रे नास्ति चेत्, आदौ भवद्भिः तत् इन्स्टाल् करणीयं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:15&lt;br /&gt;
|'''“open maths-out.pdf”''' कमाण्ड्-द्वारा, वयम् एतत् औट्पुट्-सञ्चिकां पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:29&lt;br /&gt;
| एतत् अहम् अन्तः आनयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:31&lt;br /&gt;
| एतत् चित्रम् अत्यन्तं विषकलितम् (compact) अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:34&lt;br /&gt;
| अत्रत्यं श्वेतस्थलं सम्पूर्णतया निष्कासितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:38&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् एतत् डाक्युमेण्ट् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:42&lt;br /&gt;
| अहम् एतत् क्लोस् करोमि, एतत् ततः एतत् अपि क्लोस् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:52&lt;br /&gt;
| अहं पुनः स्लैड्स् प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:57&lt;br /&gt;
| श्वेतस्थलं क्राप् कर्तुं, “briss” इति तन्त्रांशः अपि उपयोक्तुं शक्यः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:01&lt;br /&gt;
| एतत्, '''Linux, Mac OS X''' , '''Windows''' इत्येतेषु अपि कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:08&lt;br /&gt;
| एतत् '''Mac OS X''' मध्ये कार्यं करोतीति मया परीक्षितम् अस्ति । किन्तु, अत्र मया तत् दर्श्यमानं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:17&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमभागं प्रति आगताः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:20 &lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन असैन्मेण्ट् अस्ति । अस्मिन् अनुशिक्षणे रचितानि डैग्राम्स्, इतोपि सम्मितीयं (सिमेट्रिक्) सुन्दरं च यथा स्यात् तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:27&lt;br /&gt;
| गणितस्य विविधानि एक्स्प्रेषन्स् प्रयत्य पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:30&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे यत् न विवृतं '''flip''' (फ्लिप्) , '''rotate''' (रोटेट्) सदृशानि आप्षन्स् प्रयत्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:36&lt;br /&gt;
| विविधानि डैग्राम्स् रचयितुं प्रयत्नं कुर्वन्तु । '''library''' विषये जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:41&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' सम्बद्धान् विषयान् अन्तर्जाले अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:47&lt;br /&gt;
| अध्ययनाय उपयुक्तः विषयः '''spoken-tutorial.org''' मध्ये लभ्यते । तत् अत्र अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:02&lt;br /&gt;
| अनुशिक्षण-विषयिणी परिकल्पना &amp;quot;What is a Spoken Tutorial?&amp;quot; इत्यत्र विवृता अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:09&lt;br /&gt;
| अत्र उपलब्धानि अनुशिक्षणानि उपयुज्य, भवद्भिः LaTeX  अध्येतुं शक्यते । एतानि, एतत् ट्याब्-मध्ये मया डौन्लोड् कृतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:19&lt;br /&gt;
| गणितं LaTeX मध्ये कथं कर्तुं शक्यते इति '''Mathematical Typesetting''' विषयकम् इदम् अनुशिक्षणं विवृणोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:29 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे रचिताः आकृतयः, डाक्युमेण्ट्-मध्ये कथं योजनीयाः इति, '''Tables and Figures'''विषयकम् अनुशिक्षणं विवृणोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:38&lt;br /&gt;
| एतत् जालपुटं, '''Xfig''' अनुशिक्षणैः सह इतोऽप्यधिकविषययुक्तम् अस्ति । स्लैड्स् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु ए टीचर् योजनायाः कश्चन भागः । इदं ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रिय साक्षरता मिशन् आधारीकृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:03&lt;br /&gt;
| एतद् मिषन् विषये अधिकं विवरणम्, अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते: &lt;br /&gt;
'''http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:12&lt;br /&gt;
| भवतां सहभागित्वं, सूचनाश्च वयं स्वागतीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः ........।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</id>
		<title>Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit"/>
				<updated>2019-04-18T16:52:28Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:00 &lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितयोजनयुक्ते (एम्बेडिङ्-करणयुक्ते) अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:05 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, अहम् एषा आकृतिः कथं रचनीया इति विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:11&lt;br /&gt;
| द्वितीय-ब्लाक्-मध्ये विद्यमानस्य गणितस्य एक्स्प्रेषन् (expression) अवलोकयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अध्ययनानन्तरं, भवन्तः यत्किमपि गणितस्य एक्स्प्रेषन् योजयितुं (एम्बेड्-कर्तुं) शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:23&lt;br /&gt;
| वयं, अस्याः आकृतेः आरभ्य, पूर्वतन-स्लैड्-आकृतिं रचयामः । एतत् '''“Feedback Diagrams through Xfig”''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे रचितम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य आरम्भात्पूर्वं, भवद्भिः एतत् अनुशिक्षणम् अध्येतव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पाठे पाठितं विषयं ज्ञातुं, भवद्भ्यः किं किम् अपेक्षितम् इति अहम् इदानीं विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:48&lt;br /&gt;
| अत्र अहं  'Xfig' आवृत्तेः  '''3.2''', '''patch level 5''' उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:52&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''LaTeX''' अपेक्षितम् । तस्यापि परिचयः अपेक्षितः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:56&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''image cropping software''' अपि अपेक्षितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:01&lt;br /&gt;
| '''pdfcrop''', '''Linux''' , '''Mac OS X''' इत्यत्र कार्यं करोति । अस्मिन् अनुशिक्षणे अहमेतत् विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:09&lt;br /&gt;
|'''Briss''', '''Windows''' मध्येपि कार्यं करोति । किन्तु, अस्मिन् अनुशिक्षणे तत् न् विवृतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:15&lt;br /&gt;
| '''Xfig''' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:19&lt;br /&gt;
| '''File''', ततः '''Open''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| वयं लिस्ट् मध्ये स्क्रोल् कुर्मः चेत्, “feedback.fig” सञ्चिकां पश्यामः । एतत् “Feedback Diagrams through Xfig” इत्याख्ये अनुशिक्षणे सृष्टम् आसीत् । एतत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:42&lt;br /&gt;
| अस्य बाक्स् अन्तः वयम् आकृतिं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:45&lt;br /&gt;
| एतत् ओपन् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:53&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:01&lt;br /&gt;
| एतत् झूम् अपि कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:05&lt;br /&gt;
|'''“File”''' मध्ये विद्यमान'''Save as''' इति आप्षन् स्वीकृत्य, एताम् आकृतिं '''maths''' इति सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| एतत् '''save''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:24&lt;br /&gt;
| अस्माकं सविधे इदानीं '''&amp;quot;maths.fig&amp;quot;''' इति सञ्चिका अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:27&lt;br /&gt;
| वयं '''“Edit”''' इति चित्वा, '''“Plant”''' टेक्स्ट् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:34&lt;br /&gt;
| मौस् अत्र आनयामि । एतत् डिलिट् कृत्वा '''$G(z) = \frac z{z-1}$''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| टैप्-करणकाले, मौस्, बाक्स् अन्तः अस्तीति द्रढयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:56&lt;br /&gt;
| '''“Flag”''' डिफाल्ट् व्याल्यू, '''“Normal”''' भवति – तत् '''“Special”''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:01&lt;br /&gt;
|'''“Done”''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:07&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् दीर्घम् अस्ति इत्यतः, तस्य अन्यानि ...णि अतिवर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:12&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्, बाक्स्-तः बहिरानीय कार्यं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:23&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:26&lt;br /&gt;
|'''Grid Mode''' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| अत्र अस्मदपेक्षितानि परिवर्तनानि जातानि इति भाति चेत्, वयं पुनः तत् बाक्स् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| एतां सञ्चिकां सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:44&lt;br /&gt;
|'''pdf''' , '''Latex''' सञ्चिकाः योजयित्वा, एक्स्पोर्ट् (export) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
|File &amp;gt; Export &amp;gt; Combined pdf/LaTeX. '''Export''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:03&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यम् अत्र एकम् एरर् मेसेज् लभ्यते । किन्तु, तद्विषये अस्माकं चिन्ता मास्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:13&lt;br /&gt;
| '''ls - lrt''' (एस् एल् मैनस् एल् आर् टि) इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यं सञ्चिकानां काचित् पट्टिका लभ्यते । तत्र अन्तिमा, सद्यःकालीना सञ्चिका । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
|'''maths.pdf_t''' , '''maths.pdf''' अन्तिम-सञ्चिकाद्वयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:33&lt;br /&gt;
| '''open maths.pdf''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:42&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:45&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन्-रहितं, ब्लाक्-डैग्राम्स् अस्माभिः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:50&lt;br /&gt;
| अहमेतत् पिदधामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| एतावता एव अस्माभिः उद्घाटिते '''emacs''' एडिटर्-मध्ये, '''maths.pdf_t''' इत्येतत् वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:01&lt;br /&gt;
| एतत् अत्र अस्ति । एतत् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु, भवद्भिः '''emacs''' एव उपयोक्तव्यम् इति नास्ति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| भवताम् इष्टं किमपि एडिटर् उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:22&lt;br /&gt;
| “picture” एन्वैर्नमेण्ट् उपयुक्तम् इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:26&lt;br /&gt;
|'''includegraphics''' , '''color''' प्याकेजस् एतत् उपयोगं करोति । एताम् आवश्यकतां मनसि निधाय अस्माभिः LaTeX प्रति वक्तव्यं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य निमित्तं, मया एतावता एव रचितं '''maths-bp.tex''' इति सञ्चिकाम् अहमिदानीम् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:59&lt;br /&gt;
| अहं  “article” इति '''class'''  उपयुक्तवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:02&lt;br /&gt;
| मया '''color''', '''graphicx''' इति प्याकेजस् उपयुक्तम् अस्ति । यतः, अस्माभिः पूर्वं दृष्टायां '''pdf_t''' सञ्चिकायाम् एतत् उपयुक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| मह्यं पुटसङ्ख्यायाः अपेक्षा नास्ति । अतः, मया  '''pagestyle''' रिक्तं त्यक्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:20&lt;br /&gt;
| अन्ते, मया '''maths.pdf_t''' सञ्चिका योजनीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:27&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं टर्मिनल्-मध्ये, '''pdflatex maths-bp''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:42&lt;br /&gt;
|'''maths-bp.pdf''' सृष्टम् अस्ति इति सन्देशः अस्माभिः प्राप्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| एतत् वयं '''open maths-bp.pdf''' इति कमाण्ड्-द्वारा उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:58&lt;br /&gt;
| अस्मदपेक्षिता सञ्चिका अस्माकं सविधे अस्ति । एतत् वयं झूम् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:07&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन् कार्यं करोति, इति अस्माभिः ज्ञातम् अस्ति । इदानीं टेक्स्ट्, बाक्स् अन्तः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:30&lt;br /&gt;
| एतत् सेव् कृत्वा एक्स्पोर्ट् कुर्मः । एतत् इदानीमेव अपेक्षित-भाषायाम् अस्ति । '''Export'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:38&lt;br /&gt;
| अस्याः सूचनायाः (warning) उपेक्षां कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:41&lt;br /&gt;
| अहं पुनः एतत् कम्पैल् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:44&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायुक्तं '''pdf''' ब्रौसर् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:49&lt;br /&gt;
| इदानीं, अस्मदपेक्षितं यथा, तथैव बाक्स् अन्तः, गणितस्य एक्प्रेषन्स् भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:56&lt;br /&gt;
| यदि वयं '''Special''' फ्ल्याग् न चितं चेत् किं भवतीति इदानीं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:01&lt;br /&gt;
| अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:04&lt;br /&gt;
| अहं टेक्स्ट् एडिट् करोमि ।  '''Special Flag''' , '''Normal''' प्रति परिवर्तयामि । अभवत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:25&lt;br /&gt;
|'''File &amp;gt; Save''' । अहम् एक्स्पोर्ट् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-.&lt;br /&gt;
|08:37&lt;br /&gt;
| कम्पैल् करोमि । अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:41&lt;br /&gt;
| इदानीं सूत्रम् अस्मदपेक्षितरूपं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:46&lt;br /&gt;
| वयं  “Special Flag” पुनः “Special” इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:03&lt;br /&gt;
|'''Save''' कुर्वन्तु, '''Export''' कुर्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:12&lt;br /&gt;
| पुनः कम्पैल् कुर्वन्तु । सञ्चिका, अस्मदपेक्षितरूपा अस्ति इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:18&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं अस्य सूत्रस्य रूपं परिष्कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:22&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, 'dfrac' उपयोगः, भिन्नराशिं सम्यक् दर्शनीयं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:28&lt;br /&gt;
| अतः, 'frac' , 'dfrac' इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:38&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि । मौस्, बाक्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:43&lt;br /&gt;
| अत्र 'd' इति टैप् कुर्वन्तु । अभवत् । '''Save, Export''' कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:52&lt;br /&gt;
| पुनरपि '''pdflatex''' उपयुज्य, वयं कम्पैल् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:03&lt;br /&gt;
| अस्माभिः '''“Undefined control sequence”''' '''&amp;quot;\dfrac&amp;quot;''' इति एरर् मेसेज् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:11&lt;br /&gt;
| LaTeX (लेटेक्) आक्षिपति. यतः, '''\dfrac''' इति कमाण्ड् '''“Amsmath”''' प्याकेज्-मध्ये डिफैन् कृतम् अस्ति । किन्तु, अस्माभिः तत् न योजितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः एतत् '''maths-bp.tex'''' सञ्चिकायाम् अवश्यं योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:27&lt;br /&gt;
| एतत् कुर्मः । emacs (इम्याक्स्) प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:35&lt;br /&gt;
|“\usepackage{amsmath}” (यूस्-प्याकेज्-a m s-म्याथ्) इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां सेव् कुर्मः । पुनरपि कम्पैल् कुर्मः । आदौ अहं बहिरागच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:49&lt;br /&gt;
| अहमिदानीं पुनः कम्पैल् करोमि । तत् इदानीं कम्पैल् भवति । तत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:59&lt;br /&gt;
| इदानीं भिन्नराशिः सम्यक् दृश्यते इति वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:03&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितस्य एक्स्प्रेषन्स् कथम् अन्तः योजनीयानि इति अध्ययनस्य उद्देश्यम् अस्माभिः साधितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:11&lt;br /&gt;
| LaTeX इत्यस्य कमाण्ड्स्, Xfig नावगच्छति इति अस्माभिः मुख्यतया अवलोकनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:16&lt;br /&gt;
|“'''pdflatex'''” कमाण्ड्-द्वारा एतत् अवगतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:20&lt;br /&gt;
| कम्पैल्-करणकाले, LaTeX कमाण्ड्स् सम्यक् एकरूपाणि स्युः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:25&lt;br /&gt;
| आकृतिं परितः विद्यमानं श्वेतस्थलं कथं निष्कासनीयम् इति इदानीं वयं विवृणुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:31&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:33&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop maths-bp.pdf'''” इति कमाण्ड् टङ्कनं करोमि । एतत्, “'''maths-out.pdf'''” इत्यत्र अस्माभिः रचिता सञ्चिका ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:53&lt;br /&gt;
| अस्यां सञ्चिकायां किञ्चन पुटं लिखितम् इति '''Pdfcrop''' वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:57&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop'''”, किञ्चन इन्पुट् सञ्चिकां स्वीकृत्य, चित्रं परितः विद्यमानम् अनवश्यकं स्थलं निष्कास्य, क्राप्-कृतां सञ्चिकां, औट्पुट्-सञ्चिकायां लिखति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:09&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रे एतावता एव “'''pdfcrop'''” इन्स्टाल् जातम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:12&lt;br /&gt;
| एतत् भवतां यन्त्रे नास्ति चेत्, आदौ भवद्भिः तत् इन्स्टाल् करणीयं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:15&lt;br /&gt;
|'''“open maths-out.pdf”''' कमाण्ड्-द्वारा, वयम् एतत् औट्पुट्-सञ्चिकां पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:29&lt;br /&gt;
| एतत् अहम् अन्तः आनयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:31&lt;br /&gt;
| एतत् चित्रम् अत्यन्तं विषकलितम् (compact) अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:34&lt;br /&gt;
| अत्रत्यं श्वेतस्थलं सम्पूर्णतया निष्कासितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:38&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् एतत् डाक्युमेण्ट् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:42&lt;br /&gt;
| अहम् एतत् क्लोस् करोमि, एतत् ततः एतत् अपि क्लोस् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:52&lt;br /&gt;
| अहं पुनः स्लैड्स् प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:57&lt;br /&gt;
| श्वेतस्थलं क्राप् कर्तुं, “briss” इति तन्त्रांशः अपि उपयोक्तुं शक्यः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:01&lt;br /&gt;
| एतत्, '''Linux, Mac OS X''' , '''Windows''' इत्येतेषु अपि कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:08&lt;br /&gt;
| एतत् '''Mac OS X''' मध्ये कार्यं करोतीति मया परीक्षितम् अस्ति । किन्तु, अत्र मया तत् दर्श्यमानं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:17&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमभागं प्रति आगताः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:20 &lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन असैन्मेण्ट् अस्ति । अस्मिन् अनुशिक्षणे रचितानि डैग्राम्स्, इतोपि सम्मितीयं (सिमेट्रिक्) सुन्दरं च यथा स्यात् तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:27&lt;br /&gt;
| गणितस्य विविधानि एक्स्प्रेषन्स् प्रयत्य पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:30&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे यत् न विवृतं '''flip''' (फ्लिप्) , '''rotate''' (रोटेट्) सदृशानि आप्षन्स् प्रयत्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:36&lt;br /&gt;
| विविधानि डैग्राम्स् रचयितुं प्रयत्नं कुर्वन्तु । '''library''' विषये जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:41&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' सम्बद्धान् विषयान् अन्तर्जाले अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:47&lt;br /&gt;
| अध्ययनाय उपयुक्तः विषयः '''spoken-tutorial.org''' मध्ये लभ्यते । तत् अत्र अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:02&lt;br /&gt;
| अनुशिक्षण-विषयिणी परिकल्पना &amp;quot;What is a Spoken Tutorial?&amp;quot; इत्यत्र विवृता अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:09&lt;br /&gt;
| अत्र उपलब्धानि अनुशिक्षणानि उपयुज्य, भवद्भिः LaTeX  अध्येतुं शक्यते । एतानि, एतत् ट्याब्-मध्ये मया डौन्लोड् कृतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:19&lt;br /&gt;
| गणितं LaTeX मध्ये कथं कर्तुं शक्यते इति '''Mathematical Typesetting''' विषयकम् इदम् अनुशिक्षणं विवृणोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:29 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे रचिताः आकृतयः, डाक्युमेण्ट्-मध्ये कथं योजनीयाः इति, '''Tables and Figures'''विषयकम् अनुशिक्षणं विवृणोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:38&lt;br /&gt;
| एतत् जालपुटं, '''Xfig''' अनुशिक्षणैः सह इतोऽप्यधिकविषययुक्तम् अस्ति । स्लैड्स् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु ए टीचर् योजनायाः कश्चन भागः । इदं ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रिय साक्षरता मिशन् आधारीकृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:03&lt;br /&gt;
| एतद् मिषन् विषये अधिकं विवरणम्, अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते: spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:12&lt;br /&gt;
| भवतां सहभागित्वं, सूचनाश्च वयं स्वागतीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः ........।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</id>
		<title>Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit"/>
				<updated>2019-04-18T16:51:13Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:00 &lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितयोजनयुक्ते (एम्बेडिङ्-करणयुक्ते) अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:05 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, अहम् एषा आकृतिः कथं रचनीया इति विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:11&lt;br /&gt;
| द्वितीय-ब्लाक्-मध्ये विद्यमानस्य गणितस्य एक्स्प्रेषन् (expression) अवलोकयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अध्ययनानन्तरं, भवन्तः यत्किमपि गणितस्य एक्स्प्रेषन् योजयितुं (एम्बेड्-कर्तुं) शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:23&lt;br /&gt;
| वयं, अस्याः आकृतेः आरभ्य, पूर्वतन-स्लैड्-आकृतिं रचयामः । एतत् '''“Feedback Diagrams through Xfig”''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे रचितम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य आरम्भात्पूर्वं, भवद्भिः एतत् अनुशिक्षणम् अध्येतव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पाठे पाठितं विषयं ज्ञातुं, भवद्भ्यः किं किम् अपेक्षितम् इति अहम् इदानीं विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:48&lt;br /&gt;
| अत्र अहं  'Xfig' आवृत्तेः  '''3.2''', '''patch level 5''' उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:52&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''LaTeX''' अपेक्षितम् । तस्यापि परिचयः अपेक्षितः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:56&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''image cropping software''' अपि अपेक्षितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:01&lt;br /&gt;
| '''pdfcrop''', '''Linux''' , '''Mac OS X''' इत्यत्र कार्यं करोति । अस्मिन् अनुशिक्षणे अहमेतत् विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:09&lt;br /&gt;
|'''Briss''', '''Windows''' मध्येपि कार्यं करोति । किन्तु, अस्मिन् अनुशिक्षणे तत् न् विवृतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:15&lt;br /&gt;
| '''Xfig''' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:19&lt;br /&gt;
| '''File''', ततः '''Open''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| वयं लिस्ट् मध्ये स्क्रोल् कुर्मः चेत्, “feedback.fig” सञ्चिकां पश्यामः । एतत् “Feedback Diagrams through Xfig” इत्याख्ये अनुशिक्षणे सृष्टम् आसीत् । एतत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:42&lt;br /&gt;
| अस्य बाक्स् अन्तः वयम् आकृतिं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:45&lt;br /&gt;
| एतत् ओपन् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:53&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:01&lt;br /&gt;
| एतत् झूम् अपि कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:05&lt;br /&gt;
|'''“File”''' मध्ये विद्यमान'''Save as''' इति आप्षन् स्वीकृत्य, एताम् आकृतिं '''maths''' इति सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| एतत् '''save''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:24&lt;br /&gt;
| अस्माकं सविधे इदानीं '''&amp;quot;maths.fig&amp;quot;''' इति सञ्चिका अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:27&lt;br /&gt;
| वयं '''“Edit”''' इति चित्वा, '''“Plant”''' टेक्स्ट् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:34&lt;br /&gt;
| मौस् अत्र आनयामि । एतत् डिलिट् कृत्वा '''$G(z) = \frac z{z-1}$''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| टैप्-करणकाले, मौस्, बाक्स् अन्तः अस्तीति द्रढयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:56&lt;br /&gt;
| '''“Flag”''' डिफाल्ट् व्याल्यू, '''“Normal”''' भवति – तत् '''“Special”''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:01&lt;br /&gt;
|'''“Done”''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:07&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् दीर्घम् अस्ति इत्यतः, तस्य अन्यानि ...णि अतिवर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:12&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्, बाक्स्-तः बहिरानीय कार्यं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:23&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:26&lt;br /&gt;
|'''Grid Mode''' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| अत्र अस्मदपेक्षितानि परिवर्तनानि जातानि इति भाति चेत्, वयं पुनः तत् बाक्स् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| एतां सञ्चिकां सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:44&lt;br /&gt;
|'''pdf''' , '''Latex''' सञ्चिकाः योजयित्वा, एक्स्पोर्ट् (export) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
|File &amp;gt; Export &amp;gt; Combined pdf/LaTeX. '''Export''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:03&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यम् अत्र एकम् एरर् मेसेज् लभ्यते । किन्तु, तद्विषये अस्माकं चिन्ता मास्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:13&lt;br /&gt;
| '''ls - lrt''' (एस् एल् मैनस् एल् आर् टि) इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यं सञ्चिकानां काचित् पट्टिका लभ्यते । तत्र अन्तिमा, सद्यःकालीना सञ्चिका । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
|'''maths.pdf_t''' , '''maths.pdf''' अन्तिम-सञ्चिकाद्वयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:33&lt;br /&gt;
| '''open maths.pdf''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:42&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:45&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन्-रहितं, ब्लाक्-डैग्राम्स् अस्माभिः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:50&lt;br /&gt;
| अहमेतत् पिदधामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| एतावता एव अस्माभिः उद्घाटिते '''emacs''' एडिटर्-मध्ये, '''maths.pdf_t''' इत्येतत् वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:01&lt;br /&gt;
| एतत् अत्र अस्ति । एतत् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु, भवद्भिः '''emacs''' एव उपयोक्तव्यम् इति नास्ति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| भवताम् इष्टं किमपि एडिटर् उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:22&lt;br /&gt;
| “picture” एन्वैर्नमेण्ट् उपयुक्तम् इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:26&lt;br /&gt;
|'''includegraphics''' , '''color''' प्याकेजस् एतत् उपयोगं करोति । एताम् आवश्यकतां मनसि निधाय अस्माभिः LaTeX प्रति वक्तव्यं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य निमित्तं, मया एतावता एव रचितं '''maths-bp.tex''' इति सञ्चिकाम् अहमिदानीम् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:59&lt;br /&gt;
| अहं  “article” इति '''class'''  उपयुक्तवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:02&lt;br /&gt;
| मया '''color''', '''graphicx''' इति प्याकेजस् उपयुक्तम् अस्ति । यतः, अस्माभिः पूर्वं दृष्टायां '''pdf_t''' सञ्चिकायाम् एतत् उपयुक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| मह्यं पुटसङ्ख्यायाः अपेक्षा नास्ति । अतः, मया  '''pagestyle''' रिक्तं त्यक्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:20&lt;br /&gt;
| अन्ते, मया '''maths.pdf_t''' सञ्चिका योजनीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:27&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं टर्मिनल्-मध्ये, '''pdflatex maths-bp''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:42&lt;br /&gt;
|'''maths-bp.pdf''' सृष्टम् अस्ति इति सन्देशः अस्माभिः प्राप्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| एतत् वयं '''open maths-bp.pdf''' इति कमाण्ड्-द्वारा उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:58&lt;br /&gt;
| अस्मदपेक्षिता सञ्चिका अस्माकं सविधे अस्ति । एतत् वयं झूम् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:07&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन् कार्यं करोति, इति अस्माभिः ज्ञातम् अस्ति । इदानीं टेक्स्ट्, बाक्स् अन्तः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:30&lt;br /&gt;
| एतत् सेव् कृत्वा एक्स्पोर्ट् कुर्मः । एतत् इदानीमेव अपेक्षित-भाषायाम् अस्ति । '''Export'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:38&lt;br /&gt;
| अस्याः सूचनायाः (warning) उपेक्षां कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:41&lt;br /&gt;
| अहं पुनः एतत् कम्पैल् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:44&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायुक्तं '''pdf''' ब्रौसर् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:49&lt;br /&gt;
| इदानीं, अस्मदपेक्षितं यथा, तथैव बाक्स् अन्तः, गणितस्य एक्प्रेषन्स् भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:56&lt;br /&gt;
| यदि वयं '''Special''' फ्ल्याग् न चितं चेत् किं भवतीति इदानीं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:01&lt;br /&gt;
| अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:04&lt;br /&gt;
| अहं टेक्स्ट् एडिट् करोमि ।  '''Special Flag''' , '''Normal''' प्रति परिवर्तयामि । अभवत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:25&lt;br /&gt;
|'''File &amp;gt; Save''' । अहम् एक्स्पोर्ट् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-.&lt;br /&gt;
|08:37&lt;br /&gt;
| कम्पैल् करोमि । अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:41&lt;br /&gt;
| इदानीं सूत्रम् अस्मदपेक्षितरूपं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:46&lt;br /&gt;
| वयं  “Special Flag” पुनः “Special” इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:03&lt;br /&gt;
|'''Save''' कुर्वन्तु, '''Export''' कुर्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:12&lt;br /&gt;
| पुनः कम्पैल् कुर्वन्तु । सञ्चिका, अस्मदपेक्षितरूपा अस्ति इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:18&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं अस्य सूत्रस्य रूपं परिष्कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:22&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, 'dfrac' उपयोगः, भिन्नराशिं सम्यक् दर्शनीयं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:28&lt;br /&gt;
| अतः, 'frac' , 'dfrac' इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:38&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि । मौस्, बाक्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:43&lt;br /&gt;
| अत्र 'd' इति टैप् कुर्वन्तु । अभवत् । '''Save, Export''' कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:52&lt;br /&gt;
| पुनरपि '''pdflatex''' उपयुज्य, वयं कम्पैल् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:03&lt;br /&gt;
| अस्माभिः '''“Undefined control sequence”''' '''&amp;quot;\dfrac&amp;quot;''' इति एरर् मेसेज् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:11&lt;br /&gt;
| LaTeX (लेटेक्) आक्षिपति. यतः, '''\dfrac''' इति कमाण्ड् '''“Amsmath”''' प्याकेज्-मध्ये डिफैन् कृतम् अस्ति । किन्तु, अस्माभिः तत् न योजितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः एतत् '''maths-bp.tex'''' सञ्चिकायाम् अवश्यं योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:27&lt;br /&gt;
| एतत् कुर्मः । emacs (इम्याक्स्) प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:35&lt;br /&gt;
|“\usepackage{amsmath}” (यूस्-प्याकेज्-a m s-म्याथ्) इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां सेव् कुर्मः । पुनरपि कम्पैल् कुर्मः । आदौ अहं बहिरागच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:49&lt;br /&gt;
| अहमिदानीं पुनः कम्पैल् करोमि । तत् इदानीं कम्पैल् भवति । तत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:59&lt;br /&gt;
| इदानीं भिन्नराशिः सम्यक् दृश्यते इति वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:03&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितस्य एक्स्प्रेषन्स् कथम् अन्तः योजनीयानि इति अध्ययनस्य उद्देश्यम् अस्माभिः साधितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:11&lt;br /&gt;
| LaTeX इत्यस्य कमाण्ड्स्, Xfig नावगच्छति इति अस्माभिः मुख्यतया अवलोकनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:16&lt;br /&gt;
|“'''pdflatex'''” कमाण्ड्-द्वारा एतत् अवगतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:20&lt;br /&gt;
| कम्पैल्-करणकाले, LaTeX कमाण्ड्स् सम्यक् एकरूपाणि स्युः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:25&lt;br /&gt;
| आकृतिं परितः विद्यमानं श्वेतस्थलं कथं निष्कासनीयम् इति इदानीं वयं विवृणुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:31&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:33&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop maths-bp.pdf'''” इति कमाण्ड् टङ्कनं करोमि । एतत्, “'''maths-out.pdf'''” इत्यत्र अस्माभिः रचिता सञ्चिका ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:53&lt;br /&gt;
| अस्यां सञ्चिकायां किञ्चन पुटं लिखितम् इति '''Pdfcrop''' वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:57&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop'''”, किञ्चन इन्पुट् सञ्चिकां स्वीकृत्य, चित्रं परितः विद्यमानम् अनवश्यकं स्थलं निष्कास्य, क्राप्-कृतां सञ्चिकां, औट्पुट्-सञ्चिकायां लिखति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:09&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रे एतावता एव “'''pdfcrop'''” इन्स्टाल् जातम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:12&lt;br /&gt;
| एतत् भवतां यन्त्रे नास्ति चेत्, आदौ भवद्भिः तत् इन्स्टाल् करणीयं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:15&lt;br /&gt;
|'''“open maths-out.pdf”''' कमाण्ड्-द्वारा, वयम् एतत् औट्पुट्-सञ्चिकां पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:29&lt;br /&gt;
| एतत् अहम् अन्तः आनयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:31&lt;br /&gt;
| एतत् चित्रम् अत्यन्तं विषकलितम् (compact) अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:34&lt;br /&gt;
| अत्रत्यं श्वेतस्थलं सम्पूर्णतया निष्कासितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:38&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् एतत् डाक्युमेण्ट् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:42&lt;br /&gt;
| अहम् एतत् क्लोस् करोमि, एतत् ततः एतत् अपि क्लोस् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:52&lt;br /&gt;
| अहं पुनः स्लैड्स् प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:57&lt;br /&gt;
| श्वेतस्थलं क्राप् कर्तुं, “briss” इति तन्त्रांशः अपि उपयोक्तुं शक्यः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:01&lt;br /&gt;
| एतत्, '''Linux, Mac OS X''' , '''Windows''' इत्येतेषु अपि कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:08&lt;br /&gt;
| एतत् '''Mac OS X''' मध्ये कार्यं करोतीति मया परीक्षितम् अस्ति । किन्तु, अत्र मया तत् दर्श्यमानं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:17&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमभागं प्रति आगताः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:20 &lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन असैन्मेण्ट् अस्ति । अस्मिन् अनुशिक्षणे रचितानि डैग्राम्स्, इतोपि सम्मितीयं (सिमेट्रिक्) सुन्दरं च यथा स्यात् तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:27&lt;br /&gt;
| गणितस्य विविधानि एक्स्प्रेषन्स् प्रयत्य पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:30&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे यत् न विवृतं '''flip''' (फ्लिप्) , '''rotate''' (रोटेट्) सदृशानि आप्षन्स् प्रयत्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:36&lt;br /&gt;
| विविधानि डैग्राम्स् रचयितुं प्रयत्नं कुर्वन्तु । '''library''' विषये जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:41&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' सम्बद्धान् विषयान् अन्तर्जाले अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:47&lt;br /&gt;
| अध्ययनाय उपयुक्तः विषयः '''spoken-tutorial.org''' मध्ये लभ्यते । तत् अत्र अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:02&lt;br /&gt;
| अनुशिक्षण-विषयिणी परिकल्पना &amp;quot;What is a Spoken Tutorial?&amp;quot; इत्यत्र विवृता अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:09&lt;br /&gt;
| अत्र उपलब्धानि अनुशिक्षणानि उपयुज्य, भवद्भिः LaTeX  अध्येतुं शक्यते । एतानि, एतत् ट्याब्-मध्ये मया डौन्लोड् कृतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:19&lt;br /&gt;
| गणितं LaTeX मध्ये कथं कर्तुं शक्यते इति '''Mathematical Typesetting''' विषयकम् इदम् अनुशिक्षणं विवृणोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:29 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे रचिताः आकृतयः, डाक्युमेण्ट्-मध्ये कथं योजनीयाः इति, '''Tables and Figures'''विषयकम् अनुशिक्षणं विवृणोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:38&lt;br /&gt;
| एतत् जालपुटं, '''Xfig''' अनुशिक्षणैः सह इतोऽप्यधिकविषययुक्तम् अस्ति । स्लैड्स् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु ए टीचर् योजनायाः कश्चन भागः । इदं ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रिय साक्षरता मिशन् आधारीकृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:03&lt;br /&gt;
| एतद् मिषन् विषये अधिकं विवरणम्, अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते:&lt;br /&gt;
spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:12&lt;br /&gt;
| भवतां सहभागित्वं, सूचनाश्च वयं स्वागतीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः ........।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</id>
		<title>Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-diagram-with-Maths/Sanskrit"/>
				<updated>2019-04-18T16:50:46Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{|Border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- |00:00  |'''Xfig''' मध्ये गणितयोजनयुक्ते (एम्बेडिङ्-करणयुक्...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{|Border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:00 &lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितयोजनयुक्ते (एम्बेडिङ्-करणयुक्ते) अस्मिन् अनुशिक्षणे भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:05 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे, अहम् एषा आकृतिः कथं रचनीया इति विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:11&lt;br /&gt;
| द्वितीय-ब्लाक्-मध्ये विद्यमानस्य गणितस्य एक्स्प्रेषन् (expression) अवलोकयन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अध्ययनानन्तरं, भवन्तः यत्किमपि गणितस्य एक्स्प्रेषन् योजयितुं (एम्बेड्-कर्तुं) शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:23&lt;br /&gt;
| वयं, अस्याः आकृतेः आरभ्य, पूर्वतन-स्लैड्-आकृतिं रचयामः । एतत् '''“Feedback Diagrams through Xfig”''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे रचितम् आसीत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:36&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य आरम्भात्पूर्वं, भवद्भिः एतत् अनुशिक्षणम् अध्येतव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:42&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पाठे पाठितं विषयं ज्ञातुं, भवद्भ्यः किं किम् अपेक्षितम् इति अहम् इदानीं विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:48&lt;br /&gt;
| अत्र अहं  'Xfig' आवृत्तेः  '''3.2''', '''patch level 5''' उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:52&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''LaTeX''' अपेक्षितम् । तस्यापि परिचयः अपेक्षितः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:56&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः '''image cropping software''' अपि अपेक्षितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:01&lt;br /&gt;
| '''pdfcrop''', '''Linux''' , '''Mac OS X''' इत्यत्र कार्यं करोति । अस्मिन् अनुशिक्षणे अहमेतत् विवृणोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:09&lt;br /&gt;
|'''Briss''', '''Windows''' मध्येपि कार्यं करोति । किन्तु, अस्मिन् अनुशिक्षणे तत् न् विवृतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:15&lt;br /&gt;
| '''Xfig''' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:19&lt;br /&gt;
| '''File''', ततः '''Open''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:26&lt;br /&gt;
| वयं लिस्ट् मध्ये स्क्रोल् कुर्मः चेत्, “feedback.fig” सञ्चिकां पश्यामः । एतत् “Feedback Diagrams through Xfig” इत्याख्ये अनुशिक्षणे सृष्टम् आसीत् । एतत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:42&lt;br /&gt;
| अस्य बाक्स् अन्तः वयम् आकृतिं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:45&lt;br /&gt;
| एतत् ओपन् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:53&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:01&lt;br /&gt;
| एतत् झूम् अपि कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:05&lt;br /&gt;
|'''“File”''' मध्ये विद्यमान'''Save as''' इति आप्षन् स्वीकृत्य, एताम् आकृतिं '''maths''' इति सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:20&lt;br /&gt;
| एतत् '''save''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:24&lt;br /&gt;
| अस्माकं सविधे इदानीं '''&amp;quot;maths.fig&amp;quot;''' इति सञ्चिका अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:27&lt;br /&gt;
| वयं '''“Edit”''' इति चित्वा, '''“Plant”''' टेक्स्ट् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:34&lt;br /&gt;
| मौस् अत्र आनयामि । एतत् डिलिट् कृत्वा '''$G(z) = \frac z{z-1}$''' इति लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:50&lt;br /&gt;
| टैप्-करणकाले, मौस्, बाक्स् अन्तः अस्तीति द्रढयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:56&lt;br /&gt;
| '''“Flag”''' डिफाल्ट् व्याल्यू, '''“Normal”''' भवति – तत् '''“Special”''' इति परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:01&lt;br /&gt;
|'''“Done”''' इति क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:07&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् दीर्घम् अस्ति इत्यतः, तस्य अन्यानि ...णि अतिवर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:12&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट्, बाक्स्-तः बहिरानीय कार्यं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:23&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:26&lt;br /&gt;
|'''Grid Mode''' चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:31&lt;br /&gt;
| अत्र अस्मदपेक्षितानि परिवर्तनानि जातानि इति भाति चेत्, वयं पुनः तत् बाक्स् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:39&lt;br /&gt;
| एतां सञ्चिकां सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:44&lt;br /&gt;
|'''pdf''' , '''Latex''' सञ्चिकाः योजयित्वा, एक्स्पोर्ट् (export) कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
|File &amp;gt; Export &amp;gt; Combined pdf/LaTeX. '''Export''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:03&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यम् अत्र एकम् एरर् मेसेज् लभ्यते । किन्तु, तद्विषये अस्माकं चिन्ता मास्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:13&lt;br /&gt;
| '''ls - lrt''' (एस् एल् मैनस् एल् आर् टि) इति टङ्कनं करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:21&lt;br /&gt;
| अस्मभ्यं सञ्चिकानां काचित् पट्टिका लभ्यते । तत्र अन्तिमा, सद्यःकालीना सञ्चिका । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:26&lt;br /&gt;
|'''maths.pdf_t''' , '''maths.pdf''' अन्तिम-सञ्चिकाद्वयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:33&lt;br /&gt;
| '''open maths.pdf''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:42&lt;br /&gt;
| एतत् अन्तः आनयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:45&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन्-रहितं, ब्लाक्-डैग्राम्स् अस्माभिः द्रष्टुं शक्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:50&lt;br /&gt;
| अहमेतत् पिदधामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:52&lt;br /&gt;
| एतावता एव अस्माभिः उद्घाटिते '''emacs''' एडिटर्-मध्ये, '''maths.pdf_t''' इत्येतत् वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:01&lt;br /&gt;
| एतत् अत्र अस्ति । एतत् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| कृपया अवलोकयन्तु, भवद्भिः '''emacs''' एव उपयोक्तव्यम् इति नास्ति,&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:17&lt;br /&gt;
| भवताम् इष्टं किमपि एडिटर् उपयोक्तुं शक्नुवन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:22&lt;br /&gt;
| “picture” एन्वैर्नमेण्ट् उपयुक्तम् इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:26&lt;br /&gt;
|'''includegraphics''' , '''color''' प्याकेजस् एतत् उपयोगं करोति । एताम् आवश्यकतां मनसि निधाय अस्माभिः LaTeX प्रति वक्तव्यं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:41&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य निमित्तं, मया एतावता एव रचितं '''maths-bp.tex''' इति सञ्चिकाम् अहमिदानीम् उद्घाटयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:59&lt;br /&gt;
| अहं  “article” इति '''class'''  उपयुक्तवान् अस्मि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:02&lt;br /&gt;
| मया '''color''', '''graphicx''' इति प्याकेजस् उपयुक्तम् अस्ति । यतः, अस्माभिः पूर्वं दृष्टायां '''pdf_t''' सञ्चिकायाम् एतत् उपयुक्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:15&lt;br /&gt;
| मह्यं पुटसङ्ख्यायाः अपेक्षा नास्ति । अतः, मया  '''pagestyle''' रिक्तं त्यक्तव्यम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:20&lt;br /&gt;
| अन्ते, मया '''maths.pdf_t''' सञ्चिका योजनीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:27&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं टर्मिनल्-मध्ये, '''pdflatex maths-bp''' इति कमाण्ड् लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:42&lt;br /&gt;
|'''maths-bp.pdf''' सृष्टम् अस्ति इति सन्देशः अस्माभिः प्राप्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:48&lt;br /&gt;
| एतत् वयं '''open maths-bp.pdf''' इति कमाण्ड्-द्वारा उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|06:58&lt;br /&gt;
| अस्मदपेक्षिता सञ्चिका अस्माकं सविधे अस्ति । एतत् वयं झूम् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:07&lt;br /&gt;
| गणितस्य एक्स्प्रेषन् कार्यं करोति, इति अस्माभिः ज्ञातम् अस्ति । इदानीं टेक्स्ट्, बाक्स् अन्तः योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:30&lt;br /&gt;
| एतत् सेव् कृत्वा एक्स्पोर्ट् कुर्मः । एतत् इदानीमेव अपेक्षित-भाषायाम् अस्ति । '''Export'''.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:38&lt;br /&gt;
| अस्याः सूचनायाः (warning) उपेक्षां कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:41&lt;br /&gt;
| अहं पुनः एतत् कम्पैल् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:44&lt;br /&gt;
| सञ्चिकायुक्तं '''pdf''' ब्रौसर् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:49&lt;br /&gt;
| इदानीं, अस्मदपेक्षितं यथा, तथैव बाक्स् अन्तः, गणितस्य एक्प्रेषन्स् भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|07:56&lt;br /&gt;
| यदि वयं '''Special''' फ्ल्याग् न चितं चेत् किं भवतीति इदानीं वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:01&lt;br /&gt;
| अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:04&lt;br /&gt;
| अहं टेक्स्ट् एडिट् करोमि ।  '''Special Flag''' , '''Normal''' प्रति परिवर्तयामि । अभवत् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:25&lt;br /&gt;
|'''File &amp;gt; Save''' । अहम् एक्स्पोर्ट् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-.&lt;br /&gt;
|08:37&lt;br /&gt;
| कम्पैल् करोमि । अहं तत्र आगच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:41&lt;br /&gt;
| इदानीं सूत्रम् अस्मदपेक्षितरूपं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:46&lt;br /&gt;
| वयं  “Special Flag” पुनः “Special” इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:03&lt;br /&gt;
|'''Save''' कुर्वन्तु, '''Export''' कुर्वन्तु च ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:12&lt;br /&gt;
| पुनः कम्पैल् कुर्वन्तु । सञ्चिका, अस्मदपेक्षितरूपा अस्ति इति भवन्तः पश्यन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:18&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं अस्य सूत्रस्य रूपं परिष्कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:22&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, 'dfrac' उपयोगः, भिन्नराशिं सम्यक् दर्शनीयं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:28&lt;br /&gt;
| अतः, 'frac' , 'dfrac' इति परिवर्तयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:38&lt;br /&gt;
| अहमत्र क्लिक् करोमि । मौस्, बाक्स् अन्तः स्थापयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:43&lt;br /&gt;
| अत्र 'd' इति टैप् कुर्वन्तु । अभवत् । '''Save, Export''' कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|09:52&lt;br /&gt;
| पुनरपि '''pdflatex''' उपयुज्य, वयं कम्पैल् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:03&lt;br /&gt;
| अस्माभिः '''“Undefined control sequence”''' '''&amp;quot;\dfrac&amp;quot;''' इति एरर् मेसेज् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:11&lt;br /&gt;
| LaTeX (लेटेक्) आक्षिपति. यतः, '''\dfrac''' इति कमाण्ड् '''“Amsmath”''' प्याकेज्-मध्ये डिफैन् कृतम् अस्ति । किन्तु, अस्माभिः तत् न योजितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:21&lt;br /&gt;
| अस्माभिः एतत् '''maths-bp.tex'''' सञ्चिकायाम् अवश्यं योजनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:27&lt;br /&gt;
| एतत् कुर्मः । emacs (इम्याक्स्) प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:35&lt;br /&gt;
|“\usepackage{amsmath}” (यूस्-प्याकेज्-a m s-म्याथ्) इति लिखन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:41&lt;br /&gt;
| सञ्चिकां सेव् कुर्मः । पुनरपि कम्पैल् कुर्मः । आदौ अहं बहिरागच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:49&lt;br /&gt;
| अहमिदानीं पुनः कम्पैल् करोमि । तत् इदानीं कम्पैल् भवति । तत् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10:59&lt;br /&gt;
| इदानीं भिन्नराशिः सम्यक् दृश्यते इति वयं द्रष्टुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:03&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' मध्ये गणितस्य एक्स्प्रेषन्स् कथम् अन्तः योजनीयानि इति अध्ययनस्य उद्देश्यम् अस्माभिः साधितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:11&lt;br /&gt;
| LaTeX इत्यस्य कमाण्ड्स्, Xfig नावगच्छति इति अस्माभिः मुख्यतया अवलोकनीयम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:16&lt;br /&gt;
|“'''pdflatex'''” कमाण्ड्-द्वारा एतत् अवगतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:20&lt;br /&gt;
| कम्पैल्-करणकाले, LaTeX कमाण्ड्स् सम्यक् एकरूपाणि स्युः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:25&lt;br /&gt;
| आकृतिं परितः विद्यमानं श्वेतस्थलं कथं निष्कासनीयम् इति इदानीं वयं विवृणुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:31&lt;br /&gt;
| अहं टर्मिनल्-प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:33&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop maths-bp.pdf'''” इति कमाण्ड् टङ्कनं करोमि । एतत्, “'''maths-out.pdf'''” इत्यत्र अस्माभिः रचिता सञ्चिका ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:53&lt;br /&gt;
| अस्यां सञ्चिकायां किञ्चन पुटं लिखितम् इति '''Pdfcrop''' वदति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|11:57&lt;br /&gt;
|“'''pdfcrop'''”, किञ्चन इन्पुट् सञ्चिकां स्वीकृत्य, चित्रं परितः विद्यमानम् अनवश्यकं स्थलं निष्कास्य, क्राप्-कृतां सञ्चिकां, औट्पुट्-सञ्चिकायां लिखति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:09&lt;br /&gt;
| मम यन्त्रे एतावता एव “'''pdfcrop'''” इन्स्टाल् जातम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:12&lt;br /&gt;
| एतत् भवतां यन्त्रे नास्ति चेत्, आदौ भवद्भिः तत् इन्स्टाल् करणीयं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:15&lt;br /&gt;
|'''“open maths-out.pdf”''' कमाण्ड्-द्वारा, वयम् एतत् औट्पुट्-सञ्चिकां पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:29&lt;br /&gt;
| एतत् अहम् अन्तः आनयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:31&lt;br /&gt;
| एतत् चित्रम् अत्यन्तं विषकलितम् (compact) अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:34&lt;br /&gt;
| अत्रत्यं श्वेतस्थलं सम्पूर्णतया निष्कासितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:38&lt;br /&gt;
| वयमिदानीम् एतत् डाक्युमेण्ट् अन्तः योजयितुं शक्नुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:42&lt;br /&gt;
| अहम् एतत् क्लोस् करोमि, एतत् ततः एतत् अपि क्लोस् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:52&lt;br /&gt;
| अहं पुनः स्लैड्स् प्रति गच्छामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|12:57&lt;br /&gt;
| श्वेतस्थलं क्राप् कर्तुं, “briss” इति तन्त्रांशः अपि उपयोक्तुं शक्यः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:01&lt;br /&gt;
| एतत्, '''Linux, Mac OS X''' , '''Windows''' इत्येतेषु अपि कार्यं करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:08&lt;br /&gt;
| एतत् '''Mac OS X''' मध्ये कार्यं करोतीति मया परीक्षितम् अस्ति । किन्तु, अत्र मया तत् दर्श्यमानं नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:17&lt;br /&gt;
| वयम् अस्य अनुशिक्षणस्य अन्तिमभागं प्रति आगताः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:20 &lt;br /&gt;
| अत्र भवद्भ्यः किञ्चन असैन्मेण्ट् अस्ति । अस्मिन् अनुशिक्षणे रचितानि डैग्राम्स्, इतोपि सम्मितीयं (सिमेट्रिक्) सुन्दरं च यथा स्यात् तथा कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:27&lt;br /&gt;
| गणितस्य विविधानि एक्स्प्रेषन्स् प्रयत्य पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:30&lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे यत् न विवृतं '''flip''' (फ्लिप्) , '''rotate''' (रोटेट्) सदृशानि आप्षन्स् प्रयत्यताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:36&lt;br /&gt;
| विविधानि डैग्राम्स् रचयितुं प्रयत्नं कुर्वन्तु । '''library''' विषये जानन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:41&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' सम्बद्धान् विषयान् अन्तर्जाले अन्विष्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|13:47&lt;br /&gt;
| अध्ययनाय उपयुक्तः विषयः '''spoken-tutorial.org''' मध्ये लभ्यते । तत् अत्र अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:02&lt;br /&gt;
| अनुशिक्षण-विषयिणी परिकल्पना &amp;quot;What is a Spoken Tutorial?&amp;quot; इत्यत्र विवृता अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:09&lt;br /&gt;
| अत्र उपलब्धानि अनुशिक्षणानि उपयुज्य, भवद्भिः LaTeX  अध्येतुं शक्यते । एतानि, एतत् ट्याब्-मध्ये मया डौन्लोड् कृतानि सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:19&lt;br /&gt;
| गणितं LaTeX मध्ये कथं कर्तुं शक्यते इति '''Mathematical Typesetting''' विषयकम् इदम् अनुशिक्षणं विवृणोति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:29 &lt;br /&gt;
| अस्मिन् अनुशिक्षणे रचिताः आकृतयः, डाक्युमेण्ट्-मध्ये कथं योजनीयाः इति, '''Tables and Figures'''विषयकम् अनुशिक्षणं विवृणोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:38&lt;br /&gt;
| एतत् जालपुटं, '''Xfig''' अनुशिक्षणैः सह इतोऽप्यधिकविषययुक्तम् अस्ति । स्लैड्स् प्रति आगच्छन्तु । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|14:53&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु ए टीचर् योजनायाः कश्चन भागः । इदं ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रिय साक्षरता मिशन् आधारीकृतम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:03&lt;br /&gt;
| एतद् मिषन् विषये अधिकं विवरणम्, अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते:&lt;br /&gt;
spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro.  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:12&lt;br /&gt;
| भवतां सहभागित्वं, सूचनाश्च वयं स्वागतीकुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|15:16&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः ........।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-control-diagram/Sanskrit</id>
		<title>Xfig/C2/Feedback-control-diagram/Sanskrit</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://script.spoken-tutorial.org/index.php/Xfig/C2/Feedback-control-diagram/Sanskrit"/>
				<updated>2019-04-09T06:36:29Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Udayana: Created page with &amp;quot;{| border=1 |'''Time''' |'''Narration'''  |- |00:00 |'''Xfig''' उपयुज्य क्रियमाणे, '''feedback diagram creation''' इत्याख्ये...&amp;quot;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| border=1&lt;br /&gt;
|'''Time'''&lt;br /&gt;
|'''Narration'''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:00&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' उपयुज्य क्रियमाणे, '''feedback diagram creation''' इत्याख्ये  'अनुशिक्षणे' प्रति भवतां स्वागतम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:07&lt;br /&gt;
|'''block diagram creation''' इत्याख्ये अनुशिक्षणे, वयम् अत्र दर्शितानि ब्लाक् डैग्राम्स् रचितवन्तः स्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:14&lt;br /&gt;
| इतःपरम्, एतत् वयं '''blocks tutorial''' इति वदामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:18&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य आरम्भात् पूर्वं, '''blocks tutorial''' सम्यक् अभ्यासं कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:22&lt;br /&gt;
| अस्मिन् पुटे दर्शित-ब्लाक् डैग्राम्स् कथं रचनीयानि इति अस्मिन् अनुशिक्षणे वयं विवृणुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:31&lt;br /&gt;
| अहं '''Xfig''' आवृत्तिः '''3.2''', '''patch level 5''' एतेषाम् उपयोगं करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:37&lt;br /&gt;
| अस्माभिः '''blocks''' अनुशिक्षणे रचितेन  &amp;quot;block.fig&amp;quot; तः आरभामहे ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:43&lt;br /&gt;
|'''Xfig''' प्रति गच्छामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:47&lt;br /&gt;
|'''File''' इत्येतत्, ततः '''Open''' इत्येतत् चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|00:52&lt;br /&gt;
| एण्ट्रि-बाक्स् अन्तः, &amp;quot;block&amp;quot; इति लिखित्वा '''Open''' इति क्लिक् कर्तुं शक्यते । अथवा “block.fig” उपरि डबल्-क्लिक् कर्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:04&lt;br /&gt;
|'''File''' इत्यत्र '''Save as''' आप्षन् उपयुज्य, वयम् एताम् आकृतिं  &amp;quot;feedback&amp;quot; इति सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:24&lt;br /&gt;
| इदानीम् अस्माकं समीपे &amp;quot;feedback.fig&amp;quot; इति सञ्चिका अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:28&lt;br /&gt;
| वयं '''Grids''' उपरि क्लिक् कृत्वा, ग्रिड्स् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:34&lt;br /&gt;
| क्यान्वास् उपरि अथवा अधः अपसारयितुं, दक्षिणतः विद्यमानं स्क्रोल्-बार् उपयोक्तुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:41&lt;br /&gt;
| प्रत्येकं मौस् बटन् यत् कार्यं करोति, तत् उपरि दक्षिणभागे दर्शितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:46&lt;br /&gt;
| एतत् कार्यं, जायमानं कार्यम् अवलम्बते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:49 &lt;br /&gt;
| एतत् विवरीतुम्, अहं मौस् स्क्रोल्-बार् समीपं नयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:55&lt;br /&gt;
| 'लेफ्ट्-बटन्' पार्श्वे विद्यमानां टिप्पणीं सावधानं पश्यन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|01:59 &lt;br /&gt;
| एतत् दर्शयितुम्, मया मौस् नोदयितुं न शक्यते । यतः, मया  स्क्रोल्-बार्-तः कर्सर् दूरे नीयते चेत्, बटन्स् पात्रं भिद्यते  ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:08&lt;br /&gt;
| वामतः विद्यमानं बटन्, क्यान्वास् उपरि नेतुं, दक्षिणतः विद्यमानं च अधः चालयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:17&lt;br /&gt;
| वाम-अथवा-दक्षिण-बटन् क्लिक्-करणं विहाय, अस्माभिः मध्ये विद्यमानं बटन् क्लिक् कृत्वा, तत् नुदद्भिः, क्यान्वास् उपरि अधः आक्रष्टुं शक्यते ।  &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:31&lt;br /&gt;
| एवमेव, उपरितनं स्क्रोल्-बार् उपयुज्य, भवद्भिः क्यान्वास् दक्षिणतः अथवा वामतः नेतुं शक्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:44&lt;br /&gt;
| इदानीम् अहं मध्यम-बटन् क्लिक् कृत्वा, क्यान्वास् नुदित्वा, तत् मध्यभागे आकृष्य, बाक्स् इत्येतत् मध्यभागं प्रति आनयामि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|02:57&lt;br /&gt;
| यावता अहं मौस् मुञ्चामि, बाक्स्, मध्यभागं प्रति आगच्छति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:03&lt;br /&gt;
| इदानीं, एतत् ब्लाक्-तः, वयं फीड्-ब्याक्-डैग्रां रचयामः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:08&lt;br /&gt;
| एतत् बाक्स् copy कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:13&lt;br /&gt;
| बाक्स् उपरि क्लिक् कृत्वा तत् चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:16&lt;br /&gt;
| मौस् नूतनस्थलं प्रति नीत्वा, तत्र क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:27&lt;br /&gt;
| इदानीं वयं किञ्चित् टेक्स्ट् योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:29&lt;br /&gt;
| वामभागस्य प्यानल्-मध्ये, T द्वारा सूचितं टेक्स्ट्-बाक्स् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:37&lt;br /&gt;
| टेक्स्ट् सैज् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:43&lt;br /&gt;
| मौस् व्याल्यू-बाक्स् प्रति नीत्वा, तत्र 16 इति लिखन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:51&lt;br /&gt;
| '''Set''' इत्येतत् क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|03:53&lt;br /&gt;
| 'अट्रिब्यूट्स्' प्यानल् इत्यत्र विद्यमानं '''Text Just''' बटन् वयं क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:02&lt;br /&gt;
| 'सेण्टर् अलैन्मेण्ट्' इत्येतत् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:05&lt;br /&gt;
| प्रथम-बाक्स् मध्ये क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:11&lt;br /&gt;
| क्षम्यताम्, मया समीचीनं स्थलं च चितम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:15&lt;br /&gt;
| कर्सर् दूरे अपसारयितुं, अहम् अन्यस्मिन् स्थले क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:19&lt;br /&gt;
| तदनन्तरम् अहं समीचीने स्थले क्लिक् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:27&lt;br /&gt;
| वयम् इदानीं टेक्स्ट् “Control” इति टैप्-कृत्वा, मौस् क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:35&lt;br /&gt;
| अस्माभिः इदानीं, बाणचिह्नयुक्ताः काश्चन रेखाः योजनीयाः सन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:40&lt;br /&gt;
| '''POLYLINE''' इत्येतत् बटन् वयं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:43&lt;br /&gt;
| 'अट्रिब्यूट्स्' प्यानल्-तः, '''Arrow Mode''' बटन् चित्वा, द्वितीयं option चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|04:53&lt;br /&gt;
| '''Arrow Type''' बटन्, किञ्चन आरो हेड् च क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:00&lt;br /&gt;
| रेखा यत्र आरब्धा स्यात् तत्र क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:08&lt;br /&gt;
| अस्याः रेखायाः अन्तिमबिन्दुसमीपे मौस् नयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:14&lt;br /&gt;
| '''middle mouse button''' तः, तत्र क्लिक् कुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:20&lt;br /&gt;
| इदानीं बाण-चिह्नेन सह रेखा रचनं जातम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:25&lt;br /&gt;
| मया किञ्चन वृत्तं योजनीयम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|05:27&lt;br /&gt;
| वामभागस्य प्यानल्-तः, वामतः विद्यमानं वृत्तं वयं चिनुमः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:33 &lt;br /&gt;
| वयम् एतत् प्रथम-बाक्स् वामभागे योजयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:37&lt;br /&gt;
| मौस् क्लिक् कुर्वन्तु । अहं मौस् यथा यथा अपसारयामः, तथा तथा वृत्तं बृहत् भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:47&lt;br /&gt;
| समीचीनाम् आकृतिं यदा प्राप्नोति तदा, मौस् बटन् त्यजामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:54&lt;br /&gt;
| ओह्, वृत्तं मदपेक्षितापेक्षया बृहत् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 05:57&lt;br /&gt;
| उपरितने कोणे विद्यमानं '''Edit''' बटन् उपयुज्य, अहम् एतत् कार्यं  '''undo''' कर्तुं शक्नोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:02&lt;br /&gt;
| वामभागस्थ-प्यानल् मध्ये विद्यमानं '''Delete''' बटन् उपयुज्य, वयम् एतत् अब्जेक्ट् डिलिट् अपि कर्तुं शक्यते।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:10&lt;br /&gt;
| वयमिदानीं तत् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:14&lt;br /&gt;
| '''cross hairs''' सह किञ्चन स्लेलेटन् दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:18&lt;br /&gt;
| सर्वेषाम् अब्जेक्ट्स् की पायिण्ट्स् (मुख्यांशाः) अपि दृश्यन्ते । ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:22&lt;br /&gt;
| वृत्तसूचक-की पायिण्ट्-दिशि क्रास्-हेर्स् नीत्वा क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:32&lt;br /&gt;
| यदि, अन्यत् आब्जेक्ट् डिलिट् जातं चेत्, चिन्तायाः आवश्यकता नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:35&lt;br /&gt;
| भवन्तः तत् '''undo''' कर्तुं शक्नुवन्ति : '''Edit''' बटन् क्लिक् कृत्वा गृहीत्वा, '''Undo''' इत्यत्र गत्वा मौस् मुञ्चन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:44&lt;br /&gt;
| यदि, केचन आब्जेक्ट्स् समीपे समीपे सन्ति चेत्, तेषां चयनाय भवतां क्लेशः स्यात् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:49&lt;br /&gt;
| '''zoom''' इति option द्वारा भवन्तः एतत् परिहर्तुम् अर्हन्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 06:55&lt;br /&gt;
| उपरि वामतः '''View''' बटन् क्लिक् कृत्वा, मौस् गृहीत्वा, झूम्-चयनेषु एकं चिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:00&lt;br /&gt;
| अहं मौस् '''Zoom to fit the canvas''' इत्यत्र त्यजामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:04&lt;br /&gt;
| इदानीम् अब्जेक्ट्स् मध्ये विद्यमानस्य व्यत्ययस्य ग्रहणं सरलम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:08&lt;br /&gt;
| इदानीम् अहं वृत्तं डिलिट् करोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:12&lt;br /&gt;
| इदानीं  '''unzoom''' करोमि । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:20&lt;br /&gt;
| स्क्रोल्-बटन्स् सहायेन अहं डैग्राम् मध्यभागं प्रति नयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:35&lt;br /&gt;
| '''delete''' चिह्नम् अहं ON स्थापयितुं नेच्छामि । यतः,  अकस्मात् अन्यत् किमपि अहं डिलिट् कुर्याम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:41&lt;br /&gt;
| अन्यदेकं बटन् चित्वा, अहमेतत् परिवर्तयितुं शक्नोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:44&lt;br /&gt;
| अहं वामभागे विद्यमानंवृत्तं चिनोमि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 07:47&lt;br /&gt;
| वृत्तं पुनरपि रचयामि ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:00&lt;br /&gt;
| मया एतस्याः रेखायाः अन्या रेखा रचनीया अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:04&lt;br /&gt;
| एतदर्थं, वयं रेखायाः उपरि आदौ एकं '''dot''' स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:07&lt;br /&gt;
| वामभागस्य प्यानल्-मध्ये विद्यमानं '''Library''' क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:11&lt;br /&gt;
| राशीकृतैः पुस्तकैः '''Library''' सूच्यते । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:15&lt;br /&gt;
| किञ्चन डैलाग् विण्डो उद्घाटितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:17&lt;br /&gt;
| Library इत्याख्ये बाक्स् मध्ये, '''None Loaded''' इति वर्तते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:20&lt;br /&gt;
| वयं क्लिक् कृत्वा गृह्णीमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:22&lt;br /&gt;
| उपलब्धानां लैब्ररिसमूहानां काचित् आवली दृश्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:25&lt;br /&gt;
| मौस् 'Logic' इति लैब्ररि-समीपे नीत्वा तत्र त्यजन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|08:31&lt;br /&gt;
| लघु-बिन्दुं, तस्य उपरि डबल्-क्लिक्-करणद्वारा चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:36&lt;br /&gt;
| डैलाग् विण्डो पिहितं भवति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:38&lt;br /&gt;
| चितेन लघु डाट्-सह, क्रास् हेर् वयं पश्यामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:42&lt;br /&gt;
| क्लिक्-करणद्वारा रेखाया उपरि बिन्दुं स्थापयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:51&lt;br /&gt;
| कर्सर् लघुः बिन्दुश्च पुनरपि दृश्यते । अन्यस्मिन् स्थाने अपि इदं स्थापयितुं शक्यते इति एतत् सूचयति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 08:57&lt;br /&gt;
| अस्माभिः अन्यत्र कुत्रचिदपि बिन्दुः स्थापनीया नास्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:00&lt;br /&gt;
| मौस् इत्यस्य दक्षिण-बटन् क्लिक् कृत्वा एतस्य पिधानं कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:05&lt;br /&gt;
| दक्षिण-बटन्, '''undo''' आपरेषन् करोति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:08&lt;br /&gt;
| अस्मिन् सन्दर्भे, डाट्-चयनं निष्कासितम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:10&lt;br /&gt;
| एतस्मात् डाट्-तः वृत्तं प्रति एकां रेखां लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:15&lt;br /&gt;
| '''Polyline'''  वयं चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:18&lt;br /&gt;
| पूर्वतन-आप्षन्स् - '''Arrow Mode''', '''Arrow Type''' च स्मर्यन्ते इत्येतत् अवलोकयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:24&lt;br /&gt;
| एकस्मिन् सेषन् मध्ये प्यारामीटर् व्याल्यू , '''Xfig''' स्मरति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:28&lt;br /&gt;
| बिन्दुं क्लिक् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:34&lt;br /&gt;
| मौस् अधः चालयित्वा, क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:41&lt;br /&gt;
| इदानीं मौस्, वामतः, वृत्तस्य अधोभागपर्यन्तं चालयित्वा क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:47&lt;br /&gt;
| मौस् वृत्तसमीपे नीत्वा, 'मिडल् मौस् बटन्' क्लिक् कुर्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 09:54&lt;br /&gt;
| copyकरणद्वारा, वृत्तस्य वामतः अन्यामेकां रेखां लिखामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:08&lt;br /&gt;
| Xfig उपरि वामकोणे विद्यमानं '''File''' बटन् उपयुज्य,  '''Save''' इति चित्वा, वयम् एतत् चित्रं सेव् कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:19&lt;br /&gt;
| इदानीं सञ्चिकां '''Export''' कुर्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:22&lt;br /&gt;
| '''File''' बटन् पुनः क्लिक् कृत्वा '''Export''' इति चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:30&lt;br /&gt;
| वयं '''Language''', ततः '''PDF''' इत्येतत् चिनुमः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:36&lt;br /&gt;
| &amp;quot;feedback.pdf&amp;quot; सञ्चिका अस्माभिः लभ्यते ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:43&lt;br /&gt;
| '''open feedback.pdf''' कमाण्ड्-द्वारा, इदानीं वयम् एतां सञ्चिकाम् उद्घाटयामः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10:56&lt;br /&gt;
| अस्मदपेक्षितं ब्लाक् डैग्राम्, इदानीम् अस्माभिः प्राप्तम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:00&lt;br /&gt;
| अस्माकं लक्ष्यं वयं प्राप्तवन्तः स्मः ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:04&lt;br /&gt;
| भवद्भ्यः किञ्चन गृहकार्यम् अस्ति ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:08&lt;br /&gt;
| ब्लाक्स्, विभिन्न-आब्जेक्ट्-द्वारा परिवर्तयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:13&lt;br /&gt;
| '''rotate''', '''flip''' इत्यादीनि आपरेषन्स् प्रयतन्ताम् ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:19&lt;br /&gt;
| एडिटर्-मध्ये '''“feedback.fig”''' सञ्चिकां पश्यन्तु, विविधानि घटकानि च परिचिन्वन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:25&lt;br /&gt;
| 'लैब्ररि' उपयुज्य, सम्पूर्णतया भिन्नमेवे ब्लाक् डैग्राम्स् रचयन्तु ।&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:32&lt;br /&gt;
| स्पोकन् ट्युटोरियल् योजना, टाक् टु ए टीचर् योजनायाः कश्चन भागः । इदं ICT, MHRD द्वारा भारतसर्वकारस्य राष्ट्रिय साक्षरता मिशन् आधारीकृतम् अस्ति । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:44&lt;br /&gt;
| एतद् मिषन् विषये अधिकं विवरणम्, अधोनिर्दिष्टायां पर्चन्यां लभ्यते: &lt;br /&gt;
'''http://spoken-tutorial.org/NMEICT-Intro''' &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:53&lt;br /&gt;
| भवतां सहभागित्वं, सूचनाश्च वयं स्वागतीकुर्मः । &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11:57&lt;br /&gt;
| अस्य अनुशिक्षणस्य अनुवादकः डा. उदयन हेगडे, ध्वनिः ........।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
धन्यवादः । &lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Udayana</name></author>	</entry>

	</feed>